DECYZJA WYKONAWCZA RADY (UE) 2026/1204
z dnia 28 maja 2026 r.
stwierdzająca zadowalające spełnienie warunków częściowej płatności siódmej raty na podstawie Planu Ukrainy w ramach Instrumentu na rzecz Ukrainy i zmieniająca decyzję wykonawczą (UE) 2024/1447
RADA UNII EUROPEJSKIEJ,
uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej,
uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/792 z dnia 29 lutego 2024 r. w sprawie ustanowienia Instrumentu na rzecz Ukrainy (1), w szczególności jego art. 20 ust. 2 i art. 26 ust. 4,
uwzględniając wniosek Komisji Europejskiej,
a także mając na uwadze, co następuje:
| (1) | W ramach filaru I Instrumentu na rzecz Ukrainy (zwanego dalej „instrumentem”), ustanowionego rozporządzeniem (UE) 2024/792, udostępnia się Ukrainie wsparcie finansowe w wysokości do 38 338 555 759 EUR oraz równowartość 2 000 000 000 SEK w euro w przeliczeniu po oficjalnym kursie wymiany w momencie przekazania wkładu Szwecji na rzecz instrumentu (2) na okres 2024-2027 w formie bezzwrotnego wsparcia i pożyczki. Finansowanie w ramach filaru I przydzielane jest głównie na podstawie Planu Ukrainy w ramach Instrumentu na rzecz Ukrainy (zwanego dalej „planem”), zatwierdzonego decyzją wykonawczą Rady (UE) 2024/1447 (3). W planie określony jest program reform i inwestycji Ukrainy oraz etapy jakościowe i ilościowe, które są związane z finansowaniem w ramach filaru I instrumentu. |
| (2) | Harmonogram monitorowania i wdrażania planu, w tym etapów jakościowych i ilościowych, które są związane z finansowaniem w ramach filaru I instrumentu, określono w załączniku do decyzji wykonawczej (UE) 2024/1447. |
| (3) | Łączna kwota zasobów finansowych udostępnionych na potrzeby planu wynosi 32 338 555 759 EUR, z czego 5 338 555 759 EUR i równowartość 2 000 000 000 SEK w euro w przeliczeniu po oficjalnym kursie wymiany w momencie przekazania wkładu Szwecji na rzecz instrumentu ma formę bezzwrotnego wsparcia finansowego, a do 27 000 000 000 EUR - formę pożyczki. |
| (4) | Zgodnie z art. 24 i 25 rozporządzenia (UE) 2024/792 Ukrainie wypłacono kwotę 6 000 000 000 EUR jako wyjątkowe finansowanie pomostowe oraz 1 890 000 000 EUR w formie płatności zaliczkowej stanowiącej płatność z wyprzedzeniem w wysokości 7 % wsparcia w formie pożyczki, przysługującego Ukrainie na podstawie Planu. |
| (5) | Zgodnie z art. 26 ust. 4 rozporządzenia (UE) 2024/792 Ukrainie wypłacono w ramach Planu kwotę 18 874 654 180 EUR w pierwszych sześciu ratach, z czego kwotę 3 601 252 880 EUR wypłacono w formie bezzwrotnego wsparcia finansowego, a kwotę 15 273 401 300 EUR - w formie pożyczki. Zgodnie z umową pożyczki zawartą między Unią a Ukrainą na podstawie art. 22 rozporządzenia (UE) 2024/792 kwotę 1 149 610 850 EUR z sześciu pierwszych rat użyto w celu rozliczenia płatności zaliczkowych na poczet pożyczki. |
| (6) | Metodykę postępowania w przypadku częściowej realizacji etapów planu określono w komunikacie Komisji z dnia 3 kwietnia 2025 r. w sprawie metodyki postępowania w przypadku częściowej realizacji etapów Planu Ukrainy na podstawie rozporządzenia w sprawie Instrumentu na rzecz Ukrainy zgodnie z art. 26 ust. 5 rozporządzenia (UE) 2024/792. Po roku stosowania tej metodyki zebrano wystarczające doświadczenia, aby zasadne było dokonanie jej przeglądu. Ponadto trwająca rosyjska wojna napastnicza przeciwko Ukrainie oraz nasilenie ataków na ukraińską krytyczną infrastrukturę cywilną i energetyczną powodują poważne zakłócenia w pracach legislacyjnych Rady Najwyższej Ukrainy i nadal negatywnie wpływają na zdolności administracyjne tego państwa. Zgodnie z metodyką określoną w komunikacie Komisji z dnia 17 kwietnia 2026 r. w sprawie zmiany metodyki postępowania w przypadku częściowej realizacji etapów Planu Ukrainy na podstawie rozporządzenia w sprawie Instrumentu na rzecz Ukrainy, zastępującym komunikat C(2025) 1725 (zwanym dalej „komunikatem Komisji z dnia 17 kwietnia 2026 r.”) powinno być możliwe skorygowanie wartości zawieszenia w celu uwzględnienia czynników łagodzących. Stosowanie czynników łagodzących i ostateczne określenie skorygowanej wartości zawieszenia powinny zostać określone przez Radę zgodnie z art. 19, 20 i 26 rozporządzenia (UE) 2024/792. |
| (7) | Zgodnie z art. 26 ust. 2 rozporządzenia (UE) 2024/792 w dniu 14 kwietnia 2026 r. Ukraina złożyła należycie uzasadniony wniosek o częściową płatność piątej, szóstej i siódmej raty bezzwrotnego wsparcia finansowego oraz wsparcia w formie pożyczki w kwocie 2 949 367 660 EUR. Wniosek dotyczył również czterech etapów w ramach kolejnych rat. Do wniosku dołączono szereg dokumentów potwierdzających zadowalającą realizację jednego etapu raty piątej, dwóch etapów raty szóstej, jedenastu etapów raty siódmej, dwóch etapów raty ósmej i dwóch etapów raty dziewiątej. Ukraina złożyła również wszystkie dokumenty wymagane na podstawie art. 12 umowy ramowej, art. 5 umowy w sprawie finansowania oraz art. 6 umowy pożyczki, zawartych między Unią a Ukrainą na podstawie, odpowiednio, art. 9, 10 i 22 rozporządzenia (UE) 2024/792. |
| (8) | Etapy objęte ostatnim wnioskiem Ukrainy odnoszą się do różnych reform określonych w Planie w rozdziałach dotyczących zarządzania finansami publicznymi, systemu sądowego, walki z korupcją i praniem pieniędzy, rynków finansowych, zarządzania mieniem publicznym, kapitału ludzkiego, otoczenia biznesowego, sektora energii, transportu, sektora rolno-spożywczego, zarządzania surowcami krytycznymi, transformacji cyfrowej oraz zielonej transformacji i ochrony środowiska. Przyjęto średnioterminową strategię zarządzania długiem publicznym, zmiany w odpowiednich przepisach dotyczących kontroli finansowej ze strony państwa, strategię zatrudnienia ludności, państwowy ukierunkowany program gospodarczy na rzecz modernizacji energetycznej przedsiębiorstw wytwarzających ciepło na okres do 2030 r. oraz uchwałę w sprawie Rady Naukowej i Eksperckiej ds. Zmiany Klimatu i Ochrony Warstwy Ozonowej. Co najmniej 20 % wolnych stanowisk sędziowskich zostało obsadzonych, 20 % dawnych spraw dyscyplinarnych - nierozpatrzonych do końca 2023 r. - zostało rozstrzygniętych, a ocena kwalifikacji (weryfikacja) w odniesieniu do 50 % sędziów, którzy nie zostali nią objęci do dnia 30 września 2016 r., została zakończona. Weszła w życie ustawa o wykonywaniu orzeczeń sądowych dotyczących zobowiązań pieniężnych i niepieniężnych oraz dalszej cyfryzacji postępowań egzekucyjnych, ustawa o poprawie regulacji przez państwo rynków kapitałowych i zorganizowanych rynków towarowych, ustawa w sprawie podstawowych zasad polityki mieszkaniowej, ustawa w sprawie deregulacji w konkretnych sektorach, ustawa o transpozycji pakietu dotyczącego integracji energii elektrycznej oraz ustawa w sprawie funkcjonowania zintegrowanego systemu identyfikacji elektronicznej. Uruchomiono system gromadzenia danych dotyczących wykonywania orzeczeń sądowych. Opublikowano ocenę odporności systemu bankowego, sprawozdanie z wdrażania wsparcia ze strony państwa za pośrednictwem Państwowego Rejestru Rolnego oraz analizę przepisów dotyczących sprawozdawczości dotyczącej kwestii środowiskowych, społecznych i z zakresu ładu korporacyjnego (ESG). |
| (9) | Zgodnie z art. 26 ust. 3 rozporządzenia (UE) 2024/792 Komisja szczegółowo oceniła wniosek Ukrainy oraz pozytywnie oceniła jako zadowalającą realizację jednego z dwóch zaległych etapów wymaganych do płatności piątej raty, obu zaległych etapów wymaganych do płatności szóstej raty oraz jedenastu spośród dwudziestu etapów wymaganych do płatności raty siódmej, jak określono w załączniku do niniejszej decyzji. Ocenę tę sporządzono w kontekście realizacji Planu. Dalszym dostosowaniom do unijnego dorobku prawnego będzie sprzyjać proces akcesyjny Unii. Ponadto Komisja pozytywnie oceniła zadowalającą realizację dwóch etapów ósmej raty oraz dwóch etapów raty dziewiątej i uwzględniła swoją ocenę tych etapów w załączniku do niniejszej decyzji. Ocena ta jest prowadzona wyłącznie do celów zastosowania metodyki płatności częściowych i nie wpływa na pełną ocenę rat ósmej i dziewiątej. Nie pociąga ona za sobą podwójnej płatności za dane etapy. Na podstawie tej oceny i zgodnie z metodyką postępowania w przypadku częściowej realizacji etapów określonych w planie, zmienioną komunikatem Komisji z dnia 17 kwietnia 2026 r., Komisja proponuje zmniejszenie wartości zawieszenia w odniesieniu do niezrealizowanych etapów w ramach siódmej raty, przy zapewnieniu, aby zachowane zostały wystarczające zachęty do realizacji zaległych etapów. |
| (10) | W swoim wniosku o płatność Ukraina potwierdziła, że nie wycofała żadnych środków związanych z etapami, które wcześniej zadowalająco zrealizowała. |
| (11) | Komisja stwierdziła również, że Ukraina nadal spełnia warunek wstępny przyznania wsparcia unijnego określony w art. 5 rozporządzenia (UE) 2024/792. W szczególności Ukraina nadal podtrzymuje skuteczne mechanizmy demokratyczne - w tym wielopartyjny system parlamentarny i praworządność - i przestrzega ich, a także gwarantuje poszanowanie praw człowieka, w tym praw osób należących do mniejszości. |
| (12) | W związku z tym w niniejszej decyzji należy stwierdzić, że odpowiednie warunki płatności piątej raty w odniesieniu do jednego z dwóch zaległych etapów, szóstej raty w odniesieniu do obu zaległych etapów oraz siódmej raty w odniesieniu do jedenastu spośród dwudziestu etapów w ramach Planu zostały w zadowalający sposób spełnione. |
| (13) | Należy zatem odpowiednio zmienić decyzję wykonawczą (UE) 2024/1447. |
| (14) | Mając na uwadze pilne potrzeby Ukrainy w zakresie finansowania, niezwykle ważne jest jak najszybsze wypłacenie środków finansowych. Ze względu na pilną sytuację oraz w celu przyspieszenia procesu, niniejsza decyzja powinna wejść w życie z dniem jej opublikowania w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej oraz powinna być stosowana od dnia jej przyjęcia, |
PRZYJMUJE NINIEJSZĄ DECYZJĘ:
Artykuł 1
Stwierdzenie zadowalającego spełnienia warunków płatności
1. Niniejszym stwierdza się, zgodnie z oceną przedstawioną przez Komisję na podstawie art. 26 rozporządzenia (UE) 2024/792 i załączoną do niniejszej decyzji, zadowalające spełnienie odpowiednich warunków częściowej płatności piątej, szóstej i siódmej raty bezzwrotnego wsparcia finansowego oraz wsparcia w formie pożyczki w łącznej wysokości 2 949 367 660 EUR, przed rozliczeniem płatności zaliczkowych, z czego 386 258 902 EUR odpowiada racie piątej, 796 658 985 EUR odpowiada racie szóstej, a 1 766 449 773 EUR odpowiada racie siódmej.
