ROZPORZĄDZENIE
MINISTRA ZDROWIA1)
z dnia 15 stycznia 2013 r.
w sprawie współdziałania między organami Państwowej Inspekcji Sanitarnej, Inspekcji Weterynaryjnej oraz Inspekcji Ochrony Środowiska w zakresie zwalczania zakażeń i chorób zakaźnych, które mogą być przenoszone ze zwierząt na ludzi lub z ludzi na zwierzęta
z dnia 15 stycznia 2013 r. (Dz.U. z 2013 r., poz. 160)
t.j. z dnia 7 listopada 2022 r. (Dz.U. z 2022 r., poz. 2260)
t.j. z dnia 29 lipca 2026 r. (Dz.U. z 2026 r., poz. 1014)
Na podstawie art. 24 ust. 6 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz. U. z 2025 r. poz. 1675 oraz z 2026 r. poz. 26 i 791) zarządza się, co następuje:
§ 1. [Zakres regulacji] Rozporządzenie określa:
1) formy i tryb współdziałania między organami Państwowej Inspekcji Sanitarnej, Inspekcji Weterynaryjnej oraz Inspekcji Ochrony Środowiska, zwanymi dalej „organami”, w zakresie zwalczania zakażeń i chorób zakaźnych, które mogą być przenoszone ze zwierząt na ludzi lub z ludzi na zwierzęta, zwanych dalej „zakażeniami i chorobami zakaźnymi”;
2) wykaz zakażeń i chorób zakaźnych objętych współdziałaniem organów;
3) terminy i sposoby przekazywania informacji epidemiologicznych oraz epizootycznych;
4) sposób udostępniania danych osób, u których podejrzewa się albo rozpoznano zakażenie, chorobę zakaźną lub stwierdzono zgon z ich powodu, oraz okres ich przechowywania;
5) sposób wykorzystania sił i środków posiadanych przez organy;
6) rodzaje badań laboratoryjnych wykonywanych przez organy.
§ 2. [Współdziałanie organów w zakresie zwalczania zakażeń i chorób zakaźnych] 1. Współdziałanie organów w zakresie zwalczania zakażeń i chorób zakaźnych polega na:
1) uzgadnianiu sposobu wykorzystania posiadanych sił i środków, które są niezbędne do zwalczania zakażeń i chorób zakaźnych;
2) wzajemnym udzielaniu pomocy w przypadku wystąpienia zagrożenia epidemicznego lub epizootycznego w zakresie:
a) prowadzenia dochodzeń epidemiologicznych, epizootycznych i postępowań dotyczących skażenia środowiska,
b) przeprowadzania badań laboratoryjnych lub weryfikacji wyników badań laboratoryjnych próbek pobranych do badań od ludzi, zwierząt lub z produktów pochodzenia zwierzęcego oraz ze środowiska;
3) wzajemnym informowaniu o sposobach likwidowania ognisk zakażeń i chorób zakaźnych, w tym o wydanych nakazach, zakazach, wytycznych i zaleceniach, lub na uzgadnianiu projektów wytycznych i zaleceń;
4) koordynowaniu działań informacyjnych w zakresie bezpieczeństwa zdrowia publicznego i uzgadnianiu treści publikowanych materiałów informacyjnych;
5) organizowaniu i przeprowadzaniu szkoleń dotyczących zwalczania zakażeń i chorób zakaźnych dla pracowników zatrudnionych w poszczególnych inspekcjach lub osób wyznaczonych do wykonania czynności w imieniu tych organów.
2. W ramach współdziałania w zakresie zwalczania zakażeń i chorób zakaźnych, organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej oraz Inspekcji Weterynaryjnej udostępniają sobie okresowo, nierzadziej jednak niż raz na pół roku, informacje epidemiologiczne lub epizootyczne oraz przygotowywane lub będące w posiadaniu tych organów informacje o charakterze statystycznym.
3. Informacje, o których mowa w ust. 2, są przekazywane w formie papierowej lub w postaci dokumentu elektronicznego.
4. Współdziałanie organów odbywa się:
1) z urzędu – w przypadkach, o których mowa w ust. 1 pkt 1, 3 i 4;
2) na wniosek – w przypadkach, o których mowa w ust. 1 pkt 2 i 5.
§ 3. [Wykaz zakażeń i chorób zakaźnych objętych współdziałaniem organów] Wykaz zakażeń i chorób zakaźnych objętych współdziałaniem organów określa załącznik do rozporządzenia.
