Przepisy obowiązujące w wojsku od 1 lipca 2004 r. - cz. II

Na wniosek dowódcy jednostki wojskowej dyrektor oddziału regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej właściwy dla garnizonu, w którym żołnierza służby stałej wyznaczono na stanowisko służbowe lub w którym zajmuje takie stanowisko, wydaje decyzję o prawie zamieszkiwania na czas pełnienia obowiązków na tym stanowisku w lokalu mieszkalnym w miejscowości, w której żołnierz został wyznaczony na stanowisko służbowe lub zajmuje takie stanowisko, albo w miejscowości pobliskiej. Decyzja o prawie zamieszkiwania może obejmować zasób mieszkaniowy towarzystwa budownictwa społecznego oddanego Agencji do dyspozycji na podstawie umowy oraz zasób mieszkaniowy pozyskiwany przez Agencję na podstawie innych tytułów prawnych.

Jeżeli nie ma możliwości zrealizowania wniosku dowódcy jednostki wojskowej o wydanie decyzji o prawie zamieszkiwania, dyrektor oddziału regionalnego Agencji przedstawia temu dowódcy propozycję zakwaterowania tymczasowego (na warunkach określonych w art. 53 ust. 1). Dyrektor oddziału regionalnego Agencji jest obowiązany informować w każdym czasie dowódcę jednostki wojskowej o możliwości realizacji jego wniosku.

W przypadku odmowy zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym znajdującym się w miejscowości, w której żołnierz służby stałej zajmuje stanowisko służbowe, lub w miejscowości pobliskiej utracone zostają uprawnienia związane z zakwaterowaniem, przez czas zajmowania danego stanowiska służbowego.

Dowódca jednostki wojskowej ma obowiązek powiadomić dyrektora oddziału regionalnego Agencji w przypadku zwolnienia żołnierza służby stałej ze stanowiska służbowego lub z zawodowej służby wojskowej albo zmiany przysługujących żołnierzowi uprawnień do powierzchni użytkowej podstawowej.

• na pisemny wniosek żołnierza służby stałej, zgłoszony do dowódcy jednostki wojskowej nie później niż czternaście dni od dnia objęcia stanowiska służbowego w tej jednostce,

• jednemu z małżonków, w przypadku gdy oboje małżonkowie są żołnierzami służby stałej,

• żołnierzowi służby stałej, który skorzystał z pomocy państwa w zaspokojeniu swoich potrzeb mieszkaniowych (uprawnienia, o których mowa w art. 87) lub nie zwolnił osobnej kwatery stałej.

W pierwszym przypadku dyrektor oddziału regionalnego Agencji wydaje decyzję w sprawie wypłacania zryczałtowanego ekwiwalentu za rezygnację z prawa do zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym w wysokości 50% maksymalnej stawki opłat za używanie lokalu, określonej w art. 36 ust. 1, za przysługującą mu maksymalną powierzchnię użytkową podstawową, o której mowa w art. 26.

Natomiast w drugim przypadku, gdy małżonkowie pełnią zawodową służbę wojskową w różnych miejscowościach i nie są to miejscowości pobliskie, jednemu z nich przysługuje nieodpłatne zakwaterowanie tymczasowe.

W sytuacji trzeciej żołnierzowi służby stałej, który zajmuje stanowisko służbowe w miejscowości innej niż miejscowość jego zamieszkania lub miejscowość pobliska, przysługuje zakwaterowanie tymczasowe za opłatą w pełnej wysokości.

W rozporządzeniu Minister Obrony Narodowej określi uprawnienia i obowiązki dowódców jednostek wojskowych w zakresie składania wniosków o przyznanie prawa do zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym, terminy składania wniosków przez dowódców jednostek wojskowych do dyrektorów oddziałów regionalnych Agencji oraz wzory dokumentów stosowanych w tych sprawach, uwzględniając, aby czas między objęciem stanowiska służbowego a wydaniem decyzji o prawie zamieszkiwania był jak najkrótszy, a wzory dokumentów były możliwie uproszczone.

