ROZPORZĄDZENIE WYKONAWCZE KOMISJI (UE) 2026/1378
z dnia 23 czerwca 2026 r.
zmieniające rozporządzenie wykonawcze (UE) 2017/2470 w odniesieniu do warunków stosowania i specyfikacji nowej żywności ziarna (jadalna odmiana) Jatropha curcas L.
(Tekst mający znaczenie dla EOG)
KOMISJA EUROPEJSKA,
uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej,
uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2015/2283 z dnia 25 listopada 2015 r. w sprawie nowej żywności, zmieniające rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1169/2011 oraz uchylające rozporządzenie (WE) nr 258/97 Parlamentu Europejskiego i Rady oraz rozporządzenie Komisji (WE) nr 1852/2001 (1), w szczególności jego art. 12 ust. 1,
a także mając na uwadze, co następuje:
| (1) | Rozporządzenie (UE) 2015/2283 stanowi, że nowa żywność może być wprowadzana na rynek w Unii, pod warunkiem że wydano na nią zezwolenie i została ona wpisana do unijnego wykazu nowej żywności. |
| (2) | Na podstawie art. 8 rozporządzenia (UE) 2015/2283 w rozporządzeniu wykonawczym Komisji (UE) 2017/2470 (2) ustanowiono unijny wykaz nowej żywności. |
| (3) | Unijny wykaz określony w załączniku do rozporządzenia wykonawczego (UE) 2017/2470 obejmuje ziarna (jadalna odmiana) Jatropha curcas L. jako nową żywność, na którą wydano zezwolenie. |
| (4) | Rozporządzeniem wykonawczym Komisji (UE) 2022/965 (3) zezwolono na wprowadzanie na rynek ziaren (jadalna odmiana) Jatropha curcas L. jako nowej żywności, w tym na ochronę danych i wyłączność rynkową przyznaną przedsiębiorstwu JatroSolutions GmbH, które następnie zostało nabyte przez przedsiębiorstwo Chuta Nut GmbH w październiku 2022 r. |
| (5) | W dniu 9 maja 2023 r. przedsiębiorstwo Chuta Nut GmbH („wnioskodawca”) złożyło do Komisji wniosek zgodnie z art. 10 ust. 1 rozporządzenia (UE) 2015/2283 o zmianę warunków stosowania i specyfikacji nowej żywności „ziarna (jadalna odmiana) Jatropha curcas L.” Wnioskodawca wystąpił o uwzględnienie dwóch dodatkowych postaci nowej żywności, a mianowicie ziaren w postaci mączki i ziaren w postaci pasty, które to postaci składają się w 100 % z ziaren mielonych. Wnioskodawca zwrócił się również o podwyższenie maksymalnego poziomu stosowania w dozwolonych wcześniej kategoriach żywności z 5 g/100 g do 30 g/100 g. Ponadto wnioskodawca wystąpił o zmianę specyfikacji i podwyższenie zakresu zawartości tłuszczu w końcowej postaci nowej żywności z 54 %–61 % do 54 %–64 %. |
| (6) | W dniu 9 maja 2023 r. wnioskodawca zwrócił się również do Komisji o ochronę następujących danych zastrzeżonych: proces produkcji (4), dane dotyczące składu (5), informacje o wartości odżywczej (6) oraz informacje toksykologiczne (7). |
| (7) | W dniu 19 stycznia 2024 r. Komisja zwróciła się do Europejskiego Urzędu ds. Bezpieczeństwa Żywności („Urząd”) o wydanie opinii naukowej na temat zmiany warunków stosowania i specyfikacji nowej żywności „ziarna (jadalna odmiana) Jatropha curcas L.”. |
| (8) | W dniu 29 września 2025 r. Urząd przyjął opinię naukową dotyczącą bezpieczeństwa zmiany warunków stosowania i specyfikacji jadalnej odmiany Jatropha curcas L. (Chuta) jako nowej żywności na podstawie rozporządzenia (UE) 2015/2283 (8), zgodnie z art. 11 rozporządzenia (UE) 2015/2283 („Safety of changes in the conditions of use and the specifications of edible Jatropha curcas L. (Chuta) as a novel food pursuant to Regulation (EU) 2015/2283”). |
