DECYZJA WYKONAWCZA KOMISJI (UE) 2026/712
z dnia 24 marca 2026 r.
upoważniająca Belgię do zastosowania odstępstwa od wymagań technicznych określonych w załącznikach II i V do dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/1629 w odniesieniu do holownika „HAVENSLEEPBOOT 21”
(notyfikowana jako dokument nr C(2026) 1910)
(Jedynie teksty w języku francuskim i niderlandzkim są autentyczne)
KOMISJA EUROPEJSKA,
uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej,
uwzględniając dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/1629 z dnia 14 września 2016 r. ustanawiającą wymagania techniczne dla statków żeglugi śródlądowej, zmieniającą dyrektywę 2009/100/WE i uchylającą dyrektywę 2006/87/WE (1), w szczególności jej art. 25 ust. 1 lit. b),
po konsultacji z komitetem ustanowionym w art. 7 dyrektywy Rady 91/672/EWG z dnia 16 grudnia 1991 r. w sprawie wzajemnego uznawania krajowych patentów żeglarskich uprawniających do przewozu rzeczy i osób żeglugą śródlądową (2),
a także mając na uwadze, co następuje:
| (1) | 29 kwietnia 2021 r. Belgia powiadomiła Komisję o zamiarze odstąpienia od niektórych wymagań technicznych określonych w załącznikach II i V do dyrektywy (UE) 2016/1629 w odniesieniu do holownika „HAVENSLEEPBOOT 21”. Holownik dopiero niedawno został oddany do eksploatacji, w związku z czym należy przyjąć decyzję wykonawczą, która umożliwia wydanie świadectwa unijnego dla tej jednostki. |
| (2) | Proponowane odstępstwo dotyczy zastosowania dwupaliwowych silników spalinowych wewnętrznego spalania w holowniku „HAVENSLEEPBOOT 21”. Silniki te służą jako napęd statku i spalają metanol oraz żeglugowy olej napędowy jako paliwa w proporcji do 70 % metanolu i 30 % żeglugowego oleju napędowego. |
| (3) | Stosowanie dwupaliwowych silników na metanol/żeglugowy olej napędowy do napędu statku jest rokującą technologią w kontekście wdrażania czystej energii i paliw alternatywnych dla statków oraz ograniczania emisji gazów cieplarnianych i potencjalnych zanieczyszczeń. |
| (4) | Proponowane odstępstwo stymuluje innowacje i umożliwia stosowanie nowej technologii poprzez pilotażowe wdrożenie dwupaliwowych silników na metanol/żeglugowy olej napędowy w żegludze śródlądowej. Taka pilotażowa implementacja dwupaliwowych silników na metanol/żeglugowy olej napędowy to część procesu wdrażania technologii i jedyny możliwy sposób zainicjowania produkcji seryjnej. |
| (5) | Wymogi techniczne dotyczące statków żeglugi śródlądowej określono w europejskiej normie ustanowionej przez Europejski Komitet ds. Opracowywania Norm w Żegludze Śródlądowej („CESNI”). Normę tę określa się jako normę ES-TRIN. W czasie projektowania koncepcyjnego i budowy statku, odnośna norma ES-TRIN, określona w załączniku II do dyrektywy (UE) 2016/1629, nie obejmowała specjalnych przepisów dotyczących wykorzystania dwuskładnikowego paliwa zawierającego metanol/żeglugowy olej napędowy do silników napędowych statku. Specjalne przepisy dotyczące wykorzystywania metanolu na pokładzie jednostek pływających ustanowiono dopiero w oparciu o wnioski z prac nad rozwojem tego statku pilotażowego i zawarto w normie ES-TRIN 2025/1 (3), której stosowanie rozpoczęło się w drodze odniesienia w załączniku II do dyrektywy (UE) 2016/1629 dopiero w dniu 1 stycznia 2026 r. |
| (6) | Wobec braku przepisów regulacyjnych dotyczących łącznego wykorzystania metanolu i żeglugowego oleju napędowego do silników napędowych statku, w szczególności w czasie projektowania koncepcyjnego i budowy statku, należy zapewnić odpowiedni poziom bezpieczeństwa dla proponowanego zastosowania układu napędowego. |
| (7) | Dokumentacja techniczna przedłożona wraz z wnioskiem o przyznanie odstępstwa („dokumentacja techniczna”) została przygotowana przez Lloyd's Register, instytucję klasyfikacyjną dla statków żeglugi śródlądowej uznaną na podstawie art. 21 dyrektywy (UE) 2016/1629. Przedmiotowe specyfikacje techniczne opracowano z uwzględnieniem obecnych przepisów rozdziału 30 normy ES-TRIN 2023/1 (przepisy szczególne mające zastosowanie do jednostek wyposażonych w napęd lub systemy pomocnicze działające w oparciu o paliwo o temperaturze zapłonu 55?°C lub niższej) oraz załącznika 8 do normy ES-TRIN 2023/1 (przepisy dodatkowe mające zastosowanie do jednostek wyposażonych w układy napędowe lub pomocnicze, o temperaturze zapłonu 55?°C lub niższej). |
