Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w Olsztynie

na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 11 ust. 1 pkt 5 i ust. 3 ustawy z dnia 7 października 1992 r. o regionalnych izbach obrachunkowych (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r. poz.1113 z późn. zm.) oraz art. 91 ust. 1, 3 i 4 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jednolity: Dz. U. z 2015 r. poz. 1515)

uchwala, co następuje:

§ 1. stwierdza się nieważność § 5 ust. 3 i ust. 4 uchwały Nr XV/123/2015 Rady Miejskiej Ruciane-Nida z dnia 25 listopada 2015 r. w sprawie ustalenia opłaty targowej, terminu jej płatności oraz sposobu jej poboru.

§ 2. wskazuje się, że uchwała Nr XV/123/2015 Rady Miejskiej Ruciane-Nida z dnia 25 listopada 2015 r. w sprawie ustalenia opłaty targowej, terminu jej płatności oraz sposobu jej poboru została wydana z naruszeniem prawa.

Uzasadnienie

Rada Miejska Ruciane-Nida na sesji w dniu 25 listopada 2015 r. podjęła uchwałę Nr XV/123/2015 w sprawie ustalenia opłaty targowej, terminu jej płatności oraz sposobu jej poboru.W dniu 02 grudnia 2015 r. uchwałę tę przedłożono Regionalnej Izbie Obrachunkowej w Olsztynie, celem zbadania jej postanowień pod względem zgodności z prawem.Pismem z dnia 11 grudnia 2015 r. zawiadomiono Gminę Ruciane-Nida, że uchwała ta będzie rozpatrywana na posiedzeniu Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w Olsztynie (zwane dalej: Kolegium Izby) w dniu 09 grudnia 2015 r. Zgodnie z art. 18 ust. 3 powołanej ustawy o regionalnych izbach obrachunkowych w posiedzeniu kolegium izby ma prawo uczestniczyć przedstawiciel podmiotu, którego sprawa jest rozpatrywana. Przedstawiciel Gminy Ruciane-Nida nie uczestniczył w posiedzeniu Kolegium Izby. Stosownie do art. 18 ust. 1 pkt 1 ustawy o regionalnych izbach obrachunkowych, orzekanie o nieważności uchwał i zarządzeń, w sprawach wymienionych w art. 11 ust. 1 w/w ustawy, zastrzeżono dla kolegium regionalnej izby obrachunkowej. Natomiast art. 11 ust. 3 stanowi, że w przypadku nieistotnego naruszenia prawa w uchwale lub zarządzeniu izba nie stwierdza nieważności uchwały lub zarządzenia, lecz ogranicza się do wskazania, że wydano je z naruszeniem prawa. Przepis art. 11 ust. 1 pkt 5 ustawy o regionalnych izbach obrachunkowych stanowi, że właściwość rzeczowa regionalnych izb obrachunkowych obejmuje uchwały i zarządzenia podejmowane przez organy jednostek samorządu terytorialnego w sprawach podatków i opłat lokalnych, do których mają zastosowanie przepisy ustawy Ordynacja podatkowa.Kolegium Izby badając przedmiotową uchwałę stwierdziło, że Rada Miejska Ruciane-Nida w § 5 ust. 3 i ust. 4 postanowiła, że ustala się wynagrodzenie inkasenta, o którym mowa w ust. 2, za pobór opłaty targowej w wysokości 30 % pobranych i terminowo odprowadzonych kwot oraz że szczegółowy zakres praw i obowiązków inkasentów wymienionych w § 5 ust. 2 pkt 1 i 2 określi umowa.Na podstawie art. 19 pkt 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2014 r. poz. 849 z późn. zm.) oraz art. 9 pkt 12 ustawy z dnia 25 czerwca 2015 r. o zmianie ustawy o samorządzie gminnym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015 r. poz. 1045), od 1 stycznia 2016 r. rada gminy w drodze uchwały może zarządzić pobór opłaty targowej w drodze inkasa oraz określić inkasentów i wysokość wynagrodzenia za inkaso. Przepis art. 19 pkt 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych upoważnia radę gminy wyłącznie do zarządzenia poboru