ROZPORZĄDZENIE DELEGOWANE KOMISJI (UE) 2026/904
z dnia 24 kwietnia 2026 r.
uzupełniające rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/3005 w odniesieniu do przepisów proceduralnych dotyczących kar pieniężnych i okresowych kar pieniężnych nakładanych na dostawców ratingów ESG przez Europejski Urząd Nadzoru Giełd i Papierów Wartościowych
(Tekst mający znaczenie dla EOG)
KOMISJA EUROPEJSKA,
uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej,
uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/3005 z dnia 27 listopada 2024 r. w sprawie przejrzystości i rzetelności działalności ratingowej z zakresu ochrony środowiska, polityki społecznej i ładu korporacyjnego (ESG) oraz zmiany rozporządzeń (UE) 2019/2088 i (UE) 2023/2859 (1), w szczególności jego art. 39 ust. 9,
a także mając na uwadze, co następuje:
| (1) | Aby zapewnić pełną skuteczność prawa do bycia wysłuchanym, zagwarantowanego w art. 39 ust. 7 rozporządzenia (UE) 2024/3005, osoba objęta dochodzeniem prowadzonym przez Europejski Urząd Nadzoru Giełd i Papierów Wartościowych („ESMA”) powinna mieć prawo do przedstawienia pisemnych uwag w odpowiedzi na zawiadomienia o ustaleniach wydane przez urzędnika dochodzeniowego ESMA i Radę Organów Nadzoru ESMA. Osoba ta powinna mieć możliwość korzystania z pomocy wybranego przez siebie pełnomocnika. |
| (2) | ESMA powinien ocenić kompletność akt sprawy przedłożonych przez urzędnika dochodzeniowego na podstawie wykazu dokumentów. W celu zapewnienia, by osoba objęta dochodzeniem była w stanie odpowiednio przygotować linię obrony, ESMA powinien, przed przyjęciem ostatecznej decyzji o nałożeniu kary pieniężnej lub okresowej kary pieniężnej, zapewnić tej osobie możliwość przedstawienia dalszych pisemnych uwag. |
| (3) | Art. 37 ust. 1 lit. b) pkt (ii) rozporządzenia (UE) 2024/3005 zobowiązuje ESMA do nakładania okresowych kar pieniężnych, między innymi w przypadku gdy osoba objęta dochodzeniem odmawia poddania się takiemu dochodzeniu lub udzielenia informacji wymaganych przez ESMA. Aby w pełni zagwarantować takim osobom prawo do obrony, przed nałożeniem takiej okresowej kary pieniężnej ESMA powinien zapewnić takiej osobie możliwość przedstawienia pisemnych uwag na temat przedmiotu dochodzenia lub na temat tego, czy okresowa kara pieniężna jest odpowiednia w danej sprawie. |
| (4) | Zarówno uprawnienie do nakładania kar pieniężnych i okresowych kar pieniężnych, jak i uprawnienie do egzekwowania kar pieniężnych i okresowych kar pieniężnych powinny być wykonywane w rozsądnym terminie, a zatem powinny przysługiwać z zastrzeżeniem okresu przedawnienia. Ze względu na spójność i biorąc pod uwagę doświadczenie ESMA w stosowaniu przepisów mających zastosowanie do nakładania i egzekwowania kar wobec nadzorowanych podmiotów, okresy przedawnienia w zakresie nakładania i egzekwowania kar pieniężnych lub okresowych kar pieniężnych powinny być takie same jak we wspomnianych przepisach. |
| (5) | Aby zapewnić właściwe zdeponowanie pobranych kar pieniężnych i okresowych kar pieniężnych, ESMA powinien deponować kwoty otrzymane z tytułu tych kar pieniężnych i okresowych kar pieniężnych na oprocentowanych rachunkach otwartych każdorazowo wyłącznie na potrzeby pojedynczej kary pieniężnej lub okresowej kary pieniężnej. Zgodnie z zasadą ostrożności budżetowej ESMA powinien przekazać te kwoty Komisji dopiero po uprawomocnieniu się decyzji ze względu na wyczerpanie lub wygaśnięcie prawa do odwołania, |
PRZYJMUJE NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIE:
Artykuł 1
Przepisy proceduralne dotyczące postępowania w sprawie naruszenia przed urzędnikiem dochodzeniowym
1. Po zakończeniu dochodzeń zgodnie z art. 33 rozporządzenia (UE) 2024/3005 i przed przekazaniem akt Radzie Organów Nadzoru ESMA zgodnie z art. 3 ust. 1 niniejszego rozporządzenia, urzędnik dochodzeniowy określa w zawiadomieniu o ustaleniach fakty, które mogą stanowić naruszenie, w tym wszelkie czynniki obciążające lub łagodzące.
