Uchwała nr 0102-383/15 Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w Olsztynie
z dnia 16 listopada 2015r.
w sprawie badania zgodności z prawem uchwały Nr XII/64/2015 Rady Gminy Banie Mazurskie z dnia 27 października 2015 r. w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości
Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w Olsztynie
na podstawie art. 11 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 7 października 1992 r. o regionalnych izbach obrachunkowych (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r. poz. 1113 z późn.zm.) oraz art. 91 ust. 1, ust. 3 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jednolity Dz. U. z 2015 r. poz. 1515)
uchwala, co następuje
stwierdza się nieważność § 1 pkt 1 lit. "b" uchwały Nr XII/64/2015 Rady Gminy Banie Mazurskie z dnia 27 października 2015 r. w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości z powodu określenia kategorii opodatkowania niezgodnie z ustawą z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz. U. z 2014 r., poz. 849 z późn. zm.) oraz § 5 z powodu wskazania daty wejścia w życie ww. uchwały po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym Województwa Warmińsko-Mazurskiego, co narusza art. 5 ust. 1 ww. ustawy w związku z uchwalonymi stawkami podatku od nieruchomości.
Uzasadnienie
Rada Gminy Banie Mazurskie w dniu 27 października 2015 r. podjęła uchwałę Nr XII/64/2015 w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości.W dniu 02 listopada 2015 r. przedmiotowa uchwała wpłynęła do Regionalnej Izby Obrachunkowej w Olsztynie, celem zbadania jej postanowień pod względem zgodności z prawem.Pismem z dnia 10 listopada 2015 r. zawiadomiono Gminę Banie Mazurskie, iż uchwała ta będzie rozpatrywana na posiedzeniu Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w Olsztynie (dalej: Kolegium Izby) w dniu 16 listopada 2015 r.Zgodnie z art. 18 ust. 3 cyt. ustawy o regionalnych izbach obrachunkowych, w posiedzeniu kolegium ma prawo uczestniczyć przedstawiciel podmiotu, którego sprawa jest rozpatrywana. Przedstawiciel Gminy Banie Mazurskie, nie wziął udziału w posiedzeniu Kolegium Izby. Stosownie do art. 18 ust. 1 pkt 1 ustawy o regionalnych izbach obrachunkowych, orzekanie o nieważności uchwał i zarządzeń, w sprawach wymienionych w art. 11 ust. 1 w/w ustawy, zastrzeżono dla kolegium regionalnej izby obrachunkowej, natomiast zgodnie z art. 11 ust. 3 tej ustawy w przypadku nieistotnego naruszenia prawa w uchwale lub zarządzeniu izba nie stwierdza nieważności uchwały lub zarządzenia, lecz ogranicza się do wskazania, że wydano je z naruszeniem prawa. Przepis art. 11 ust. 1 pkt 5 ustawy o regionalnych izbach obrachunkowych stanowi, że właściwość rzeczowa regionalnych izb obrachunkowych obejmuje uchwały i zarządzenia podejmowane przez organy jednostek samorządu terytorialnego w sprawach podatków i opłat lokalnych, do których mają zastosowanie przepisy ustawy - Ordynacja podatkowa.Kolegium Izby, badając przedmiotową uchwałę stwierdziło, co następuje: - w § 1 pkt 1 lit. "b" Rada Gminy Banie Mazurskie określiła kategorię opodatkowania "od gruntów pod wodami powierzchniowymi stojącymi oraz pod wodami powierzchniowymi płynącymi 4,58 zł od 1 ha powierzchni". - w § 1 określiła "stawki podatku od nieruchomości obowiązujące na terenie gminy Banie Mazurskie w 2016 roku." - w § 5 Rada Gminy Banie Mazurskie postanowiła, że "Uchwała wchodzi w życie po upływie 14 dni od ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym Województwa Warmińsko-Mazurskiego", Kolegium Izby, odnosząc się do zapisów w § 1 pkt 1 lit. "b" ww. uchwały Rady Gminy Banie Mazurskie stwierdza, że takie określenie kategorii opodatkowania gruntów jest niezgodne z przepisem art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. "b" ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz. U. z 2014 r., poz. 849 z późn. zm.). Kategoria opodatkowania określona w ww. przepisie to: grunty "… pod wodami powierzchniowymi stojącymi oraz pod wodami powierzchniowymi płynącymi jezior i zbiorników sztucznych … "Zgodnie z art. 217 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. Nr 78 poz. 483 z późn. zm.) "Nakładanie podatków, innych danin publicznych, określanie podmiotów, przedmiotów opodatkowania i stawek podatkowych, a także zasad przyznawania ulg i umorzeń oraz kategorii podmiotów zwolnionych od podatków następuje w drodze ustawy."Powyższy przepis kładzie kres możliwościom nakładania podatków i danin