(1)

Zgodnie z art. 11 ust. 1 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013 państwa członkowskie są uprawnione do przyjmowania na swoich wodach środków ochronnych rybołówstwa, które są niezbędne do wypełnienia ich obowiązków wynikających z art. 6 dyrektywy Rady 92/43/EWG („dyrektywa siedliskowa”) (2), art. 4 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/147/WE („dyrektywa ptasia”) (3) i art. 13 ust. 4 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2008/56/WE („dyrektywa ramowa w sprawie strategii morskiej”) (4).

(2)

Art. 6 dyrektywy siedliskowej zobowiązuje państwa członkowskie do ustanawiania koniecznych środków ochronnych w odniesieniu do specjalnych obszarów ochrony, odpowiadających ekologicznym wymaganiom typów siedlisk przyrodniczych i gatunków chronionych na tych obszarach. Ponadto zgodnie z tym artykułem państwa członkowskie podejmują odpowiednie działania w celu uniknięcia pogorszenia stanu siedlisk przyrodniczych i siedlisk gatunków, jak również w celu uniknięcia niepokojenia gatunków, dla których zostały wyznaczone takie obszary.

(3)

Zgodnie z art. 13 ust. 4 dyrektywy ramowej w sprawie strategii morskiej państwa członkowskie są zobowiązane do przyjęcia programów środków na rzecz osiągnięcia lub utrzymania dobrego stanu środowiska, w tym środków ochrony przestrzennej przyczyniających się do powstawania spójnych i reprezentatywnych sieci chronionych obszarów morskich, odpowiednio obejmujących różnorodność tworzonych przez nie ekosystemów, takich jak specjalne obszary ochrony zgodnie z dyrektywą siedliskową, obszary specjalnej ochrony zgodnie z dyrektywą ptasią oraz chronione obszary morskie zgodnie z ustaleniami Unii lub zainteresowanych państw członkowskich w ramach umów międzynarodowych lub regionalnych, których są stronami.

(4)

Zgodnie z art. 11 ust. 2 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013 w przypadku gdy państwo członkowskie uzna, że należy przyjąć środki, aby mogło wypełnić swoje obowiązki wynikające z unijnego prawodawstwa w dziedzinie ochrony środowiska, o których mowa w art. 11 ust. 1 rozporządzenia (UE) nr 1380/2013, a inne państwa członkowskie mają bezpośredni interes w zarządzaniu łowiskiem, którego mają dotyczyć te środki, Komisja jest uprawniona do przyjmowania takich środków w drodze aktów delegowanych po otrzymaniu wspólnej rekomendacji przedstawionej przez zainteresowane państwa członkowskie.

(5)

W rozporządzeniu delegowanym Komisji (UE) 2017/117 (5) ustanowiono środki ochronne w celu ochrony środowiska morskiego w niektórych chronionych obszarach morskich Morza Północnego.

(6)

W dniu 9 września 2024 r. Szwecja (inicjujące państwo członkowskie) wraz z Danią, Niemcami, Estonią, Łotwą, Litwą, Polską i Finlandią (państwa członkowskie regionu Morza Bałtyckiego, zwane dalej „BALTFISH”) przedłożyły Komisji wspólną rekomendację, w której zaproponowały wprowadzenie zakazu połowów sieciami stawnymi bez jednoczesnego stosowania dźwiękowych urządzeń odstraszających (ADD) na obszarze Natura 2000 Havet kring Ven (SE0430183).

(7)

W następstwie badań naukowych przeprowadzonych przez Szwecję na obszarze Havet kring Ven w Morzu Bałtyckim w latach 2017-2020 ustalono, że należy chronić morświny zwyczajne (kod gatunku 1351), piaszczyste brzegi (typ siedliska 1110), rafy (typ siedliska 1170) i szarytki morskie (kod gatunku 1364). Głównym celem proponowanego środka jest zmniejszenie ryzyka przyłowów morświna zwyczajnego w Morzu Bełtów.

(8)

Komitet Naukowo-Techniczny i Ekonomiczny ds. Rybołówstwa (STECF) dokonał przeglądu wspólnej rekomendacji na posiedzeniu plenarnym w dniach 11-15 listopada 2024 r. (6) i stwierdził, że proponowane środki mogą ograniczyć przypadkowe połowy zwierząt poruszających się po tym obszarze. STECF wyraził jednak również obawy dotyczące potencjalnych problemów związanych z zagęszczeniem statków poławiających niewyspecyfikowanymi narzędziami skrzelowymi posługujących się dźwiękowymi urządzeniami odstraszającymi oraz ryzykiem przepłoszenia morświnów z tego obszaru, stwierdzając, że skuteczniejszym środkiem byłoby zakazanie wszelkich połowów przy użyciu sieci w tym obszarze. STECF podkreślił również, że szeroko zakrojone bieżące projekty badawcze będą nadal przynosić rezultaty w zakresie alternatyw dla dźwiękowych urządzeń odstraszających, wraz z innymi możliwymi długoterminowymi rozwiązaniami.

(9)

Zgodnie z opinią STECF w dniu 5 lutego 2025 r. BALTFISH przedłożył zaktualizowaną wspólną rekomendację, proponując ewentualny przegląd środków w 2026 r. w świetle danych dotyczących przypadkowych połowów i nowych opinii naukowych w tym zakresie.

(10)

Biorąc pod uwagę, że proponowane środki mogą ograniczyć przypadkowe połowy zwierząt poruszających się po tym obszarze, Komisja uważa, że przyczyniają się one do osiągnięcia celu, jakim jest ograniczenie niezamierzonych połowów i minimalizują negatywny wpływ działalności połowowej na ekosystem morski. Należy zatem odpowiednio zmienić rozporządzenie delegowane (UE) 2017/117, aby je uwzględnić. Zainteresowane państwa członkowskie powinny jednak co roku dokonywać przeglądu danych dotyczących przypadkowych połowów morświna zwyczajnego i ocenić je nie później niż do dnia 31 grudnia 2026 r. Aby odpowiednio dostosować środki ochronne, należy wykorzystać wszelkie dane dotyczące przypadkowych połowów lub wszelkie nowe odpowiednie dane, w tym opinie naukowe, istotne dla stosowania dźwiękowych urządzeń odstraszających w odniesieniu do morświna zwyczajnego.

(11)

Do celów niniejszego rozporządzenia delegowanego do art. 2 rozporządzenia delegowanego Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/117 należy dodać definicję sieci stawnych zgodnie z rozporządzeniem (UE) 2019/1241 (7).

(12)

Niniejsze rozporządzenie delegowane pozostaje bez uszczerbku dla potrzeby wprowadzenia dodatkowych środków ochronnych niezbędnych do zapewnienia zgodności z dyrektywą ptasią, dyrektywą siedliskową i dyrektywą ramową w sprawie strategii morskiej oraz stanowiskiem Komisji w odniesieniu do wypełniania przez zainteresowane państwa członkowskie ich obowiązków wynikających z odpowiedniego unijnego prawodawstwa w dziedzinie ochrony środowiska,