Jakie skutki VAT niesie zmiana sposobu wykorzystywania samochodu będącego przedmiotem umowy leasingu

PROBLEM

Jakie konsekwencje w VAT niesie zmiana sposobu wykorzystywania samochodu? Dotychczas samochód był używany wyłącznie w firmie i zgłoszony na formularzu VAT-26. Planujemy obecnie zmianę sposobu użytkowania na tzw. użytek mieszany. Samochód jest przedmiotem umowy leasingu, która nadal obowiązuje. W VAT rozliczono wpłatę własną, kilka rat leasingowych oraz koszty eksploatacyjne. Czy w związku ze zmianą sposobu użytkowania odliczony wcześniej VAT od tych wydatków będzie podlegał korekcie? Czy w przypadku takiej zmiany organ podatkowy weryfikuje ewidencję przebiegu pojazdu?

RADA

Z punktu widzenia dokonywania pełnych odliczeń od wydatków dotyczących pojazdów samochodowych (w tym od zakupów paliwa, części oraz materiałów eksploatacyjnych) pojazdy te dzielą sią na:

• pojazdy samochodowe uprawniające do pełnych odliczeń ze względu na swoje cechy,
• pozostałe pojazdy samochodowe; pojazdy należące do tej grupy uprawniają do pełnych odliczeń, jeżeli sposób ich wykorzystywania przez podatnika, zwłaszcza określony w ustalonych przez niego zasadach ich używania, dodatkowo potwierdzony prowadzoną przez podatnika dla tych pojazdów ewidencją przebiegu, wyklucza ich użycie do celów niezwiązanych z działalnością gospodarczą (art. 86a ust. 1 w zw. z art. 86a ust. 3 pkt 1 lit. a w zw. z art. 86a ust. 4 pkt 1 ustawy o VAT); pojazdy należące do tej grupy należy co do zasady zgłaszać naczelnikom urzędu skarbowego składając informacje VAT-26 (art. 86a ust. 12 ustawy o VAT), co w istocie stanowi dodatkowy warunek dokonywania pełnych odliczeń od wydatków dotyczących tych samochodów.

UZASADNIENIE

Nie ma przy tym przeszkód, aby podatnicy spełniający warunki pozwalające na dokonywanie pełnych odliczeń dotyczących pozostałych pojazdów samochodowych po pewnym czasie zmieniali sposób ich wykorzystywania i przestawali dokonywać pełnych odliczeń od wydatków dotyczących tych pojazdów. Może się z tym wiązać konieczność korekty części odliczonego VAT (art. 90b ustawy o VAT), jednak nie dotyczy to samochodów użytkowanych na podstawie umów leasingu operacyjnego.

Co istotne, potwierdzają to w udzielanych wyjaśnieniach organy podatkowe, czego przykładem mogą być interpretacje indywidualne Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 6 lutego 2020 r. (sygn.0113-KDIPT1-3.4012.824.2019.1.OS), z 24 maja 2021 r. (sygn.0114-KDIP4-2.4012.204.2021.1.MC) oraz z 24 lipca 2025 r. (sygn. 0112-KDIL1-1.4012.340.2022.20.MG). Jak czytamy w drugiej z tych interpretacji, „w przypadku gdy Wnioskodawcy przysługiwało prawo do odliczenia całego podatku naliczonego od opłaty wstępnej i innych poniesionych kosztów w okresie, w którym Wnioskodawca użytkował samochód osobowy na podstawie umowy leasingu operacyjnego i wykorzystywał ten samochód wyłącznie do działalności gospodarczej, a następnie zmienił jego przeznaczenie i pojazd ten jest wykorzystywany do działalności "mieszanej" - wówczas, po zmianie przeznaczenia, Wnioskodawca jest uprawniony do odliczenia podatku naliczonego z tytułu rat leasingowych i eksploatacji w wysokości 50% podatku wykazanego na fakturze. W tej sytuacji zmiana sposobu użytkowania samochodu osobowego nie powoduje konieczności dokonania korekty odliczenia podatku naliczonego od opłaty wstępnej i innych poniesionych kosztów za okresy rozliczeniowe przed zmianą przeznaczenia. Tym samym w związku ze złożoną informacją o zamiarze wykorzystywania samochodu osobowego będącego przedmiotem leasingu operacyjnego do użytku mieszanego, Wnioskodawca nie jest zobowiązany do sporządzenia korekty VAT naliczonego od opłaty wstępnej i kosztów poniesionych za okres od dnia poniesienia pierwszego wydatku związanego z pojazdem do dnia złożenia aktualizacji deklaracji VAT-26”.

W świetle powyższego zmiana sposobu wykorzystywania przedmiotowego samochodu nie wywoła żadnych szczególnych skutków podatkowych (poza koniecznością aktualizacji informacji VAT-26), a jedynie konieczność dokonywania dalszych odliczeń z uwzględnieniem wynikającego z art. 86a ust. 1 ustawy o VAT ograniczenia kwoty podatku naliczonego do 50%. W szczególności zmiana taka nie spowoduje konieczności korekty podatku VAT odliczonego na podstawie faktury za opłatę wstępną oraz dotychczas otrzymanych faktur za raty leasingowe.

Wskazać jednocześnie należy, że nie spotkałem się z praktyką automatycznego sprawdzania przez organy podatkowe ewidencji przebiegu samochodów, których sposób użytkowania przez podatników się zmienia. W konsekwencji nie ma powodu, aby w przedstawionej sytuacji spodziewać się takiej weryfikacji (nie można jednak jej wykluczyć).

Powołane interpretacje:

interpretacja indywidualna Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 6 lutego 2020 r., sygn.0113-KDIPT1-3.4012.824.2019.1.OS,

interpretacja indywidualna Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 24 maja 2021 r., sygn.0114-KDIP4-2.4012.204.2021.1.MC,

interpretacja indywidualna Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 24 lipca 2025 r., sygn. 0112-KDIL1-1.4012.340.2022.20.MG.

Tomasz Krywan

doradca podatkowy, specjalista w zakresie prawa podatkowego. Autor wielu praktycznych odpowiedzi na pytania z zakresu prawa podatkowego i licznych publikacji na ten temat