31 stycznia 2025 r. upływa termin na zgłoszenie się przedsiębiorców do ubezpieczeń w ramach tzw. małego ZUS plus

Osoby prowadzące działalność gospodarczą, które dotychczas nie korzystały z ulgi mały ZUS plus, po spełnieniu określonych warunków, mogą z niej skorzystać od 1 stycznia 2025 r. Warunkiem jest złożenie w ZUS odpowiednich dokumentów zgłoszeniowych w terminie do 31 stycznia 2025 r. Niedotrzymanie tego terminu spowoduje utratę prawa do ulgi przez cały 2025 r. Nie dotyczy to tych przedsiębiorców, którzy kontynuują tę ulgę z roku poprzedniego.

O możliwości skorzystania z ulgi mały ZUS plus decyduje wysokość przychodu przedsiębiorcy uzyskanego w poprzednim roku, który nie może przekroczyć 120 tys. zł. Ulga może być kontynuowana przez 36 miesięcy. Wyjątkiem są przedsiębiorcy, którzy korzystali z ulgi w 2023 r. chociażby przez 1 miesiąc. Ustawowo mogą oni skorzystać z tej ulgi o 12 miesięcy dłużej (tj. łącznie przez 48 miesięcy). 

Jakie warunki należy spełnić, żeby skorzystać z ulgi mały ZUS plus

Przedsiębiorca, który w poprzednim roku kalendarzowym z tytułu prowadzonej działalności uzyskał przychód nie wyższy niż 120 tys. zł i jednocześnie prowadził tę działalność przez co najmniej 60 dni, może skorzystać ze wspomnianej ulgi w roku kolejnym. 

Z ulgi nie skorzysta przedsiębiorca m.in.:

• uprawniony do opłacania preferencyjnych składek ZUS na podstawie art. 18a ustawy systemowej,

• prowadzący działalność gospodarczą w poprzednim roku krócej niż 60 dni kalendarzowych,

• wykonujący działalność gospodarczą na rzecz byłego pracodawcy, na rzecz którego przed dniem jej rozpoczęcia w bieżącym lub poprzednim roku kalendarzowym wykonywał te same czynności w ramach stosunku pracy,

• prowadzący w poprzednim roku także pozarolniczą działalność jako wspólnik spółki osobowej, w zakresie wolnego zawodu (np. twórca lub artysta) lub prowadzący publiczną lub niepubliczną placówkę, szkołę na podstawie prawa oświatowego.

Jak zgłosić się do ubezpieczeń w ramach ulgi mały ZUS plus

Aby skorzystać z małego ZUS plus, należy w odpowiednim terminie złożyć dokumenty wyrejestrowujące i zgłoszeniowe (lub tylko zgłoszeniowe, w sytuacji gdy przedsiębiorca np. wznawia działalność po przerwie).

Chodzi o:

• wyrejestrowanie z ubezpieczeń ZUS ZWUA z kodem tytułu ubezpieczenia, z jakim przedsiębiorca dotychczas był zgłoszony (np. 0510 lub 0512, gdy opłacał składki na zasadach ogólnych, czy 0570 lub 0572, gdy opłacał składki ZUS na preferencyjnych warunkach), jeśli kontynuuje on działalność prowadzoną w 2024 r., ale nie korzystał dotychczas z tej ulgi,

• zgłoszenie do ubezpieczeń społecznych na druku ZUS ZUA lub wyłącznie do ubezpieczenia zdrowotnego na druku ZUS ZZA z kodem tytułu 0590 lub 0592 (kod tytułu ubezpieczenia przewidziany dla osób posiadających rentę przyznaną z tytułu niezdolności do pracy).

Powyższe dokumenty należy złożyć nie później niż:

• do 31 stycznia 2025 r., jeśli przedsiębiorca nie korzystał w poprzednim roku z małego ZUS plus lub wznowił działalność od 1 stycznia 2025 r.

• w ciągu 7 dni liczonych od dnia spełnienia warunków do korzystania z tej ulgi – w przypadku gdy przedsiębiorca rozpocznie lub wznowi tę działalność po 24 stycznia 2025 r. lub jeśli nabierze uprawnień do skorzystania z małego ZUS plus w innym miesiącu niż styczeń 2025 r. 

Jakie dokumenty rozliczeniowe składa przedsiębiorca korzystający z ulgi mały ZUS plus

Przedsiębiorca, który korzysta z ulgi, oprócz deklaracji ZUS DRA musi złożyć także dokument ZUS DRA II lub ZUS RCA II. W dokumencie tym podaje wysokość podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne wyliczoną w następujący sposób:

Krok 1. Należy obliczyć przeciętny miesięczny dochód z działalności gospodarczej w poprzednim roku kalendarzowym z zastosowaniem poniższego wzoru:

roczny dochód z pozarolniczej działalności gospodarczej uzyskany w poprzednim roku kalendarzowym 

------------------------------------------------------------------------------------------------------ × 30 

liczba dni kalendarzowych prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej w poprzednim roku kalendarzowym 

Otrzymany wynik jest zaokrąglany do pełnych groszy w górę, jeśli końcówka jest równa lub wyższa niż 0,5 grosza, lub w dół, jeśli jest niższa.

Przy obliczaniu rocznego dochodu z pozarolniczej działalności gospodarczej należy pamiętać, że jeżeli składki na ubezpieczenia społeczne przedsiębiorcy i osób z nim współpracujących zostały zaliczone do kosztów uzyskania przychodu, to roczny dochód powinien zostać powiększony o ich wysokość.

Krok 2. Wynik z kroku 1 należy pomnożyć przez stały współczynnik 0,5. Otrzymany wynik należy zaokrąglić do pełnych groszy (jak wyżej).

Krok 3. Wynik z poprzedniego działania stanowi podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne, jeżeli nie jest: 

• niższy niż 30% minimalnego wynagrodzenia za pracę w danym roku (w 2025 r. 1399,80 zł),

• wyższy niż 60% prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego ustalonego na dany rok (w 2025 r. 5203,80 zł, tj. 60% z 8673 zł).

Agata Pinzuł 

specjalista w zakresie prawa pracy oraz ubezpieczeń społecznych, redaktor „MONITORA księgowego”, były wieloletni pracownik ZUS