Jaką adnotację powinien umieścić na fakturze podatnik przy sprzedaży usług ładownia pojazdów elektrycznych spółce z innego państwa UE

PROBLEM

Podatnik sprzedaje usługę ładownia pojazdów elektrycznych. W rozumieniu VAT jest to dostawa towarów. Poza sprzedażą bezpośrednio do osób fizycznych sprzedaje też do spółki z UE zarejestrowanej w VIES, która jest pośrednikiem. Jaką adnotację wskazać na fakturze jako podstawa dla NP reverse charge? Czy to będzie art. 22 ust. 1 pkt 5 ustawy o VAT? W jaki sposób wykazać to w strukturze FA(3) oraz JPK_VAT?

RADA

Jeżeli nabywcą jest spółka z innego państwa UE, zarejestrowana jako podatnik VAT UE/VIES, która występuje jako pośrednik w obrocie energią elektryczną, a transakcja spełnia warunki dostawy energii elektrycznej do podatnika-pośrednika, to fakturę można wystawić bez polskiego VAT, ze stawką NP i adnotacją:

„odwrotne obciążenie / reverse charge - art. 22 ust. 1 pkt 5 ustawy o VAT”

Można też opisać szerzej:

„Dostawa energii elektrycznej poza terytorium kraju - miejsce dostawy zgodnie z art. 22 ust. 1 pkt 5 ustawy o VAT; podatek rozlicza nabywca - reverse charge.”

W FA(3) nie stosujemy oznaczenia „oo”, bo ono dotyczy odwrotnego obciążenia w obrocie krajowym. Dla transakcji z podmiotem zagranicznym, której miejsce opodatkowania jest poza Polską, należy zastosować „np I” które stosuje się do niepodlegających opodatkowaniu dostaw towarów i usług poza terytorium kraju, z wyłączeniem usług z art. 100 ust. 1 pkt 4 i OSS.

W JPK_V7 transakcję należy wykazać jako dostawę towarów poza terytorium kraju, tj. zasadniczo w części ewidencyjnej sprzedaży jako sprzedaż poza terytorium kraju - bez podatku należnego w Polsce. Nie będzie to WDT, ponieważ przedmiotem nie jest przemieszczenie towaru z Polski do innego państwa UE, lecz dostawa energii elektrycznej, dla której miejsce opodatkowania ustala się według szczególnych zasad.

UZASADNIENIE

Ładowanie pojazdów elektrycznych, mimo że potocznie i w przepisach branżowych bywa określane jako „usługa ładowania”, na gruncie VAT jest traktowane jako dostawa towarów, ponieważ dominującym elementem świadczenia jest dostawa energii elektrycznej. Takie podejście wynika z orzecznictwa TSUE dotyczącego ładowania pojazdów elektrycznych, w którym podkreślono, że świadczenia pomocnicze, tj. dostęp do urządzenia, obsługa techniczna czy aplikacja, co do zasady dzielą los świadczenia głównego, którym jest dostawa energii.

Dla określenia miejsca opodatkowania należy zatem sięgnąć nie do art. 28b ustawy o VAT, lecz do przepisów dotyczących miejsca dostawy towarów. W przypadku energii elektrycznej ustawodawca przewidział szczególne zasady. Jeżeli dostawa energii elektrycznej dokonywana jest do podatnika, którego głównym celem nabywania tej energii jest jej odprzedaż, a własne zużycie jest nieznaczne, zastosowanie może mieć art. 22 ust. 1 pkt 5 ustawy o VAT. W takim przypadku miejscem dostawy jest miejsce, w którym nabywca posiada siedzibę działalności gospodarczej albo stałe miejsce prowadzenia działalności, dla którego dostarczana jest energia.

W konsekwencji, jeżeli spółka unijna rzeczywiście działa jako pośrednik, nabywa energię w celu dalszej odprzedaży użytkownikom końcowym i jest podatnikiem VAT UE, to faktura polskiego podatnika nie powinna zawierać polskiego VAT. Transakcja nie jest opodatkowana w Polsce, a nabywca powinien rozliczyć VAT w państwie właściwym według tamtejszych zasad. W takim przypadku na fakturze właściwa jest adnotacja „odwrotne obciążenie” / „reverse charge” oraz wskazanie podstawy: art. 22 ust. 1 pkt 5 ustawy o VAT.

Trzeba jednak zaznaczyć istotne zastrzeżenie praktyczne. Sam fakt, że kontrahent jest zarejestrowany w VIES i określa się jako pośrednik nie wystarcza automatycznie do zastosowania art. 22 ust. 1 pkt 5 ustawy o VAT. Należy mieć potwierdzenie modelu transakcji: że kontrahent działa jako podmiot odprzedający energię, a nie jedynie jako podmiot technicznie pośredniczący w dostępie do stacji.

FA(3)

W strukturze FA(3) należy wykazać transakcję jako dostawę poza terytorium kraju.

Praktycznie:

1. Wiersz faktury - FaWiersz

W polu P_12 należy wskazać:

„np I”

Nie należy stosować „oo”, ponieważ MF wyraźnie wskazuje, że „oo” dotyczy odwrotnego obciążenia w obrocie krajowym, natomiast dla transakcji z podmiotem zagranicznym, w których miejscem opodatkowania jest inny kraj i nabywca rozlicza podatek, stosuje się „np I” albo „np II”. Dla dostawy towarów właściwe jest „np I”.

2. Część podsumowująca faktury - Fa

Wartość sprzedaży należy ująć w polu:

P_13_8 - suma wartości sprzedaży w przypadku dostawy towarów oraz świadczenia usług poza terytorium kraju

Broszura FA(3) wskazuje, że P_13_8 służy do wykazywania dostaw towarów oraz świadczenia usług poza terytorium kraju, z wyłączeniem kwot ujmowanych w polach P_13_5 i P_13_9.

3. Adnotacje

W elemencie Adnotacje należy zaznaczyć:

P_18 = 1

Pole P_18 odpowiada adnotacji „odwrotne obciążenie” i należy podać wartość „1”, jeżeli faktura dokumentuje dostawę towarów lub usług, dla których obowiązanym do rozliczenia podatku od wartości dodanej lub podatku o podobnym charakterze jest nabywca.

Opisowo na fakturze warto dodać:

„Reverse charge. Dostawa energii elektrycznej poza terytorium kraju - art. 22 ust. 1 pkt 5 ustawy o VAT.”

JPK_V7

W JPK_V7 transakcję należy wykazać jako sprzedaż poza terytorium kraju, bez VAT należnego w Polsce. Nie jest to WDT ani eksport. Nie wykazuje się jej jako sprzedaży krajowej z odwrotnym obciążeniem.

Co do zasady:

K_11 / sprzedaż poza terytorium kraju - wartość netto transakcji, jeżeli dana wersja struktury/programu księgowego tak mapuje dostawy poza terytorium kraju.

Nie wykazuje się podatku należnego w polach właściwych dla stawek krajowych. Nie stosuje się oznaczenia „WEW”, „WDT” ani krajowego „oo”. Jeżeli program wymaga wskazania stawki, powinna to być stawka typu NP / sprzedaż poza terytorium kraju / reverse charge.

Patrycja Kubiesa

ekonomista, doradca podatkowy, członek zwyczajny Stowarzyszenia Księgowych w Polsce przy oddziale krakowskim