Wyrok WSA w Krakowie z dnia 14 lipca 2022 r., sygn. II SA/Kr 165/22
Inne
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Paweł Darmoń Sędziowie: WSA Agnieszka Nawara – Dubiel WSA Mirosław Bator (spr.) po rozpoznaniu w dniu 14 lipca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi "P" S.A. w L. na decyzję Wojewody [...] z dnia 21 grudnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie odmowy ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości skargę oddala
Uzasadnienie
Starosta Miechowski decyzją z dnia 1 lipca 2021 r. nr GG.6852.7.2021.KC działając na podstawie art. 124 ust. 1, 2, 3, 4, 5, 6 i 7 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami oraz art. 104 § 1 K.p.a. orzekł w pkt 1 o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości, położonej w obrębie Miechów, jednostka ewidencyjna Miechów, powiat miechowski, województwo małopolskie składającej się z działek nr [...] i [...], objętych odpowiednio księgami wieczystymi nr [...] [...], [...] i [...],stanowiących własność J. W.. Celem ograniczenia prawa własności jest umożliwienie wnioskodawcy wykonania prac budowlano-montażowych, związanych z budową elektroenergetycznej sieci kablowej doziemnej niskiego napięcia 0,4 kV i złącza kablowego na w/w działkach, w szczególności polegających na działce nr [...] - budowa sieci elektroenergetycznej kablowej doziemnej niskiego napięcia 0,4 kV długości trasy 34 m - powierzchnia do czasowego zajęcia wynosi 282 m2, na działce nr [...] - budowa sieci elektroenergetycznej kablowej doziemnej niskiego napięcia 0,4 kV długości trasy 70 m, budowa złącza kablowego o wymiarach 0,7 x 0,25 x 1,2 m - powierzchnia do czasowego zajęcia wynosi 925 m2 , na działce nr [...] - nie będą prowadzone prace budowlano-montażowe i ograniczenie prawa własności dotyczy tylko umożliwienia dojazdu do działki nr [...] - powierzchnia do czasowego zajęcia wynosi 451 m2. Lokalizację linii oraz obszar pasa technologicznego przedstawiono na załączniku mapowym, stanowiącym integralną część decyzji. W pasie technologicznym obowiązują ograniczenia w korzystaniu z nieruchomości, polegające na obowiązku korzystania z tego pasa w sposób zgodny z aktualnie obowiązującymi przepisami prawa i normami dotyczącymi budowy oraz eksploatacji zlokalizowanych tam obiektów i urządzeń elektroenergetycznych, w pkt 2 ze względu na sposób zagospodarowania działek nr [...], [...] i [...] w obrębie Miechów zobowiązał wnioskodawcę do uzgodnienia harmonogramu i terminu rozpoczęcia prac budowlano - montażowych z właścicielem nieruchomości, przy czym termin ten nie może być dłuższy niż 14 dni od daty otrzymania przez właściciela wniosku o jego uzgodnienie. W przypadku braku porozumienia pomiędzy stronami w określonym powyżej okresie, po upływie 14 dni od daty otrzymania przez właściciela wniosku o uzgodnienie terminu rozpoczęcia prac związanych z realizacją inwestycji wnioskodawca ma prawo wejścia na teren działek nr [...], [...] i [...] w Miechowie w celu wykonania tych prac; w pkt 3 zobowiązał wnioskodawcę do umieszczenia projektowanego kabla doziemnego w rurze osłonowej o odpowiednim przekroju na całej jego długości. W uzasadnieniu organ wskazał, że na dzień 9.04.2021 roku wyznaczone zostały oględziny na nieruchomości, które miały na celu ustalenie stanu faktycznego, zebranie oświadczeń i uzgodnienie interesów stron. Zgodnie z oświadczeniem złożonym przez właściciela nieruchomości do załatwienia sprawy uzyskania zgody na udostępnienie nieruchomości na potrzeby planowanej przez [...] S.A. inwestycji nie doszło z winy inwestora. Postawiony został zarzut, że rokowania były prowadzone w sposób pozorowany, nie przedstawiono dokumentów ani wyliczeń, z których wynikałaby proponowana kwota wynagrodzenia za ustanowienie służebności przesyłu czy powierzchnie części działek do zajęcia, nie przedstawiono harmonogramu prowadzenia prac. Ponadto zawnioskowano o dokonanie uzgodnień z Powiatową Stacją Sanitarno - Epidemiologiczną oraz Powiatowym Inspektoratem Weterynarii w Miechowie, czy planowana przez PGE inwestycja nie koliduje z działalnością przedsiębiorstwa spożywczego, mającego siedzibę na działkach nr [...], [...] i [...], oraz o ustalenie szczegółowego