Komentarz do ustawy o pomocy społecznej – Art. 54
[Dom pomocy społecznej] Jednostkami organizacyjnymi pomocy społecznej – zgodnie z art. 6 pkt 5 u.p.s. – obok regionalnego ośrodka polityki społecznej, powiatowego centrum pomocy rodzinie, ośrodka pomocy społecznej, placówki specjalistycznego poradnictwa, w tym rodzinnego, ośrodka wsparcia i ośrodka interwencji kryzysowej, są domy pomocy społecznej. Prawo do umieszczenia w domu pomocy społecznej przysługuje osobie wymagającej całodobowej opieki z powodu wieku, choroby lub niepełnosprawności, niemogącej samodzielnie funkcjonować w codziennym życiu, której nie można zapewnić niezbędnej pomocy w formie usług opiekuńczych (art. 54 ust. 1 u.p.s.). Takie unormowanie oznacza, że obowiązek organów skierowania danej osoby do domu opieki społecznej określonego typu powstaje wówczas, gdy zaistnieją przesłanki warunkujące powstanie prawa do tego rodzaju świadczenia pomocy społecznej. W świetle omawianego przepisu powstanie prawa do umieszczenia w domu pomocy społecznej jest uwarunkowane ustaleniem, że dana osoba wymaga całodobowej opieki (z powodu wieku, choroby lub niepełnosprawności), nie może samodzielnie funkcjonować w codziennym życiu, a potrzeba opieki nie może być zapewniona w formie usług opiekuńczych. Ustaleń tych organy powinny dokonać w toku przeprowadzonego postępowania administracyjnego, które powinno zakończyć się wydaniem decyzji spełniającej kryteria określone w art. 107 k.p.a. (Wyrok WSA w Gdańsku z 22 listopada 2017 r.; sygn. akt III SA/Gd 701/17).
NSA
(…) Zgodnie z art. 54 ust. 1 u.p.s., pomoc w postaci umieszczenia w domu pomocy społecznej przysługuje osobie wymagającej całodobowej opieki z powodu wieku, choroby lub niepełnosprawności, niemogącej samodzielnie funkcjonować w codziennym życiu, której nie można zapewnić niezbędnej pomocy w formie usług opiekuńczych. Świadczenie tego rodzaju pomocy wymaga od osoby ją pobierającej pewnego poziomu współpracy, niezbędnej dla zapewnienia efektywnej opieki oraz prawidłowego funkcjonowania domu pomocy społecznej jako całości. Stąd też konieczne jest przestrzeganie regulaminu placówki, zaś jego nagminne i uporczywe łamanie oraz zakłócanie pracy ośrodka czyni przyznaną pomoc jedynie iluzoryczną, jak również niejednokrotnie uniemożliwia świadczenie pomocy również innym mieszkańcom. Powyższe oznacza, że takie zachowanie można określić jako marnotrawienie przyznanej pomocy i jej wykorzystywanie niezgodnie z przeznaczeniem, co stanowi przesłankę do uchylenia decyzji o przyznaniu pomocy (…).
