Na podstawie art. 58 ust. 1 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (Dz. U. z 2015 r. poz. 469) zarządza się, co następuje:

§ 1. 1. Ustanawia się strefę ochronną ujęcia wody podziemnej w Tarnkowej, gmina Głubczyce, powiat głubczycki, województwo opolskie, zwaną dalej "strefą ochronną".

2. Strefę ochronną ujęcia stanowią:

1) teren ochrony bezpośredniej dla studni nr St-1, St-2 i St-2z zlokalizowany na działce nr 44/4 i części działki nr 44/5, obręb 0032 Tarnkowa, o powierzchni 1420,0 m2, przedstawiony w załączniku nr 1 do rozporządzenia;

2) teren ochrony pośredniej o powierzchni 91,82 ha, przedstawiony w załączniku nr 2 do rozporządzenia, obejmujący obszar zlokalizowany na działkach ewidencyjnych określonych w załączniku nr 3 do rozporządzenia i opisany w załączniku nr 4 do rozporządzenia.

§ 2. 1. Na terenie ochrony bezpośredniej obowiązują zakazy i nakazy, o których mowa w art. 53 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne.

2. Teren ochrony bezpośredniej należy ogrodzić, a jego granice oznaczyć zgodnie z art. 53 ust. 3 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne.

3. Lokalizację tablicy informacyjnej określa załącznik nr 1 do rozporządzenia.

§ 3. 1. Na terenie ochrony pośredniej zabrania się:

1) lokalizowania nowych ujęć wody, z wyjątkiem wykonywania studni zastępczych, awaryjnych oraz służących rozbudowie ujęcia;

2) lokalizowania zakładów przemysłowych oraz ferm chowu lub hodowli zwierząt, zakwalifikowanych do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko albo przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko;

3) wprowadzania ścieków do wód lub do ziemi, z wyjątkiem wód opadowych i roztopowych, spełniających wymogi i warunki zgodnie z obowiązującymi przepisami;

4) stosowania środków ochrony roślin, które według zezwolenia na wprowadzanie środków ochrony roślin do obrotu są klasyfikowane jako niebezpieczne dla środowiska;

5) przechowywania i składowania odpadów promieniotwórczych;

6) rolniczego wykorzystania ścieków oraz gnojówki i gnojowicy;

7) lokalizowania składowisk odpadów komunalnych, niebezpiecznych, innych niż niebezpieczne i obojętne oraz obojętnych;

8) lokalizowania cmentarzy i grzebania zwłok zwierzęcych.

2. Granice terenu ochrony pośredniej należy oznaczyć zgodnie z art. 57 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne.

3. Lokalizację tablic informacyjnych określa załącznik nr 2 do rozporządzenia.

§ 4. Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym Województwa Opolskiego.

Załącznik Nr 1 do Rozporządzenia Nr 35/2015
Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej we Wrocławiu
z dnia 2 października 2015 r.

Mapa zasięgu terenu ochrony bezpośredniej ujęcia wody podziemnej w Tarnkowej

Załącznik Nr 2 do Rozporządzenia Nr 35/2015
Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej we Wrocławiu
z dnia 2 października 2015 r.

Mapa zasięgu terenu ochrony pośredniej ujęcia wody podziemnej w Tarnkowej

Załącznik Nr 3 do Rozporządzenia Nr 35/2015
Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej we Wrocławiu
z dnia 2 października 2015 r.

Wykaz działek ewidencyjnych znajdujących się w obrębie wyznaczonego terenu ochrony pośredniej ujęcia wody podziemnej w Tarnkowej

Załącznik Nr 4 do Rozporządzenia Nr 35/2015
Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej we Wrocławiu
z dnia 2 października 2015 r.

Opis przebiegu granicy terenu ochrony pośredniej ujęcia wody podziemnej w Tarnkowej

Opis przebiegu granicy terenu ochrony pośredniej rozpoczęto od punktu najbardziej wysuniętego na południe, czyli od południowego narożnika działki nr 27/1 i kontynuowano poruszając się zgodnie z ruchem wskazówek zegara.