2. Zastosowanie czynnika łagodzącego ustala się z uwzględnieniem zadowalającej realizacji dwóch etapów ósmej raty oraz dwóch etapów raty dziewiątej, wagi etapów, które nie zostały zrealizowane, oraz powodów ich niezrealizowania, a także wagi etapów ilościowych i jakościowych, które zostały zrealizowane z wyprzedzeniem. Zastosowanie czynnika łagodzącego prowadzi do zmniejszenia wartości zawieszenia odpowiadającej niezrealizowanym etapom w ramach siódmej raty o kwotę 392 544 392 EUR.
Artykuł 2
Zmiany w decyzji wykonawczej (UE) 2024/1447
W decyzji wykonawczej (UE) 2024/1447 wprowadza się następujące zmiany:
| 1) | w art. 2 dodaje się ustęp w brzmieniu: „6. Jeżeli Ukraina nie zrealizowała w zadowalający sposób co najmniej jednego etapu jakościowego lub ilościowego wymaganego w ramach danej raty, ale zrealizowała już w zadowalający sposób co najmniej jeden etap jakościowy lub ilościowy wymagany w ramach kolejnej raty lub może wykazać, że jeden z etapów ilościowych został zrealizowany częściowo, Rada, działając na wniosek Komisji, może uwzględnić taką przedterminową lub częściową realizację jako jeden z czynników przy ustalaniu kwoty płatności częściowej na rzecz Ukrainy w ramach pierwszej z wymienionych rat. Uwzględnia się wagę etapów jakościowych i ilościowych, które nie zostały zrealizowane, oraz powody ich niezrealizowania, a także wagę etapów ilościowych i jakościowych, które zostały zrealizowane z wyprzedzeniem.” |
| 2) | w art. 3 dodaje się ustęp w brzmieniu: „5. Jeżeli Ukraina nie zrealizowała w zadowalający sposób co najmniej jednego etapu jakościowego lub ilościowego wymaganego w ramach danej raty, ale zrealizowała już w zadowalający sposób co najmniej jeden etap jakościowy lub ilościowy wymagany w ramach kolejnej raty lub może wykazać, że jeden z etapów ilościowych został zrealizowany częściowo, Rada, działając na wniosek Komisji, może uwzględnić taką przedterminową lub częściową realizację jako jeden z czynników przy ustalaniu kwoty płatności częściowej na rzecz Ukrainy w ramach pierwszej z wymienionych rat. Uwzględnia się wagę etapów jakościowych i ilościowych, które nie zostały zrealizowane, oraz powody ich niezrealizowania, a także wagę etapów ilościowych i jakościowych, które zostały zrealizowane z wyprzedzeniem.”. |
Artykuł 3
Wejście w życie
Niniejsza decyzja wchodzi w życie z dniem jej opublikowania w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.
Niniejszą decyzję stosuje się od dnia jej przyjęcia.
Sporządzono w Brukseli dnia 28 maja 2026 r.
W imieniu Rady
Przewodniczący
M. DAMIANOS
(1) Dz.U. L, 2024/792, 29.2.2024, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2024/792/oj.
(2) Decyzja wykonawcza Rady (UE) 2026/480 z dnia 23 lutego 2026 r. w sprawie zmiany decyzji wykonawczej (UE) 2024/1447 w odniesieniu do dodatkowego wkładu finansowego Szwecji (Dz.U. L, 2026/480, 2.3.2026, ELI: http://data.europa.eu/eli/dec_impl/2026/480/oj). Zgodnie z decyzją wykonawczą (UE) 2026/480 Szwecja przekaże 2 000 000 000 SEK jako dodatkowy wkład finansowy do filaru I instrumentu w formie bezzwrotnego wsparcia finansowego, w następstwie wejścia w życie umowy o przekazaniu między Szwecją a Komisją oraz przekazania powiązanego wkładu finansowego.
(3) Decyzja wykonawcza Rady (UE) 2024/1447 z dnia 14 maja 2024 r. w sprawie zatwierdzenia oceny Planu Ukrainy (Dz.U. L, 2024/1447, 24.5.2024, ELI: http://data.europa.eu/eli/dec_impl/2024/1447/oj).
ZAŁĄCZNIK
STRESZCZENIE
Zgodnie z art. 26 rozporządzenia (UE) 2024/792 z dnia 29 lutego 2024 r. w sprawie ustanowienia Instrumentu na rzecz Ukrainy (1) w dniu 14 kwietnia 2026 r. Ukraina złożyła wniosek o płatność części piątej, szóstej i siódmej raty w ramach Planu Ukrainy. Na poparcie wniosku o płatność Ukraina przedstawiła uzasadnienie zadowalającej realizacji jednego etapu w ramach piątej raty, dwóch etapów w ramach szóstej raty oraz jedenastu etapów w ramach siódmej raty, określonych w załączniku do decyzji wykonawczej Rady (UE) 2024/1447 z dnia 14 maja 2024 r. w sprawie zatwierdzenia oceny Planu Ukrainy (2), zmienionej decyzją wykonawczą Rady (UE) 2025/2157 („załącznik do decyzji wykonawczej Rady”) (3). Ukraina przedstawiła również dowody na zadowalającą realizację dwóch etapów w ramach ósmej raty i dwóch etapów w ramach dziewiątej raty.
Na podstawie informacji przekazanych przez Ukrainę 18 etapów uznaje się za zrealizowane w zadowalający sposób.
W ramach rozdziału 2 dotyczącego zarządzania finansami publicznymi przyjęto średniookresową strategię zarządzania długiem publicznym oraz zmiany w odpowiednich przepisach dotyczących kontroli finansowej ze strony państwa.
W ramach rozdziału 3 dotyczącego systemu sądowego obsadzono co najmniej 20 % wolnych stanowisk sędziowskich, rozstrzygnięto 20 % dawnych spraw dyscyplinarnych nierozstrzygniętych do końca 2023 r., zakończono ocenę kwalifikacji (weryfikację) w odniesieniu do 50 % sędziów, którzy nadal podlegali takiej ocenie zgodnie ze stanem na dzień 30 września 2016 r., weszła w życie ustawa o wykonywaniu orzeczeń sądowych dotyczących zobowiązań pieniężnych i niepieniężnych oraz dalszej cyfryzacji postępowania egzekucyjnego, a także uruchomiono system gromadzenia danych w sprawie wykonywania orzeczeń sądowych.
W ramach rozdziału 5 dotyczącego rynków finansowych opublikowano ocenę odporności w systemie bankowym i weszła w życie ustawa o poprawie regulacji przez państwo rynków kapitałowych i zorganizowanych rynków towarowych.
W ramach rozdziału 7 dotyczącego kapitału ludzkiego przyjęto strategię zatrudnienia ludności i weszły w życie przepisy w sprawie podstawowych zasad polityki mieszkaniowej.
W ramach rozdziału 8 dotyczącego otoczenia biznesowego weszły w życie przepisy zgodnie z planem działania na rzecz deregulacji w konkretnych sektorach.
W ramach rozdziału 10 dotyczącego sektora energetycznego weszła w życie ustawa o transpozycji pakietu dotyczącego integracji energii elektrycznej i przyjęto państwowy ukierunkowany program gospodarczy na rzecz modernizacji energetycznej przedsiębiorstw wytwarzających ciepło na okres do 2030 r.
W ramach rozdziału 12 dotyczącego sektora rolno-spożywczego opublikowano sprawozdanie z wdrażania wsparcia ze strony państwa za pośrednictwem publicznego rejestru rolnego.
W ramach rozdziału 13 dotyczącego gospodarki surowcami krytycznymi opublikowano badanie na temat przepisów dotyczących sprawozdawczości w odniesieniu do środowiska, społeczeństwa i ładu korporacyjnego.
W ramach rozdziału 14 dotyczącego transformacji cyfrowej wszedł w życie akt dotyczący funkcjonowania zintegrowanego systemu identyfikacji elektronicznej.
W ramach rozdziału 15 dotyczącego zielonej transformacji i ochrony środowiska przyjęto uchwałę w sprawie rady naukowej i eksperckiej ds. zmiany klimatu i ochrony warstwy ozonowej.
Etap 2.6
| Nazwa etapu: Przyjęcie średnioterminowej strategii zarządzania długiem państwowym | ||||||
| Powiązana reforma/inwestycja: Reforma 3. Poprawa zarządzania długiem publicznym | ||||||
| Źródło finansowania: pożyczka | ||||||
| Kontekst Wymóg dotyczący etapu 2.6 opisany w załączniku do decyzji wykonawczej Rady: Przyjęcie średnioterminowej strategii zarządzania długiem państwowym na lata 2026-2028. Średnioterminowa strategia zarządzania długiem państwowym koncentruje się na następujących głównych obszarach:
Etap 2.6 jest jedynym etapem wdrażania reformy 3 przewidzianej w rozdziale 2 (Zarządzanie finansami publicznymi). | ||||||
| Przedstawione dowody
| ||||||
| Analiza Uzasadnienie i dowody merytoryczne przedstawione przez władze ukraińskie obejmują wszystkie elementy składowe etapu 2.6. Celem reformy 3 jest zwiększenie przejrzystości polityki zarządzania długiem państwowym oraz zwiększenie skuteczności zarządzania długiem państwowym. Średnioterminowa strategia zarządzania długiem publicznym na lata 2026-2028 ustanawia ramy zarządzania długiem publicznym Ukrainy, ze szczególnym uwzględnieniem stabilności obsługi zadłużenia, zarządzania ryzykiem i rozwoju krajowych możliwości finansowania. Analiza obecnej struktury długu publicznego i tendencji w tym zakresie pozwala na kompleksową ocenę ewolucji długu publicznego Ukrainy i wskazuje na wyższy udział finansowania zewnętrznego oraz finansowania na preferencyjnych warunkach, zwiększoną ekspozycję na ryzyko walutowe oraz wydłużony profil zapadalności. Określono w niej kluczowe zmiany strukturalne leżące u podstaw obecnej struktury zadłużenia. Cele dotyczące zapewnienia długookresowej zdolności do obsługi długu przewidują utrzymanie dostępu do finansowania na preferencyjnych warunkach i stosowanie operacji aktywnego zarządzania długiem w celu ograniczenia ryzyka refinansowania i ryzyka kosztów. Służy to poprawie odporności zadłużenia dzięki dłuższym terminom zapadalności i stopniowemu zwiększaniu finansowania krajowego. Środki na rzecz rozwoju krajowego rynku państwowych instrumentów dłużnych przewidują wzmocnienie krajowych możliwości finansowania dzięki udoskonalonym mechanizmom emisji, rozwojowi infrastruktury rynkowej i rozszerzeniu bazy inwestorów. Służą one ograniczeniu z czasem strukturalnej zależności od finansowania zewnętrznego. | ||||||
| Ocena Komisji: zrealizowano w sposób zadowalający |
Etap 2.9
| Nazwa etapu: Przyjęcie zmian w odpowiednich przepisach dotyczących kontroli finansowej ze strony państwa | ||||||||||
| Powiązana reforma/inwestycja: Reforma 5. Poprawa system audytu i kontroli finansowej | ||||||||||
| Źródło finansowania: pożyczka | ||||||||||
| Kontekst Wymóg dotyczący etapu 2.9 opisany w załączniku do decyzji wykonawczej Rady: Przyjęcie zmian do uchwał Rady Ministrów oraz, w razie potrzeby, wejście w życie innych stosownych przepisów o kontroli finansowej ze strony państwa. Zmiany te koncentrują się na następujących głównych obszarach:
Etap 2.9 jest jedynym etapem wdrażania reformy 5 przewidzianej w rozdziale 2 (Zarządzanie finansami publicznymi). | ||||||||||
| Przedstawione dowody
| ||||||||||