danej opłaty (w tym przypadku opłaty targowej) w drodze inkasa oraz do określenia inkasentów i wysokości ich wynagrodzenia. Nie upoważnia natomiast rady gminy do ustalania wysokości wynagrodzenia za inkaso od terminowo odprowadzonych kwot pobranej opłaty i stanowienia dodatkowych uregulowań w przedmiocie inkasa w tym o tym, że szczegółowy zakres praw i obowiązków inkasentów określi umowa.Obowiązki inkasentów w zakresie m. in. terminowych płatności pobranych podatków i opłat wynikają wprost z mocy prawa - art. 9 i art. 47 § 4a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jednolity; Dz. U. z 2015 r. poz. 613 z późn. zm.), a zasady odpowiedzialności za niewykonywanie lub nienależyte wykonywanie tych obowiązków przez inkasentów oraz zasady postępowania organu podatkowego, ustalają unormowania art. 30 § 2 i § 3 oraz § 4 powołanej ustawy Ordynacja podatkowa. Odnosząc się do powyższego Kolegium Izby stwierdza, że organy władzy publicznej, zgodnie z art. 7 ustawy z dnia 2 kwietnia 1997 r. Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. Nr 78, poz. 483 z późn. zm.), działają na podstawie i w granicach prawa. Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 15 stycznia 1997 r. stwierdził: "Do działalności organów samorządu terytorialnego w sferze zobowiązań publicznoprawnych nie stosuje się zasady "co nie jest zakazane jest dozwolone", lecz regułę "dozwolone jest tylko to, co prawo wyraźnie przewiduje" " (sygn. akt. III SA 534/96). Jednocześnie normy kompetencyjne powinny być interpretowane w sposób ścisły. Zakazane jest dokonywanie wykładni rozszerzającej przepisów kompetencyjnych, co podkreślił Trybunał Konstytucyjny w wyroku z 28 czerwca 2000 r. (K25/99, OTK2000/5/141). Mając powyższe na uwadze, Kolegium Izby stwierdza, że Rada Miejska Ruciane-Nida w § 5 ust. 3 i ust. 4 przedmiotowej uchwały uregulowała sprawy, które wykraczają poza zakres przysługujących jej kompetencji określonych w art. 19 pkt 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Ponadto Kolegium Izby stwierdza, że przedmiotowa uchwała została podjęta z naruszeniem prawa, ponieważ Rada Miejska Ruciane-Nida w § 1 wprowadziła opłatę targową jedynie na targowiskach w miejscowościach Łukta i Ruciane-Nida, podczas gdyż art. 15 ust. 1 i ust. 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych wynika, że opłatę targową pobiera się od osób fizycznych, osób prawnych oraz jednostek organizacyjnych nie posiadających osobowości prawnej dokonujących sprzedaży na targowiskach a targowiskami są wszelkie miejsca, w których prowadzona jest sprzedaż.Zgodnie z ukształtowaną linią orzeczniczą sądów administracyjnych, do rodzajów naruszeń przepisów skutkujących nieważnością uchwały organów jednostek samorządu terytorialnego (lub jej części) zaliczyć należy naruszenie: przepisów wyznaczających kompetencję do podejmowania uchwał, podstawy prawnej podejmowania uchwał, przepisów prawa ustrojowego, przepisów, prawa materialnego - przez wadliwą ich wykładnię - oraz przepisów regulujących procedurę podejmowania uchwał (np. wyrok NSA z 11 lutego 1998 r. sygn. II SA/Wr 1459/97).Wobec powyższego Kolegium Izby postanowiło, jak w sentencji.

Uchwała wchodzi w życie z dniem podjęcia i podlega publikacji w Dzienniku Urzędowym Województwa Warmińsko-Mazurskiego.

Na niniejszą uchwałę Kolegium RIO w Olsztynie przysługuje prawo wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, w terminie 30 dni od daty jej otrzymania, za pośrednictwem tutejszej Izby.