harmonogramu i terminu rozpoczęcia planowanych prac z wyprzedzeniem jednego miesiąca. Pełnomocnik wnioskodawcy oświadczył, że podtrzymuje w całości złożony wniosek, a także wniósł o umieszczenie w decyzji wpisu, iż w przypadku braku porozumienia z właścicielem nieruchomości w kwestii terminu rozpoczęcia prac w ciągu 7 dni od daty powiadomienia wykonawca będzie miał bezwzględne prawo wejścia na grunt celem ich wykonania. Po analizie zgromadzonego materiału organ w dniu 26.05.2021 r. wydał postanowienie, w którym odmówił przeprowadzenia wnioskowanego przez stronę postępowania dowodowego, polegającego na uzyskaniu opinii Powiatowej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej oraz Inspekcji Weterynaryjnej w Miechowie w sprawie ustalenia czy czasowe ograniczenie prawa własności działek nr [...], [...] i [...] w Miechowie zgodnie z wnioskiem [...] S.A. nie jest sprzeczne z zasadami, przepisami prawa w zakresie mającej powstać na przedmiotowej nieruchomości inwestycji budowy zakładu przetwórstwa mięsnego ponieważ nie znaleziono podstaw do przeprowadzenia dowodu. Organ wskazał, że podstawą prawną wydania decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości jest art. 124 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, zwanej dalej ustawą. Zgodnie z tym przepisem starosta wykonujący zadania z zakresu administracji rządowej może ograniczyć sposób korzystania z nieruchomości przez udzielenia zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych i nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, jeżeli właściciel lub użytkownik wieczysty nie wyraża na to zgody. Ograniczenie to następuje zgodnie z planem miejscowym a w przypadku braku planu, zgodnie z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Zezwolenie powyższe wydaje się z urzędu lub na wniosek organu wykonawczego jednostki samorządu terytorialnego, innej osoby lub jednostki organizacyjnej (art. 124 ust. 2 ustawy) i powinno być poprzedzone przeprowadzeniem rokowań z właścicielem lub użytkownikiem wieczystym nieruchomości o uzyskanie zgody na dokonanie prac związanych z realizacją planowanej inwestycji. Rokowania te przeprowadza osoba lub jednostka organizacyjna zamierzająca wystąpić z wnioskiem o wydanie zezwolenia. Do wniosku należy dołączyć dokumenty z przeprowadzonych rokowań (art. 124 ust. 3 ustawy). Analiza zebranych w trakcie postępowania materiałów pozwala jednoznacznie stwierdzić, że planowana na działkach nr [...], [...] i [...] w Miechowie inwestycja budowy elektroenergetycznej sieci kablowej doziemnej niskiego napięcia 0,4 kV i złącza kablowego jest inwestycją celu publicznego zgodnie z art. 6 pkt 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. Jest także zgodna z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta Miechowa. Art. 124 ust. 3 ustanawia pierwszeństwo umownego uregulowania kwestii dysponowania przez inwestora daną nieruchomością na cele budowlane związane z realizacją inwestycji przed rozstrzygnięciem tej kwestii w formie decyzji administracyjnej. Nie osiągnięcie porozumienia pomiędzy właścicielem lub użytkownikiem wieczystym nieruchomości a inwestorem upoważnia organ administracji publicznej do wydania zezwolenia, o którym mowa w art. 124 ust. 1 ustawy. Należy podkreślić, że ustawa nie określa formy prowadzenia rokowań. W myśl orzecznictwa, strony zmierzające do załatwienia sprawy w sposób określony w art. 124 ust. 3 ustawy nie są związane jakimikolwiek regułami w zakresie przeprowadzenia rokowań. Powszechnie przyjmuje się, że spełnienie obowiązku przeprowadzenia rokowań jako przesłanki wszczęcia postępowania w sprawie uzyskania zgody na zajęcie nieruchomości oznacza taką sytuację, w której inwestor określił i zaproponował właścicielowi warunki uzyskania zgody na wykonanie prac budowlanych. Z kolei niemożność uzyskania zgody właściciela oznacza stan, gdy nie odpowiedział on na zaproszenie do rokowań, sprzeciwił się wyrażeniu zgody albo też strony postawiły sobie wzajemnie takie warunki, że uznały je za niemożliwe do przyjęcia. Rokowania mogą zostać zakończone w dowolnym czasie, gdy - w ocenie którejś ze stron - nie ma szans na zawarcie porozumienia. Nie przewidziano przy tym jakiejś szczególnej formy