| Analiza Uzasadnienie i dowody merytoryczne przedstawione przez władze ukraińskie obejmują wszystkie elementy składowe etapu 2.9. Celem reformy 5 jest wzmocnienie systemu audytu i kontroli finansowej, w szczególności osiągnięcie wysokiego poziomu ochrony interesów finansowych Unii Europejskiej w odniesieniu do środków finansowych wykorzystywanych w ramach filaru I Instrumentu na rzecz Ukrainy, zgodnie z art. 35 rozporządzenia (UE) 2024/792. Etap ten zrealizowano poprzez wprowadzenie następujących zmian do uchwał Rady Ministrów: Po pierwsze, uchwała Rady Ministrów Ukrainy nr 1473 rozszerza uprawnienia operacyjne państwowej administracji audytu, w tym upoważnienie do bezpośredniego kontaktowania się z beneficjentami końcowymi, przeprowadzania kontroli następczych na miejscu i wszczynania kontroli na podstawie wniosków organów zagranicznych lub zgłoszonych przypadków nieprzestrzegania przepisów finansowych UE. Po drugie, uchwała Rady Ministrów Ukrainy nr 1483 ustanawia specjalną procedurę państwowych audytów finansowych na podstawie umów międzynarodowych, w tym Instrumentu na rzecz Ukrainy, wymagającą przestrzegania uznanych na szczeblu międzynarodowym standardów, takich jak Międzynarodowe Standardy Rewizji Finansowej (MSRF). Po trzecie, uchwała Rady Ministrów Ukrainy nr 1031 zmienia podstawowe uchwały regulujące kontrolę finansową ze strony państwa, określa państwową administrację audytu jako jednostkę koordynującą zwalczanie nadużyć finansowych (AFCOS) i ustanawia mechanizm zorganizowanej współpracy z OLAF-em. Po czwarte, rozporządzeniem nr 1390 zatwierdzono plan działania na rzecz wzmocnienia kontroli nad zamówieniami publicznymi na lata 2025-2027, w którym określono konkretne środki mające na celu zwiększenie zdolności państwowej administracji audytu, m.in. poprzez poprawę cyfryzacji, monitorowanie oparte na analizie ryzyka i współpracę międzynarodową. Łącznie wymienione akty prawne stanowią wsparcie państwowej administracji audytu w celu zapewnienia, aby instytucja ta była wyposażona w narzędzia niezbędne do ochrony interesów finansowych Unii, w szczególności w odniesieniu do funduszy wykorzystywanych w ramach filaru I Instrumentu na rzecz Ukrainy, zgodnie z zasadami międzynarodowych standardów audytu, a także wzmacniają środki monitorowania procedur udzielania zamówień publicznych. | ||||||||||
| Ocena Komisji: zrealizowano w sposób zadowalający |
Etap 3.1
| Nazwa etapu: Obsadzenie co najmniej 20 % wolnych stanowisk sędziowskich | ||||||||||||||
| Powiązana reforma/inwestycja: Reforma 1. Zwiększenie odpowiedzialności, uczciwości i profesjonalizmu sądownictwa | ||||||||||||||
| Źródło finansowania: pożyczka | ||||||||||||||
| Kontekst Wymóg dotyczący etapu 3.1 opisany w załączniku do decyzji wykonawczej Rady: Co najmniej 20 % wolnych stanowisk sędziowskich od 16 października 2023 r. (łącznie 2 205 stanowisk) obsadzono na podstawie zmienionych przepisów, które obejmują następujące elementy:
Etap 3.1 jest drugim z sześciu etapów wdrażania reformy 1 przewidzianej w rozdziale 3 (System sądowy), wraz z etapem 3.2 dotyczącym wejścia w życie ustawy ustanawiającej nowy sąd do rozpoznawania spraw administracyjnych. Poprzedzał go etap 3.5 dotyczący wejścia w życie przepisów zmieniających oświadczenia o uczciwości sędziów i proces ich weryfikacji, który to etap pozostaje niezrealizowany od II kw. Poprzedzał go etap 3.5 dotyczący wejścia w życie przepisów zmieniających oświadczenia o uczciwości sędziów i proces ich weryfikacji, który pozostaje niezrealizowany od II kwartału 2025 r. Następuje po nim etap 3.15 (który ma zostać zrealizowany do IV kw. 2026 r.) dotyczący rozpoczęcia działalności wyspecjalizowanego okręgowego sądu administracyjnego oraz wyspecjalizowanego administracyjnego sądu apelacyjnego. | ||||||||||||||
| Przedstawione dowody
| ||||||||||||||
| Analiza Uzasadnienie i dowody merytoryczne przedstawione przez władze ukraińskie obejmują wszystkie elementy składowe etapu 3.1. Celem reformy 1 jest zwiększenie odpowiedzialności, uczciwości i profesjonalizmu sądownictwa oraz budowanie zaufania publicznego do sądownictwa poprzez przywrócenie przejrzystości i merytokratyczności w procesie selekcji sędziów, usprawnienie oceny kwalifikacji sędziów zasiadających w składzie orzekającym, wzmocnienie systemu odpowiedzialności dyscyplinarnej, wzmocnienie istniejących narzędzi uczciwości sądowej oraz ustanowienie nowego sądu do rozpoznawania spraw administracyjnych z udziałem agencji państwowych. W dniu 9 grudnia 2023 r. ukraiński parlament przyjął ustawę nr 3511-IX w sprawie zmiany ukraińskiej ustawy o systemie sądowym i statusie sędziów oraz niektórych ukraińskich aktów ustawodawczych dotyczących usprawnienia procedur kariery sędziowskiej; ustawa ta usprawnia etapy selekcji i skraca obowiązkowe okresy szkolenia kadr wymiaru sprawiedliwości. W decyzji Wyższej Komisji kwalifikacyjnej Sędziów nr 72/zp-24 określono ponadto jasne i należycie opublikowane kryteria oceny i metodykę punktacji. W decyzji Wyższej Komisji kwalifikacyjnej Sędziów nr 72/zp-24 określono ponadto jasne i należycie opublikowane kryteria oceny i metodykę punktacji. Zgodnie ze zmienionymi przepisami w dniu 14 września 2023 r. Wyższa Komisja kwalifikacyjna Sędziów ogłosiła konkurs na 560 stanowisk sędziowskich w sądach rejonowych oraz kolejny konkurs na 550 stanowisk sędziowskich w sądach apelacyjnych. Na podstawie wyników konkursów w momencie sporządzania sprawozdania Wyższa Komisja kwalifikacyjna Sędziów przedstawiła rekomendacje dotyczące 393 kandydatów na sędziów w sądach rejonowych i 178 kandydatów na sędziów w sądach apelacyjnych (łącznie 571 rekomendacji). Rada ds. Etyki Publicznej była zaangażowana w ocenę uczciwości zawodowej kandydatów w przypadkach, gdy było to ustawowo wymagane. W wyniku konkursu Najwyższa Rada Sędziów rekomendowała wybranych sędziów do powołania przez prezydenta. Zgodnie ze stanem na dzień sporządzenia sprawozdania prezydent powołał łącznie 451 sędziów do sądów rejonowych i apelacyjnych. Powołania te odpowiadają ponad 20 % z 2 205 stanowisk dostępnych na dzień 16 października 2023 r. Na podstawie arkusza kalkulacyjnego przekazanego przez władze ukraińskie, w którym wymieniono wszystkich powołanych sędziów, służby Komisji losowo dobrały próbę 60 spraw. W odniesieniu do każdej sprawy objętej próbą władze ukraińskie podały linki do decyzji Prezydenta Ukrainy w sprawie powołania sędziów, opublikowanych na oficjalnej stronie internetowej Kancelarii Prezydenta. Analiza przedstawionych dowodów potwierdziła, że wszystkich 60 sędziów powołano na wolne stanowiska w sądach rejonowych i apelacyjnych. W związku z tym kontrolę wyrywkową uznano za udaną, a wymóg za spełniony. | ||||||||||||||
| Ocena Komisji: zrealizowano w sposób zadowalający |
Etap 3.3
| Nazwa etapu: Zakończenie 20 % dawnych spraw dyscyplinarnych (wydanie w tych sprawach orzeczeń) nierozstrzygniętych do końca 2023 r. | ||||||
| Powiązana reforma/inwestycja: Reforma 1. Zwiększenie odpowiedzialności, uczciwości i profesjonalizmu sądownictwa | ||||||
| Źródło finansowania: pożyczka | ||||||
| Kontekst Wymóg dotyczący etapu 3.3 opisany w załączniku do decyzji wykonawczej Rady: Zakończono (wydano orzeczenie) 20 % dawnych postępowań dyscyplinarnych (skarg), nierozstrzygniętych na dzień 31 grudnia 2023 r., z udziałem Służby Inspektorów Dyscyplinarnych i na podstawie kryteriów ustalania kolejności rozpoznawanych skarg dyscyplinarnych przewidzianych w klauzuli 13.7 Regulaminu Najwyższej Rady Sprawiedliwości (zmienionego 21 listopada 2023 r., nr 1068/0/15-23), które są opublikowane na oficjalnej stronie internetowej Najwyższej Rady Sprawiedliwości. Etap 3.3 jest czwartym z sześciu etapów wdrażania reformy 1 przewidzianej w rozdziale 3 (System sądowy). Jest on wdrażany równolegle z etapem 3.4 dotyczącym ukończenia oceny kwalifikacji w odniesieniu do 50 % sędziów. Poprzedzał go etap 3.2 dotyczący ustanowienia wyspecjalizowanego okręgowego sądu administracyjnego i wyspecjalizowanego administracyjnego sądu apelacyjnego, pozytywnie oceniony w ramach 6. wniosku o płatność (III kw. 2025 r.), etap 3.5 dotyczący wejścia w życie przepisów zmieniających oświadczenia o uczciwości sędziów i proces ich weryfikacji, który to etap pozostaje niezrealizowany od II kw. 2025 r., oraz etap 3.1 dotyczący obsadzenia co najmniej 20 % wolnych stanowisk sędziowskich, które nie były obsadzone w III kw. 2025 r., pozytywnie oceniony w ramach przedmiotowego wniosku o płatność. Następuje po nim etap 3.15 (który ma zostać zrealizowany do IV kw. 2026 r.) dotyczący rozpoczęcia działalności wyspecjalizowanego okręgowego sądu administracyjnego oraz wyspecjalizowanego administracyjnego sądu apelacyjnego. | ||||||
| Przedstawione dowody
| ||||||
| Analiza Uzasadnienie i dowody merytoryczne przedstawione przez władze ukraińskie obejmują wszystkie elementy składowe etapu 3.3. Celem reformy 1 jest zwiększenie odpowiedzialności, uczciwości i profesjonalizmu sądownictwa oraz budowanie zaufania publicznego do sądownictwa poprzez przywrócenie przejrzystości i merytokratyczności w procesie selekcji sędziów, usprawnienie oceny kwalifikacji sędziów zasiadających w składzie orzekającym, wzmocnienie systemu odpowiedzialności dyscyplinarnej, wzmocnienie istniejących narzędzi uczciwości sądowej oraz ustanowienie nowego sądu do rozpoznawania spraw administracyjnych z udziałem agencji państwowych. Służbę Inspektorów Dyscyplinarnych utworzono - jako niezależną jednostkę strukturalną podlegającą Najwyższej Radzie Sprawiedliwości - decyzją Najwyższej Rady Sprawiedliwości nr 3582/0/15-24 z dnia 10 grudnia 2024 r. w sprawie rozpoczęcia prac Służby Inspektorów Dyscyplinarnych Najwyższej Rady Sprawiedliwości. Decyzja ta upoważnia Służbę Inspektorów Dyscyplinarnych do rozpatrywania skarg dyscyplinarnych przeciwko sędziom. Służba Inspektorów Dyscyplinarnych rozpoczęła działalność w dniu 23 grudnia 2024 r. Składa się z kierownika, zastępcy kierownika i inspektorów dyscyplinarnych. Na dzień 31 grudnia 2023 r. Najwyższa Rada Sprawiedliwości rozpatrywała 12 106 skarg dyscyplinarnych. Zgodnie z obowiązującymi wówczas ramami prawnymi Najwyższa Rada Sprawiedliwości kontynuowała rozpatrywanie tych spraw przez cały 2024 r., do czasu ustanowienia Służby Inspektorów Dyscyplinarnych. Gdy rozpoczęła działalność Służba Inspektorów Dyscyplinarnych, w dniach od 23 grudnia 2024 r. do 22 stycznia 2025 r. za pośrednictwem zautomatyzowanego systemu dystrybucji przekazano 10 906 dawnych skarg dyscyplinarnych z Najwyższej Rady Sprawiedliwości do inspektorów dyscyplinarnych. Spośród tych skarg 6 054 przedłożono Najwyższej Radzie Sprawiedliwości przed końcem 2023 r., a 4 852 - w 2024 r. Zgodnie ze stanem na dzień sporządzenia oceny 2 741 z 6 054 skarg przedłożonych przed dniem 31 grudnia 2023 r. rozstrzygnięto z udziałem Służby Inspektorów Dyscyplinarnych. Stanowi to 23 % dawnych spraw nierozpatrzonych na dzień 31 grudnia 2023 r. Przy rozpatrywaniu spraw zastosowano kryteria ustalania kolejności rozpoznawanych skarg dyscyplinarnych przewidziane w klauzuli 13.7 regulaminu wewnętrznego Najwyższej Rady Sprawiedliwości. Na podstawie arkusza kalkulacyjnego przekazanego przez władze ukraińskie, w którym wymieniono wszystkie rozpatrzone skargi, służby Komisji losowo dobrały próbę 60 jednostek. W odniesieniu do każdej jednostki objętej próbą władze ukraińskie podały linki do decyzji dotyczących skarg dyscyplinarnych i opublikowanych na oficjalnej stronie internetowej Najwyższej Rady Sprawiedliwości. Analiza przedstawionych dowodów potwierdziła, że wszystkie 60 skarg rozstrzygnięto z udziałem Służby Inspektorów Dyscyplinarnych. W związku z tym kontrolę wyrywkową uznano za udaną, a wymóg za spełniony. | ||||||