| (8) | Na podstawie dokumentacji technicznej grupa robocza ds. wymogów technicznych CESNI („grupa robocza”) przeanalizowała łączne wykorzystanie metanolu i żeglugowego oleju napędowego jako paliw do silników napędowych statku oraz środki bezpieczeństwa przewidziane w proponowanym odstępstwie. Wyniki tej analizy technicznej przedstawiono w specyfikacjach technicznych załączonych do niniejszej decyzji, opartych na dokumencie CESNI/PT (20) 21 rev. 3. |
| (9) | W wyniku analizy technicznej przeprowadzonej przez grupę roboczą stwierdzono, że eksploatację, bunkrowanie i konserwację układu można bezpiecznie przeprowadzać z uwzględnieniem planowanych środków i procedur określonych w dokumentacji technicznej. Można zatem stwierdzić, że zapewniony jest równoważny poziom bezpieczeństwa, o którym mowa w art. 25 ust. 1 lit. b) dyrektywy (UE) 2016/1629, o ile spełnione są warunki określone w załączniku. Można zatem przyznać wnioskowane odstępstwo. |
| (10) | Aby jednak wspomóc opracowanie ewentualnych przyszłych przepisów dotyczących homologacji typu silników spalinowych wewnętrznego spalania napędzanych metanolem, zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/1628 (4), oprócz wymogów dotyczących sprawozdawczości określonych w pkt 8 dokumentu CESNI/PT (20) 21 rev. 3, należy również przedstawić sprawozdania na temat emisji formaldehydu. Ponieważ brakuje praktycznego doświadczenia w zakresie emisji formaldehydu z tego rodzaju silników, Belgia powinna w tym kontekście uwzględnić swoje obowiązki wynikające z dyrektyw Rady 89/391/EWG (5) i 98/24/WE (6) oraz dyrektywy 2004/37/WE Parlamentu Europejskiego i Rady (7). |
| (11) | Proponowane odstępstwo dotyczy wydania unijnego świadectwa zdolności żeglugowej do celów prób obejmującego nowe specyfikacje techniczne stanowiące odstępstwo od załączników II i V do dyrektywy (UE) 2016/1629. Takie odstępstwa przyznaje się jedynie na ograniczony okres, który w tym przypadku powinien wynosić pięć lat od daty przyjęcia niniejszej decyzji, |
PRZYJMUJE NINIEJSZĄ DECYZJĘ:
Artykuł 1
Odstępstwa od wymagań technicznych określonych w załącznikach II i V do dyrektywy (UE) 2016/1629 w odniesieniu do holownika „HAVENSLEEPBOOT 21” o niepowtarzalnym europejskim numerze identyfikacyjnym statku 06503824, jeśli chodzi o wydanie unijnego świadectwa zdolności żeglugowej do celów prób obejmującego nowe specyfikacje techniczne, są dozwolone w zakresie i na warunkach określonych w załączniku do niniejszej decyzji. Odstępstwa te pozostają bez uszczerbku dla unijnych przepisów dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy, w szczególności dla obowiązków wynikających z dyrektyw 89/391/EWG, 98/24/WE i 2004/37/WE.
Artykuł 2
Niniejszą decyzję stosuje się przez 5 lat od daty jej przyjęcia.
Artykuł 3
Niniejsza decyzja skierowana jest do Królestwa Belgii.
Sporządzono w Brukseli dnia 24 marca 2026 r.
W imieniu Komisji
Apostolos TZITZIKOSTAS
Członek Komisji
(1) Dz.U. L 252 z 16.9.2016, s. 118, ELI: http://data.europa.eu/eli/dir/2016/1629/oj.
(2) Dz.U. L 373 z 31.12.1991, s. 29, ELI: http://data.europa.eu/eli/dir/1991/672/oj.
(3) Europejska norma ustanawiająca wymagania techniczne dla statków żeglugi śródlądowej, zob. https://www.cesni.eu/wp-content/uploads/2024/11/ES_TRIN_2025_signed_de.pdf.
(4) Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/1628 z dnia 14 września 2016 r. w sprawie wymogów dotyczących wartości granicznych emisji zanieczyszczeń gazowych i pyłowych oraz homologacji typu w odniesieniu do silników spalinowych wewnętrznego spalania przeznaczonych do maszyn mobilnych nieporuszających się po drogach, zmieniające rozporządzenia (UE) nr 1024/2012 i (UE) nr 167/2013 oraz zmieniające i uchylające dyrektywę 97/68/WE (Dz.U. L 252 z 16.9.2016, s. 53, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2016/1628/oj).
