Komentarz do Karty Nauczyciela 2026 - Art. 73
1
[Przyznanie urlopu] Przepis art. 73 Karty Nauczyciela stanowi charakterystyczne dla pragmatyki zawodowej nauczycieli uprawnienie, jakim jest urlop dla poratowania zdrowia. Z prawa do urlopu dla poratowania zdrowia mogą skorzystać zarówno nauczyciele zatrudnieni na podstawie mianowania, jak i umowy o pracę na czas nieokreślony. Warunkiem udzielenia urlopu dla poratowania zdrowia jest:
● zatrudnienie w pełnym wymiarze zajęć na czas nieokreślony,
● przepracowanie co najmniej 7 lat w szkole.
Wymóg siedmioletniego okresu pracy w szkole dotyczy udzielenia pierwszego urlopu dla poratowania zdrowia.
Od 1 stycznia 2018 r. teza zawarta w powołanych wyrokach straciła aktualność w zakresie, w jakim formułuje obowiązek zatrudnienia przez 7 lat w pełnym wymiarze zajęć. Z tym dniem przepis ust. 1 uległ doprecyzowaniu. Wymagany co najmniej siedmioletni okres pracy w szkole dotyczy zatrudnienia w wymiarze nie niższym niż 1/2 obowiązkowego wymiaru zajęć. Należy zauważyć, że wymagany 7-letni okres pracy w szkole będzie uważany za nieprzerwany, jeżeli nauczyciel podjął zatrudnienie w szkole nie później niż w ciągu 3 miesięcy po ustaniu poprzedniego stosunku pracy - w tej samej lub innej szkole (ust. 1a).
SN
Urlopu dla poratowania zdrowia udziela dyrektor szkoły na wniosek nauczyciela. Złożenie wniosku przez zainteresowanego nauczyciela jest więc warunkiem koniecznym do udzielenia urlopu dla poratowania zdrowia. Decyzja o uwzględnieniu wniosku należy do dyrektora szkoły, jednak w razie spełnienia przez nauczyciela wcześniej wymienionych ustawowych przesłanek nabycia prawa do urlopu, jego udzielenie jest w zasadzie obowiązkiem pracodawcy. Ustawodawca nie pozostawił w tym zakresie dyrektorowi swobody wyboru. Nie posłużył się określeniem "może" udzielić, co czyniłoby decyzję dyrektora szkoły uznaniową. W razie odmowy udzielenia urlopu dla poratowania zdrowia nauczyciel może dochodzić swoich roszczeń w tym przedmiocie na drodze sądowej w trybie przepisów o postępowaniu odrębnym z zakresu prawa pracy. (Uchwała SN z 14 lutego 2012 r.; sygn. akt III PZP 1/12).