Granica terenu ochrony pośredniej rozpoczyna swój bieg w południowym narożniku działki nr 27/1 i biegnie na północny zachód wzdłuż działek nr 140 oraz nr 125/3. Po osiągnięciu zachodniego narożnika działki nr 13/1, granica skręca wzdłuż niej w kierunku północno-wschodnim, a następnie na wysokości wschodniego narożnika działki nr 6/2, granica odbija na północny zachód przecinając działkę nr 108/1 i dalej biegnąc wzdłuż działki nr 6/2, aż do jej północnego narożnika. Następnie granica skręca na północny wschód i biegnie wzdłuż działek nr 110 i 7 - do północnego narożnika działki nr 7, po czym przecina działkę nr 105 (droga) i osiąga jej wschodnią granicę. Z tego punktu granica odbija na północny zachód - początkowo wzdłuż drogi na działce nr 105 i dalej przez niespełna 218 m wzdłuż drogi na działce nr 103, po czym odbija na północny wschód przecinając działki nr 85/1, 117, 89/1, 90/3, 94/2, 94/6, 94/7 i 94/5. Następnie po osiągnięciu działki nr 116, granica skręca wzdłuż niej na południowy wschód - biegnie przez ponad 209 m, a następnie przecina działkę nr 114 (biegnie aż do działki nr 33). W tym punkcie granica po raz kolejny zmienia kierunek - podąża na północny wschód (wzdłuż działek nr 33, 113 i 45), aż do północnego narożnika działki nr 45 i dalej odbija na południowy wschód wzdłuż działki nr 45, przecina drogę na działce nr 106 i osiąga północny narożnik działki nr 77. Po czym nadal podąża w tym samym kierunku wzdłuż działki nr 77, przecinając działkę nr 123, podążając wzdłuż działki nr 78 i przecinając działkę nr 118, aż do osiągnięcia działki nr 44/1. Następnie granica skręca w kierunku południowo-zachodnim - do północnego narożnika działki nr 45/4. Dalej odbija na południowy wschód (biegnie przez niespełna 176 m), po czym przecina las na działce nr 45/4 - biegnąc w kierunku południowym/południowo zachodnim, aż do osiągnięcia granicy drogi (na działce nr 105), następnie przecina ją i podąża do wschodniego narożnika działki nr 27/1, skąd biegnie do jej południowego narożnika, czyli punktu w którym rozpoczęto opis przebiegu granicy terenu ochrony pośredniej.

Uzasadnienie

Głubczyckie Wodociągi i Kanalizacja Sp. z o.o., ul. Powstańców 2, 48-100 Głubczyce, zwróciły się do Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej we Wrocławiu z wnioskiem o ustanowienie strefy ochronnej ujęcia wód podziemnych w Tarnkowej. Ww. wniosek wraz z Dodatkiem do dokumentacji hydrogeologicznej w celu ustanowienia strefy ochronnej ujęcia wody w utworach czwartorzędowych wodociągu wiejskiego w miejscowości Tarnkowa, na podstawie ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (Dz. U. z 2015 r. poz. 469), stanowił podstawę do wyznaczenia zasięgu strefy ochronnej ujęcia wody podziemnej w Tarnkowej.

Wieś Tarnkowa położona jest w południowo-zachodniej części Polski, w południowej części województwa opolskiego, w powiecie i gminie Głubczyce, w odległości ok. 7 km na północny zachód od Głubczyc. Ujęcie w Tarnkowej eksploatuje wodę podziemną na potrzeby wodociągu we wsi Tarnkowa. W skład ujęcia wchodzą studnie - nr 1 (studnia kopano-wiercona), nr 2 i 2z (studnie wiercone), które położone są na terenie działek: nr 44/4 (studnia nr 1) i nr 44/5 (studnie nr 2 i 2z). Wewnątrz ogrodzonego terenu ochrony bezpośredniej znajduje się również pompownia i zbiornik wyrównawczy. Studnie ujęcia ujmują wody w osadach piaszczysto-żwirowych i otoczakach czwartorzędu. Swobodne zwierciadło wody znajduje się na głębokości od 12,0 m do 13,4 m. Nadkład ponad ujętą warstwą wodonośną stanowią utwory piaszczyste (1-3 m) oraz lessy i gliny piaszczyste o miąższości ok. 10-11 m. Wody te nie są w naturalny sposób w wystarczającym stopniu chronione przed możliwością przenikania zanieczyszczeń z powierzchni terenu.