Urzędnik dochodzeniowy informuje osobę objętą dochodzeniem o ustaleniach w pisemnym zawiadomieniu o ustaleniach i wzywa tę osobę do złożenia pisemnych uwag zgodnie z ust. 3 niniejszego artykułu.
2. W projekcie zawiadomienia o ustaleniach urzędnik dochodzeniowy określa rozsądny termin, w którym osoba objęta dochodzeniem może przekazać swoje pisemne uwagi. Urzędnik dochodzeniowy może uwzględnić pisemne uwagi otrzymane po upływie tego terminu.
3. W swoich pisemnych uwagach osoba objęta dochodzeniem może przedstawić wszystkie istotne fakty na swoją obronę. Osoba objęta dochodzeniem załącza wszelkie istotne dokumenty na dowód przedstawionych faktów. Osoba objęta dochodzeniem może wystąpić do urzędnika dochodzeniowego o to, by ten zapoznał się ze stanowiskiem innych osób, które mogą potwierdzić fakty wskazane w uwagach przekazanych przez tę osobę objętą dochodzeniem. Przy sporządzaniu pisemnych uwag osoba objęta dochodzeniem może korzystać z pomocy wybranego przez siebie pełnomocnika.
4. Urzędnik dochodzeniowy może wezwać osobę objętą dochodzeniem, do której skierowano zawiadomienie o ustaleniach, do udziału w wysłuchaniu. Osoby objęte dochodzeniem mogą korzystać z pomocy wybranego przez siebie pełnomocnika. Wysłuchania mają charakter niejawny.
5. Urzędnik dochodzeniowy przesyła ostateczne zawiadomienie o ustaleniach osobie objętej dochodzeniem.
Artykuł 2
Przepisy proceduralne stosowane przez ESMA w odniesieniu do kar pieniężnych i środków nadzorczych
1. Urzędnik dochodzeniowy przedkłada Radzie Organów Nadzoru ESMA następujące dokumenty:
| a) | kopię zawiadomienia o ustaleniach skierowanego przez tego urzędnika do dostawcy ratingów ESG; |
| b) | kopię pisemnych uwag przekazanych przez dostawcę ratingów ESG; |
| c) | protokoły wszystkich wysłuchań. |
2. Jeżeli Rada Organów Nadzoru ESMA uzna akta przekazane przez urzędnika dochodzeniowego za niekompletne, odsyła akta urzędnikowi dochodzeniowemu wraz z uzasadnionym wnioskiem o przekazanie dodatkowych dokumentów.
3. Jeżeli Rada Organów Nadzoru ESMA uzna, na podstawie kompletnych akt sprawy, że fakty opisane w zawiadomieniu o ustaleniach wydają się nie ujawniać żadnego możliwego naruszenia, podejmuje decyzję stwierdzającą, że fakty opisane w zawiadomieniu o ustaleniach nie wskazują na żadne możliwe naruszenie, i powiadamia o takiej decyzji osoby objęte dochodzeniem.
4. Jeżeli Rada Organów Nadzoru ESMA zgadza się z ustaleniami urzędnika dochodzeniowego, informuje o tym osoby objęte dochodzeniem. W zawiadomieniu tym określa się rozsądny termin, w którym osoba objęta dochodzeniem może przekazać swoje pisemne uwagi. Rada Organów Nadzoru ESMA może uwzględnić pisemne uwagi otrzymane po upływie tego terminu przy podejmowaniu decyzji o stwierdzeniu naruszenia oraz zastosowaniu środków nadzorczych i nałożeniu kary pieniężnej zgodnie z art. 35 i 36 rozporządzenia (UE) 2024/3005.