ich zakończenia. Oznacza to, że strony samodzielnie i w sposób dowolny decydują nie tylko o tym, czy w ich wyniku dojdą do porozumienia skutkującego dokonaniem czynności prawnej, lecz również o tym kiedy je zakończyć. Zgodnie z zawartą w aktach sprawy dokumentacją przedstawiciel wnioskodawcy występował do właściciela o wyrażenie zgody na udostępnienie nieruchomości w celu wykonania prac budowlanych, związanych z planowaną inwestycją. Z załączonych dokumentów wynika, że rokowania podjęte przez inwestora zakończyły się wynikiem negatywnym ze względu na brak porozumienia stron. Nie znalazły również potwierdzenia zarzuty zgłoszone na oględzinach przez pełnomocnika właściciela nieruchomości o pozorowanych rokowaniach inwestora. W tych okolicznościach należy uznać, że inwestor nie uzyskał zgody na udostępnienie nieruchomości. Mając na uwadze fakt, że decyzja wydana na podstawie art. 124 ust. 1 ustawy w sposób istotny może ograniczać możliwości korzystania z nieruchomości w sposób dotychczasowy albo w sposób zgodny z jej dotychczasowym przeznaczeniem zebrany materiał dowodowy został poddany analizie pod kątem oceny uciążliwości, jakie spowoduje realizacja inwestycji dla przedmiotowej nieruchomości. Niezwykle istotnym faktem w sprawie jest lokalizacja na działce nr [...] stacji trafo, co wyklucza możliwość całkowitego pominięcia omawianej nieruchomości przy projektowaniu elektroenergetycznej sieci kablowej doziemnej. Zgodnie z załącznikiem mapowym projektowana linia elektroenergetyczna zlokalizowana jest w bezpośrednim sąsiedztwie granic zewnętrznych nieruchomości, w związku z czym nie ograniczy w przyszłości możliwości zagospodarowania działek nr [...], [...] i [...]. Utrudnienia mogą wystąpić tylko w czasie prac budowlanych w związku z koniecznością dojazdu sprzętu specjalistycznego na plac budowy. Dlatego w orzeczeniu zobowiązano inwestora do wcześniejszego uzgodnienia z właścicielem nieruchomości zarówno harmonogramu jak i terminu realizacji prac budowlanych. Ze względów formalno-prawnych (uzyskanie pozwolenia na budowę, wyłonienie wykonawcy) niemożliwe jest w chwili obecnej sprecyzowanie daty rozpoczęcia tych prac, o co wnosił właściciel nieruchomości i jego pełnomocnik. W celu uniknięcia w przyszłości utrudnień w możliwości korzystania z przedmiotowej nieruchomości zobowiązano również inwestora do zastosowania rury osłonowej na całej długości projektowanego kabla. Zezwolenie na ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości wiąże się z obowiązkiem przywrócenia nieruchomości do stanu poprzedniego, niezwłocznie po założeniu lub przeprowadzeniu ciągów, przewodów i urządzeń, których mowa w art. 124 ust. 1 ustawy. Jeżeli przywrócenie nieruchomości do stanu poprzedniego jest niemożliwe albo powoduje nadmierne trudności lub koszty, stosuje się odpowiednio przepis art. 128 ust. 4 ustawy, tj. wnioskodawca będzie zobowiązany do zapłaty odszkodowania odpowiadającego wartości poniesionych szkód. Jeżeli wskutek tych zdarzeń zmniejszy się wartość nieruchomości odszkodowanie powiększa się o kwotę odpowiadającą temu zmniejszeniu. Wykonanie tego obowiązku spoczywa na osobie lub jednostce organizacyjnej występującej o zezwolenie. Z art. 124 ust. 6 wynika, że właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości jest obowiązany udostępnić nieruchomość w celu wykonania czynności związanych z konserwacją oraz usuwaniem awarii ciągów, przewodów i urządzeń, o których mowa w ust. 1. Obowiązek udostępnienia nieruchomości podlega egzekucji administracyjnej. Organ wystąpił do Wydziału Budownictwa i Architektury Starostwa Powiatowego w Miechowie o informację na temat aktualnego stanu zaawansowania postępowania o wydanie pozwolenia na budowę zakładu przetwórstwa spożywczego. Naczelnik tego Wydziału oświadczył, że od dnia 26.05.2021 roku, czyli od daty poprzedniej konsultacji w tej sprawie nie nastąpiły żadne zmiany i w związku z nie uzupełnieniem braków we wniosku niemożliwe jest wszczęcie postępowania administracyjnego. W świetle opisanych powyżej ustaleń organ I instancji uznał, że w niniejszej sprawie zostały spełnione przesłanki ograniczenia sposobu korzystania z przedmiotowej nieruchomości w drodze decyzji administracyjnej.
