DECYZJA RADY (WPZiB) 2026/1170
z dnia 28 maja 2026 r.
w sprawie środka pomocy w ramach Europejskiego Instrumentu na rzecz Pokoju w celu wsparcia libańskich sił zbrojnych
RADA UNII EUROPEJSKIEJ,
uwzględniając Traktat o Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 28 ust. 1 i art. 41 ust. 2,
uwzględniając wniosek Wysokiego Przedstawiciela Unii do Spraw Zagranicznych i Polityki Bezpieczeństwa,
a także mając na uwadze, co następuje:
| (1) | Decyzją Rady (WPZiB) 2021/509 (1) ustanowiono Europejski Instrument na rzecz Pokoju (EPF) w celu finansowania przez państwa członkowskie działań Unii w ramach wspólnej polityki zagranicznej i bezpieczeństwa służących utrzymaniu pokoju, zapobieganiu konfliktom i umacnianiu bezpieczeństwa międzynarodowego zgodnie z art. 21 ust. 2 lit. c) Traktatu. W szczególności, zgodnie z art. 1 ust. 2 decyzji (WPZiB) 2021/509, EPF ma być wykorzystywany do finansowania środków pomocy, takich jak działania mające na celu wzmocnienie zdolności państw trzecich oraz organizacji regionalnych i międzynarodowych w zakresie kwestii wojskowych i obronnych. |
| (2) | W globalnej strategii na rzecz polityki zagranicznej i bezpieczeństwa Unii, przyjętej w 2016 r., wyznaczono cele polegające na wzmocnieniu bezpieczeństwa i obrony, inwestowaniu w odporność państw i społeczeństw na południe od Unii oraz opracowaniu zintegrowanego podejścia do konfliktów i kryzysów, obejmującego przestrzeganie prawa międzynarodowego praw człowieka i międzynarodowego prawa humanitarnego. |
| (3) | W dniu 21 marca 2022 r. Rada zatwierdziła Strategiczny kompas, którego celem jest uczynienie Unii silniejszym i dysponującym większymi zdolnościami gwarantem bezpieczeństwa, w tym poprzez zwiększone wykorzystanie EPF w celu wspierania zdolności obronnych swoich partnerów. |
| (4) | W konkluzjach z dnia 18 kwietnia 2024 r. Rada Europejska potwierdziła cel Unii, jakim jest współpraca ze wszystkimi partnerami na Bliskim Wschodzie, aby uniknąć dalszej eskalacji napięć, zwłaszcza w Libanie. Podkreślono zaangażowanie Unii we wspieranie stabilności Libanu. |
| (5) | W konkluzjach z dnia 19 grudnia 2024 r. Rada Europejska z zadowoleniem przyjęła porozumienie o zawieszeniu broni między Izraelem a Libanem z dnia 27 listopada 2024 r., będące wynikiem działań mediacyjnych podjętych w szczególności przez Francję i Stany Zjednoczone. Zaapelowała do stron o wdrożenie tego zawieszenia broni zgodnie z ustaleniami oraz o pełne i symetryczne wdrożenie rezolucji Rady Bezpieczeństwa Organizacji Narodów Zjednoczonych nr 1701 (2006). Rada Europejska przypomniała w tym kontekście o fundamentalnej roli stabilizacyjnej, jaką w południowym Libanie odgrywają Tymczasowe Siły Zbrojne Organizacji Narodów Zjednoczonych w Libanie (UNIFIL). Unia będzie nadal wspierać suwerenność i integralność terytorialną państwa libańskiego oraz jego działania na rzecz budowania państwowości, również poprzez przyczynianie się do wzmocnienia libańskich sił zbrojnych. Rada Europejska wezwała libańskich przywódców politycznych do podjęcia działań niezbędnych do przełamania impasu politycznego i gospodarczego, w tym poprzez szybki wybór prezydenta. |
| (6) | W konkluzjach z dnia 20 marca 2025 r. Rada Europejska z zadowoleniem przyjęła zakończenie impasu politycznego w Libanie i wyraziła gotowość Unii do współpracy z nowymi władzami w celu ustabilizowania sytuacji gospodarczej i w zakresie bezpieczeństwa w tym kraju. Rada Europejska ponowiła swój apel do stron o wykonanie warunków porozumienia o zawieszeniu broni z dnia 27 listopada 2024 r. oraz o wdrożenie rezolucji Rady Bezpieczeństwa Organizacji Narodów Zjednoczonych nr 1701 (2006). |