| (9) | W swojej opinii naukowej Urząd stwierdził, że nowa żywność „ziarna (jadalna odmiana) Jatropha curcas L.” oraz mączka i pasta z tych ziaren są bezpieczne w nowych proponowanych warunkach stosowania i zgodnie ze specyfikacjami. |
| (10) | W swojej opinii naukowej Urząd zauważył również, że jego wnioski dotyczące bezpieczeństwa nowej żywności opierają się na danych zastrzeżonych dotyczących procesu produkcji, danych dotyczących składu, informacji o wartości odżywczej i informacji toksykologicznych, bez których nie mógłby on ocenić nowej żywności i wyciągnąć wniosków. |
| (11) | Komisja zwróciła się do wnioskodawcy o dodatkowe wyjaśnienie uzasadnienia jego wniosku o ochronę danych zastrzeżonych w odniesieniu do tych danych i badań oraz o wyjaśnienie jego wniosku o wyłączne prawo powoływania się na nie zgodnie z art. 26 ust. 2 lit. b) rozporządzenia (UE) 2015/2283. |
| (12) | Wnioskodawca oświadczył, że w chwili składania wniosku posiadał zastrzeżone i wyłączne prawa do powoływania się na odpowiednie badania oraz że osoby trzecie nie mogą zgodnie z prawem uzyskać dostępu do tych danych, wykorzystywać ich ani powoływać się na nie. |
| (13) | Komisja oceniła wszystkie informacje dostarczone przez wnioskodawcę i uznała, że wnioskodawca należycie uzasadnił spełnienie wymogów określonych w art. 26 ust. 2 rozporządzenia (UE) 2015/2283. Należy zatem objąć ochroną dane dotyczące procesu produkcji, dane dotyczące składu, informacje o wartości odżywczej i informacje toksykologiczne zgodnie z art. 27 ust. 1 rozporządzenia (UE) 2015/2283. Co za tym idzie, jedynie wnioskodawca powinien być upoważniony do wprowadzania ziaren (jadalna odmiana) Jatropha curcas L. zgodnie z rozszerzonymi warunkami stosowania na rynek Unii w okresie pięciu lat od wejścia w życie niniejszego rozporządzenia. |
| (14) | Ograniczenie zezwolenia oraz powoływania się na dane zawarte w dokumentacji wnioskodawcy wyłącznie do jego użytku nie uniemożliwia jednak kolejnym wnioskodawcom ubiegania się o zezwolenie na wprowadzenie na rynek tej samej nowej żywności, pod warunkiem że ich wnioski będą się opierać na uzyskanych zgodnie z prawem informacjach potwierdzających na potrzeby takiego zezwolenia. |
| (15) | Należy zmienić uprzednio dozwoloną kategorię żywności „ziarna jako takie, kandyzowane lub zakonserwowane cukrem i jako przetworzone orzechy”, aby jasno określić, jaką żywność objęto tą kategorią. Należy zatem zdefiniować tę kategorię żywności jako „ziarna jako takie lub przetworzone całe ziarna przeznaczone do spożycia jako przekąski (np. prażone, kandyzowane, solone lub podobne), w tym mieszanki z innymi orzechami, nasionami lub owocami suszonymi”. |
| (16) | Należy zatem odpowiednio zmienić załącznik do rozporządzenia wykonawczego (UE) 2017/2470. |
| (17) | Środki przewidziane w niniejszym rozporządzeniu są zgodne z opinią Stałego Komitetu ds. Roślin, Zwierząt, Żywności i Pasz, |
PRZYJMUJE NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIE:
Artykuł 1
W załączniku do rozporządzenia wykonawczego (UE) 2017/2470 wprowadza się zmiany określone w załączniku do niniejszego rozporządzenia.