W sytuacji wyjątkowej dyrektor oddziału regionalnego Agencji, za zgodą Ministra Obrony Narodowej, może wydać decyzję o prawie zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym, na czas oznaczony, innej osobie niż żołnierz służby stałej.

Po zwolnieniu z zawodowej służby wojskowej żołnierzowi służby stałej zamieszkałemu w kwaterze przysługuje odprawa mieszkaniowa (o której mowa w art. 47) albo prawo do lokalu zamiennego, jeżeli Agencja zaproponuje go żołnierzowi do dnia zwolnienia z zawodowej służby wojskowej, o ile nabył on prawo do emerytury wojskowej lub wojskowej renty inwalidzkiej lub został zwolniony z zawodowej służby wojskowej przed upływem okresu wymaganego do nabycia uprawnień do emerytury wojskowej, w przypadku wypowiedzenia mu stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej przez właściwy organ wojskowy (art. 23 ust. 1).

Żołnierzowi służby stałej, który do dnia zwolnienia z zawodowej służby wojskowej nie otrzymał decyzji o prawie zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym (z wyjątkiem trzech sytuacji zamieszczonych w tabeli), przysługuje odprawa mieszkaniowa, jeżeli nabył prawo do emerytury wojskowej lub wojskowej renty inwalidzkiej lub został zwolniony z zawodowej służby wojskowej przed upływem okresu wymaganego do nabycia uprawnień do emerytury wojskowej, w przypadku wypowiedzenia mu stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej przez właściwy organ wojskowy.

W razie śmierci żołnierza służby stałej, który do dnia śmierci mieszkał w kwaterze, oraz żołnierza służby stałej, który do dnia śmierci nie otrzymał decyzji o prawie zamieszkiwania (z wyjątkiem trzeciej sytuacji omawianej w tabeli), wspólnie zamieszkałym z nim małżonkowi, zstępnym, wstępnym, osobom przysposobionym i osobom przysposabiającym przysługuje (art. 23 ust. 3):

• odprawa mieszkaniowa w wysokości:

- obliczonej według ilości norm przysługujących zmarłemu żołnierzowi w dniu śmierci, o ile w dniu śmierci spełniał warunki do uzyskania emerytury wojskowej lub wojskowej renty inwalidzkiej,

- 80% wartości przysługującego lokalu mieszkalnego, obliczonej według zasad określonych w art. 47, o ile śmierć żołnierza pozostaje w związku ze służbą wojskową,

• lokal zamienny, jeżeli Agencja ma taki w swoich zasobach mieszkaniowych - za ich zgodą.

• otrzymały ekwiwalent pieniężny w zamian za rezygnację z osobnej kwatery stałej wypłacony na podstawie przepisów obowiązujących do 30 czerwca 2004 r.,

• nabyły mieszkania od Skarbu Państwa, Agencji lub jednostki samorządu terytorialnego, z bonifikatą lub z uwzględnieniem pomniejszenia w cenie nabycia,

• otrzymały pomoc finansową wypłaconą w formie zaliczkowej lub bezzwrotnej do 31 grudnia 1995 r.,

• nabyły od Agencji własnościowe spółdzielcze prawo do lokalu mieszkalnego.

Odprawę mieszkaniową w wysokości odpowiadającej różnicy między zajmowaną powierzchnią użytkową podstawową a powierzchnią przysługującą według zasad określonych w art. 26 i 47 wypłaca się osobie, która otrzymała pomoc finansową na budownictwo mieszkaniowe do 31 grudnia 1995 r. i zajmuje lokal spółdzielczy o powierzchni użytkowej podstawowej mniejszej od przysługującej minimalnej normy. Termin składania wniosków upływa 31 grudnia 2004 r.

