Postanowienie NSA z dnia 30 czerwca 2026 r., sygn. III OW 23/26

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Mirosław Wincenciak (sprawozdawca) Sędziowie: sędzia NSA Sławomir Wojciechowski sędzia del. WSA Hanna Knysiak-Sudyka po rozpoznaniu w dniu 30 czerwca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku J.K. o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy Samorządowym Kolegium Odwoławczym w [...] a Starostą [...] w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpoznania wniosku S.K. i J.K. z dnia 24 marca 2025 r. o wyłączenie od udziału w sprawie oskarżyciela publicznego niebędącego prokuratorem postanawia: 1) odrzucić wniosek; 2) zwrócić J.K. ze środków budżetowych Naczelnego Sądu Administracyjnego kwotę 100 (słownie: sto) złotych tytułem uiszczonego wpisu od wniosku.

Uzasadnienie

Pismem z dnia 19 września 2025 r. J.K. wystąpił do Naczelnego Sądu Administracyjnego (sprawa przekazana do NSA na mocy postanowienia WSA w [...] z dnia 21 listopada 2025 r. sygn. akt III SO/Kr 26/25) o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy Samorządowym Kolegium Odwoławczym w [...] a Starostą [...] w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpoznania wniosku S.K. i J.K. z dnia 24 marca 2025 r. o wyłączenie od udziału w sprawie oskarżyciela publicznego niebędącego prokuratorem. W uzasadnieniu wniosku J.K. (dalej w skrócie: "wnioskodawca") wskazał, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] (dalej w skrócie: "PINBW") skierował przeciwko niemu do sądu karnego wniosek o ukaranie w sprawie o wykroczenie. Wnioskodawca złożył jednak wniosek z dnia 24 marca 2025 r. o wyłączenie w/w oskarżyciela od udziału w postępowaniu. Wniosek ten został skierowany do organu nadzoru budowlanego drugiej instancji, lecz ten – stwierdziwszy swoją niewłaściwość – przekazał sprawę do rozstrzygnięcia Staroście [...]. Wnioskodawca zakwestionował właściwość Starosty, powołując się na fakt, iż bezspornie nie jest on organem postępowania karnego. Zwrócił się więc do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z wnioskiem o wskazanie organu właściwego dla wyłączenia PINBW jako oskarżyciela publicznego. Pismem z dnia 22 sierpnia 2025 r. nr [...] Kolegium odmówiło wszczęcia postępowania w sprawie, powołując się na ograniczenie swojej właściwości jedynie do spraw rozstrzyganych w postępowaniu administracyjnym. Wnioskodawca podzielił wprawdzie stanowisko Kolegium, zgodnie z którym żaden z w/w organów nie jest właściwy w sprawach karnych, to jednak stwierdził, że nie rozwiązuje to problemu właściwości, prowadzącego do uszczuplenia praw obywatelskich strony domagającej się wyłączenia oskarżyciela publicznego innego niż prokurator.