Artykuł 2
Wyłącznie przedsiębiorstwo Chuta Nut GmbH (9) jest upoważnione do wprowadzania na rynek w Unii nowej żywności „ziarna (jadalna odmiana) Jatropha curcas L.” zgodnie z rozszerzonymi warunkami stosowania przez okres 5 lat od dnia 14 lipca 2026 r., chyba że kolejny wnioskodawca uzyska zezwolenie na tę nową żywność bez powoływania się na dane naukowe chronione na podstawie art. 3 lub za zgodą przedsiębiorstwa Chuta Nut GmbH.
Artykuł 3
Dane naukowe zawarte w dokumentacji wniosku i spełniające warunki określone w art. 26 ust. 2 rozporządzenia (UE) 2015/2283 nie mogą być wykorzystywane bez zgody przedsiębiorstwa Chuta Nut GmbH na rzecz kolejnego wnioskodawcy przez okres 5 lat od dnia wejścia w życie niniejszego rozporządzenia.
Artykuł 4
Niniejsze rozporządzenie wchodzi w życie dwudziestego dnia po jego opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.
Niniejsze rozporządzenie wiąże w całości i jest bezpośrednio stosowane we wszystkich państwach członkowskich.
Sporządzono w Brukseli dnia 23 czerwca 2026 r.
W imieniu Komisji
Przewodnicząca
Ursula VON DER LEYEN
(1) Dz.U. L 327 z 11.12.2015, s. 1, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2015/2283/oj.
(2) Rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) 2017/2470 z dnia 20 grudnia 2017 r. ustanawiające unijny wykaz nowej żywności zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2015/2283 w sprawie nowej żywności (Dz.U. L 351 z 30.12.2017, s. 72, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg_impl/2017/2470/oj).
(3) Rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) 2022/965 z dnia 21 czerwca 2022 r. zezwalające na wprowadzanie na rynek ziaren jadalnej odmiany Jatropha curcas L. jako nowej żywności oraz zmieniające rozporządzenie wykonawcze (UE) 2017/2470 (Dz.U. L 166 z 22.6.2022, s. 118, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg_impl/2022/965/oj).
(4) Świadectwo „Weryfikacja pochodzenia” (załączniki 56–57), normy i procedury zarządzania jakością (załączniki 58, 64, 80), świadectwa analizy (załącznik 60).
(5) Świadectwa analizy (załączniki 1–7, 9, 11–13, 15, 16, 18–27, 32, 35–37, 39, 62, 73, 74, 76–79), metoda analityczna (załączniki 65–66), przygotowanie próbek (załącznik 75), analiza zawartości akryloamidu (załącznik 80).
(6) Świadectwa analizy (załączniki 28–31).
(7) Raport badawczy (załączniki 47–54).
(8) Dziennik EFSA 2025;23:e9706.
(9) Adres: Hans-Lorenser-Str. 20, 89079 Ulm, Niemcy.