| (7) | W dniu 15 grudnia 2025 r. Unia i Liban zorganizowały 9. posiedzenie Rady Stowarzyszenia UE–Liban i wyraziły gotowość do dalszego wspierania libańskiego sektora bezpieczeństwa poprzez pełne wykorzystanie narzędzi Unii, w tym EPF. |
| (8) | W związku z eskalacją przemocy na Bliskim Wschodzie Wysoki Przedstawiciel Unii do Spraw Zagranicznych i Polityki Bezpieczeństwa (zwany dalej „Wysokim Przedstawicielem”) ostrzegł przed ryzykiem pogrążenia Libanu w wojnie, która nie jest wojną tego kraju, mającej poważne konsekwencje humanitarne, i wezwał do poszanowania suwerenności i integralności terytorialnej Libanu, potwierdzając jednocześnie zobowiązanie Unii do wspierania Libanu i jego obywateli. |
| (9) | W kwietniu 2026 r. Wysoki Przedstawiciel otrzymał od Libanu wniosek o udzielenie przez Unię pomocy libańskim siłom zbrojnym w nabywaniu kluczowego sprzętu w celu zwiększenia ich zdolności w zakresie monitorowania, kontroli i zabezpieczenia terytorium Libanu, a także zapewnienia monopolu państwa na broń, przy jednoczesnej poprawie dobrostanu, ekosystemu i profesjonalizacji libańskich sił zbrojnych. |
| (10) | Środki pomocy mają być realizowane z uwzględnieniem zasad i wymogów określonych w decyzji (WPZiB) 2021/509, w szczególności zgodnie ze wspólnym stanowiskiem Rady 2008/944/WPZiB (2), oraz zgodnie z przepisami dotyczącymi realizacji dochodów i wydatków finansowanych w ramach EPF. |
| (11) | Rada potwierdza, że jest zdecydowana chronić, propagować i realizować prawa człowieka, podstawowe wolności i zasady demokratyczne, a także wzmacniać praworządność i dobre rządy zgodnie z Kartą Narodów Zjednoczonych, Powszechną deklaracją praw człowieka i prawem międzynarodowym, w szczególności prawem międzynarodowym praw człowieka i międzynarodowym prawem humanitarnym, |
PRZYJMUJE NINIEJSZĄ DECYZJĘ:
Artykuł 1
Ustanowienie, cele, zakres stosowania i okres obowiązywania
1. Niniejszym ustanawia się środek pomocy na rzecz Libanu (zwanego dalej „beneficjentem”), który ma zostać sfinansowany z Europejskiego Instrumentu na rzecz Pokoju (EPF) (zwany dalej „środkiem pomocy”).
2. Cele środka pomocy są następujące:
| a) | wzmocnienie współpracy między Unią a Libanem w dziedzinie bezpieczeństwa i obrony; |
| b) | przyczynienie się do wzmocnienia ogólnych zdolności wojskowych i obronnych libańskich sił zbrojnych; |
| c) | poprawa bezpieczeństwa narodowego i stabilności Libanu, a także poprawa ochrony ludności cywilnej. |
3. Aby zrealizować cele określone w ust. 2, w ramach środka pomocy finansuje się sprzęt nieprzeznaczony do użycia śmiercionośnej siły w następujących obszarach:
| a) | kontrola terytorialna poprzez wsparcie utworzenia 5. Regimentu Ochrony Granic Lądowych, który ma zostać rozmieszczony wzdłuż północno-wschodniej granicy z Syrią; |
| b) | świadomość wielodomenowa poprzez tworzenie wspólnej zdolności wywiadowczej, obserwacyjnej i rozpoznawczej wraz z operacyjnym systemem dronów i kompleksowym programem szkoleniowym; |
| c) | bezpieczeństwo morskie poprzez zwiększenie zdolności obserwacyjnej i włączenie zasobów do systemu dowodzenia i kontroli na morzu; |
| d) | ochrona krytycznych obiektów wojskowych poprzez dostarczenie systemu przeciwdziałania bezzałogowym statkom powietrznym w celu zapewnienia ochrony dowództwa libańskich sił zbrojnych i części głównych baz sił powietrznych; |
| e) | opieka zdrowotna poprzez dalsze dostarczanie sprzętu medycznego do Centrum Opieki Medycznej. |
W ramach środka pomocy finansuje się również powiązane zaopatrzenie i usługi, w tym, w razie potrzeby, szkolenia techniczne.