Jeżeli pozwolenie na budowę domu jednorodzinnego zostało wydane przed 21 lutego 1994 r., zaliczkową pomoc finansową zamienia się na bezzwrotną według zasad i stawek, które obowiązywały w dotychczasowych przepisach na dzień upływu trzech lat od dnia otrzymania tego pozwolenia. Do osób, którym trzyletni okres od dnia otrzymania pozwolenia upłynął po 31 grudnia 1995 r., stosuje się wartość odtworzeniową, o której mowa w art. 47 ust. 1 pkt 3. Termin składania wniosków upływa 31 grudnia 2004 r.

Dyrektor oddziału regionalnego Agencji jest organem właściwym do zakończenia powyższych spraw.

Art. 44. Osoby niebędące żołnierzami służby stałej zajmujące kwatery, które odmówiły skorzystania z uprawnień, o których mowa w art. 23 ust. 1 i 3, podlegają przymusowemu wykwaterowaniu.

Uległy ograniczeniu uprawnienia żołnierzy zawodowych pełniących zawodową służbę wojskową na podstawie kontraktu. Obecnie żołnierzowi na pełnienie służby terminowej przysługuje zakwaterowanie tymczasowe. Jeśli posiada członków rodziny pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym, otrzyma miejsce w internacie lub kwaterę zastępczą, o ile Agencja dysponuje takimi w miejscowości, w której żołnierz zajmuje stanowisko służbowe, lub w miejscowości pobliskiej. Jeżeli zaś nie posiada członków rodziny, to dostanie miejsce w internacie.

Zajmowane przez żołnierza służby stałej stanowisko służbowe oraz stan rodzinny uwzględnia się przy ustalaniu powierzchni użytkowej podstawowej.

Norma powierzchni użytkowej podstawowej przysługującej żołnierzowi z jednego tytułu wynosi 7-10 m².

Jeśli żołnierzami służby stałej są oboje małżonkowie, to przy ustalaniu powierzchni użytkowej uwzględnia się normę korzystniejszą.

Członkami rodziny żołnierza służby stałej, których uwzględnia się przy ustalaniu przysługującej powierzchni użytkowej podstawowej, są: małżonek, wspólnie zamieszkałe dzieci własne, przysposobione oraz przyjęte na wychowanie na podstawie orzeczenia sądu opiekuńczego, jak również dzieci małżonka, do czasu zawarcia związku małżeńskiego, nie dłużej jednak niż do dnia ukończenia dwudziestu pięciu lat życia, chyba że przed tym dniem stały się niezdolne do pracy oraz do samodzielnej egzystencji i nie zawarły związku małżeńskiego.

Dodatkową powierzchnię użytkową podstawową w wysokości jednej normy przyznaje się żołnierzowi służby stałej, który zawarł związek małżeński, jeżeli on i małżonek nie posiadają dzieci.

Istnieje możliwość wydania decyzji o prawie zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym o powierzchni użytkowej podstawowej mniejszej od przysługującej. Dzieje się tak na wniosek żołnierza służby stałej lub za jego pisemną zgodą.

Dyrektor oddziału regionalnego Agencji może wydać decyzję o prawie zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym o powierzchni użytkowej podstawowej do 10 m² większej niż wynikająca z przysługujących norm, o ile lokal nie jest niezbędny na zakwaterowanie żołnierza służby stałej o większej liczbie przysługujących norm. Prezes Agencji, na wniosek dyrektora oddziału regionalnego Agencji, może wyrazić zgodę na wydanie decyzji o prawie do zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym większym o ponad 10 m² powierzchni użytkowej podstawowej niż wynikający z przysługujących norm, o ile lokal nie jest niezbędny na zakwaterowanie żołnierza służby stałej o większej ilości przysługujących norm.

Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z 9 sierpnia 2004 r. w sprawie norm powierzchni użytkowej podstawowej przysługujących żołnierzom służby stałej (Dz.U. Nr 185, poz. 1913) określiło ilość norm powierzchni użytkowej podstawowej lokalu mieszkalnego przysługujących żołnierzom służby stałej. Ilość norm powierzchni użytkowej podstawowej lokalu mieszkalnego przysługujących żołnierzowi służby stałej ustala się w zależności od zajmowanego stanowiska służbowego. Zostały one zawarte w tabeli 1. Przy ustalaniu powierzchni użytkowej podstawowej lokalu mieszkalnego żołnierzowi służby stałej uwzględnia się również jedną normę na każdego członka rodziny.

Przekazanie i zdanie lokalu mieszkalnego następuje protokołem, sporządzonym przez przedstawiciela Agencji i osobę uprawnioną, w którym określa się stan techniczny elementów i wyposażenia lokalu mieszkalnego oraz znajdujących się w nich urządzeń technicznych. Podstawą rozliczeń dokonywanych przy zwolnieniu lokalu mieszkalnego jest protokół.

Osoba zamieszkująca lokal mieszkalny jest obowiązana używać go zgodnie z przeznaczeniem i z należytą starannością. Nie może ona wprowadzać zmian naruszających strukturę lub konstrukcję lokalu mieszkalnego lub budynku.

Koszty wymiany lub remontu wyposażenia i urządzeń technicznych zużytych w procesie normalnej eksploatacji kwater pokrywane są z dotacji budżetowej.

Natomiast osoba zamieszkująca lokal mieszkalny ponosi koszty:

• naprawy powstałych w trakcie zamieszkiwania uszkodzeń elementów i wyposażenia lokalu mieszkalnego oraz znajdujących się w nich urządzeń technicznych,

• wymiany uszkodzonych w trakcie zamieszkiwania elementów i wyposażenia lokalu mieszkalnego oraz znajdujących się w nich urządzeń technicznych, których naprawa jest niemożliwa ze względów technicznych lub ekonomicznie nieopłacalna.

Obecnie został przywrócony ryczałt remontowy. Otrzymuje go żołnierz służby stałej obejmujący lokal mieszkalny na podstawie decyzji o prawie zamieszkiwania przed jego zasiedleniem.

Ryczałt remontowy przysługuje, jeśli od dnia wybudowania lub remontu lokalu mieszkalnego upłynął więcej niż jeden rok i lokal był zamieszkiwany przez inną osobę.

Maksymalna wysokość ryczałtu remontowego nie może być wyższa niż pięciokrotność rocznego ryczałtu remontowego. Jego wysokość za każdy rok zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym przez poprzednią osobę, przy spełnieniu powyższego warunku, jest iloczynem powierzchni użytkowej lokalu i 1/160 wartości lokalu, o której mowa w art. 47 ust. 1 pkt 3.

Ryczałt remontowy wypłacany w pierwszych trzech latach od dnia wybudowania lub remontu lokalu mieszkalnego wypłaca się w wysokości należnej za jeden rok.

Żołnierzowi służby stałej obejmującemu lokal mieszkalny na podstawie decyzji o prawie zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym przed jego zasiedleniem Agencja wypłaca dodatkowo kwotę należną od poprzedniej osoby, stanowiącą równowartość kosztów, o których mowa w art. 32 ust. 4.

Zgodnie z art. 36 osoby zamieszkujące w lokalach mieszkalnych od dnia wydania decyzji o prawie zamieszkiwania uiszczają opłaty za używanie lokalu w wysokości nie większej niż 3% wartości odtworzeniowej w skali rocznej, określonej na podstawie art. 47 ust. 1 pkt 3, oraz zaliczki na opłaty pośrednie w terminie do piętnastego dnia każdego miesiąca. Za datę wpłaty przyjmuje się dzień wpływu opłaty na rachunek bankowy Agencji lub wpłaty do kasy Agencji.

W budynkach wspólnot mieszkaniowych lub spółdzielni opłaty za używanie lokalu wynoszą 3% wartości odtworzeniowej w skali rocznej, jednak nie mniej niż stanowi uchwała wspólnoty lub odpowiedniego organu spółdzielni.

