Rozstrzygnięcie nadzorcze nr PN-II.4131.517.2015 Wojewody Lubelskiego
z dnia 26 listopada 2015r.
stwierdzające nieważność uchwały Nr VII/54/15 Rady Gminy Janów Podlaski z dnia 23 października 2015 r. w sprawie określenia szczegółowego sposobu i zakresu świadczenia usług w zakresie odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości i zagospodarowania tych odpadów w zamian za uiszczoną opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi
Na podstawie art. 91 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2015 r. poz. 1515)
stwierdzam nieważność
uchwały Nr VII/54/15 Rady Gminy Janów Podlaski z dnia 23 października 2015 r. w sprawie określenia szczegółowego sposobu i zakresu świadczenia usług w zakresie odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości i zagospodarowania tych odpadów w zamian za uiszczoną opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi.
| Uzasadnienie |
Uchwała została doręczona organowi nadzoru w dniu 3 listopada 2015 r.
Przedmiotową uchwałę Rada Gminy Janów Podlaski podjęła na podstawie art. 6r ust. 3 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2013 r. poz. 1399, ze zm.).
W myśl powołanego przepisu ustawy, rada gminy określi, w drodze uchwały stanowiącej akt prawa miejscowego, szczegółowy sposób i zakres świadczenia usług w zakresie odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości i zagospodarowania tych odpadów, w zamian za uiszczoną przez właściciela nieruchomości opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi, w szczególności częstotliwość odbierania odpadów komunalnych od właściciela nieruchomości i sposób świadczenia usług przez punkty selektywnego zbierania odpadów komunalnych.
Mocą ustawy z dnia 28 listopada 2014 r. o zmianie ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015 r. poz. 87) do ww. art. 6r ust. 3 zostały dodane ust. 3a-3d, które weszły w życie z dniem 1 lutego 2015 r.
Zgodnie z brzmieniem tych przepisów:"W uchwale, o której mowa w ust. 3, dopuszcza się ograniczenie ilości odpadów zielonych, zużytych opon, odpadów wielkogabarytowych oraz odpadów budowlanych i rozbiórkowych stanowiących odpady komunalne odbieranych lub przyjmowanych przez punkty selektywnego zbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości w zamian za pobraną opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi"(art. 6r ust. 3a);"Dopuszcza się zróżnicowanie częstotliwości odbierania odpadów w szczególności w zależności od ilości wytwarzanych odpadów i ich rodzajów, z tym że w okresie od kwietnia do października częstotliwość odbierania zmieszanych odpadów komunalnych oraz bioodpadów stanowiących odpady komunalne nie może być rzadsza niż raz na tydzień z budynków wielolokalowych i nie rzadsza niż raz na dwa tygodnie z zabudowy jednorodzinnej; w przypadku gmin wiejskich oraz części wiejskiej gmin miejsko-wiejskich częstotliwość odbierania zmieszanych odpadów komunalnych oraz bioodpadów stanowiących odpady komunalne może być rzadsza"(art. 6r ust. 3b);"Projekt uchwały, o której mowa w ust. 3, podlega zaopiniowaniu przez państwowego powiatowego inspektora sanitarnego w zakresie częstotliwości odbierania odpadów komunalnych"(art. 6r ust. 3c);"Uchwała, o której mowa w ust. 3, określa także tryb i sposób zgłaszania przez właścicieli nieruchomości przypadków niewłaściwego świadczenia usług przez przedsiębiorcę odbierającego odpady komunalne od właścicieli nieruchomości lub przez prowadzącego punkt selektywnego zbierania odpadów komunalnych"(art. 6r ust. 3d).
W związku z powyższym należy stwierdzić, iż w obecnym stanie prawnym uchwała wydawana na podstawie art. 6r ust. 3 ww. ustawy winna uwzględniać wytyczne wynikające z art. 6r ust. 3a, 3b i 3d, zaś jej projekt podlega zaopiniowaniu zgodnie z art. 6r ust. 3c.