| Ocena Komisji: zrealizowano w sposób zadowalający |
Etap 3.4
| Nazwa etapu: Zakończenie oceny kwalifikacji (weryfikacja) w odniesieniu do 50 % sędziów, którzy nadal podlegali takiej ocenie zgodnie ze stanem na dzień 30 września 2016 r. | ||||||||
| Powiązana reforma/inwestycja: Reforma 1. Zwiększenie odpowiedzialności, uczciwości i profesjonalizmu sądownictwa | ||||||||
| Źródło finansowania: pożyczka | ||||||||
| Kontekst Wymóg dotyczący etapu 3.4 opisany w załączniku do decyzji wykonawczej Rady: Zgodnie z ustalonymi procedurami i przy udziale Rady ds. Etyki Publicznej zakończono ocenę kwalifikacji (weryfikacja) w odniesieniu do 50 % sędziów, którzy nadal podlegali takiej weryfikacji zgodnie ze stanem na dzień 30 września 2016 r. Etap 3.4 jest piątym z sześciu etapów wdrażania reformy 1 przewidzianej w rozdziale 3 (System sądowy). Jest on wdrażany równolegle z etapem 3.3 dotyczącym zakończenia 20 % dawnych spraw dyscyplinarnych (wydania w tych sprawach orzeczeń) nierozstrzygniętych do końca 2023 r. oraz etapem 3.1 dotyczącym obsadzenia co najmniej 20 % wolnych stanowisk sędziowskich, który to etap nie został zrealizowany w III kw. 2025 r. Poprzedzał go etap 3.5 dotyczący wejścia w życie przepisów zmieniających oświadczenia o uczciwości sędziów i proces ich weryfikacji, który to etap pozostaje niezrealizowany od II kw. 2025 r., oraz etap 3.2 dotyczący ustawy ustanawiającej nowy sąd do rozpoznawania spraw administracyjnych, który to etap zrealizowano w III kw. 2025 r. Następuje po nim etap 3.15, który wymaga rozpoczęcia działalności nowego sądu rozpatrującego sprawy administracyjne w IV kw. 2026 r. | ||||||||
| Przedstawione dowody
| ||||||||
| Analiza Uzasadnienie i dowody merytoryczne przedstawione przez władze ukraińskie obejmują wszystkie elementy składowe etapu 3.4. Celem reformy 1 jest zwiększenie odpowiedzialności, uczciwości i profesjonalizmu sądownictwa oraz budowanie zaufania publicznego do sądownictwa poprzez przywrócenie przejrzystości i merytokratyczności w procesie selekcji sędziów, usprawnienie oceny kwalifikacji sędziów zasiadających w składzie orzekającym, wzmocnienie systemu odpowiedzialności dyscyplinarnej, wzmocnienie istniejących narzędzi uczciwości sądowej oraz ustanowienie nowego sądu do rozpoznawania spraw administracyjnych z udziałem agencji państwowych. Na dzień 30 września 2016 r. ocenę kwalifikacji (weryfikację) musiało przejść łącznie 6 958 sędziów w ukraińskim systemie sądownictwa. W rezultacie wymagany odsetek zakłada zakończenie procesu weryfikacji w odniesieniu do 3 479 sędziów. Zgodnie z ustalonymi procedurami Wyższa Komisja kwalifikacyjna Sędziów zakończyła ocenę 3 350 sędziów, których kwalifikacje do zajmowania danego stanowiska zostały potwierdzone albo którzy nie spełniali wymagań związanych z zajmowanym stanowiskiem. Wyższa Komisja kwalifikacyjna Sędziów poinformowała ponadto, że 29 sędziów odmówiło poddania się ocenie; w tych przypadkach złożono wniosek o odwołanie ze stanowiska. W kolejnych 977 sprawach ocena kwalifikacji została zakończona w trakcie postępowania z powodów niezależnych od Wyższej Komisji kwalifikacyjnej Sędziów, głównie z powodu rezygnacji sędziów lub ich przejścia w stan spoczynku. Rada ds. Etyki Publicznej brała udział w ocenie w przypadkach, w których była prawnie upoważniona. Biorąc pod uwagę te przypadki, rozpatrzono łącznie sprawy 4 356 sędziów. Chociaż istnieje minimalna różnica między liczbą sędziów, których weryfikację w pełni zakończono przed złożeniem sprawozdania, a docelową liczbą określoną w decyzji wykonawczej Rady, ogólny cel tego wskaźnika został osiągnięty. Przedwczesne zakończenie oceny niektórych sędziów wynikało ponadto z okoliczności, na które Wyższa Komisja kwalifikacyjna Sędziów nie miała wpływu. Na podstawie arkusza kalkulacyjnego przekazanego przez władze ukraińskie, zawierającego informacje na temat wszystkich 3 350 sędziów, których weryfikację w pełni zakończono, służby Komisji losowo dobrały próbę 60 spraw. W odniesieniu do każdej sprawy władze ukraińskie podały linki do decyzji Wyższej Komisji kwalifikacyjnej Sędziów opublikowanych na jej stronie. Analiza dowodów potwierdziła, że wszystkich 60 sędziów objętych próbą rzeczywiście zakończyło proces weryfikacji. W związku z tym kontrolę wyrywkową uznano za udaną. | ||||||||
| Ocena Komisji: zrealizowano w sposób zadowalający |
Etap 3.8
| Nazwa etapu: Wejście w życie przepisów w sprawie lepszego wykonywaniu orzeczeń sądowych dotyczących zobowiązań pieniężnych i niepieniężnych oraz w sprawie cyfryzacji | ||||||
| Powiązana reforma/inwestycja: Reforma 2. Reformy dotyczące niewypłacalności i wykonywania orzeczeń sądowych | ||||||
| Źródło finansowania: pożyczka | ||||||
| Kontekst Wymóg dotyczący etapu 3.8 opisany w załączniku do decyzji wykonawczej Rady: Wejście w życie ustawy o wykonywaniu orzeczeń sądowych dotyczących zobowiązań pieniężnych i niepieniężnych oraz dalszej cyfryzacji postępowania egzekucyjnego. Etap 3.8 jest drugim z pięciu etapów wdrażania reformy 2 przewidzianej w rozdziale 3 (System sądowy). Poprzedzał go etap 3.6 dotyczący wejścia w życie przepisów w sprawie udoskonalenia zasad postępowania w przypadku stwierdzenia niewypłacalności, który został pozytywnie oceniony w ramach 3. wniosku o płatność (IV kw. 2024 r.). Następuje po nim etap 3.9 (który ma zostać zrealizowany do IV kw. 2025 r.), zakładający uruchomienie systemu gromadzenia danych w sprawie wykonywania orzeczeń sądowych. | ||||||
| Przedstawione dowody
| ||||||
| Analiza Uzasadnienie i dowody merytoryczne przedstawione przez władze ukraińskie obejmują wszystkie elementy składowe etapu 3.8. Celem reformy 2 jest usprawnienie postępowań upadłościowych i egzekucyjnych poprzez dostosowanie odpowiednich przepisów do dorobku prawnego UE oraz budowanie m.in. zdolności instytucjonalnych w celu właściwego stosowania tych przepisów. W tym celu w dniu 7 kwietnia 2026 r. ukraiński parlament przyjął ustawę nr 4833-ΙХ w sprawie zmiany niektórych ukraińskich aktów ustawodawczych dotyczących usprawnienia procedury wykonywania orzeczeń sądowych, decyzji innych organów oraz cyfryzacji niektórych etapów postępowania egzekucyjnego, a w dniu 21 listopada 2024 r. - ustawę nr 4094-IX o poprawie kontroli sądowej nad wykonywaniem orzeczeń sądowych. Ustawa nr 4833-IХ zwiększa cyfryzację postępowań egzekucyjnych; oczekuje się, że dzięki niej wykonywanie orzeczeń sądowych będzie szybsze i skuteczniejsze. Oczekuje się również, że ustawa nr 4833-ΙХ poprawi w szczególności wykonywanie orzeczeń sądowych dotyczących kwestii finansowych poprzez wprowadzenie zmian w procesie egzekucji z nieruchomości, automatyzację niektórych etapów postępowań egzekucyjnych oraz usprawnienie weryfikacji majątku dłużników. Ustawa ta powinna zwiększyć ściągalność długów, a jednocześnie zapewnić dłużnikom zabezpieczenia, takie jak ograniczenia dotyczące zajęcia jedynego miejsca zamieszkania. Ustawa nr 4833-ΙХ przewiduje modernizację głównych elementów cyfrowej infrastruktury egzekwowania prawa i usprawnia interakcję między funkcjonariuszami organów ścigania a organami rządowymi, bankami, instytucjami finansowymi i dostawcami usług płatniczych niebędącymi bankami. Ustawa ta usprawnia funkcjonowanie zautomatyzowanego systemu postępowań egzekucyjnych (ASEP), który ułatwia elektroniczne zarządzanie dokumentami. Nowe funkcje ASEP usprawniają wymianę informacji z bankami i instytucjami finansowymi. Ustawa wprowadza również automatyczną interakcję z innymi rejestrami państwowymi. Wprowadza również zmiany w jednolitym rejestrze dłużników, który zawiera informacje na temat zaległych zobowiązań dłużników - zarówno osób prawnych, jak i fizycznych, i ma na celu zapobieganie zbywaniu mienia. Ustawa nr 4833-IX stanowi, że dłużnicy wpisani do jednolitego rejestru dłużników nie mogą zawierać niektórych transakcji, takich jak ustanowienie zastawu na nieruchomości, z wyjątkiem przypadków przewidzianych w ustawie. W tym celu weryfikacja statusu dłużnika będzie obowiązkowa w przypadku niektórych transakcji. Jednocześnie proces znoszenia ograniczeń dotyczących majątku dłużnika będzie bardziej automatyczny i przejrzysty. Ustawa nr 4833-ΙХ wprowadza również interakcję między rejestrem dłużników a innymi rejestrami państwowymi, co daje komornikom dodatkowe narzędzia do śledzenia majątku dłużników. Przepisy końcowe ustawy nr 4833-IХ wprowadzają stopniowe podejście do stosowania nowych przepisów - ustawa ta zaczęła wchodzić w życie z dniem 24 kwietnia 2026 r., a jej główna część zacznie obowiązywać dopiero sześć miesięcy od daty publikacji, aby umożliwić wdrożenie niezbędnych zmian w systemach informatycznych na potrzeby stosowania nowych przepisów. Ustawa nr 4094-IX weszła w życie z dniem 19 grudnia 2024 r. Jej celem jest poprawa kontroli wykonywania orzeczeń sądowych w sprawach administracyjnych. Poprawi również egzekwowanie niektórych kategorii roszczeń w postępowaniach cywilnych i handlowych. Oczekuje się, że przepisy tej ustawy poprawią głównie egzekwowanie zobowiązań niepieniężnych. Ustawa wprowadza możliwość wymagania przez sąd sprawozdania z wykonania orzeczenia. Przewidziano w niej również grzywny za niewykonanie orzeczeń sądowych oraz określono, że w przypadku gdy dłużnik jest ciałem kolegialnym, grzywnę można nałożyć na każdego członka tego ciała, który nie zapewnił wykonania orzeczenia sądowego w ramach swoich uprawnień. W ustawie wprowadzono również możliwość zwrócenia się przez wierzyciela do sądu z wnioskiem o zmianę metody egzekucji, jeżeli dłużnik nie wykona orzeczenia sądu. | ||||||