4. Okres obowiązywania środka pomocy wynosi 48 miesięcy od dnia przyjęcia niniejszej decyzji.
Artykuł 2
Uzgodnienia finansowe
1. Finansowa kwota odniesienia przewidziana na pokrycie wydatków związanych ze środkiem pomocy wynosi 100 000 000 EUR.
2. Wszystkimi wydatkami zarządza się zgodnie z decyzją (WPZiB) 2021/509 oraz zgodnie z przepisami dotyczącymi realizacji dochodów i wydatków finansowanych w ramach EPF.
Artykuł 3
Uzgodnienia z beneficjentem
1. Wysoki Przedstawiciel Unii do Spraw Zagranicznych i Polityki Bezpieczeństwa (zwany dalej „Wysokim Przedstawicielem”) dokonuje z beneficjentem niezbędnych uzgodnień, by zapewnić przestrzeganie przez niego wymogów i warunków ustanowionych niniejszą decyzją jako warunku udzielenia wsparcia w ramach środka pomocy.
2. Uzgodnienia, o których mowa w ust. 1, obejmują postanowienia zobowiązujące beneficjenta do zapewnienia:
| a) | przestrzegania przez jednostki libańskich sił zbrojnych, otrzymujące wsparcie w ramach tego środka pomocy, odpowiednich postanowień prawa międzynarodowego, w szczególności prawa międzynarodowego praw człowieka i międzynarodowego prawa humanitarnego; |
| b) | właściwego i efektywnego wykorzystywania wszelkich aktywów dostarczonych w ramach środka pomocy w celach, w których zostały one dostarczone; |
| c) | odpowiedniego utrzymania wszelkich aktywów dostarczonych w ramach środka pomocy w celu zapewnienia ich użyteczności i dostępności operacyjnej w ich całym cyklu życia; |
| d) | aby żadne aktywa dostarczone w ramach środka pomocy nie zostały utracone ani przekazane na rzecz osób lub podmiotów innych niż określone w tych uzgodnieniach. |
3. Uzgodnienia, o których mowa w ust. 1, obejmują postanowienia dotyczące zawieszenia i zakończenia wsparcia w ramach środka pomocy w przypadku stwierdzenia, że beneficjent naruszył obowiązki przewidziane w ust. 2.
Artykuł 4
Wykonanie
1. Wysoki Przedstawiciel jest odpowiedzialny za zapewnienie wykonania niniejszej decyzji zgodnie z decyzją (WPZiB) 2021/509 oraz z przepisami dotyczącymi realizacji dochodów i wydatków finansowanych w ramach EPF, a także zgodnie ze zintegrowanymi ramami metodologicznymi dla oceny i określenia środków i kontroli wymaganych w związku ze środkami pomocy w ramach EPF.