Ujęcie wody w Tarnkowej posiada zatwierdzone zasoby eksploatacyjne dla utworów czwartorzędu w kategorii B w ilości Q = 48 m3 /h, przy depresji s = 0,7 m p.p.t., na podstawie decyzji Wojewody Opolskiego nr OŚ-V-7520-6/1-1/93 z dnia 31.05.1993 r. Studnia awaryjna nr 2 odwiercona w 1995 r. eksploatowana jest w ramach ww. zasobów. Ujęcie posiada także pozwolenie wodnoprawne na pobór wód podziemnych z utworów czwartorzędowych za pomocą studni nr 1, 2 i 2z dla potrzeb wodociągu we wsi Tarnkowa w ilości Qmax.h = 17,8 m3 /h, Qśr.d = 107 m3 /d - decyzja nr OŚ.6223/22/2006/2007 z dnia 26.01.2007 r. wydana przez Starostę Głubczyckiego na czas określony do dnia 31.12.2016 r. Ujęcie w Tarnkowej posiadało strefę ochronną składającą się z terenu ochrony bezpośredniej wokół studni i terenów ochrony pośredniej (wewnętrznego i zewnętrznego) ustanowioną w 1993 r. decyzją Wojewody Opolskiego zatwierdzającą zasoby eksploatacyjne. Strefa ta straciła ważność.

Ujęcie w Tarnkowej znajduje się w hydrogeologicznym regionie Środkowej Odry, w subregionie Środkowej Odry południowym, na północno-zachodnim skraju Płaskowyżu Głubczyckiego, stanowiącego wysoko wzniesioną równinę lessową w makroregionie Nizina Śląska. Przez płaskowyż przepływają lewostronne dopływy Odry: na północy rzeka Osobłoga, w centrum Stradunia, a na południu Psina z Troją. Rzeźba terenu była modelowana głównie w okresie zlodowaceń południowo- i środkowopolskiego. Natomiast ze zlodowaceniem bałtyckim związana jest sedymentacja lessowa strefy peryglacjalnej. Płaskowyż Głubczycki jest mocno urzeźbiony, pocięty licznymi dolinami dopływów rzek Straduni, Psiny i Troi, a także suchymi dolinami sięgającymi 50-70 m głębokości. Łagodnie sfałdowana, pagórkowata powierzchnia, porozcinana jest ostro wciętymi dolinami, charakterystycznymi dla lessowej wysoczyzny. Deniwelacje terenu przekraczają na przedmiotowym obszarze 40 m, od ok. 250 m n.p.m. w dolinie potoku Gnojnik (dopływ Straduni) do ponad 290 m n.p.m. na wysoczyźnie. Teren ujęcia znajduje się w zlewni rzeki Straduni, lewego dopływu Odry w pobliżu wododziału II rzędu z płynącą tu po stronie czeskiej rzeką Osobłogą. Rzędne studni ujęcia wynoszą 268,0-268,5 m n.p.m. Opisywany obszar znajduje się w strefie klimatycznej o przewadze wpływów oceanicznych, na styku dwóch regionów klimatycznych sudeckiego i lubusko-dolnośląskiego. Średnia roczna temperatura powietrza wynosi ok. 7,5-8,0 °C. Średnie roczne opady atmosferyczne mieszczą się w granicach 650-700 mm. Najwyższe opady występują w lipcu, najniższe w styczniu i lutym.