| Ocena Komisji: zrealizowano w sposób zadowalający |
Etap 3.9
| Nazwa etapu: Uruchomienie systemu gromadzenia danych w sprawie wykonywania orzeczeń sądowych | ||||||
| Powiązana reforma/inwestycja: Reforma 2. Reformy dotyczące niewypłacalności i wykonywania orzeczeń sądowych | ||||||
| Źródło finansowania: pożyczka | ||||||
| Kontekst Wymóg dotyczący etapu 3.9 opisany w załączniku do decyzji wykonawczej Rady: Uruchomienie systemu gromadzenia danych w sprawie wykonywania orzeczeń sądowych. Etap 3.9 jest trzecim z pięciu etapów wdrażania reformy 2 przewidzianej w rozdziale 3 (System sądowy). Poprzedzał go etap 3.6 dotyczący wejścia w życie przepisów dotyczących udoskonalenia zasad postępowania w przypadku stwierdzenia niewypłacalności, który został pozytywnie oceniony w ramach 3. wniosku o płatność (IV kw. 2024 r.), oraz etap 3.8 dotyczący wejścia w życie ustawy o wykonywaniu orzeczeń sądowych dotyczących zobowiązań pieniężnych i niepieniężnych oraz dalszej cyfryzacji postępowania egzekucyjnego, który to etap był zaległy z piątej raty (II kw. 2025 r.) i został pozytywnie oceniony w ramach przedmiotowego wniosku o płatność. Następują po nim etap 3.7 (który ma zostać zrealizowany do I kw. 2026 r.) dotyczący wejścia w życie przepisów dotyczących uproszczonych postępowań upadłościowych w przypadku mikroprzedsiębiorstw oraz małych i średnich przedsiębiorstw (MMŚP) oraz etap 3.10 (który ma zostać zrealizowany do II kw. 2026 r.), zakładający uruchomienie zmodernizowanego systemu informatycznego służącego do wykonywania orzeczeń sądowych. | ||||||
| Przedstawione dowody
| ||||||
| Analiza Uzasadnienie i dowody merytoryczne przedstawione przez władze ukraińskie obejmują wszystkie elementy składowe etapu 3.9. Celem reformy 2 jest usprawnienie postępowań upadłościowych i egzekucyjnych poprzez dostosowanie odpowiednich przepisów do dorobku prawnego UE oraz budowanie m.in. zdolności instytucjonalnych w celu właściwego stosowania tych przepisów. W tym celu Ministerstwo Sprawiedliwości opracowało system gromadzenia danych na temat postępowań egzekucyjnych. System gromadzenia danych jest publicznie dostępny na stronie internetowej Ministerstwa Sprawiedliwości, a jego podstawę stanowi statystyka publiczna. Zawiera on informacje statystyczne na temat wykonywania orzeczeń sądowych z podziałem na różne kategorie orzeczeń oraz informacje na temat działalności komorników sądowych i osób zajmujących się egzekucją na drodze prywatnoprawnej oraz wykonywania orzeczeń Europejskiego Trybunału Praw Człowieka. System gromadzi informacje z różnych źródeł i udostępnia je na publicznej platformie. Oczekuje się, że lepszy dostęp do tych informacji usprawni kształtowanie polityki opartej na dowodach i publiczną kontrolę nad wykonywaniem orzeczeń sądowych. Ministerstwo Sprawiedliwości planuje dalszą modernizację systemu w oparciu o doświadczenia i informacje zwrotne od użytkowników po pierwszych miesiącach funkcjonowania nowego systemu. | ||||||
| Ocena Komisji: zrealizowano w sposób zadowalający |
Etap 5.6
| Nazwa etapu: Wejście w życie ustawy o poprawie regulacji przez państwo rynków kapitałowych i zorganizowanych rynków towarowych | ||||
| Powiązana reforma/inwestycja: Reforma 4. Zwiększenie możliwości organu nadzoru finansowego | ||||
| Źródło finansowania: pożyczka | ||||
| Kontekst Wymóg dotyczący etapu 5.6 opisany w załączniku do decyzji wykonawczej Rady: Wejście w życie ustawy o poprawie regulacji przez państwo rynków kapitałowych i zorganizowanych rynków towarowych dostosowującej tę regulację do standardów IOSCO. Odnosi się to do zdolności Krajowej Komisji Rynku Papierów Wartościowych do działania w sposób wolny od wpływów zewnętrznych, zwłaszcza nacisków politycznych lub ze strony przemysłu, podejmowania decyzji w oparciu o prawo i najlepszy interes integralności rynku i ochrony inwestorów, a nie interesy zewnętrzne, a także do posiadania silnego mechanizmu egzekwowania prawa oraz mechanizmu współpracy międzynarodowej. Etap 5.6 jest jedynym etapem wdrażania reformy 4 przewidzianej w rozdziale 5 (Rynki finansowe). | ||||
| Przedstawione dowody
| ||||
| Analiza Uzasadnienie i dowody przedstawione przez władze ukraińskie obejmują wszystkie elementy składowe etapu 5.6. Celem reformy 4 jest poprawa regulacji przez państwo rynków kapitałowych i zorganizowanych rynków towarowych. W tym celu ukraiński parlament przyjął ustawę nr 3585-IX z dnia 22 lutego 2024 r. w sprawie zmiany ukraińskiej ustawy o regulacji przez państwo rynków kapitałowych i zorganizowanych rynków towarowych oraz niektórych innych ukraińskich aktów ustawodawczych dotyczących poprawy regulacji przez państwo rynków kapitałowych i zorganizowanych rynków towarowych oraz nadzoru nad tymi rynkami. Ustawa weszła w życie z dniem 27 września 2024 r., natomiast niektóre przepisy zaczęły obowiązywać z dniem 1 stycznia 2026 r., w szczególności przepisy dotyczące konkurencyjnego wyboru przewodniczącego i komisarzy, ograniczeń mających zastosowanie do pracowników Krajowej Komisji Rynku Papierów Wartościowych (NSSMC), statusu osób upoważnionych, wzmocnionych uprawnień w zakresie prowadzenia postępowań i nakładania sankcji, przepisów proceduralnych dotyczących postępowań egzekucyjnych, a także przepisów dotyczących organizacji samoregulacyjnych i przeciwdziałania nadużyciom na rynku. W odniesieniu do zasad IOSCO dotyczących organu regulacyjnego (zasady 1-8) ustawa określa mandat i obowiązki NSSMC (zasada 1) oraz zapewnia gwarancje dotyczące niezależności operacyjnej i rozliczalności w wykonywaniu jej funkcji (zasada 2), w tym ochronę przed bezprawnym wpływem zewnętrznym w działaniach nadzorczych, inspekcyjnych i egzekucyjnych. Ustawa stanowi podstawę przyznania NSSMC odpowiednich uprawnień, zasobów i zdolności do wykonywania jej funkcji (zasada 3), w tym stanowienia przepisów, nadzoru i egzekwowania przepisów. Ramy regulacyjne opierają się na jasnych procedurach (zasada 4) i obejmują wymogi dotyczące postępowania zgodnego z etyką zawodową, poufności i zapobiegania konfliktom interesów mające zastosowanie do pracowników i uczestników rynku (zasada 5). Ustawa włącza również do mandatu NSSMC mechanizmy identyfikacji i ograniczania ryzyka systemowego (zasada 6), wymaga okresowego przeglądu aktów regulacyjnych i zakresu regulacyjnego (zasada 7) oraz przewiduje identyfikację konfliktów interesów i rozbieżności zachęt oraz zarządzanie nimi (zasada 8). Jeżeli chodzi o zasady IOSCO dotyczące samoregulacji (zasada 9), NSSMC sprawuje nadzór nad organizacjami samoregulacyjnymi, które podlegają nadzorowi regulacyjnemu i są zobowiązane do przestrzegania norm uczciwości i poufności. Jeżeli chodzi o zasady IOSCO dotyczące egzekwowania przepisów dotyczących papierów wartościowych (zasady 10-12), NSSMC dysponuje kompleksowymi uprawnieniami nadzorczymi i dochodzeniowymi oraz uprawnieniami w zakresie nakładania sankcji, w tym w zakresie inspekcji, dochodzeń, wykrywania naruszeń i stosowania środków egzekwowania prawa w ramach ustanowionych procedur. Ponadto, zgodnie z zasadami IOSCO dotyczącymi współpracy regulacyjnej (zasady 13-15), ustawa upoważnia NSSMC do wymiany informacji, w tym informacji poufnych, z partnerami krajowymi i zagranicznymi, do udzielania pomocy w dochodzeniach i do podejmowania innych działań w zakresie współpracy regulacyjnej. Dzięki tym wszystkim przepisom NSSMC będzie mogła działać w sposób wolny od wpływów zewnętrznych, podejmować decyzje na podstawie prawa i w najlepszym interesie integralności rynku i ochrony inwestorów, a także będzie posiadać silne mechanizmy egzekwowania i narzędzia współpracy międzynarodowej zgodne ze standardami IOSCO. | ||||
| Ocena Komisji: zrealizowano w sposób zadowalający |
Etap 7.8
| Nazwa etapu: Wejście w życie przepisów w sprawie podstawowych zasad polityki mieszkaniowej | ||||||||||
| Powiązana reforma/inwestycja: Reforma 7. Zapewnienie osobom potrzebującym dostępu do mieszkań | ||||||||||
| Źródło finansowania: pożyczka | ||||||||||
| Kontekst Wymóg dotyczący etapu 7.8 opisany w załączniku do decyzji wykonawczej Rady: Wejście w życie ukraińskiej ustawy w sprawie podstawowych zasad polityki mieszkaniowej. Ustawa koncentruje się na następujących głównych obszarach:
Etap 7.8 jest pierwszym etapem wdrażania reformy 7 przewidzianej w rozdziale 7 (Kapitał ludzki). Następuje po nim etap 7.9 (który ma zostać zrealizowany do IV kw. 2026 r.) dotyczący wejścia w życie w życie przepisów w sprawie funduszu mieszkalnictwa socjalnego. | ||||||||||
| Przedstawione dowody
| ||||||||||
| Analiza Uzasadnienie i dowody merytoryczne przedstawione przez władze ukraińskie obejmują wszystkie elementy składowe etapu 7.8. Celem reformy 7 jest opracowanie ram dla systemu mieszkalnictwa socjalnego. Ten konkretny etap reformy dotyczy przyjęcia przepisów określających kluczowe priorytety ukraińskiej polityki mieszkaniowej, w tym dostęp do mieszkań dla osób znajdujących się w najtrudniejszej sytuacji. W tym celu w dniu 13 stycznia 2026 r. ukraiński parlament przyjął ustawę nr 4751-IX w sprawie podstawowych zasad polityki mieszkaniowej. Ustawa weszła w życie z dniem 6 marca 2026 r., po jej opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym w dniu 5 marca 2026 r. Ustawa ustanawia „dostępność i mieszkalnictwo bez barier” jako kluczową zasadę ukraińskiej polityki mieszkaniowej. Określono w niej grupy znajdujące się w trudnej sytuacji i chronione społecznie jako priorytetowych beneficjentów i zagwarantowano im dostęp do przystępnych cenowo mieszkań socjalnych. Ustawa wprowadza szeroki wachlarz mechanizmów wsparcia finansowego dla osób o zróżnicowanych zdolnościach finansowych. Mechanizmy te obejmują preferencyjne kredyty długoterminowe, dotacje, rekompensaty, dzierżawę i umowy najmu z opcją wykupu związane z dochodami i kryteriami kwalifikowalności. Obejmują one również spółdzielnie, mechanizmy partnerstwa publiczno-prywatnego oraz możliwość umożliwienia społecznościom bezpłatnego przydzielania gruntów pod zabudowę w celu zwiększenia przystępności cenowej mieszkań. Ustawa reguluje podstawę prawną najmu mieszkań