§ 4. [Choroby zakaźne, których zgłoszenie powoduje powiadomienie właściwego powiatowego lekarza weterynarii] W przypadku otrzymania zgłoszenia:
1) podejrzenia lub rozpoznania u ludzi zakażenia, choroby zakaźnej lub zgonu z powodu zakażenia lub choroby zakaźnej:
a) pryszczycy,
b) wścieklizny,
c) wąglika,
d) brucelozy,
e) gruźlicy u osób mających kontakt ze zwierzętami gospodarskimi,
f) tularemii,
g) gorączki Q,
h) zespołu hemolityczno-mocznicowego i innych postaci zakażenia werotoksycznymi pałeczkami Escherichia coli (STEC/VTEC),
i) grypy ptaków u ludzi,
j) SARS-CoV-2 u osób mających kontakt z norkami lub jenotami,
2) stwierdzeniu w materiale biologicznym pobranym od człowieka obecności biologicznych czynników chorobotwórczych wywołujących zakażenia i choroby zakaźne, o których mowa w pkt 1
– właściwy państwowy inspektor sanitarny informuje o tym niezwłocznie, niepóźniej jednak niż w ciągu 24 godzin od chwili powzięcia tej informacji, właściwego powiatowego lekarza weterynarii.
§ 5. [Choroby, których zgłoszenie powoduje powiadomienie właściwego powiatowego lekarza weterynarii] W przypadku otrzymania zgłoszenia podejrzenia lub rozpoznania u co najmniej dwóch osób zachorowania lub zgonu z powodu:
1) salmonelozy wywołanej przez pałeczki Salmonella inne niż Salmonella Typhi i Salmonella Paratyphi A, B, C,
2) listeriozy,
3) kampylobakteriozy,
4) włośnicy
– jeżeli zachodzi podejrzenie, że wspólnym źródłem zakażenia osób chorych na tę chorobę lub zmarłych z jej powodu są zwierzęta lub produkty pochodzenia zwierzęcego, właściwy państwowy inspektor sanitarny informuje o tym niezwłocznie, niepóźniej jednak niż w ciągu 24 godzin od chwili powzięcia tej informacji, właściwego powiatowego lekarza weterynarii.
§ 6. [Choroby zwierząt, których stwierdzenie powoduje powiadomienie właściwego powiatowego lekarza weterynarii] W przypadku stwierdzenia:
1) u zwierząt:
a) pryszczycy,
b) wąglika,
c) gruźlicy bydła,
d) brucelozy u bydła, kóz, owiec i świń,
e) przenośnej gąbczastej encefalopatii przeżuwaczy (TSE),
f) grypy ptaków,
g) tularemii,
h) wścieklizny,
i) włośnicy,
j) gorączki Q,
k) chlamydiozy ptaków,
l) zakażenia SARS-CoV-2,
m) zakażenia wirusem zachodniego Nilu,
2) w próbkach do badań pobranych od zwierząt obecności biologicznych czynników chorobotwórczych wywołujących zakażenia i choroby zakaźne, o których mowa w pkt 1
– powiatowy lekarz weterynarii informuje o tym niezwłocznie, niepóźniej jednak niż w ciągu 24 godzin od chwili powzięcia tej informacji, właściwego państwowego powiatowego inspektora sanitarnego.
§ 7. [Stwierdzenie u zwierząt gospodarskich lub w produktach pochodzenia zwierzęcego biologicznego czynnika chorobotwórczego] W przypadku stwierdzenia u zwierząt gospodarskich lub w produktach pochodzenia zwierzęcego biologicznego czynnika chorobotwórczego, który może wywoływać zakażenia i choroby zakaźne u ludzi, w tym kampylobakteriozy, salmonellozy u drobiu, bydła i świń, listeriozy lub toksoplazmozy, powiatowy lekarz weterynarii informuje o tym niezwłocznie, niepóźniej jednak niż w ciągu 24 godzin od chwili powzięcia tej informacji, właściwego państwowego powiatowego inspektora sanitarnego.
§ 8. [Wystąpienie zmian w środowisku naturalnym mających lub mogących mieć wpływ na zdrowie ludzi lub zwierząt] W przypadku wystąpienia zmian w środowisku naturalnym, mających lub mogących mieć wpływ na zdrowie ludzi lub zwierząt, organy przekazują sobie wzajemnie informacje o tych zmianach niezwłocznie, niepóźniej jednak niż w ciągu 24 godzin od chwili powzięcia tych informacji.
