Kiedy pracownik otrzyma wynagrodzenie mimo faktycznego nieświadczenia pracy?

Podstawową zasadą jest odpłatność za pracę wykonaną. Przepisy prawa pracy przewidują jednak liczne wyjątki, które chronią zatrudnionych, gdy z przyczyn od nich niezależnych nie wypełniają obowiązków służbowych. Jednocześnie uwzględniają one sytuacje, w których brak realizacji zadań może uzasadniać odmowę wypłaty pensji oraz dochodzenie zwrotu wcześniej przekazanych środków.

Prawo do wynagrodzenia należy do podstawowych uprawnień pracownika, jednak zasady jego nabywania nie zawsze są tak oczywiste, jak mogłoby się wydawać. Na pierwszy rzut oka sprawa wydaje się prosta: pracownik wykonuje pracę, a pracodawca wypłaca wynagrodzenie. W praktyce relacja między świadczeniem pracy a prawem do pensji bywa jednak bardziej złożona.

Gratyfikacja za pracę wykonaną

Zgodnie z kodeksem pracy przez nawiązanie stosunku pracy:

• pracownik zobowiązuje się do wykonywania pracy określonego rodzaju na rzecz pracodawcy i pod jego kierownictwem oraz w miejscu i czasie wyznaczonym przez niego,
• pracodawca zobowiązuje się do zatrudniania pracownika za wynagrodzeniem.

Oznacza to, że pensja co do zasady nie przysługuje za samo pozostawanie w stosunku pracy. Jak wynika z art. 80 kodeksu pracy (dalej: k.p.), wynagrodzenie przysługuje za pracę wykonaną. Za czas niewykonywania pracy pracownik zachowuje do niego prawo jedynie w przypadkach przewidzianych w przepisach prawa pracy. Uzyskanie pensji pomimo faktycznego niewykonywania pracy stanowi zatem wyjątek od zasady. [przykład 1]

PRZYKŁAD 1