W kwaterach koszty opłat za używanie lokalu i koszty energii cieplnej obliczonej na podstawie norm technicznych, potrzebnej do ogrzania mieszkań w budynku w przeliczeniu na powierzchnię użytkową mieszkania, nie mogą przekraczać 4,8% wartości odtworzeniowej w skali rocznej.

Agencja ma prawo pobierać zaliczki na opłaty pośrednie.

Opłaty za używanie lokalu i opłaty pośrednie z tytułu zajmowania lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji o prawie zamieszkiwania, nieuiszczone w ustalonym terminie płatności, podlegają, wraz z odsetkami w wysokości ustawowej za zwłokę, przymusowemu ściągnięciu na podstawie tytułu wykonawczego, w trybie przepisów ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2002 r. Nr 110, poz. 968; ost.zm. Dz.U. z 2004 r. Nr 116, poz. 1203).

Za uiszczenie opłat za używanie lokalu i opłat pośrednich z tytułu zajmowania lokalu mieszkalnego odpowiadają solidarnie pełnoletnie osoby zamieszkujące w tym lokalu.

Jeśli żołnierz służby stałej nie uiszcza pełnych opłat za używanie lokalu lub pełnych opłat pośrednich z tytułu zajmowania lokalu mieszkalnego przez łączny okres dłuższy niż trzy miesiące, to dyrektor oddziału regionalnego Agencji może wydać decyzję o prawie zamieszkiwania w kwaterze zastępczej, a w przypadku odmowy jej przyjęcia dyrektor oddziału regionalnego Agencji zarządza przymusowe przekwaterowanie do tej kwatery zastępczej, wraz ze wszystkimi wspólnie zamieszkującymi osobami.

Przymusowe wykwaterowanie grozi także osobom, które nie są żołnierzami służby stałej, jeśli nie uiszczają pełnych opłat za używanie lokalu lub pełnych opłat pośrednich z tytułu zajmowanego lokalu mieszkalnego przez łączny okres dłuższy niż trzy miesiące.

W przypadku nieopuszczenia lokalu mieszkalnego przez osoby, wymienione w tabeli wraz z osobami wspólnie zamieszkującymi, w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia tym osobom wezwania wydanego przez dyrektora oddziału regionalnego Agencji do opuszczenia lokalu mieszkalnego, Agencji przysługuje, oprócz opłat za używanie lokalu i opłat pośrednich, odszkodowanie w wysokości 200% wartości opłat za używanie lokalu za każdy rozpoczęty miesiąc. Zamieszkiwanie w lokalu mieszkalnym powyżej trzech miesięcy od dnia upływu tego terminu jest podstawą przymusowego wykwaterowania.

Zgodnie z art. 47 odprawa mieszkaniowa wynosi 3% wartości przysługującego lokalu mieszkalnego za każdy rok podlegający zaliczeniu do wysługi lat, od której jest uzależniona wysokość dodatku za długoletnią służbę wojskową, i nie może być niższa niż 45% oraz wyższa niż 80% wartości przysługującego lokalu mieszkalnego. Odprawę oblicza się i wypłaca według następujących zasad:

• żołnierzowi służby stałej, zwolnionemu z zawodowej służby wojskowej, przysługuje odprawa obliczona z uwzględnieniem okresu służby liczonego w pełnych latach, z tym że rozpoczęty rok przyjmuje się jako rok pełny,

• żołnierzowi służby stałej, zwolnionemu z zawodowej służby wojskowej, jeżeli nie nabył prawa do emerytury wojskowej, w przypadku wypowiedzenia stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej przez właściwy organ wojskowy lub któremu przyznano wojskową rentę inwalidzką przed nabyciem prawa do emerytury wojskowej, przysługuje odprawa w wysokości 45% wartości przysługującego lokalu mieszkalnego,

