Jaką składkę zdrowotną zapłacą przedsiębiorcy w 2026 r.
Należność wobec NFZ zależy od formy opodatkowania osoby prowadzącej działalność gospodarczą. Podstawy wymiaru składki są powiązane z dochodem, przychodem, przeciętnym lub minimalnym wynagrodzeniem. Przepisy przewidują comiesięczne rozliczenia składki zdrowotnej, a w określonych przypadkach również roczne, które może skutkować obowiązkiem dopłaty albo prawem do zwrotu nadpłaty.
Co do zasady przedsiębiorca opłaca składki na ubezpieczenia społeczne od zadeklarowanej kwoty, nie niższej jednak niż 60 proc. przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia przyjętego do ustalania kwoty 30-krotności. W ustawie o systemie ubezpieczeń społecznych (dalej: u.s.u.s.) określone są przypadki, gdy składki mogą być opłacane od niższej podstawy.
Opłacane co miesiąc składki na ubezpieczenia społeczne nie są w sposób bezpośredni uzależnione od wysokości uzyskiwanych dochodów. Zdecydowana większość płatników ogranicza się do opłacania ich od minimalnej podstawy, która ich obowiązuje.
Odmienne reguły
Odrębne zasady dotyczą ubezpieczenia zdrowotnego. W myśl ogólnej reguły każda osoba, która jest uznawana za osobę prowadzącą pozarolniczą działalność, ma obowiązek opłacać za siebie składkę na ubezpieczenie zdrowotne. Są tylko nieliczne wyjątki zwalniające przedsiębiorcę z tego obowiązku, dlatego pomijamy je w artykule.
To, od jakiej podstawy ta składka będzie płacona, zależy od rodzaju prowadzonej działalności oraz od formy opodatkowania. Tak jest od 1 stycznia 2022 r. Wcześniej podstawa dla wszystkich była taka sama.
opodatkowani na zasadach ogólnych – składka 9 proc.
Miesięczną podstawę wymiaru składki zdrowotnej stanowi dochód uzyskany w miesiącu poprzedzającym miesiąc, za który jest ona opłacana.
Obecnie trwa rok składkowy obejmujący okres od 1 lutego 2025 r. do 31 stycznia 2026 r. Oznacza to, że składka należna za styczeń 2026 r., płacona w lutym 2026 r., jest ustalana według zasad obowiązujących w 2025 r. W tym okresie obowiązywała obniżona minimalna podstawa wymiaru, wynosząca 75 proc. minimalnego wynagrodzenia. W konsekwencji minimalna składka na ubezpieczenie zdrowotne wynosiła 314,96 zł (75 proc. x 4666 zł x 9 proc.).
