Na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 13 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz. U. 2016 r., poz. 446) Rada Miasta Gniezna uchwala co następuje:

§ 1. Nadaje się nazwę "Skwer im. Adama Borysa ps. "Pług" dowódcy Batalionu Parasol" działce oznaczonej geodezyjnie jako numer: 13 ark. 26, zgodnie z załącznikiem nr 1 do niniejszej uchwały.

§ 2. Wykonanie uchwały powierza się Prezydentowi Miasta Gniezna.

§ 3. Uchwała obowiązuje po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym Województwa Wielkopolskiego i podlega ogłoszeniu w sposób zwyczajowo przyjęty na terenie miasta Gniezna.

Załącznik do Uchwały Nr XXII/ /2016
Rady Miasta Gniezna
z dnia 18 maja 2016 r.

mapa z lokalizacją skweru podlegającego nadaniu nazwy

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 18 ust. 2 pkt 13 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, podejmowanie uchwał w sprawie nazw ulic, placów publicznych, mostów oraz wznoszenia pomników, należy do wyłącznej kompetencji rady gminy.

Z wnioskiem o nazwanie skweru, u zbiegu ulic Franklina Roosevelta i Juliusza Słowackiego, imieniem Adama Borysa ps. "Pług" dowódcy Batalionu Parasol wystąpił ZHP Krąg Starszyzny Harcerskiej Hufiec Gniezno.

Adam Borys ps. "Pług" urodził się 10 grudnia 1909 r. w Niechanowie.

Szkołę powszechną ukończył w Niechanowie. Następnie naukę kontynuował w Gimnazjum Państwowe im. Bolesława Chrobrego, w którym należał do II Drużyny Harcerskiej im. Tadeusza Kościuszki. Po jego ukończeniu zgłosił się na ochotnika do Szkoły Podchorążych we Włodzimierzu Wołyńskim, po nauce w której odbył służbę w 17. Pułku Artylerii Lekkiej.

Studia ukończył na Wydziale Rolniczo-Leśnym Uniwersytetu Poznańskiego, w trakcie których aktywnie udzielał się w harcerstwie. Po studiach wyjechał na stypendium do USA.

W 1939 r. wziął udział w wojnie obronnej jako oficer rezerwy 17 Pułku Artylerii Lekkiej w Gnieźnie. Przydzielony do Ośrodka Zapasowego Artylerii w Kielcach przejął dowodzenie baterią 55. Pułku Artylerii Lekkiej, z którą wyruszył w kierunku Lwowa a następnie w kierunku południowym. Tam przekroczył granicę węgierską i został internowany.

Wraz z pozostałymi żołnierzami rodzimej baterii trafił do obozu internowania w mieście Györ nad Dunajem, jednakże nie akceptując tej sytuacji, włączył się w prace zespołu przerzutowego. W obozie pozostał do końca 1939 roku.

W połowie stycznia 1940 roku, przez Jugosławię dotarł do Francji. Po kilku miesiącach, w szeregach 3 Dywizji Piechoty, wziął udział w kampanii francuskiej, a po jej klęsce przedostał się do Wielkiej Brytanii.

Po przybyciu do Wielkiej Brytanii otrzymał przydział do dywizjonu artylerii 1. brygady strzelców, gdzie pełnił funkcję oficera zwiadowczego dywizjonu. Na wieść o szkoleniu oficerów przerzucanych do kraju, ochotniczo zgłosił się na szkolenie dla oficerów, którzy mieli zostać przerzuceni do kraju i tam prowadzić walkę w szeregach Związku Walki Zbrojnej. Po przejściu cyklu szkoleń dla cichociemnych, 28 lipca 1942 roku Adam Borys złożył przysięgę na rotę Armii Krajowej, a następnie w nocy z 1 na 2 października 1942 roku, został zrzucony jako "cichociemny"do Polski, w rejonie miejscowości Garwolin.

Po okresie aklimatyzacji w okupowanej ojczyźnie został oficerem Kedywu Komendy Głównej AK, gdzie zajmował się szkoleniem młodych kadr, wywodzących się z Grup Szturmowych. Jego doświadczenie i wiedza były wykorzystywane rónież w szeregu wielu akcji.

W połowie 1943 r. sformował nowy oddział przeznaczony do wyjątkowo trudnych zadań - "Agat" (Anty-Gestapo), nazwany później "Pegazem", a wreszcie w maju 1944 roku "Parasolem".

W latach 1943 - 44 oddział ten wykonał wiele akcji wymierzonych przeciwko okupantowi, z których najbardziej znana to akcja zamachu na komendanta policji i SS Franza Kucherę.

Od 1 sierpnia 1944 roku "Pług" wraz z dowodzonym przez siebie "Parasolem" rozpoczął walki na Woli, podczas których został ciężko ranny. Z uwagi na odniesioną ranę, do końca powstania był wyłączony z dalszych walk.

Po kapitulacji Powstania Warszawskiego dostał się do niewoli i przebywał w obozie jenieckim pod Dreznem.

W 1945 r. powrócił do kraju.W okresie stalinowskim był represjonowany, po 1956 r. został zrehabilitowany.

Od 1958 roku organizował Instytut Przemysłu Mięsnego w Warszawie, któremu szefował do 1968 roku. Pełnił również funkcję sekretarza Międzynarodowej Unii Nauk o Żywności.

W 1966 roku współorganizował I Kongres Unii w Warszawie. Aktywnie jako pracownik naukowy pracował
do 1980 roku.

Został odznaczony Krzyżem Walecznych, Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari (V klasy), Złotym Krzyżem Zasługi z Mieczami.

Adam Borys zmarł 27 sierpnia 1986 r. w Witkowie, gdzie został również pochowany.

Jego symboliczny grób znajduje się na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach w Warszawie.

Adam Borys był wybitnym synem Ziemi Wielkopolskiej, a jego bohaterskie czyny podczas działań konspiracyjnych i walk zbrojnych o niepodległość są dowodem na to, że taki bohater zasługuje na upamiętnienie. W tym roku przypada również 30 rocznca jego śmierci. Nazwanie skweru jego imieniem będzie też doskonałą lekcją historii dla dzieci i młodzieży z pobliskich szkół oraz pozwoli na organizację w tym miejscu uroczystości upamiętniających kolejne rocznice wybuchu Powstania Warszawskiego.

Mając na uwadze powyższe, podjęcie uchwały jest zasadne.