ZAŁĄCZNIK
W tabeli 1 (Nowa żywność, na którą wydano zezwolenie) w załączniku do rozporządzenia wykonawczego (UE) 2017/2470 wpis dotyczący ziaren (jadalna odmiana) Jatropha curcas L. otrzymuje brzmienie:
|
Nowa żywność, na którą wydano zezwolenie |
Warunki stosowania nowej żywności |
Dodatkowe szczególne wymogi dotyczące etykietowania |
Inne wymogi |
Ochrona danych |
|
|
„Ziarna (jadalna odmiana) Jatropha curcas L. |
Określona kategoria żywności |
Maksymalne poziomy (g/100 g) |
Nowa żywność jest oznaczana w ramach etykietowania zawierających ją środków spożywczych jako »ziarna jadalnej odmiany Jatropha curcas L.« |
|
Zezwolenie wydane w dniu 12 lipca 2022 r. Niniejszy wpis opiera się na zastrzeżonych dowodach naukowych i danych naukowych objętych ochroną zgodnie z art. 26 rozporządzenia (UE) 2015/2283. Wnioskodawca: »JatroSolutions GmbH«, Echterdinger Strasse 30, 70599 Stuttgart, Niemcy. W okresie ochrony danych nowa żywność »ziarna jadalnej odmiany Jatropha curcas L.« może być wprowadzana na rynek w Unii wyłącznie przez przedsiębiorstwo »JatroSolutions GmbH«, chyba że kolejny wnioskodawca uzyska zezwolenie dotyczące przedmiotowej nowej żywności bez powoływania się na zastrzeżone dowody naukowe lub dane naukowe objęte ochroną zgodnie z art. 26 rozporządzenia (UE) 2015/2283 lub za zgodą »JatroSolutions GmbH«. Data zakończenia ochrony danych: 12 lipca 2027 r. |
|
Ziarna jako takie lub przetworzone całe ziarna przeznaczone do spożycia jako przekąski (np. prażone, kandyzowane, solone lub podobne), w tym mieszanki z innymi orzechami, nasionami lub owocami suszonymi |
|
||||
|
Batony zbożowe |
5 |
||||
|
Śniadaniowe przetwory zbożowe |
5 |
||||
|
Owoce suszone |
5 |
||||
|
Batony zbożowe |
30 |
Nowa żywność jest oznaczana w ramach etykietowania zawierających ją środków spożywczych jako »ziarna jadalnej odmiany Jatropha curcas L.« |
|
Zezwolenie wydane w dniu 14 lipca 2026 r. Niniejszy wpis opiera się na zastrzeżonych dowodach naukowych i danych naukowych objętych ochroną zgodnie z art. 26 rozporządzenia (UE) 2015/2283. Wnioskodawca: Chuta Nut GmbH, Hans-Lorenser-Str. 20, 89079 Ulm, Germany. W okresie ochrony danych nowa żywność »ziarna (jadalna odmiana) Jatropha curcas L.« zgodnie z rozszerzonymi warunkami stosowania może być wprowadzana na rynek w Unii wyłącznie przez przedsiębiorstwo Chuta Nut GmbH, chyba że kolejny wnioskodawca uzyska zezwolenie dotyczące przedmiotowej nowej żywności bez powoływania się na zastrzeżone dowody naukowe lub dane naukowe objęte ochroną zgodnie z art. 26 rozporządzenia (UE) 2015/2283 lub za zgodą Chuta Nut GmbH. Data zakończenia ochrony danych: 14 lipca 2031 r.” |
|
|
Śniadaniowe przetwory zbożowe |
30 |
||||
|
Owoce suszone |
30 |
||||
|
Pasta/emulsja z orzechów/nasion |
|
||||
|
Mączka/proszek z orzechów suszonych/nasion suszonych |
|
||||
W tabeli 2 („Specyfikacje”) w załączniku do rozporządzenia wykonawczego (UE) 2017/2470 wpis dotyczący ziaren (jadalna odmiana) Jatropha curcas L. otrzymuje brzmienie:
|
Nowa żywność, na którą wydano zezwolenie |
Specyfikacja |
||
|
„Ziarna (jadalna odmiana) Jatropha curcas L. |