komunalnych, w tym najem mieszkań komunalnych z prawem do zakupu. Obejmuje to uregulowanie najmu mieszkań prywatnych i publicznych zasobów mieszkaniowych, mieszkań socjalnych oraz mieszkań służbowych dla grup sektora publicznego w okresie pełnienia obowiązków służbowych. Ustawa wprowadza instrument najmu z prawem do zakupu, który - o ile spełnione zostaną określone warunki - umożliwi obywatelom zarejestrowanie nieruchomości, którą wynajmują, jako własną po co najmniej 10 latach najmu. Kluczowym warunkiem jest wpłata na fundusz odnawialny po cenie nie niższej niż koszt nowych mieszkań socjalnych w celu sfinansowania budowy takich mieszkań. Czynsz zapłacony w okresie 10 lat zostanie zaliczony na poczet tej ceny. Ustawa zapewnia przejrzysty system dostępu do informacji na temat zasobów mieszkaniowych i rejestracji potrzeb mieszkaniowych obywateli poprzez ustanowienie jednolitego systemu informacji i analiz mieszkaniowych. System ten będzie działał jako pojedynczy cyfrowy węzeł informacyjny, które będzie łączyć dane w jednym miejscu i automatycznie wchodzić w interakcję z innymi rejestrami państwowymi. Jednolity system informacji i analiz mieszkaniowych wprowadzony ustawą ułatwi ponadto monitorowanie przez opinię publiczną, społeczeństwo obywatelskie i społeczność międzynarodową. System będzie rejestrował potrzeby mieszkaniowe oraz gromadził i przekazywał otwarte informacje na temat zasobów mieszkaniowych w przejrzysty sposób. Obejmie on cyfryzację wszystkich kolejek do mieszkań oraz publicznie udostępni dane na potrzeby wyszukiwania i dostępu. System będzie działał jako pojedynczy cyfrowy węzeł informacyjny, gromadząc wszystkie dane w jednym miejscu i automatycznie wchodząc w interakcję z innymi rejestrami państwowymi, w tym z dostępnymi programami wsparcia, spółdzielniami mieszkaniowymi, instytucjami finansowymi i podmiotami zajmującymi się mieszkalnictwem socjalnym. | ||||||||||
| Ocena Komisji: zrealizowano w sposób zadowalający |
Etap 8.2
| Nazwa etapu: Wejście w życie przepisów zgodnie z planem działania na rzecz deregulacji w konkretnych sektorach | ||||||||||
| Powiązana reforma/inwestycja: Reforma 1. Poprawa otoczenia regulacyjnego | ||||||||||
| Źródło finansowania: pożyczka | ||||||||||
| Kontekst Wymóg dotyczący etapu 8.2 opisany w załączniku do decyzji wykonawczej Rady: Wejście w życie przepisów dotyczących deregulacji i uproszczenia warunków prowadzenia działalności gospodarczej. Przepisy koncentrują się na następujących głównych obszarach:
Etap 8.2 jest drugim etapem wdrażania reformy 1 przewidzianej w rozdziale 8 (Otoczenie biznesowe). Poprzedzał go etap 8.1 dotyczący przyjęcia planu działania na rzecz deregulacji. Realizacja etapu 8.1 miała nastąpić w III kw. 2024 r. i została pozytywnie oceniona w ramach drugiej raty. | ||||||||||
| Przedstawione dowody
| ||||||||||
| Analiza Uzasadnienie i dowody merytoryczne przedstawione przez władze ukraińskie obejmują wszystkie elementy składowe etapu 8.2. Celem reformy 1 jest poprawa otoczenia regulacyjnego poprzez uproszczenie i cyfryzację procedur administracyjnych, zgodnie z planem działania na rzecz deregulacji w konkretnych sektorach. W dniu 5 lipca 2024 r. Rada Ministrów Ukrainy przyjęła uchwałę nr 795 zatwierdzającą projekt pilotażowy mający na celu wprowadzenie jednolitego państwowego elektronicznego systemu pozwoleń (e-Dozvil). W uchwale tej wyznaczono Ministerstwo Gospodarki na koordynatora projektu i określono szczegółowe obowiązki właściwych ministerstw i organów publicznych w zakresie cyfryzacji procedur wydawania pozwoleń. Poprzez ustanowienie znormalizowanych wymogów technicznych i przepływów pracy projekt pilotażowy ma na celu usprawnienie wydawania pozwoleń dla przedsiębiorstw za pośrednictwem portalu Diia i ma zostać zakończony w ciągu dwóch lat od wejścia w życie uchwały. Aby uregulować kwestię następstwa prawnego pozwoleń i licencji w przypadku zmian formy prawnej podmiotów gospodarczych, przyjęto szereg zmian legislacyjnych. Ukraińska ustawa nr 4017-IX, która weszła w życie z dniem 15 listopada 2024 r., harmonizuje krajowe systemy wydawania pozwoleń i licencji z ustawą o postępowaniu administracyjnym, stanowiąc, że reorganizacja - w tym połączenia, przystąpienia i przekształcenia - nie stanowi podstawy do cofnięcia pozwoleń, umożliwiając tym samym następcom prawnym kontynuowanie działalności na podstawie istniejącej dokumentacji. Ukraińska ustawa nr 4196-IX, która weszła w życie z dniem 28 lutego 2025 r., ustanawia ponadto ramy strukturalne obowiązkowej modernizacji dotychczasowych podmiotów prawnych, przy czym w art. 14 wyraźnie zachowano ważność wszystkich pozwoleń i licencji dla podmiotów będących ich następcami do czasu ich pierwotnego wygaśnięcia. Łącznie te akty ustawodawcze chronią działalność gospodarczą przed zakłóceniami administracyjnymi poprzez zapewnienie płynnego przenoszenia praw regulacyjnych w okresie transformacji prawnej. Ukraińska ustawa nr 4840-IX, która weszła w życie z dniem 24 kwietnia 2026 r., przekształca państwowy nadzór Ukrainy w model oparty na analizie ryzyka dostosowany do norm europejskich. Reforma wprowadza dobrowolne audyty, które umożliwiają przedsiębiorstwom skorygowanie niedociągnięć bez sankcji, oraz wykorzystuje ubezpieczenie od odpowiedzialności cywilnej w celu zmniejszenia częstotliwości inspekcji. Najważniejsze zmiany obejmują obowiązkowe nagrywanie audio i wideo inspekcji, zakaz zajmowania oryginalnych dokumentów lub sprzętu komputerowego oraz automatyzację nadzoru za pośrednictwem cyfrowego systemu oceny ryzyka. Ustawa przenosi punkt ciężkości państwowego nadzoru z kar na prewencyjny cykl monitorowania i przestrzegania przepisów. | ||||||||||
| Ocena Komisji: zrealizowano w sposób zadowalający |
Etap 10.5
| Nazwa etapu: Wejście w życie ustawy o transpozycji pakietu dotyczącego integracji energii elektrycznej | ||||||||||||||||||||
| Powiązana reforma/inwestycja: Reforma 3. Reforma rynku energii elektrycznej: | ||||||||||||||||||||
| Źródło finansowania: bezzwrotne wsparcie | ||||||||||||||||||||
| Kontekst Wymóg dotyczący etapu 10.5 opisany w załączniku do decyzji wykonawczej Rady: Wejście w życie w grudniu 2022 r. ustawy o transpozycji pakietu dotyczącego integracji energii elektrycznej, dostosowującej ukraińskie przepisy krajowe do pakietu dotyczącego integracji energii elektrycznej, włączonego do dorobku prawnego Wspólnoty Energetycznej. Pakiet dotyczący integracji energii elektrycznej zbliża prawodawstwo zgodnie z następującymi aktami prawnymi oraz kodeksami sieci i wytycznymi:
Etap 10.5 jest drugim etapem wdrażania reformy 3 przewidzianej w rozdziale 10 (Sektor energetyczny). Pierwszy etap 10.8 dotyczył wejścia w życie prawa wtórnego dotyczącego rozporządzenia w sprawie integralności i przejrzystości hurtowego rynku energii (REMIT). Po etapie 10.5 następuje etap 10.7 dotyczący wyznaczenia nowego operatora rynku energii elektrycznej w IV kw. 2025 r. oraz etap 10.6 dotyczący wejścia w życie przepisów dotyczących zmiany warunków opodatkowania uczestników rynku energii elektrycznej w II kw. 2026 r. | ||||||||||||||||||||
| Przedstawione dowody
| ||||||||||||||||||||
| Analiza Uzasadnienie i dowody merytoryczne przedstawione przez władze ukraińskie obejmują wszystkie elementy składowe etapu 10.5. Celem reformy 3 jest poprawa ram regulacyjnych dla sektora energetycznego w Ukrainie, w tym wspieranie integracji rynków ukraińskiego i europejskiego. W tym celu ukraiński parlament przyjął ukraińską ustawę nr 4834-IX, która weszła w życie z dniem 23 kwietnia 2026 r. Sekretariat Wspólnoty Energetycznej (EnCS) wspierał ukraiński parlament w transpozycji pakietu dotyczącego integracji energii elektrycznej do prawa ukraińskiego i przekazał właściwemu komitetowi kompleksowe informacje zwrotne na temat wymaganego poziomu zbliżenia do odpowiednich przepisów UE. Ukraińska ustawa nr 4834-IX zbliża ukraińskie przepisy do pakietu dotyczącego integracji energii elektrycznej, włączonego do dorobku prawnego Wspólnoty Energetycznej w grudniu 2022 r. Ustawa wymaga, by prawo wtórne (pięć kodeksów sieci i wytyczne ustanawiające szczegółowe zasady dla różnych segmentów rynku i eksploatacji systemu) weszło w życie 12 miesięcy po wejściu w życie ukraińskiej ustawy nr 4834-IX. | ||||||||||||||||||||
| Ocena Komisji: zrealizowano w sposób zadowalający |
Etap 10.13
| Nazwa etapu: Przyjęcie przez państwo ukierunkowanego programu gospodarczego na rzecz modernizacji energetycznej przedsiębiorstw wytwarzających ciepło na okres do 2030 r. | ||||||
| Powiązana reforma/inwestycja: Reforma 6. Poprawa efektywności systemów ciepłowniczych | ||||||
| Źródło finansowania: pożyczka | ||||||
| Kontekst Wymóg dotyczący etapu 10.13 opisany w załączniku do decyzji wykonawczej Rady: Przyjęcie przez Radę Ministrów państwowego ukierunkowanego programu gospodarczego na rzecz modernizacji energetycznej przedsiębiorstw wytwarzających ciepło na okres do 2030 r. Strategia koncentruje się na następujących głównych obszarach:
Etap 10.13 jest pierwszym z trzech etapów wdrażania reformy 6 przewidzianej w rozdziale 10 (Sektor energetyczny). Jest wdrażany równolegle z etapem 10.14 dotyczącym wejścia w życie przepisów wspierających rozwój wydajnego i bardziej zrównoważonego systemu ciepłowniczego. Następuje po nim etap 10.12 (który ma zostać zrealizowany do IV kw. 2026 r.) dotyczący anulowania moratorium na podwyżki taryf ciepła i ciepłej wody. | ||||||
| Przedstawione dowody
| ||||||