W budowie geologicznej rejonu ujęcia biorą udział utwory: karbonu, trzeciorzędu i czwartorzędu. Utwory karbonu dolnego stanowią znacznej miąższości kompleks skał łupkowo-piaskowcowych formacji hornobeneszowskiej i morawieckiej. Nierówne podłoże karbońskie pokryte jest na ogół osadami czwartorzędowymi o bardzo zróżnicowanej miąższości zależnej zarówno od deniwelacji podłoża, jak i morfologii terenu. W zagłębieniach podłoża mogą występować szczątkowo szaroniebieskie iły i mułki trzeciorzędowe. Od powierzchni terenu występują lessy związane ze zlodowaceniem północnopolskim, pod nimi nieciągłą warstwą, zależnie od deniwelacji podłoża, znajdują się piaski i żwiry polodowcowe zlodowacenia środkowopolskiego. W rejonie ujęcia wyróżnia się dwa poziomy wodonośne: czwartorzędowy i karboński. Czwartorzędowy poziom wodonośny stanowi nieciągła warstwa piaszczysto-żwirowa występująca w spągu czwartorzędu, natomiast karboński poziom wodonośny związany jest ze stropowymi, spękanymi partiami piaskowców dolnego karbonu. Często przy braku izolacji występuje tu jeden połączony czwartorzędowo-karboński poziom wodonośny. Zasobność obu poziomów jest bardzo zróżnicowana, lecz przeważnie niewielka. Wydajność studni ujęcia w Tarnkowej (wynosząca Q = 48 m3 /h) jest pod tym względem wyjątkowa z uwagi na bardzo korzystne wykształcenie litologiczne warstwy wodonośnej oraz korzystne warunki jej zasilania. Zasilanie tego poziomu odbywa się częściowo drogą przesiąkania wód opadowych poprzez słabo przepuszczalne lessy, głównie jednak na wychodniach warstw wodonośnych i ich kontaktach z wodami powierzchniowymi w dolinach cieków w górnych ich biegach. Poniżej Tarnkowej wychodnie tej warstwy zasilają liczne źródła i wycieki w dolinie Gnojnika.

Jakość wód czwartorzędowego poziomu wodonośnego ujętych do eksploatacji w studniach ujęcia w Tarnkowej jest dobra. Woda charakteryzuje się odczynem słabo zasadowym lub słabo kwaśnym, średnią twardością oraz niska zawartością żelaza i manganu. Woda bez uzdatniania odpowiada wymogom stawianym wodom pitnym. Analizując zmiany składu chemicznego wody w studniach ujęcia w okresie od ich budowy do chwili obecnej nie stwierdzono zagrożenia typu geogennego. W okresie ok. 20-letniej eksploatacji ujęcia stwierdzono natomiast wzrost w wodzie stężeń związków azotu, dotyczy to głównie azotanów, których stężenie od momentu rozpoczęcia eksploatacji wzrosło kilkukrotnie.

Zagospodarowanie terenu ujęcia i jego otoczenia ma charakter rolniczo-wiejski. Studnie ujęcia zlokalizowane są w północnej części wsi Tarnkowa, obszar zasilania leży na terenie zabudowy wiejskiej oraz przylegających do niej od północy, zachodu i południa pól i łąk uprawnych. Po stronie wschodniej wsi znajduje się obszar leśny. Z uwagi na sposób zagospodarowania - podstawowe zagrożenie dla ujęcia mogą stanowić ogniska typu rolniczego wynikające np. ze stosowania nawozów, a także ścieki bytowo-gospodarcze z terenu zabudowy wiejskiej, których wpływ na jakość wody, zwłaszcza przy braku kanalizacji może być znaczący (miejscowość Tarnkowa nie posiada kanalizacji). Zagrożenie dla jakości wód podziemnych stanowić może również droga w kierunku Głubczyc przebiegająca przez południową część wsi.