(5) Dyrektywa Rady 89/391/EWG z dnia 12 czerwca 1989 r. w sprawie wprowadzenia środków w celu poprawy bezpieczeństwa i zdrowia pracowników w miejscu pracy (Dz.U. L 183 z 29.6.1989, s. 1, ELI: http://data.europa.eu/eli/dir/1989/391/oj).
(6) Dyrektywa Rady 98/24/WE z dnia 7 kwietnia 1998 r. w sprawie ochrony zdrowia i bezpieczeństwa pracowników przed ryzykiem związanym ze środkami chemicznymi w miejscu pracy (czternasta dyrektywa szczegółowa w rozumieniu art. 16 ust. 1 dyrektywy 89/391/EWG) (Dz.U. L 131 z 5.5.1998, s. 11, ELI: http://data.europa.eu/eli/dir/1998/24/oj).
(7) Dyrektywa 2004/37/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie ochrony pracowników przed zagrożeniem dotyczącym narażenia na działanie czynników rakotwórczych, mutagenów lub substancji reprotoksycznych podczas pracy (szósta dyrektywa szczegółowa w rozumieniu art. 16 ust. 1 dyrektywy Rady 89/391/EWG) (Dz.U. L 158 z 30.4.2004, s. 50, ELI: http://data.europa.eu/eli/dir/2004/37/oj).
ZAŁĄCZNIK
W następstwie wniosku Belgii o przyznanie odstępstwa od załączników II i V do dyrektywy (UE) 2016/1629 w odniesieniu do holownika HAVENSLEEPBOOT 21, zarejestrowanego w Belgii pod niepowtarzalnym europejskim numerem identyfikacyjnym statku 06503824, dokumentacja techniczna przygotowana przez Lloyd's Register i przedłożona przez Belgię została przeanalizowana i zrewidowana przez grupę roboczą ds. wymogów technicznych Europejskiego Komitetu ds. Opracowywania Norm w Żegludze Śródlądowej (CESNI). W ocenie zawartej w dokumencie CESNI/PT (20) 21 rev. 3 stwierdzono, że eksploatację, bunkrowanie i konserwację systemu dwupaliwowego można prowadzić bezpiecznie z uwzględnieniem planowanych środków i procedur opisanych w dokumentacji technicznej.
Na podstawie tej oceny stosowanie metanolu jako paliwa uznaje się zatem za odpowiednio bezpieczne, pod warunkiem że przez cały czas spełnione są następujące warunki:
| 1) | Modernizacja układu napędowego wymaga modyfikacji lub dodania następujących układów i elementów: zbiornik metanolu, stacja bunkrowania, system gazu obojętnego, pompownia, silniki napędowe i system wentylacji. |
| 2) | Ocena ryzyka zgodnie z załącznikiem 8 do normy ES-TRIN jest dostępna dla statku (wersja Lloyd's Register z 6 lutego 2020 r.) - załącznik 1 do dokumentu CESNI/PT (20) 21 rev. 3. |
| 3) | Spełniono wymienione poniżej poszczególne dodatkowe wymagania dotyczące konstrukcji i wyposażenia na statku:
|
| 4) | Bunkrowanie metanolu musi odbywać się zgodnie z procedurami określonymi w procedurze bunkrowania (wersja z 13 lutego 2020 r.) - załącznik 3 do dokumentu CESNI/PT (20) 21 rev. 3. |
| 5) | Układ napędowy musi być serwisowany zgodnie z instrukcjami producenta, w tym przypadku Anglo Belgian Corporation nv. Instrukcje muszą być przechowywane na pokładzie. |
| 6) | Wszyscy członkowie załogi muszą odbyć instruktaż w zakresie niebezpieczeństw, użytkowania, serwisowania i kontroli dwupaliwowego układu napędowego zgodnie z treścią określoną w dokumentacji technicznej dotyczącej szkolenia załogi i członków personelu (wersja z 13 lutego 2020 r.) - załącznik 4 do dokumentu CESNI/PT (20) 21 rev. 3. |
| 7) | Wszystkie dane dotyczące stosowania dwupaliwowego układu napędowego mają być rejestrowane przez operatora i przechowywane przez okres nie krótszy niż pięć lat. Na żądanie dane należy przesłać właściwemu organowi. |
| 8) | Roczne sprawozdanie z oceny zawierające wszystkie zebrane dane zostanie przesłane do sekretariatu CESNI w celu przekazania go państwom członkowskim. Sprawozdanie z oceny musi zawierać co najmniej następujące informacje:
|
| 9) | Statek jest zgodny z opisem projektu, planami i schematem - załącznik 5 do dokumentu CESNI/PT (20) 21 rev. 3:
|
| 10) | Projekt pilotażowy uwzględnia analizę luk w rozdziale 30 normy ES-TRIN i załączniku 8 do tej normy (wersja z 1 grudnia 2020 r.) - załącznik 8 do dokumentu CESNI/PT (20) 21 rev. 3. |
Konsultanci pracują od poniedziałku do piątku w godzinach 8:00 - 17:00