| Analiza Uzasadnienie i dowody merytoryczne przedstawione przez władze ukraińskie obejmują wszystkie elementy składowe etapu 10.13. Celem reformy 6 jest poprawa działania sektora ciepłowniczego i wzmocnienie odporności zintegrowanego systemu energetycznego, w tym poprzez poprawę ram regulacyjnych i wspieranie modernizacji przedsiębiorstw grzewczych. Państwowy ukierunkowany program gospodarczy na rzecz modernizacji energetycznej przedsiębiorstw wytwarzających energię cieplną będących własnością państwa lub gminy na okres do 2030 r. został zatwierdzony uchwałą Rady Ministrów Ukrainy nr 1083-r w dniu 1 października 2025 r. Celem programu jest odnowienie i zwiększenie efektywności sektora ciepłowniczego poprzez zapewnienie wsparcia finansowego producentom energii cieplnej będącym własnością państwa lub gminy w celu wdrożenia zestawu działań. Program obejmuje działania, które przyczynią się do poprawy odporności, jakości i dostępności usług zaopatrzenia w ciepło, takie jak działanie 1 dotyczące rozwoju i aktualizacji systemów zaopatrzenia w ciepło dla osiedli powyżej 20 000 mieszkańców. Działania 2 i 3 mają na celu osiągnięcie 100-procentowego zasięgu opomiarowania, a także modernizację indywidualnych podstacji cieplnych. Działania 4 i 5 przewidują szeroko zakrojoną modernizację infrastruktury, w tym budowę i naprawę instalacji grzewczych. Jeżeli chodzi o wsparcie na rzecz dekarbonizacji i ograniczenia emisji gazów cieplarnianych oraz na rzecz rozwoju odnawialnych źródeł energii, działanie 5 wyraźnie ma na celu wspieranie dekarbonizacji poprzez zmniejszenie zużycia i zastąpienie gazu ziemnego oraz zwiększenie wykorzystania odnawialnych źródeł energii. Działania 2 i 3 również przyczyniają się do osiągnięcia celu redukcji emisji, podobnie jak działanie 6 dotyczące systemów zarządzania energią. Działania mające na celu wzmocnienie umiejętności zarządczych i kierowniczych władz lokalnych w sektorze ciepłowniczym obejmują działanie 6, w ramach którego planuje się wprowadzenie certyfikowanych systemów zarządzania energią u producentów energii cieplnej z władzami lokalnymi wśród osób odpowiedzialnych za ten środek. | ||||||
| Ocena Komisji: zrealizowano w sposób zadowalający |
Etap 13.6
| Nazwa etapu: Publikacja badania na temat przepisów dotyczących sprawozdawczości w odniesieniu do środowiska, społeczeństwa i ładu korporacyjnego | ||||
| Powiązana reforma/inwestycja: Reforma 3. Technologie i integracja Ukrainy z nowoczesnymi łańcuchami wartości przetwarzania | ||||
| Źródło finansowania: pożyczka | ||||
| Kontekst Wymóg dotyczący etapu 13.6 opisany w załączniku do decyzji wykonawczej Rady: Zatwierdzenie i publikacja badania oceniającego obowiązujące przepisy dotyczące sprawozdawczości w odniesieniu do środowiska, społeczeństwa i ładu korporacyjnego (ESG) w sektorze górniczym i wydobywczym, w którym to badaniu zaproponowano zalecenia dotyczące tego, jakie luki prawne należy wyeliminować. Etap 13.6 jest jedynym etapem wdrażania reformy 1 przewidzianej w rozdziale 13 (Gospodarka surowcami krytycznymi). | ||||
| Przedstawione dowody
| ||||
| Analiza Uzasadnienie i dowody merytoryczne przedstawione przez władze ukraińskie obejmują wszystkie elementy składowe etapu 13.6. Celem reformy 3 jest zwiększenie przejrzystości w odniesieniu do praktyk w zakresie ochrony środowiska, polityki społecznej i ładu korporacyjnego w sektorze surowców krytycznych. Sprawozdanie, które zostało zatwierdzone i opublikowane na stronie internetowej Ministerstwa Gospodarki Ukrainy, jest specjalnym badaniem dotyczącym wymogów w zakresie sprawozdawczości ESG w ukraińskim sektorze surowców mineralnych. W badaniu przedstawiono kompleksową ocenę istniejących ram regulacyjnych dotyczących sprawozdawczości ESG w sektorze górniczym i wydobywczym. Określono w nim ponadto najważniejsze luki prawne, które należy usunąć. W badaniu przedstawiono szereg konkretnych zaleceń. Obejmują one aktualizację przepisów w celu stopniowego włączania wymogów dyrektywy w sprawie sprawozdawczości przedsiębiorstw w zakresie zrównoważonego rozwoju (CSRD), przegląd i dalsze opracowywanie wytycznych ESG, aby zapewnić przedsiębiorstwom jasne, stopniowe podejście do strukturyzowania ich sprawozdań ESG, oraz zachęcanie do przyjęcia dziesięciu zasad górniczych Międzynarodowej Rady ds. Górnictwa i Metali (ICMM) w ukraińskim sektorze surowców mineralnych. | ||||
| Ocena Komisji: zrealizowano w sposób zadowalający |
Etap 15.3
| Nazwa etapu: Przyjęcie uchwały w sprawie Rady Naukowej i Eksperckiej ds. Zmiany Klimatu i Ochrony Warstwy Ozonowej | ||||||||||||||
| Powiązana reforma/inwestycja: Reforma 2. Polityka klimatyczna | ||||||||||||||
| Źródło finansowania: pożyczka | ||||||||||||||
| Kontekst Wymóg dotyczący etapu 15.3 opisany w załączniku do decyzji wykonawczej Rady: Przyjęcie uchwały Rady Ministrów Ukrainy w sprawie zatwierdzenia rozporządzenia dotyczącego Rady Naukowej i Eksperckiej ds. Zmiany Klimatu i Ochrony Warstwy Ozonowej. Rozporządzenie koncentruje się na następujących głównych obszarach:
Etap 15.3 jest trzecim etapem wdrażania reformy 2 przewidzianej w rozdziale 15 (Zielona transformacja i ochrona środowiska). Realizacja etapu 15.2 dotyczącego wejścia w życie przepisów w sprawie państwowej polityki klimatycznej została pozytywnie oceniona w ramach czwartej raty (I kw. 2025 r.). Etap 15.4 dotyczący przyjęcia drugiego ustalonego na poziomie krajowym wkładu Ukrainy do porozumienia paryskiego miał zostać zrealizowany w III kw. 2025 r. i został pozytywnie oceniony w ramach szóstej raty. | ||||||||||||||
| Przedstawione dowody
| ||||||||||||||
| Analiza Uzasadnienie i dowody merytoryczne przedstawione przez władze ukraińskie obejmują wszystkie elementy składowe etapu 15.3. Celem reformy 2 jest instytucjonalizacja solidnego wsparcia naukowego i eksperckiego na rzecz kształtowania i wdrażania ukraińskiej polityki klimatycznej. W tym celu Rada Ministrów Ukrainy przyjęła w dniu 22 kwietnia 2026 r. uchwałę w sprawie zatwierdzenia rozporządzenia dotyczącego Rady Naukowej i Eksperckiej ds. Zmiany Klimatu i Ochrony Warstwy Ozonowej. Rozporządzenie to ustanawia Radę jako niezależny doradczy naukowy organ ekspercki ustanowiony przy Radzie Ministrów Ukrainy w celu zapewnienia wsparcia naukowego niezbędnego do kształtowania, monitorowania i prognozowania państwowej polityki klimatycznej za pomocą następujących kluczowych przepisów:
| ||||||||||||||
| Ocena Komisji: zrealizowano w sposób zadowalający |
Ocena zadowalającej realizacji dwóch etapów w ramach ósmej raty i dwóch etapów w ramach dziewiątej raty zaproponowanych jako czynniki łagodzące zgodnie z metodyką postępowania z częściową realizacją etapów Planu Ukrainy i wyłącznie do celów jego stosowania
Etap 5.1
| Nazwa etapu: Opublikowana ocena odporności w systemie bankowym | ||||
| Powiązana reforma/inwestycja: Reforma 1. Ocena sektora bankowego | ||||
| Kontekst Wymóg dotyczący etapu 5.1 opisany w załączniku do decyzji wykonawczej Rady: Narodowy Bank Ukrainy publikuje ocenę odporności największych banków w systemie bankowym (pod względem aktywów), która obejmuje stosowanie testów warunków skrajnych w scenariuszu niekorzystnym, oraz wyniki niezależnej oceny jakości aktywów, jeżeli warunki pozwolą na jej przeprowadzenie. Etap 5.1 jest jedynym etapem wdrażania reformy 1 przewidzianej w rozdziale 5 (Rynki finansowe). | ||||
| Przedstawione dowody
| ||||
| Analiza Uzasadnienie i dowody przedstawione przez władze ukraińskie obejmują wszystkie elementy składowe etapu 5.1. Celem reformy 1 jest powrót do regularnego procesu oceny, zidentyfikowanie potencjalnych słabych punktów w głównych bankach oraz zapewnienie odporności systemu bankowego w Ukrainie. W tym celu Narodowy Bank Ukrainy opublikował sprawozdanie z dnia 29 grudnia 2025 r. zawierające ocenę odporności ukraińskich banków. Sprawozdanie to zawiera szczegółową i systemową ocenę kondycji finansowej banków, opartą zarówno na scenariuszach odniesienia, jak i niekorzystnych scenariuszach makroekonomicznych. Scenariusz niekorzystny obejmuje poważne, ale prawdopodobne wstrząsy, w tym pogorszenie warunków makroekonomicznych, presję kursową i urzeczywistnienie się ryzyka kredytowego, umożliwia więc ocenę adekwatności kapitałowej banków w skrajnych warunkach rynkowych. Ocena odporności obejmuje wyniki testów warunków skrajnych dla poszczególnych banków i wpływ niekorzystnego scenariusza na pozycje kapitałowe, rentowność i ekspozycję na ryzyko. Zastosowana metodyka jest spójna, co zapewnia porównywalność i rzetelność wyników. Publikacja ta zawiera zagregowane i - w stosownych przypadkach - indywidualne wyniki banków, zwiększając tym samym przejrzystość. Ze względu na rosyjską wojnę napastniczą przeciwko Ukrainie i związane z nią ograniczenia w przeprowadzaniu kontroli na miejscu sytuacja nie pozwoliła na przeprowadzenie niezależnej oceny jakości aktywów. Ocena obejmuje jednak elementy oceny jakości aktywów, ze szczególnym uwzględnieniem portfeli kredytowych, ekspozycji zagrożonych, wyceny zabezpieczeń i adekwatności tworzenia rezerw. Przegląd ten opiera się na danych nadzorczych i ukierunkowanej diagnostyce. Ogólnie rzecz biorąc, opublikowane sprawozdanie potwierdza, że Narodowy Bank Ukrainy przeprowadził i ujawnił ocenę odporności największych banków, w tym testy warunków skrajnych w scenariuszu niekorzystnym oraz ocenę jakości aktywów zgodnie z wymogami przedmiotowego etapu. | ||||
| Ocena Komisji: zrealizowano w sposób zadowalający |
Etap 7.7
| Nazwa etapu: Przyjęcie strategii zatrudnienia ludności | ||||||||||||
| Powiązana reforma/inwestycja: Reforma 6. Poprawa funkcjonowania rynku pracy | ||||||||||||
| Kontekst Wymóg dotyczący etapu 7.7 opisany w załączniku do decyzji wykonawczej Rady: Przyjęcie rozporządzenia Rady Ministrów Ukrainy w sprawie zatwierdzenia strategii zatrudnienia ludności. Strategia koncentruje się na następujących głównych obszarach:
Etap 7.7 jest drugim etapem wdrażania reformy 6 przewidzianej w rozdziale 7 (Kapitał ludzki) i dotyczy przyjęcia strategii zatrudnienia ludności. Poprzedzał go etap 7.6 (przyjęcie strategii na rzecz wzrostu demograficznego na okres do 2040 r.), który to etap został pozytywnie oceniony w III kw. 2024 r. | ||||||||||||
| Przedstawione dowody
| ||||||||||||