Rada Organów Nadzoru ESMA może również wezwać osoby objęte dochodzeniem, do których skierowano zawiadomienie o ustaleniach, do udziału w wysłuchaniu. Osoby objęte dochodzeniem mogą korzystać z pomocy wybranego przez siebie pełnomocnika. Wysłuchania mają charakter niejawny.
5. W przypadku gdy Rada Organów Nadzoru ESMA stwierdzi, że osoba objęta dochodzeniem popełniła naruszenie, i przyjmie decyzję o nałożeniu kary pieniężnej zgodnie z art. 36 rozporządzenia (UE) 2024/3005, niezwłocznie powiadamia o takiej decyzji osobę objętą dochodzeniem.
Artykuł 3
Prawo do bycia wysłuchanym przez Radę Organów Nadzoru ESMA w odniesieniu do okresowych kar pieniężnych
1. Przed nałożeniem okresowej kary pieniężnej na podstawie art. 37 rozporządzenia (UE) 2024/3005 Rada Organów Nadzoru ESMA przekazuje osobie objętej dochodzeniem zawiadomienie o ustaleniach zawierające powody uzasadniające nałożenie okresowej kary pieniężnej oraz określające kwotę okresowej kary pieniężnej za każdy dzień trwania naruszenia. W zawiadomieniu o ustaleniach określa się termin, w jakim zainteresowana osoba może przekazać pisemne uwagi. Przy podejmowaniu decyzji w sprawie okresowej kary pieniężnej Rada Organów Nadzoru ESMA może uwzględnić pisemne uwagi otrzymane po upływie tego terminu.
2. Rada Organów Nadzoru ESMA nie nakłada już okresowej kary pieniężnej od momentu zastosowania się przez dostawcę ratingów ESG lub zainteresowaną osobę do odpowiedniej decyzji, o której mowa w art. 37 ust. 1 lit. a) i b) rozporządzenia (UE) 2024/3005.
3. Rada Organów Nadzoru ESMA może wezwać osobę objętą dochodzeniem do udziału w wysłuchaniu. Osoba objęta dochodzeniem może korzystać z pomocy wybranego przez siebie pełnomocnika. Wysłuchania mają charakter niejawny.
Artykuł 4
Dostęp do akt sprawy i wykorzystanie dokumentów
1. ESMA przyznaje dostęp do akt sprawy stronom, do których urzędnik dochodzeniowy lub Rada Organów Nadzoru ESMA przesłali zawiadomienie o ustaleniach, na ich wniosek. Dostęp do akt sprawy przyznaje się po przekazaniu jakiegokolwiek zawiadomienia o ustaleniach.
2. Zawarte w aktach sprawy dokumenty, do których uzyskano dostęp na podstawie niniejszego artykułu, osoba, o której mowa w ust. 1, wykorzystuje wyłącznie do celów postępowań sądowych lub administracyjnych dotyczących stosowania rozporządzenia (UE) 2024/3005.
Artykuł 5
Okresy przedawnienia w odniesieniu do nakładania kar pieniężnych i okresowych kar pieniężnych
1. ESMA nie nakłada kar pieniężnych ani okresowych kar pieniężnych na dostawców ratingów ESG po upływie pięcioletniego okresu przedawnienia.
2. Okres przedawnienia, o którym mowa w ust. 1, rozpoczyna swój bieg w dniu następującym po dniu, w którym popełniono naruszenie. Jednakże w przypadku ciągłych lub powtarzających się naruszeń bieg tych okresów rozpoczyna się w dniu ustania naruszenia.
3. Wszelkie działania podjęte przez ESMA na potrzeby dochodzenia lub postępowania w odniesieniu do naruszenia rozporządzenia (UE) 2024/3005 przerywają bieg okresu przedawnienia w zakresie nakładania kar pieniężnych i okresowych kar pieniężnych. Przerwanie biegu okresu przedawnienia staje się skuteczne z dniem, w którym o działaniu tym powiadomiono dostawcę ratingów ESG lub osobę objętą dochodzeniem lub postępowaniem.
4. Po każdym przerwaniu biegu okresu przedawnienia, o którym mowa w ust. 3, zaczyna biec nowy okres przedawnienia, o którym mowa w ust. 1. Ten nowy okres przedawnienia upływa najpóźniej w dniu, w którym upływa okres odpowiadający podwójnemu pierwotnemu okresowi przedawnienia, a ESMA nie nałożył kary pieniężnej lub okresowej kary pieniężnej. Okres ten przedłuża się o czas, na który bieg okresu przedawnienia uległ zawieszeniu na podstawie ust. 5.