2. Działania, o których mowa w art. 1 ust. 3 niniejszej decyzji, są realizowane przez:
| a) | w odniesieniu do lit. a) tego ustępu – Centralną Agencję Zarządzania Projektami (CPMA) i administratora do spraw środków pomocy; |
| b) | w odniesieniu do lit. b) oraz d) tego ustępu – Défense Conseil International (grupa DCI); |
| c) | w odniesieniu do lit. c) tego ustępu – Economat des Armées (EdA); |
| d) | w odniesieniu do lit. e) tego ustępu – CPMA. |
Artykuł 5
Monitorowanie, kontrola i ocena
1. Wysoki Przedstawiciel monitoruje przestrzeganie przez beneficjenta obowiązków określonych w art. 3. Monitorowanie to wykorzystuje się do zapewnienia świadomości na temat okoliczności i ryzyk naruszenia obowiązków określonych w art. 3 oraz do przyczyniania się do zapobiegania takim naruszeniom, w tym naruszaniu prawa międzynarodowego praw człowieka i międzynarodowego prawa humanitarnego przez jednostki libańskich sił zbrojnych otrzymujące wsparcie w ramach środka pomocy.
2. Kontrola po dostawie sprzętu i zaopatrzenia jest zorganizowana w następujący sposób:
| a) | weryfikacja dostawy, przy czym certyfikaty dostaw w ramach EPF mają być podpisywane przez siły użytkownika końcowego w momencie przeniesienia prawa własności; |
| b) | składanie sprawozdań, w których beneficjent ma co roku informować o działaniach prowadzonych z wykorzystaniem sprzętu, zaopatrzenia i usług dostarczonych w ramach środka pomocy oraz o inwentaryzacji wskazanych pozycji do czasu, gdy Komitet Polityczny i Bezpieczeństwa (KPiB) uzna, że takie sprawozdania nie są już konieczne; |
| c) | wizyty na miejscu, w trakcie których beneficjent ma udzielać Wysokiemu Przedstawicielowi i audytorom EPF, na żądanie, dostępu w celu przeprowadzenia kontroli na miejscu i audytów EPF. |
3. Po zakończeniu stosowania środka pomocy Wysoki Przedstawiciel przeprowadza ocenę końcową, aby stwierdzić, czy środek pomocy przyczynił się do osiągnięcia celów określonych w art. 1 ust. 2.
Artykuł 6
Sprawozdawczość
W okresie realizacji Wysoki Przedstawiciel przedstawia KPiB co sześć miesięcy sprawozdania z realizacji środka pomocy, zgodnie z art. 63 decyzji (WPZiB) 2021/509. Administrator do spraw środków pomocy regularnie przekazuje Komitetowi Instrumentu, ustanowionemu decyzją (WPZiB) 2021/509, informacje na temat realizacji dochodów i wydatków zgodnie z art. 38 tej decyzji, w tym poprzez dostarczanie informacji na temat zaangażowanych dostawców i podwykonawców.
Artykuł 7
Zawieszenie i zakończenie stosowania
1. KPiB może podjąć decyzję o całkowitym lub częściowym zawieszeniu realizacji środka pomocy zgodnie z art. 64 decyzji (WPZiB) 2021/509.
2. KPiB może zalecić Radzie zakończenie stosowania środka pomocy.
Artykuł 8
Wejście w życie
Niniejsza decyzja wchodzi w życie z dniem jej przyjęcia.
Sporządzono w Brukseli dnia 28 maja 2026 r.
W imieniu Rady
Przewodniczący
M. DAMIANOS
(1) Decyzja Rady (WPZiB) 2021/509 z dnia 22 marca 2021 r. w sprawie ustanowienia Europejskiego Instrumentu na rzecz Pokoju oraz uchylenia decyzji (WPZiB) 2015/528 (Dz.U. L 102 z 24.3.2021, s. 14, ELI: http://data.europa.eu/eli/dec/2021/509/oj).
(2) Wspólne stanowisko Rady 2008/944/WPZiB z dnia 8 grudnia 2008 r. określające wspólne zasady kontroli wywozu technologii wojskowych i sprzętu wojskowego (Dz.U. L 335 z 13.12.2008, s. 99, ELI: http://data.europa.eu/eli/compos/2008/944/oj).
POTRZEBUJESZ POMOCY?Konsultanci pracują od poniedziałku do piątku w godzinach 8:00 - 17:00