| Analiza Uzasadnienie i dowody merytoryczne przedstawione przez władze ukraińskie obejmują wszystkie elementy składowe etapu 7.7. Celem reformy 6 przewidzianej w rozdziale 7 (Kapitał ludzki) jest przyczynienie się do poprawy funkcjonowania rynku pracy. W tym celu Rada Ministrów Ukrainy przyjęła rozporządzenie nr 92 r z dnia 7 stycznia 2026 r. w sprawie zatwierdzenia ukraińskiej strategii zatrudnienia ludności na okres do 2030 r. oraz zatwierdzenia operacyjnego planu działania na rzecz wdrażania strategii w latach 2026-2028 (zwanej dalej „strategią”). Strategia jest załączona do zatwierdzonego rozporządzenia nr 92-r i towarzyszy jej plan operacyjny na lata 2026-2028. Celem strategii jest uproszczenie dostępu do rynku pracy przy jednoczesnym przekwalifikowaniu i podnoszeniu kwalifikacji kluczowych grup ludności. Aby to osiągnąć, wprowadza ona pakiet zintegrowanych reform, który ma: zminimalizować luki informacyjne między osobami poszukującymi pracy a pracodawcami; przyspieszyć kojarzenie ofert pracy z poszukującymi zatrudnienia; oraz sprawić, by procesy prowadzące do zatrudnienia były prostsze, szybsze i w większym stopniu sprzyjały włączeniu społecznemu. Głównym elementem tego podejścia jest wprowadzenie Obrii - jednolitego systemu informacyjnego i analitycznego stanowiącego jednolity portal cyfrowy dla obywateli i przedsiębiorstw. Platforma ta będzie gromadzić oferty zatrudnienia i życiorysy, umożliwiać dopasowywanie ofert zatrudnienia i osób poszukujących pracy w oparciu o kompetencje oraz świadczyć usługi elektronicznych metod rekrutacji. Strategia ma ponadto na celu promowanie przedsiębiorczości jako kluczowej drogi do zatrudnienia, ze szczególnym uwzględnieniem wspierania kobiet w biznesie. Zarówno nadrzędna strategia, jak i jej plan operacyjny mają na celu wzmocnienie przedsiębiorczości kobiet za pomocą takich środków jak: ograniczenie przeszkód administracyjnych i regulacyjnych utrudniających zakładanie i prowadzenie działalności gospodarczej, w szczególności w przypadku przedsiębiorstw prowadzonych przez kobiety; zwiększenie wsparcia finansowego i dostępu do kapitału w celu wspierania wzrostu małych i średnich przedsiębiorstw (MŚP); ocena wpływu polityki publicznej na przedsiębiorczość kobiet oraz przedstawienie zaleceń dotyczących zwiększenia ukierunkowanego wsparcia i usunięcia barier systemowych. Strategia obejmuje również opracowanie specjalnego planu działania dla państwowych służb zatrudnienia (2026-2030), przedstawiającego etapowe podejście do reform instytucjonalnych i modernizacji usług. Najważniejsze inicjatywy w tym kontekście obejmują: przyjęcie opartych na kompetencjach ram zarządzania zasobami ludzkimi we wszystkich agencjach zatrudnienia w celu poprawy monitorowania wyników i zapewnienia, by zespoły osiągały cele w zakresie skuteczności usług; aktualizację programów szkoleniowych w celu systematycznego podnoszenia kwalifikacji kadry kierowniczej i personelu zgodnie ze zmieniającymi się potrzebami rynku pracy; zacieśnienie współpracy między agencjami pod przewodnictwem państwowego centrum zatrudnienia w celu poprawy koordynacji z innymi organami rządowymi i specjalistami pierwszego kontaktu. Aby przygotować rynek pracy na przyszłe wyzwania, w strategii zaproponowano reformy prognozowania popytu na pracę i przyciągania międzynarodowych talentów, w tym zagranicznych przedsiębiorców, wykwalifikowanych pracowników i studentów. Obejmuje to: ustanowienie solidnego systemu analizy i prognozowania popytu na pracę, z wykorzystaniem gromadzenia znormalizowanych danych, analiz i wskaźników - z podziałem na wiek, płeć i lokalizację; wprowadzenie modelu prognozowania gospodarczego z perspektywą 5-10 lat, uwzględniającego tendencje makroekonomiczne, zmiany demograficzne i zmiany sektorowe. W ramach strategii wdrożony zostanie ponadto zestaw narzędzi promocyjnych, regulacyjnych i cyfrowych, w tym: ukierunkowane kampanie informacyjne; międzynarodowa promocja ukraińskiej edukacji i badań naukowych w celu przyciągnięcia zagranicznych studentów i pracowników akademickich; badania analityczne i plan działania w zakresie zarządzania migracją zarobkową, a także regularne przeglądy wykazu zawodów i kwalifikacji uprawniających do imigracji - w tym ścieżek stałego pobytu. | ||||||||||||
| Ocena Komisji: zrealizowano w sposób zadowalający |
Etap 12.6
| Nazwa etapu: Publikacja sprawozdania z wdrażania wsparcia ze strony państwa za pośrednictwem publicznego rejestru rolnego | ||||||||||||||
| Powiązana reforma/inwestycja: Reforma 4. Udoskonalenie oficjalnego publicznego elektronicznego rejestru gospodarstw rolnych | ||||||||||||||
| Kontekst Wymóg dotyczący etapu 12.6 opisany w załączniku do decyzji wykonawczej Rady: Przedłożenie sprawozdania z wdrażania wsparcia ze strony państwa za pośrednictwem SAR, z którego wynika, że co najmniej 80 % wsparcia publicznego dla producentów rolnych udzielonego w 2025 r. zostało udzielone za pośrednictwem Państwowego Rejestru Rolnego (SAR). Etap 12.6 jest drugim etapem wdrażania reformy 4 przewidzianej w rozdziale 12 (Sektor rolno-spożywczy). Realizacja etapu 12.5 dotyczącego wejścia w życie przepisów w sprawie państwowego rejestru rolnego została pozytywnie oceniona w ramach trzeciej raty (IV kw. 2024 r.). | ||||||||||||||
| Przedstawione dowody
| ||||||||||||||
| Analiza Uzasadnienie i dowody merytoryczne przedstawione przez władze ukraińskie obejmują wszystkie elementy składowe etapu 12.6. Celem reformy 4 jest sformalizowanie i usprawnienie oficjalnego publicznego elektronicznego rejestru gospodarstw rolnych (tj. państwowego rejestru rolnego). Na początku 2025 r. weszły w życie nowe przepisy dotyczące państwowego rejestru rolnego, które rozszerzyły zakres tego rejestru na cały łańcuch wartości w rolnictwie, m.in. producentów rolnych, przetwórców i organizacje użytkowników wody. Rejestracja w państwowym rejestrze rolnym była ponadto warunkiem wstępnym otrzymania wsparcia publicznego w sektorze rolnym. Ukraina przedłożyła sprawozdanie zawierające szczegółowe informacje na temat wsparcia publicznego udzielonego producentom rolnym w 2025 r. W sprawozdaniu wymieniono siedem programów budżetowych, za pośrednictwem których instytucje rządowe na szczeblu centralnym udzielały wsparcia publicznego w sektorze rolnym w 2025 r. Były to następujące programy:
W sprawozdaniu stwierdzono, że w 2025 r. wsparcie publiczne otrzymało łącznie 37 785 podmiotów w sektorze rolnym na łączną kwotę 5,944 mld UAH (127 mln EUR). Z tej grupy 37 523 podmioty (czyli 99,3 % całości) są zarejestrowane w państwowym rejestrze rolnym. Zarejestrowane podmioty otrzymały w ramach wsparcia publicznego łączną kwotę 5,941 mld UAH (127 mln EUR), co odpowiada 99,9 % całkowitego udzielonego wsparcia. Biorąc pod uwagę szczególny charakter i zakres środka wsparcia, w ramach którego pomoc finansowa była udzielana gospodarstwom rodzinnym w formie dodatkowej płatności na rzecz państwowego ubezpieczenia społecznego, 262 podmioty, które otrzymały wsparcie, nie były zarejestrowane w państwowym rejestrze rolnym. Podmioty te otrzymały łącznie 3,5 mln UAH (75 000 EUR) w ramach środka, który jest częścią programu wsparcia finansowego dla producentów rolnych. Środkiem wsparcia zarządzała państwowa administracja podatkowa Ukrainy. | ||||||||||||||
| Ocena Komisji: zrealizowano w sposób zadowalający |
Etap 14.4
| Nazwa etapu: Wejście w życie aktu prawnego dotyczącego funkcjonowania zintegrowanego systemu identyfikacji elektronicznej, zgodnie z zasadami rozporządzenia (UE) 2024/1183 | ||||||||
| Powiązana reforma/inwestycja: Reforma 2. Cyfryzacja usług publicznych | ||||||||
| Kontekst Wymóg dotyczący etapu 14.4 opisany w załączniku do decyzji wykonawczej Rady: Wejście w życie aktu prawnego w sprawie funkcjonowania zintegrowanego systemu identyfikacji elektronicznej w Ukrainie, jako kluczowego elementu krajowej infrastruktury tożsamości elektronicznej, zgodnie z zasadami rozporządzenia (UE) 2024/1183. Akt prawny koncentruje się na następujących głównych obszarach::
Etap 14.4 jest drugim etapem wdrażania reformy 2 przewidzianej w rozdziale 14 (Transformacja cyfrowa). Realizacja etapu 14.3 dotyczącego przyjęcia planu działania na rzecz cyfryzacji usług publicznych do 2026 r została oceniona pozytywnie w ramach czwartej raty (I kw. 2025 r.). | ||||||||
| Przedstawione dowody
| ||||||||
| Analiza Uzasadnienie i dowody merytoryczne przedstawione przez władze ukraińskie obejmują wszystkie elementy składowe etapu 14.4. Celem reformy 2 jest uproszczenie interakcji między państwem a obywatelami poprzez cyfryzację. Ramy prawne dla realizacji tego etapu stanowi kilka uchwał Rady Ministrów Ukrainy. Uchwała Rady Ministrów Ukrainy nr 1150 jest podstawowym aktem prawnym ustanawiającym nowoczesną infrastrukturę identyfikacji elektronicznej w Ukrainie. Uchwała Rady Ministrów Ukrainy nr 689 i uchwała Rady Ministrów Ukrainy nr 1400 są odpowiednimi aktami prawnymi, które są zgodne z zasadami rozporządzenia (UE) 2024/1183. Uchwała Rady Ministrów Ukrainy nr 689 określa funkcjonalne, techniczne i technologiczne warunki wydawania portfeli tożsamości cyfrowej, natomiast uchwała Rady Ministrów Ukrainy nr 1400 wspiera dalszy rozwój systemu za pośrednictwem projektu eksperymentalnego i aplikacji mobilnej Diia. Akty prawne koncentrują się ponadto na zapewnieniu interoperacyjności (kompatybilności technologicznej) środków identyfikacji elektronicznej, pośrednich węzłów identyfikacji elektronicznej (hubów) i systemów identyfikacji elektronicznej poprzez zobowiązanie portfeli do obsługi wspólnych protokołów i interfejsów na potrzeby tworzenia, wymiany i prezentacji danych dotyczących tożsamości. Co jeszcze istotniejsze, uchwały koncentrują się na uznawaniu europejskich portfeli tożsamości cyfrowej i niektórych certyfikatów elektronicznych do użytku transgranicznego. Uchwały skupiają się też na ochronie zasobów informacyjnych przetwarzanych w systemie poprzez rozszerzenie niektórych zabezpieczeń na portfele tożsamości cyfrowej, w szczególności poprzez wymogi dotyczące oddzielania i wycofywania danych osobowych w przypadku naruszeń bezpieczeństwa. Zabezpieczenia te obejmują kontrolę dostępu, monitorowanie bezpieczeństwa, ochronę i poufność sieci oraz integralność i dostępność informacji. | ||||||||
| Ocena Komisji: zrealizowano w sposób zadowalający |
(1) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/792 z dnia 29 lutego 2024 r. w sprawie ustanowienia Instrumentu na rzecz Ukrainy (Dz.U. L, 2024/792, 29.2.2024, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2024/792/oj).
(2) Decyzja wykonawcza Rady (UE) 2024/1447 z dnia 14 maja 2024 r. w sprawie zatwierdzenia oceny Planu Ukrainy (Dz.U. L, 2024/1447, 24.5.2024, ELI: http://data.europa.eu/eli/dec_impl/2024/1447/oj). Załącznik do decyzji wykonawczej Rady https://eur-lex.europa.eu/legal-content/PL/TXT/?uri=CONSIL%3AST_9492_2024_ADD_1&qid=1716536456361.
(3) Decyzja wykonawcza Rady (UE) 2025/2157 z dnia 17 października 2025 r. zmieniająca decyzję wykonawczą (UE) 2024/1447 w sprawie zatwierdzenia oceny Planu Ukrainy (Dz.U. L, 2025/2157, 27.10.2025, ELI: http://data.europa.eu/eli/dec_impl/2025/2157/oj).
Konsultanci pracują od poniedziałku do piątku w godzinach 8:00 - 17:00
