11 nieprawidłowości w zakresie ustalania odpisów aktualizujących należności na koniec roku

1. Niewykonywanie wyceny bilansowej należności z zachowaniem zasady ostrożności na skutek nieustalenia w polityce rachunkowości jednostki odpowiednich procedur i pominięcia w zakładowym planie kont konta 290 „Odpisy aktualizujące należności”.

2. Niewykonywanie wyceny bilansowej należności z zachowaniem zasady ostrożności w jednostkach budżetowych z powodu błędnego przyjęcia, że jednostki budżetowe są zwolnione z naliczania odpisów aktualizujących dla należności budżetowych.

3. Niewykonywanie wyceny bilansowej należności z zachowaniem zasady ostrożności z powodu zapisania przez kierownika jednostki w polityce rachunkowości, że jednostka wycenia należności w kwocie wymaganej zapłaty, mimo że uor nie przewiduje stosowania takiego uproszczenia.

4. Niewykonywanie wyceny bilansowej należności z zachowaniem zasady ostrożności na koniec roku z powodu „przeoczenia” tego obowiązku przez głównego księgowego.

5. Wykonanie procedury aktualizacji należności tylko dla należności z tytułu dostaw i usług, z powodu błędnego uznania, że inne należności (w tym pracownicze, podatkowe, sporne, zabezpieczone hipotecznie, na rzecz ZFŚS, państwowych funduszy celowych czy innych funduszy) nie podlegają aktualizacji.

6. Przeprowadzenie procedury aktualizacji należności tylko dla należności przeterminowanych z powodu błędnego uznania, że należności niewymagalne nie podlegają aktualizacji.

7. Przeprowadzenie procedury aktualizacji wszystkich należności wyłącznie metodą grupową, podczas gdy jednostka ma należności, które wymagają aktualizacji metodą indywidualną (w tym niemające charakteru masowego, o dużej wartości, od dłużników postawionych w stan upadłości).

8. Objęcie wszystkich odsetek dopisanych do przeterminowanych należności 100% odpisem aktualizującym, podczas gdy należności uboczne należy obejmować odpisem z uwzględnieniem prawdopodobieństwa ich zapłaty na takich samych zasadach jak należności główne.

9. Przeprowadzenie aktualizacji należności metodą grupową przy użyciu nieaktualnych wskaźników ściągalności.

10. Niewyksięgowanie na koniec roku odpisów aktualizujących należności umorzone i przedawnione lub należności, co do których ustały przesłanki uznania ich za nieściągalne w całości lub części, na skutek niemożności ustalenia ich wielkości z powodu nieprowadzenia ewidencji analitycznej do konta 290.

11. Nieujmowanie w księgach rachunkowych operacji podwyższenia, odwrócenia i usunięcia odpisów aktualizujących na skutek zaniechania prowadzenia ewidencji pomocniczej do konta 290, zamiast tego coroczne wyksięgowywanie pod datą 31 grudnia pełnej kwoty odpisów aktualizujących wprowadzonej w roku poprzednim i zastępowanie jej kwotą ustaloną w roku bieżącym.