Finansowania przez powiat funkcji koronera - stanowisko Regionalnej Izby Obrachunkowej w Warszawie z dnia 12 lipca 2024 roku sygnatura WA.43.34.2024.KW

W odpowiedzi na pismo (znak: BS.5520.13.2024) przesłane w dniu 13 czerwca 2024 roku, dotyczące prośby o wyrażenie stanowiska w sprawie finansowania przez powiat funkcji koronera, uprzejmie informuję.

Zgodnie z art. 13 pkt 11 ustawy z dnia 7 października 1992 r. o regionalnych izbach obrachunkowych (Dz. U. z 2023 r. poz. 1325) do zadań izby należy udzielanie wyjaśnień w zakresie stosowania przepisów o finansach publicznych. Wyjaśnienia są udzielane na pisemny wniosek podmiotu wskazanego w art. 1 ust. 2 ustawy o regionalnych izbach obrachunkowych podpisany przez kierownika jednostki lub osobę upoważnioną. We wniosku – według wzoru określonego na stronie Biuletynu Informacji Publicznej Regionalnej Izby Obrachunkowej w Warszawie – należy wskazać jednostki redakcyjne przepisów wraz z nazwą aktu prawnego do każdego zaistniałego stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego (bez przytaczania treści przepisów), przedstawić własne stanowisko w sprawie oraz dołączyć opinię prawną zawierającą stanowisko w tym przedmiocie.

Wniosek nie może także dotyczyć prośby o wskazanie sposobu rozwiązania konkretnej i indywidualnej sprawy.

Jednocześnie informuję, że zgodnie z art. 11 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 31 stycznia 1959 r. o cmentarzach i chowaniu zmarłych (Dz. U. z 2024 r. poz. 576 z późn. zm.), zgon i jego przyczyna powinny być ustalone przez lekarza, leczącego chorego w ostatniej chorobie, natomiast w razie niemożności dopełnienia przepisu ust. 1, stwierdzenie zgonu i jego przyczyny powinno nastąpić w drodze oględzin, dokonywanych przez lekarza lub w razie jego braku przez inną osobę, powołaną do tej czynności przez właściwego starostę, przy czym koszty tych oględzin i wystawionego świadectwa nie mogą obciążać rodziny zmarłego. Stosownie do art. 11 ust. 3 pkt 3 cytowanej ustawy, minister właściwy do spraw zdrowia określi w drodze rozporządzenia w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw finansów publicznych zasady pokrywania wydatków związanych z wykonywaniem oględzin. Obowiązujący przepis § 9 rozporządzenia Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 3 sierpnia 1961 r. w sprawie stwierdzenia zgonu i jego przyczyny (Dz. U. Nr 39, poz. 202) określa zasady pokrywania kosztów stwierdzenia zgonu.

W ocenie tutejszej Izby, przepis § 9 ust. 4 cytowanego rozporządzenia, zgodnie z którym wydatki związane z wypłatą wynagrodzeń i zwrotem wskazanych kosztów przejazdu, pokrywają właściwe do spraw zdrowia i opieki społecznej organy prezydiów powiatowych (miejskich w miastach stanowiących powiaty miejskie, dzielnicowych w miastach wyłączonych z województw) rad narodowych, nie mogą znaleźć zastosowania w obecnym ustroju państwa. Ponadto wskazać należy, że przywołane przepisy rozporządzenia z 1961 r. odnoszą się do powiatów, stanowiących – w ówczesnych strukturach podziału administracyjnego państwa – do 1975 r. administrację rządową.

W myśl art. 44 ust. 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2023 r. poz. 1270 z późn. zm.), jednostki sektora finansów publicznych dokonują wydatków zgodnie z przepisami dotyczącymi poszczególnych rodzajów wydatków. Natomiast zgodnie z art. 216 ust. 2 pkt 2 tej ustawy, wydatki budżetu jednostki samorządu terytorialnego są przeznaczone na realizację zadań określonych w odrębnych przepisach, a w szczególności na zadania z zakresu administracji rządowej i inne zadania zlecone ustawami jednostkom samorządu terytorialnego.

W związku z powyższym z zacytowanych przepisów nie wynika bezpośrednie wskazanie, że wydatki w tym zakresie pokrywają powiaty.

Wydatki te winny być finansowane ze środków budżetu państwa, a nie ze środków własnych powiatu.

Jednostki samorządu terytorialnego wykonują zadania publiczne we własnym imieniu i na własną odpowiedzialność, a ich samodzielność podlega ochronie sądowej, o czym świadczy art. 2 ust. 1 i 3 ustawy o samorządzie powiatowym (Dz. U. z 2024 r. poz. 107)

strona internetowa Regionalnej Izby Obrachunkowej w Warszawie