Strategia rozwoju gminy: jak sprawnie przeprowadzić procedurę jej przyjęcia

Wystarczy jeden błąd, m.in. źle skonstruowana uchwała o trybie prac czy wadliwie zorganizowane konsultacje, żeby miesiące pracy poszły na marne. Dlatego warto wiedzieć, gdzie są punkty krytyczne i jak uniknąć niekorzystnego rozstrzygnięcia nadzorczego lub skargi do sądu. Stawką jest dokument, który ma realnie wspierać planowanie przestrzenne

Do niedawna strategia rozwoju gminy lub miasta była dokumentem fakultatywnym (dobrowolnym), ale od 1 lipca 2026 r. będzie obowiązkowa dla większości gmin.

Procedura sporządzenia strategii jest uregulowana w art. 10f ustawy o samorządzie gminnym (dalej: u.s.g.), ale ustawodawca zostawił gminom dużo swobody organizacyjnej. Innymi słowy: gmina może sobie ułożyć prace po swojemu, ale musi przejść przez wszystkie wymagane etapy. I zrobić to w sposób, który da się obronić przy kontroli nadzorczej wojewody oraz (potencjalnie) w sądzie, a więc uwzględnić ustawowe wymogi.

Przedstawiamy obowiązkowe etapy procedury, akcentując najważniejsze jej elementy.

Etap 1: Uchwała proceduralna rady gminy

Pierwszym krokiem jest podjęcie uchwały przez radę gminy, która określa szczegółowy tryb i harmonogram opracowania projektu strategii, w tym tryb konsultacji społecznych (art. 10f ust. 1 u.s.g.). To ona formalnie otwiera procedurę.

W praktyce uchwała powinna przesądzać w sposób jasny i kompletny m.in.:

• kto może brać udział w konsultacjach (mieszkańcy, partnerzy społeczni i gospodarczy, gminy sąsiednie itd.),
• jak prowadzone są konsultacje (formy, kanały, zasady dostępu do materiałów),