§ 9. [Udostępnianie danych w ramach współdziałania organów] Dane, o których mowa w art. 24 ust. 5 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi, organy:
1) udostępniają sobie wzajemnie:
a) do wglądu,
b) poprzez sporządzenie kopii papierowych lub
c) w postaci dokumentu elektronicznego;
2) przechowują przez okres niedłuższy niż 5 lat.
§ 10. [Przekazanie sił i środków] 1. Organy mogą posiadane siły i środki wykorzystywać w sposób zgodny z ich przeznaczeniem i zapewniający realizację zadań określonych w przepisach o zakresie ich działania.
2. W przypadku przekazania sił i środków, o których mowa w ust. 1, następuje ono po sporządzeniu protokołu przekazania.
§ 11. [Badania mikrobiologiczne, serologiczne, molekularne i inne w kierunku wykrywania biologicznych czynników chorobotwórczych wywołujących zakażenia i choroby zakaźne] Organy w ramach współdziałania, o którym mowa w § 2 ust. 1 pkt 2 lit. b, wykonują w swoich laboratoriach badania mikrobiologiczne, serologiczne, molekularne i inne w kierunku wykrywania biologicznych czynników chorobotwórczych wywołujących zakażenia i choroby zakaźne, o których mowa w załączniku do rozporządzenia.
§ 12. [Wejście w życie] Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.2)
1) Na dzień ogłoszenia obwieszczenia w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej działem administracji rządowej – zdrowie kieruje Minister Zdrowia, na podstawie § 1 ust. 2 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 25 lipca 2025 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Zdrowia (Dz. U. poz. 1004).
2) Niniejsze rozporządzenie było poprzedzone rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 7 kwietnia 2006 r. w sprawie współdziałania między organami Państwowej Inspekcji Sanitarnej, Inspekcji Weterynaryjnej oraz Inspekcji Ochrony Środowiska w zakresie zwalczania chorób zakaźnych (Dz. U. poz. 516), które utraciło moc z dniem 2 stycznia 2012 r. na podstawie art. 68 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz. U. poz. 1570, z 2009 r. poz. 641, z 2010 r. poz. 679 i 1723 oraz z 2012 r. poz. 892).
Załącznik do rozporządzenia Ministra Zdrowia
z dnia 15 stycznia 2013 r. (Dz. U. z 2026 r. poz. 1014)
WYKAZ ZAKAŻEŃ I CHORÓB ZAKAŹNYCH OBJĘTYCH WSPÓŁDZIAŁANIEM ORGANÓW
|
Lp. |
Zakażenia i choroby zakaźne występujące |
|
|
u ludzi |
u zwierząt |
|
|
1 |
bruceloza |
bruceloza u bydła, kóz, owiec i świń |
|
2 |
chlamydioza |
chlamydioza ptaków |
|
3 |
encefalopatia gąbczasta |
przenośne gąbczaste encefalopatie przeżuwaczy (TSE) |
|
4 |
gorączka Q |
gorączka Q |
|
5 |
gruźlica |
gruźlica bydła |
|
6 |
kampylobakterioza |
kampylobakterioza |
|
7 |
listerioza |
listerioza |
|
8 |
mykoplazmoza |
mykoplazmoza drobiu |
|
9 |
pryszczyca |
pryszczyca |
|
10 |
grypa ptaków u ludzi |
grypa ptaków |
|
11 |
salmoneloza |
salmonellozy u drobiu, bydła i świń |
|
12 |
toksoplazmoza |
toksoplazmoza |
|
13 |
tularemia |
tularemia |
|
14 |
wąglik |
wąglik |
|
15 |
włośnica |
włośnica |
|
16 |
wścieklizna |
wścieklizna |
|
17 |
zespół hemolityczno-mocznicowy i inne postaci zakażenia werotoksycznymi pałeczkami Escherichia coli (STEC/VTEC) |
zakażenia pałeczkami Escherichia coli (szczepy werocytotoksyczne) |
|
18 |
zakażenie SARS-CoV-2 |
zakażenie SARS-CoV-2 |
|
19 |
|
zakażenie wirusem zachodniego Nilu |
Konsultanci pracują od poniedziałku do piątku w godzinach 8:00 - 17:00