5. Bieg okresu przedawnienia w zakresie nakładania kar pieniężnych ulega zawieszeniu do czasu wydania decyzji w sprawie, która dotyczy decyzji ESMA, przez Komisję Odwoławczą, zgodnie z art. 60 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1095/2010 (2), oraz przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej, zgodnie z art. 41 rozporządzenia (UE) 2024/3005.
Artykuł 6
Okresy przedawnienia w odniesieniu do egzekwowania kar
1. ESMA nie egzekwuje decyzji wydanych na podstawie art. 36 i 37 rozporządzenia (UE) 2024/3005 po upływie okresu przedawnienia wynoszącego pięć lat.
2. Bieg okresu przedawnienia, o którym mowa w ust. 1, rozpoczyna się w dniu następującym po dniu, w którym decyzja stała się ostateczna.
3. Bieg okresu przedawnienia w odniesieniu do egzekwowania kar ulega przerwaniu w wyniku podjęcia przez ESMA dowolnego działania mającego na celu wyegzekwowanie zapłaty lub warunków zapłaty kary pieniężnej lub okresowej kary pieniężnej.
4. W przypadku przerwania, o którym mowa w ust. 3, bieg okresu przedawnienia, o którym mowa w ust. 1, rozpoczyna się na nowo.
5. Bieg okresu przedawnienia, o którym mowa w ust. 1, ulega zawieszeniu:
| a) | do upływu terminu przyznanego na zapłatę; |
| b) | na okres, na jaki wyegzekwowanie zapłaty jest zawieszona do czasu wydania decyzji przez Komisję Odwoławczą ESMA, zgodnie z art. 60 rozporządzenia (UE) nr 1095/2010, oraz zakończenia kontroli przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej, zgodnie z art. 41 rozporządzenia (UE) 2024/3005. |
Artykuł 7
Pobieranie kar pieniężnych i okresowych kar pieniężnych
1. ESMA deponuje kwoty kar pieniężnych i okresowych kar pieniężnych, do czasu ich uprawomocnienia się, na oprocentowanym rachunku otwartym przez ESMA. W przypadku jednoczesnego pobrania przez ESMA wielu kar pieniężnych i okresowych kar pieniężnych ESMA zapewnia zdeponowanie tych kar pieniężnych i okresowych kar pieniężnych na odrębnych rachunkach lub subkontach. Zapłacone kary pieniężne i okresowe kary pieniężne nie są zaliczane do budżetu ESMA ani ujmowane jako środki budżetowe.
2. Z chwilą stwierdzenia przez ESMA, że kary pieniężne lub okresowe kary pieniężne stały się ostateczne po wyczerpaniu wszystkich praw do odwołania, ESMA przekazuje te kwoty Komisji wraz z ewentualnymi narosłymi odsetkami. Kwoty te zapisuje się następnie w budżecie ogólnym Unii.
3. ESMA regularnie składa Komisji sprawozdania dotyczące kwot nałożonych kar pieniężnych i okresowych kar pieniężnych oraz ich statusu.
Artykuł 8
Wejście w życie
Niniejsze rozporządzenie wchodzi w życie dwudziestego dnia po jego opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej.
Niniejsze rozporządzenie wiąże w całości i jest bezpośrednio stosowane we wszystkich państwach członkowskich.
Sporządzono w Brukseli dnia 24 kwietnia 2026 r.
W imieniu Komisji
Przewodnicząca
Ursula VON DER LEYEN
(1) Dz.U. L, 2024/3005, 12.12.2024, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2024/3005/oj.
(2) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1095/2010 z dnia 24 listopada 2010 r. w sprawie ustanowienia Europejskiego Urzędu Nadzoru (Europejskiego Urzędu Nadzoru Giełd i Papierów Wartościowych), zmiany decyzji nr 716/2009/WE oraz uchylenia decyzji Komisji 2009/77/WE (Dz.U. L 331 z 15.12.2010, s. 84, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2010/1095/oj).
Konsultanci pracują od poniedziałku do piątku w godzinach 8:00 - 17:00