• Prezes Agencji raz w roku, nie później niż do końca roku kalendarzowego, ogłasza w formie komunikatu obowiązującą w całej Agencji wartość odtworzeniową 1 m² powierzchni użytkowej lokalu mieszkalnego, będącą średnią arytmetyczną, wyliczoną na podstawie kosztu odtworzenia ustalanego przez wojewodów na podstawie odrębnych przepisów dla poszczególnych powiatów, za pierwsze półrocze, na rok następny,

• wartość przysługującego lokalu mieszkalnego jest iloczynem maksymalnej powierzchni użytkowej podstawowej przypadającej na jedną normę, ilości norm należnych żołnierzowi w dniu zawarcia umowy o wypłatę odprawy mieszkaniowej, wskaźnika 1,45 i wartości 1 m² powierzchni użytkowej określonej w powyższym punkcie.

Podstawą wypłacenia odprawy mieszkaniowej jest umowa zawarta między dyrektorem oddziału regionalnego Agencji a osobą uprawnioną zwalniającą kwaterę.

W przypadku śmierci żołnierza służby stałej odprawę mieszkaniową oblicza się, przyjmując wysługę lat, ustaloną na dzień jego śmierci, i wypłaca wspólnie zamieszkałym: małżonkowi, zstępnym, wstępnym, osobom przysposobionym i osobom przysposabiającym, w wysokości nie niższej niż 45% wartości przysługującego lokalu mieszkalnego.

Na pisemny wniosek osoby uprawnionej odprawa mieszkaniowa może być zrealizowana w jednej z następujących form rzeczowych, przez nieodpłatne przeniesienie własności:

• nieruchomości gruntowej z oferty Agencji, o wartości do 130% należnej odprawy mieszkaniowej,

• lokalu mieszkalnego z oferty Agencji, niebędącego lokalem zamiennym.

Koszty związane z zawarciem umowy notarialnej ponosi nabywca nieruchomości.

Na wniosek żołnierza po uprawomocnieniu się decyzji o wypowiedzeniu stosunku służbowego zawodowej służby wojskowej odprawa mieszkaniowa jest realizowana w jednej z form przedstawionych w tabeli 3.

Na zakwaterowanie tymczasowe są przeznaczone internaty i kwatery internatowe, a także kwatery zastępcze.

Zakwaterowanie tymczasowe w internacie lub kwaterze internatowej, bez członków rodziny, przysługuje:

• żołnierzowi służby stałej,

• żołnierzowi zawodowemu pełniącemu zawodową służbę wojskową na podstawie kontraktu na pełnienie służby terminowej,

• żołnierzowi odbywającemu okresową służbę wojskową,

• pracownikowi zatrudnionemu w jednostce organizacyjnej podległej lub nadzorowanej przez Ministra Obrony Narodowej zamieszkałemu w miejscowości innej niż miejscowość, w której jest zatrudniony i niebędącej miejscowością pobliską, pod warunkiem zabezpieczenia potrzeb wymienionych wyżej żołnierzy.

Nie przysługuje ono, jeżeli:

• osoba lub jej małżonek zamieszkuje w lokalu mieszkalnym w miejscowości, w której żołnierz zajmuje stanowisko służbowe albo pracownik jest zatrudniony, lub w miejscowości pobliskiej.

• żołnierzowi zapewniono zakwaterowanie we wspólnej kwaterze stałej.

Uprawnienie do zakwaterowania w internacie lub kwaterze internatowej przysługuje przez czas pełnienia czynnej służby wojskowej w miejscowości, w której żołnierz zajmuje stanowisko służbowe albo pracownik jest zatrudniony, nie dłużej jednak niż do trzydziestu dni od dnia doręczenia decyzji o prawie zamieszkiwania w lokalu mieszkalnym lub zwolnienia ze stanowiska w tej miejscowości.

Zakwaterowanie w kwaterach zastępczych i internatowych jest odpłatne (na zasadach określonych w art. 36 omówionym w punkcie „Stawki opłat za używanie lokalu”), z tym że opłaty za używanie lokalu i opłaty pośrednie dzieli się proporcjonalnie na ilość osób zamieszkujących w tej kwaterze.