Opis: Ziarna uzyskuje się z nasion dojrzałych owoców roślin jadalnej odmiany Jatropha curcas L., które wytwarzają ziarna z niewykrywalnym poziomem estrów forbolu, w następstwie szeregu procesów obejmujących czyszczenie i obłuskiwanie owoców w celu uzyskania nasion, suszenie nasion, czyszczenie nasion w celu usunięcia odpadów i innych pozostałości, mechaniczne obłuskiwanie nasion w celu uzyskania ziaren oraz obróbkę hydrotermiczną ziaren (> 120?°C przez 40 minut) w celu zmniejszenia ilości czynników antyżywieniowych i obciążenia mikrobiologicznego. Ponieważ jadalna odmiana roślin Jatropha curcas L., wytwarzająca ziarna zawierające niewykrywalne poziomy estrów forbolu, jest fenotypowo nie do odróżnienia od niejadalnej odmiany, do produkcji nowej żywności należy stosować jedynie odpowiednią odmianę jadalną roślin Jatropha curcas L. Cały proces produkcji musi gwarantować, że nie dochodzi do mieszania jadalnych i niejadalnych ziaren. Brak mieszania jadalnych i niejadalnych ziaren potwierdza się za pomocą analitycznych kontroli poziomów estrów forbolu przeprowadzanych na każdej partii nasion po etapie suszenia nasion i przed etapem obłuskiwania zgodnie z procedurą pobierania próbek określoną w tabeli A. Pięć próbek laboratoryjnych ekstrahowanych z każdej próbki zbiorczej jest obłuskiwane, mielone i analizowane pod kątem zawartości estrów forbolu przy użyciu zwalidowanej metody UHPLC-UV-MS (b). Jedynie partie, w których estry forbolu są niewykrywalne we wszystkich pięciu próbkach, są dalej przetwarzane w kolejnych etapach obłuskiwania nasion i obróbki hydrotermicznej ziaren. Tabela A |
||
|
Masa partii (w tonach) |
Masa lub liczba podpartii |
Liczba próbek pierwotnych |
|
|
≥ 500 |
100 ton |
100 |
|
|
> 100 i < 500 |
5 podpartii |
100 |
|
|
> 10 i ≤ 100 |
5 podpartii |
100 |
|
|
> 5,0 i ≤ 10 |
- |
80 |
|
|
> 1 i ≤ 5,0 |
- |
60 |
|
|
> 0,1 i ≤ 1,0 |
- |
30 |
|
|
≤ 0,1 |
- |
10 |
|
|
Próbki pobierane są z każdej podpartii oddzielnie. Próbki zbiorcze składają się z co najmniej 10 próbek pierwotnych. Minimalna masa próbki zbiorczej wynosi 3,5 kg. Ilość tę można proporcjonalnie zwiększyć w zależności od liczby pobranych próbek pierwotnych. Charakterystyka/skład: Wilgotność: ≤ 3 % Tłuszcz ogółem: 54-64 % Łączna zawartość białka: 21-32 % Włókno pokarmowe ogółem: 6-10 % Popiół: 3-5 % Zanieczyszczenia: Estry forbolu (μg TPA eq (a)/g ziarna) (b): ≤ 0,75 (granica wykrywalności) (c) Ołów: ≤ 0,20 mg/kg Kadm: ≤ 0,20 mg/kg Suma aflatoksyn B1, B2, G1, G2: ≤ 4,0 μg/kg Kryteria mikrobiologiczne: Ogólna liczba drobnoustrojów tlenowych: ≤ 1 000 jtk/g Ogólna liczba drożdży/pleśni: ≤ 100 jtk/g Enterobakterie: ≤ 10 jtk/g Salmonella sp.: Brak w 25 g Listeria monocytogenes: ≤ 100 jtk/g |
|||
|
|
(a) TPAeq: ekwiwalent 13-octan-12-O-tetradekanoiloforbolu; (b) Zwalidowana metoda ultrawysokosprawnej chromatografii cieczowej sprzężonej ze spektrofotometrią w nadfiolecie i spektrometrią mas (UHPLC-UV-MS) do wykrywania szczytowych stężeń estrów forbolu; (c) Granica wykrywalności (jedynie partie o stężeniach estrów forbolu poniżej granicy wykrywalności mogą być w pełni przetworzone.); jtk: jednostki tworzące kolonię.” |
||
Konsultanci pracują od poniedziałku do piątku w godzinach 8:00 - 17:00
