Czas pracy kierowców
Czas pracy kierowców zatrudnionych na podstawie stosunku pracy, wykonujących przewóz drogowy reguluje ustawa z 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców (DzU nr 92, poz. 879 ze zm.).
Czasem pracy kierowcy jest czas od rozpoczęcia do zakończenia pracy, która obejmuje wszystkie czynności związane z wykonywaniem przewozu drogowego, w szczególności:
l prowadzenie pojazdu,
l załadowywanie i rozładowywanie oraz nadzór nad załadunkiem i wyładunkiem,
l nadzór oraz pomoc osobom wsiadającym i wysiadającym,
l czynności spedycyjne,
l obsługę codzienną pojazdów i przyczep,
l inne prace podejmowane w celu wykonania zadania służbowego lub zapewnienia bezpieczeństwa osób, pojazdu i rzeczy,
l niezbędne formalności administracyjne,
l utrzymanie pojazdu w czystości.
Do czasu pracy kierowcy zalicza się także czas poza przyjętym rozkładem czasu pracy, w którym kierowca pozostaje na stanowisku pracy kierowcy w gotowości do wykonywania pracy, w szczególności podczas oczekiwania na załadunek lub rozładunek, których przewidywany czas trwania nie jest znany kierowcy przed wyjazdem albo przed rozpoczęciem danego okresu (art. 6 ust. 2). Ponadto do czasu pracy kierowcy wlicza się przerwę w pracy trwającą 15 minut, którą pracodawca jest zobowiązany wprowadzić, jeżeli dobowy wymiar czasu pracy kierowcy wynosi co najmniej 6 godzin.
Do czasu pracy kierowcy nie wlicza się:
l czasu dyżuru, jeżeli podczas dyżuru kierowca nie wykonywał pracy,
l nieusprawiedliwionych postojów w czasie prowadzenia pojazdu,
l dobowego nieprzerwanego odpoczynku,
l przerwy w pracy w przerywanym systemie pracy (o którym mowa w art. 16 ust. 1)
Czasem dyżuru jest czas, w którym kierowca pozostaje poza normalnymi godzinami pracy w gotowości do wykonywania pracy wynikającej z umowy o pracę w zakładzie pracy lub w innym miejscu wyznaczonym przez pracodawcę. Do czasu dyżuru zalicza się m.in. czas nieprzeznaczony na kierowanie pojazdem, jeżeli pojazd jest prowadzony przez dwóch lub więcej kierowców.
Z pewnymi wyjątkami czas pracy kierowcy nie może przekraczać 8 godzin na dobę i przeciętnie 40 godzin w przeciętnie 5-dniowym tygodniu pracy, w przyjętym okresie rozliczeniowym nieprzekraczającym 4 miesięcy.
Tygodniowy czas pracy kierowcy, łącznie z godzinami nadliczbowymi, nie może przekraczać przeciętnie 48 godzin w przyjętym okresie rozliczeniowym nieprzekraczającym 4 miesięcy (art. 12 ust. 1). Może on być przedłużony do 60 godzin, jeżeli średni tygodniowy czas pracy nie przekroczy 48 godzin w przyjętym okresie rozliczeniowym nieprzekraczającym 4 miesięcy. Wymagania te mają zastosowanie niezależnie od tego, ilu pracodawców zatrudnia danego kierowcę jednocześnie.
Po 6 kolejnych godzinach pracy kierowcy przysługuje przerwa przeznaczona na odpoczynek w wymiarze nie krótszym niż 30 minut (w przypadku gdy liczba godzin pracy nie przekracza 9 godzin) oraz w wymiarze nie krótszym niż 45 minut (jeżeli liczba godzin pracy wynosi więcej niż 9 godzin). Przerwa może być dzielona na okresy krótsze trwające co najmniej 15 minut każdy, wykorzystywane w trakcie 6-godzinnego czasu pracy lub bezpośrednio po tym okresie. Przerwy ulegają skróceniu o przerwę w pracy trwającą 15 minut, którą pracodawca jest zobowiązany wprowadzić, jeżeli dobowy wymiar czasu pracy kierowcy wynosi co najmniej 6 godzin (art. 13).