W ocenie organu nadzoru Rada Gminy Janów Podlaski nie wypełniła ustawowego upoważnienia wynikającego z art. 6r ust. 3 w zw. z art. 6r ust. 3d ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, nie określiła bowiem trybu i sposobu zgłaszania przez właścicieli nieruchomości przypadków niewłaściwego świadczenia usług przez przedsiębiorcę odbierającego odpady komunalne od właścicieli nieruchomości lub przez prowadzącego punkt selektywnego zbierania odpadów komunalnych. Użyty przez ustawodawcę w art. 6r ust. 3d zwrot: "uchwała, o której mowa w ust. 3, określa także (...)" nie przewiduje bowiem żadnej swobody co do możliwości odstąpienia od uregulowania wskazanych w ustawie kwestii w uchwale podjętej na podstawie art. 6r ust. 3 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach.
Ponadto należy podnieść, iż w przedmiotowej uchwale nie został określony sposób świadczenia usług przez punkty selektywnego zbierania odpadów komunalnych, co zdaniem organu nadzoru stanowi istotne naruszenie art. 6r ust. 3 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach.
Należy bowiem wskazać, iż ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach nakłada na gminy obowiązek utworzenia punktu selektywnej zbiórki odpadów komunalnych. Podejmując uchwałę na podstawie upoważnienia z art. 6r ust. 3 ustawy rada gminy winna mieć na względzie przepis art. 3 ustawy, ustalający obowiązki gminy w zakresie utrzymania czystości i porządku.
Jak stanowi art. 3 ust. 2 pkt 6 ustawy w brzmieniu nadanym przez art. 1 pkt 3 lit. a tiret drugie ustawy z dnia 28 listopada 2014 r. gminy zapewniają czystość i porządek na swoim terenie i tworzą warunki niezbędne do ich utrzymania, a w szczególności tworzą punkty selektywnego zbierania odpadów komunalnych w sposób zapewniający łatwy dostęp dla wszystkich mieszkańców gminy, które zapewniają przyjmowanie co najmniej takich odpadów komunalnych jak: przeterminowane leki i chemikalia, zużyte baterie i akumulatory, zużyty sprzęt elektryczny i elektroniczny, meble i inne odpady wielkogabarytowe, zużyte opony, odpady zielone oraz odpady budowlane i rozbiórkowe stanowiące odpady komunalne, a także odpadów komunalnych określonych w przepisach wydanych na podstawie art. 4a.
Z kolei zgodnie z art. 3 ust. 2b dodanym przez art. 1 pkt 3 lit. b ustawy z dnia 28 listopada 2014 r. gmina jest obowiązana utworzyć co najmniej jeden stacjonarny punkt selektywnego zbierania odpadów komunalnych, samodzielnie lub wspólnie z inną gminą lub gminami.
Jak wynika z powyższego co najmniej jeden punkt selektywnego zbierania odpadów utworzony na terenie gminy powinien mieć charakter stacjonarny. Ustawodawca nie wykluczył przy tym możliwości równoległego funkcjonowania mobilnych punktów selektywnej zbiórki odpadów, jednakże wprowadzenie przepisu ust. 2b w art. 3 ustawy jednoznacznie przesądza, iż mobilne formy zbierania odpadów nie mogą być potraktowane jako wypełnienie obowiązku utworzenia PSZOK przez gminę.
Określając materię, jaką pozostawiono do uregulowania w drodze uchwały radzie gminy ustawodawca nakazał obligatoryjnie objąć wskazane w ustawie kwestie będące przedmiotem upoważnienia. Pominięcie przez radę gminy któregoś z elementów upoważnienia wynikającego z art. 6r ust. 3 w zw. z art. 6r ust. 3a, 3b i 3d ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach skutkuje brakiem pełnej jego realizacji i ma istotny wpływ na ocenę zgodności z prawem podjętego aktu. Rada gminy obowiązana jest bowiem przestrzegać zakresu upoważnienia, udzielonego jej przez ustawę. Niewyczerpanie zakresu
przedmiotowego przekazanego przez ustawodawcę do uregulowania w drodze uchwały, skutkuje zaś istotnym naruszeniem prawa. Za prawidłowe wykonanie upoważnienia można bowiem uznać tylko taką uchwałę, której postanowienia normują wyczerpująco wszystkie kwestie przekazane w upoważnieniu ustawowym. A zatem jeśli ustawodawca zastrzegł, że w akcie prawa miejscowego powinny znaleźć się określone regulacje, to ich brak oznacza niewypełnienie przez podjętą uchwałę zakresu regulacji określonej w upoważnieniu ustawowym.
