Komentarz do ustawy Prawo Oświatowe - Art. 168
[Prowadzenie szkół lub placówek przez podmioty prywatne] Komentowany przepis jest konsekwencją przyjęcia stanowiska, że osoby fizyczne lub osoby prawne niebędące jednostkami samorządu terytorialnego mogą zakładać i prowadzić szkoły lub placówki niepubliczne (art. 8 ust. 1–3 Prawa oświatowego). Dla założenia szkoły lub placówki niepublicznej ustawodawca przewidział odrębny tryb, kończący się – inaczej aniżeli w przypadku szkoły lub placówki publicznej prowadzonej przez osobę fizyczną lub osobę prawną niebędącą jednostką samorządu terytorialnego – wpisem do ewidencji, a nie wydaniem decyzji administracyjnej (szerzej na ten temat – zob. komentarz do art. 88 Prawa oświatowego). Prowadzenie jednostek niepublicznych jest możliwe po dokonaniu wpisu do ewidencji prowadzonej przez daną jednostkę samorządu terytorialnego.
Wpis do ewidencji szkół i placówek niepublicznych ma walor czynności materialno-technicznej, o charakterze konstytutywnym, niewątpliwie bowiem kształtuje sytuację prawną, bowiem bez dokonania wpisu w ogóle nie jest możliwe legalne założenie i prowadzenie szkoły lub placówki niepublicznej. (Wyrok WSA we Wrocławiu z 15 lutego 2023 r.; sygn. akt IV SA/Wr 556/22)
Założenie szkoły lub placówki niepublicznej może nastąpić przez osobę fizyczną lub osobę prawną niebędącą jednostką samorządu terytorialnego. Kilka słów wyjaśnienia wymaga założenie szkoły lub placówki przez spółkę cywilną (która nie posiada przymiotu osobowości prawnej). Założenie szkoły lub placówki może w takiej sytuacji nastąpić na wniosek wspólników a nie samej spółki.
(Wyrok WSA w Bydgoszczy z 24 lipca 2018 r.; sygn. akt II SA/Bd 1437/17)