publicznych, ustalania stawek podatkowych, zasad przyznawania ulg i umorzeń, jak również zwolnień od podatku w innej formie niż w drodze ustawy. Ponadto Kolegium Izby badając przedmiotową uchwałę stwierdziło, co następuje: - w § 5 Rada Gminy Banie Mazurskie postanowiła, że "Uchwała wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym Województwa Warmińsko-Mazurskiego", jednocześnie w § 1 ww. uchwały określiła stawki podatku od nieruchomości obowiązujące na terenie Gminy Banie Mazurskie w 2016 roku. Zgodnie z art. 2 ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych (t. j. Dz. U. z 2011 r. Nr 197, poz. 1172 ze zm.) ogłaszanie aktu normatywnego w dzienniku urzędowym jest obowiązkowe. Stosownie do art. 4 ust. 1 i 2 tej ustawy akty normatywne, zawierające przepisy powszechnie obowiązujące, ogłaszane w dziennikach urzędowych wchodzą w życie po upływie czternastu dni od dnia ich ogłoszenia chyba, że dany akt normatywny określi termin dłuższy. W uzasadnionych przypadkach akty normatywne, z zastrzeżeniem ust. 3, mogą wchodzić w życie w terminie krótszym niż czternaście dni, a jeżeli ważny interes państwa wymaga natychmiastowego wejścia w życie aktu normatywnego i zasady demokratycznego państwa prawnego nie stoją temu na przeszkodzie, dniem wejścia w życie może być dzień ogłoszenia tego aktu w dzienniku urzędowym.Uchwała Rady Gminy Banie Mazurskie w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości ma charakter przepisu prawa miejscowego, powszechnie obowiązującego na danym terenie, skierowanego do nieokreślonego kręgu osób. Jest więc aktem normatywnym zawierającym normy generalne i abstrakcyjne.W ocenie Kolegium Izby zapis § 5 uchwały został zredagowany w sposób wadliwy, gdyż powoduje, że uchwała w sprawie stawek podatku od nieruchomości na 2016 wejdzie w życie 14 dni od dnia ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym Województwa Warmińsko-Mazurskiego, co spowodowałoby wprowadzenie kategorii opodatkowania nieprzewidzianych przez ustawodawcę w 2015 r. - § 1 pkt 1 lit. "b" ww. uchwały, oraz przekroczenie maksymalnych stawek tego podatku przewidzianych na 2015 r. przez ustawodawcę.Powyższy stan narusza art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz. U. z 2014 r., poz. 849 z późn. zm.), gdzie określono m.in. maksymalną wysokość stawek podatku od nieruchomości.W piśmiennictwie do istotnych wad uchwały, skutkujących stwierdzeniem jej nieważności, zalicza się między innymi naruszenie przepisów wyznaczających kompetencję organów samorządu do podejmowania uchwał, naruszenie podstawy prawnej podjętej uchwały, naruszenie przepisów prawa ustrojowego oraz prawa materialnego poprzez wadliwą ich interpretację oraz przepisów regulujących procedury podejmowania uchwał (Z. Kmieciak, M. Stahl, Akty nadzoru nad działalnością samorządu terytorialnego, Samorząd terytorialny 2001/1-2, s. 102).Na szczególną uwagę zasługuje wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 stycznia 1997 r.: "Do działalności organów samorządu terytorialnego w sferze zobowią-zań publicznoprawnych nie stosuje się zasady "co nie jest zakazane jest dozwolone", lecz regułę "dozwolone jest tylko to, co prawo wyraźnie przewiduje" " (sygn. akt. III SA 534/96, M.Podat. 1997/12/374). Jednocześnie normy kompetencyjne powinny być interpretowane w sposób ści-sły. Zakazane jest dokonywanie wykładni rozszerzającej przepisów kompetencyjnych, co pod-kreślił Trybunał Konstytucyjny w wyroku z 28 czerwca 2000 r. (K25/99, OTK2000/5/141). Bio-rąc pod uwagę, iż zgodnie z ukształtowaną linią orzeczniczą sądów administracyjnych, do rodza-jów naruszeń przepisów skutkujących nieważnością uchwały organów jednostek samorządu terytorialnego (lub jej części) zaliczyć należy naruszenie: przepisów wyznaczających kompetencję do podejmowania uchwał, podstawy prawnej podejmowania uchwał, przepisów prawa ustrojowego, przepisów, prawa materialnego - przez wadliwą ich wykładnię - oraz przepisów regulujących procedurę podejmowania uchwał (np. wyrok NSA z 11 lutego 1998 r. sygn. II SA/Wr 1459/97).
Uchwała wchodzi w życie z dniem podjęcia i podlega publikacji w Dzienniku Urzędowym Województwa Warmińsko-Mazurskiego.
Na niniejszą uchwałę przysługuje prawo wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, w terminie 30 dni od daty jej otrzymania, za pośrednictwem tutejszej Izby.
| Prezes Regionalnej Izby Obrachunkowej w Olsztynie |
Konsultanci pracują od poniedziałku do piątku w godzinach 8:00 - 17:00