Uchwała w sprawie określenia szczegółowego sposobu i zakresu świadczenia usług w zakresie odbierania odpadów komunalnych stanowi akt prawa miejscowego, wydany z upoważnienia określonego w art. 6r ust. 3 ustawy, co oznacza, że organ stanowiący musi ściśle uwzględniać wytyczne zawarte w upoważnieniu. Odstąpienie od tej zasady narusza związek formalny i materialny pomiędzy aktem wykonawczym a ustawą, co z reguły stanowi istotne naruszenie prawa.
W celu pełnej realizacji upoważnienia ustawowego Rada Gminy Janów Podlaski winna określić w podejmowanej uchwale tryb i sposób zgłaszania przez właścicieli nieruchomości przypadków niewłaściwego świadczenia usług przez przedsiębiorcę odbierającego odpady komunalne od właścicieli nieruchomości lub przez prowadzącego punkt selektywnego zbierania odpadów komunalnych, a także uregulować zasady działania punktów selektywnego zbierania odpadów komunalnych.
W uzupełnieniu należy podnieść, iż przedmiotowa uchwała jest obarczona również wadą prawną innego rodzaju.
Zgodnie z §1 pkt 2 uchwały postanowiono, iż w zamian za uiszczoną przez właścicieli nieruchomości opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi Gmina Janów Podlaski będzie świadczyć usługiodbierania od właścicieli nieruchomości zebranych odpadów komunalnych w ilości nie większej niż ilość stanowiąca czterokrotność minimalnej pojemności pojemników przewidzianych dla danego rodzaju nieruchomości wynikającej z regulaminu utrzymania czystości i porządku w gminie.
Zdaniem organu nadzoru Rada Gminy powyższą regulacją wprowadziła ograniczenie w odniesieniu do ilości wszystkich rodzajów odpadów odbieranych przez gminę, co stanowi naruszenie regulacji art. 6r ust. 3a ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach.
Zgodnie z treścią ww. przepisu w uchwale, o której mowa w ust. 3, dopuszcza się ograniczenie ilości odpadów zielonych, zużytych opon, odpadów wielkogabarytowych oraz odpadów budowlanych i rozbiórkowych stanowiących odpady komunalne odbieranych lub przyjmowanych przez punkty selektywnego zbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości w zamian za pobraną opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi.
Jak wynika z powyższego ustawodawca wyraźnie dopuścił możliwość ograniczania ilości poszczególnych rodzajów odpadów odbieranych lub przyjmowanych przez punkty selektywnego zbierania odpadów komunalnych. W konsekwencji odpady w ilości większej aniżeli ustalona, będą mogły być przyjmowane przez punkt selektywnej zbiórki w ramach usługi dodatkowej za odrębną opłatą, na podstawie uchwały podjętej w wykonaniu upoważnienia z art. 6r ust. 4 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach.
W tym stanie rzeczy, stwierdzenie nieważności uchwały Nr VII/54/15 Rady Gminy Janów Podlaski jest uzasadnione.
Na niniejsze rozstrzygnięcie nadzorcze przysługuje skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, złożona za moim pośrednictwem, w terminie 30 dni od daty jego doręczenia.
| . | w/z WOJEWODY LUBELSKIEGO | |
| . |
|
Otrzymują:
1) Wójt Gminy Janów Podlaski
2) Przewodniczący Rady Gminy Janów Podlaski
Konsultanci pracują od poniedziałku do piątku w godzinach 8:00 - 17:00