W toku pracy nad rozporządzeniem zweryfikowano powierzchnię strefy ochronnej ujęcia - powierzchnia terenu ochrony pośredniej ostatecznie zapisana w rozporządzeniu różni się od powierzchni podanej we wniosku. Wynika to z różnego podejścia do obliczeń - powierzchnia we wniosku została określona w przybliżeniu, na podstawie obliczeń modelowych, natomiast powierzchnia zapisana w rozporządzeniu została precyzyjnie wyliczona na podstawie powierzchni działek ewidencyjnych znajdujących się w obrębie wyznaczonego terenu ochrony pośredniej.

W związku z tym, że eksploatowana woda nie jest w naturalny sposób w wystarczającym stopniu chroniona przed możliwością przenikania zanieczyszczeń z powierzchni terenu oraz przed napływem zanieczyszczeń z obszaru spływu wody do ujęcia - zasadne jest utworzenie strefy ochronnej. Zakres wprowadzonych niniejszym rozporządzeniem zakazów został uzgodniony z Właścicielem ujęcia oraz dostosowany do uwarunkowań omawianego terenu. Wprowadzone zakazy w korzystaniu z wód i użytkowaniu gruntu stanowią niezbędny element wspomagający właściwą eksploatację ujęcia i jego ochronę przed zanieczyszczeniem.

W celu ilościowej ochrony zasobów wód ujęcia wprowadzono zakaz lokalizowania nowych ujęć wody. Dopuszczono wykonywanie studni zastępczych, awaryjnych oraz służących rozbudowie ujęcia. Ze względu na specyfikę zagospodarowania terenu w rejonie ujęcia (głównie pola i łąki uprawne) wprowadzono zakaz rolniczego wykorzystania ścieków oraz gnojówki i gnojowicy, a także zakaz stosowania środków ochrony roślin, które według zezwolenia na wprowadzanie środków ochrony roślin do obrotu są klasyfikowane jako niebezpieczne dla środowiska. Rolnicze wykorzystanie ścieków oraz gnojówki i gnojowicy powoduje, że na znacznych powierzchniach, w wyniku infiltracji ścieków, wody podziemne zanieczyszczane są przez azotany, chlorki, siarczany i inne szkodliwe związki. Z kolei wprowadzenie zakazu odnoszącego się do stosowania środków ochrony roślin ma na celu wyeliminowanie z użycia środków ochrony roślin najbardziej niebezpiecznych dla środowiska wodnego. Na terenie ochrony pośredniej wprowadzono także zakaz lokalizowania zakładów przemysłowych oraz ferm chowu lub hodowli zwierząt, zakwalifikowanych do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko albo przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Powstające w wyżej wymienionych obiektach ścieki oraz odpady poprodukcyjne mogą stanowić poważne zagrożenie dla jakości wód podziemnych. Ponadto na terenie ochrony pośredniej wprowadzono zakaz lokalizowania składowisk odpadów komunalnych, niebezpiecznych, innych niż niebezpieczne i obojętne oraz obojętnych, a także zakaz przechowywania i składowania odpadów promieniotwórczych. Wymienione powyżej obiekty mogą prowadzić np. do zanieczyszczenia wód podziemnych substancjami toksycznymi czy też powodować zanieczyszczenie mikrobiologiczne. Na terenie ochrony pośredniej zastosowano także zakaz wprowadzania ścieków do wód lub do ziemi, z wyjątkiem wód opadowych i roztopowych, spełniających wymogi i warunki zgodnie z obowiązującymi przepisami. Profilaktycznie wprowadzono również zakaz lokalizowania cmentarzy i grzebania zwłok zwierzęcych.

Wprowadzone niniejszym rozporządzeniem zakazy w sposób wystarczający zabezpieczą wodę ujęcia zarówno pod względem ilości, jak i jakości.

Zgodnie z art. 59 ust. 2 ustawy z dnia 23 stycznia 2009 r. o wojewodzie i administracji rządowej w województwie (Dz. U. z 2009 r. Nr 31, poz. 206, z późn. zm.), projekt rozporządzenia został uzgodniony z Wojewodą Opolskim w dniu 28.09.2015 r. pismem nr IN.III.7081.14.2015.JJ.