(1)

W dniu 8 czerwca 2026 r. do Komisji wpłynął wniosek o rejestrację europejskiej inicjatywy obywatelskiej „Save Europe Act” („akt ustawodawczy mający na celu ratowanie Europy”).

(2)

W dniu 24 czerwca 2026 r. Komisja poinformowała grupę organizatorów o swojej wstępnej ocenie i zwróciła się do niej o przedstawienie uwag. Grupa organizatorów przedstawiła swoje uwagi dnia 29 czerwca 2026 r.

(3)

Celem inicjatywy, jaki wyrazili organizatorzy, jest wezwanie Komisji „do zaproponowania aktu Unii ustanawiającego tymczasowe moratorium na nowe inne niż zachodnie kanały migracji, obejmujące m.in. wizy studenckie i wizy na potrzeby łączenia rodzin, a jednocześnie wezwanie do gruntownej reformy systemu migracyjnego i azylowego. Akt ten powinien wzmocnić ochronę granic zewnętrznych, przyspieszyć kontrole przesiewowe i procedury powrotu oraz zapewnić systematyczną i przyspieszoną migrację powrotną nielegalnie przebywających migrantów, osób ubiegających się o azyl, których wnioski zostały odrzucone, oraz innych kategorii migrantów spoza Europy, których dalszy pobyt stanowi poważne obciążenie dla państw członkowskich. Powinien ponadto zapewnić wzajemne uznawanie decyzji nakazujących powrót w całej Unii, zacieśnić współpracę z państwami trzecimi w zakresie readmisji oraz wyeliminować czynniki związane z ochroną socjalną, które zachęcają do dalszej migracji do Europy”. W załączniku do inicjatywy przedstawiono dalsze szczegółowe informacje na temat jej kontekstu, przedmiotu i celów.

(4)

Grupa organizatorów przedstawiła odpowiednie dowody na to, że inicjatywa spełnia wymogi określone w art. 5 ust. 1 i 2 rozporządzenia (UE) 2019/788, i wskazała osoby wyznaczone do kontaktów zgodnie z art. 5 ust. 3 akapit pierwszy tego rozporządzenia.

(5)

Komisja zauważa, że punktem wyjścia wszystkich proponowanych celów inicjatywy jest „tymczasowe moratorium na nowe inne niż zachodnie kanały migracji”. Proponowane ogólne moratorium na imigrację - określone na podstawie „ciągłości etnicznej i kulturowej” „rodzimych narodów Europy” w stosunku do tego, co inicjatywa opisuje jako „demograficzne zastąpienie” przez migrantów z krajów „innych niż zachodnie” i „innych niż europejskie” - nie opierałoby się na kryteriach zarządzania migracją, lecz na pochodzeniu etnicznym, kulturowym lub cywilizacyjnym danych osób. W związku z tym proponowane ogólne moratorium prowadziłoby do dyskryminacji ze względu na rasę i pochodzenie etniczne. Moratorium to jest zatem w sposób oczywisty sprzeczne z art. 21 Karty praw podstawowych Unii Europejskiej (2) i z wartościami zapisanymi w art. 2 Traktatu o Unii Europejskiej (TUE), na których opiera się Unia.

(6)

Wbrew temu, co wynika z uwag przedstawionych przez grupę organizatorów, termin „inne niż zachodnie” nie może odnosić się „wyłącznie do zewnętrznych przepływów migracyjnych i obywateli państw trzecich”, biorąc pod uwagę, że inicjatywa dotyczy jednak wyłącznie osób konkretnie pochodzących z krajów „innych niż europejskie” lub „innych niż zachodnie”.

(7)

Grupa organizatorów wskazuje ponadto, że inicjatywa jest uzasadniona „ciągłością kulturową i demograficzną narodów Europy” oraz że art. 4 ust. 2 TUE zobowiązuje Unię do poszanowania tożsamości narodowej państw członkowskich. Art. 4 ust. 2 TUE chroni jednak tylko koncepcję tożsamości narodowej, która jest zgodna z wartościami wyrażonymi w art. 2 TUE (3). W związku z tym poszanowanie tożsamości narodowej na podstawie art. 4 ust. 2 TUE nie zezwala na środki, które są niezgodne z podstawowymi wartościami Unii lub prawami podstawowymi, a zatem grupa organizatorów nie może powoływać się na tożsamość narodową, aby uzasadnić szerokie wykluczenie kanałów migracji opartych na pochodzeniu etnicznym.

(8)

Z tych powodów inicjatywa „Save Europe Act” jest w sposób oczywisty sprzeczna z wartościami Unii określonymi w art. 2 TUE oraz prawami zapisanymi w Karcie praw podstawowych Unii Europejskiej w rozumieniu art. 6 ust. 3 akapit pierwszy lit. e) rozporządzenia (UE) 2019/788.

(9)

W związku z tym, zgodnie z art. 6 ust. 3 akapit trzeci rozporządzenia (UE) 2019/788, należy odrzucić wniosek o rejestrację inicjatywy „Save Europe Act”,