Wyrok SN z dnia 13 maja 2025 r., sygn. II USKP 139/23
Pojęcie „wykonywania pracy na rzecz pracodawcy" w rozumieniu art. 8 ust. 2a ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych obejmuje każdą pracę, której rzeczywistym beneficjentem jest pracodawca, niezależnie od formalnej więzi prawnej łączącej pracownika z osobą trzecią, rodzaju wykonywanych czynności oraz tożsamości działalności prowadzonej przez pracodawcę i zleceniodawcę. W przypadku powiązania osobowego i kapitałowego pracodawcy ze zleceniodawcą, tworzących jedną ekonomiczną całość, istnieje domniemanie, że praca świadczona przez pracownika na podstawie umowy cywilnoprawnej jest wykonywana na rzecz pracodawcy, co nakazuje zastosowanie art. 8 ust. 2a ustawy systemowej i skutkuje obowiązkiem pracodawcy jako płatnika składek uwzględnienia w podstawie wymiaru składek przychodu pracownika z obu tytułów łącznie.
Teza AI
Istota problemu
Sprawa dotyczyła wykładni art. 8 ust. 2a ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych w kontekście ustalenia, czy pracownik wykonujący umowę zlecenia zawartą formalnie z podmiotem odrębnym od pracodawcy, lecz powiązanym z nim osobowo i kapitałowo, wykonuje pracę „na rzecz pracodawcy" w rozumieniu tego przepisu, co skutkuje obowiązkiem uwzględnienia przychodu z umowy cywilnoprawnej w podstawie wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił skargę kasacyjną płatnika składek, potwierdzając stanowisko Sądu Apelacyjnego, że zachodziły przesłanki do zastosowania art. 8 ust. 2a ustawy systemowej. Sąd stwierdził, że powiązania osobowe i kapitałowe obu spółek powodowały, iż rezultaty pracy świadczonej przez pracownicę na podstawie umowy zlecenia zawartej z podmiotem trzecim finalnie przysparzały korzyści pracodawcy, a zatem przychód z tej umowy powinien zostać zsumowany z wynagrodzeniem ze stosunku pracy i w całości oskładkowany przez pracodawcę jako rzeczywistego beneficjenta tej pracy.
Sąd Najwyższy w składzie:
POTRZEBUJESZ POMOCY?