Interpretacja indywidualna z dnia 6 marca 2026 r., Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, sygn. 0114-KDIP3-2.4011.1.2026.2.MN
Podatnik (osoba w stanie wolnym) wychowujący dzieci zamieszkałe z nim na stałe, niezależnie od ograniczonego udziału drugiego rodzica w procesie wychowawczym, może korzystać z preferencyjnego opodatkowania dla osób samotnie wychowujących dzieci, pod warunkiem, że jego udział w wychowywaniu dzieci jest dominujący względem drugiego rodzica.
Interpretacja indywidualna - stanowisko prawidłowe
Szanowna Pani,
stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest prawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
2 stycznia 2026 r. wpłynął Pani wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej. Uzupełniła go Pani pismem z 20 stycznia 2026 r. (wpływ 20 stycznia 2026 r.) - w odpowiedzi na wezwania. Treść wniosku jest następująca:
Opis stanu faktycznego
W latach 2020-2025 Wnioskodawczyni miała i ma nadal miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, wobec tego podlega nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu, o którym mowa w art. 3 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Wnioskodawczyni jest zatrudniona na podstawie umowy o pracę i z tego tytułu osiąga dochód w postaci comiesięcznego wynagrodzenia. Wnioskodawczyni podlega opodatkowaniu według skali podatkowej, o której mowa w art. 27 ustawy o PIT i w stosunku do niej ani do jej dzieci nie znajdują zastosowania przepisy art. 30c ani ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym Wnioskodawczyni nie podlega też opodatkowaniu na zasadach wynikających z ustawy z 24 sierpnia 2006 r. o podatku tonażowym lub ustawy z dnia 6 lipca 2016 r. o aktywizacji przemysłu okrętowego i przemysłów komplementarnych.
Wnioskodawczyni jest panną, posiada dwoje małoletnich dzieci pochodzących z nieformalnego związku, który rozpadł się w 2019 r.
Początkowo Wnioskodawczyni wychowywała dzieci wspólnie z partnerem, który mieszkał wraz z nią, jednak w 2019 r. wyprowadził się z uwagi na nowy związek i od tamtej pory Wnioskodawczyni mieszka w swoim mieszkaniu sama z dziećmi.
Władza rodzicielska przysługuje obojgu rodzicom i nie została ograniczona, nie ustalono nigdy opieki naprzemiennej nad dziećmi.
Po rozstaniu w 2019 r. ojciec dzieci widywał się z nimi nieregularnie, ok. dwa razy w tygodniu po kilka godzin (dzieci wówczas miały odpowiednio 2 i 4 lata), u Wnioskodawczyni lub w wynajętym mieszkaniu, przy czym kilka razy zmieniał miejsce zamieszkania i unikał wykonywania obowiązków rodzicielskich.
W związku z powyższym Wnioskodawczyni wystąpiła w 2020 r. z wnioskiem do sądu o ustalenie kontaktów i miejsca pobytu dzieci, ponieważ chciała, by kontakty ojca z dziećmi odbywały się w szerszym zakresie i regularnie, w sposób przewidywalny dla Wnioskodawczyni i dzieci.
W ramach postępowania sądowego strony zawarły w styczniu 2021 r. ugodę przed mediatorem, ustalając, że miejscem pobytu małoletnich jest każdorazowe miejsce zamieszkania matki, zaś ojciec jest uprawniony do osobistych, bezpośrednich kontaktów z małoletnimi poza miejscem zamieszkania małoletnich i pod nieobecność Wnioskodawczyni, w co drugi weekend od soboty godz. 9.00 do niedzieli godz. 17.00, oraz w każdy poniedziałek, środę i piątek w tygodniach, w których nie przypada kontakt weekendowy, od odebrania małoletnich przez ojca z placówek edukacyjnych po zakończeniu zajęć edukacyjnych do godz. 19:00, przy czym opisane wyżej kontakty nie obowiązują w okresie kontaktów opisanych dalej.
W ugodzie ustalono także kontakty dla ojca dzieci w wakacje letnie pierwszy i trzeci tydzień lipca oraz pierwszy i trzeci tydzień sierpnia, a także drugi tydzień ferii zimowych (tydzień rozumiany jest jako czas od poniedziałku od 10:00 rano, do niedzieli do godz. 17:00), a nadto w święta i długie weekendy, tj. w okresie Świąt Bożego Narodzenia: w latach parzystych: od 26 grudnia od godz. 10:00 do 27 grudnia do godz. 18, a w latach nieparzystych: od 23 grudnia od odebrania małoletnich przez ojca z placówek edukacyjnych po zakończeniu zajęć edukacyjnych do 25 grudnia do godz. 14:00; w okresie Świąt Wielkiej Nocy: w latach parzystych: od Wielkiej Soboty od godz. 10:00 do godz. 17:00, a w latach nieparzystych: od Poniedziałku Wielkanocnego od godz. 10:00 do wtorku do godz. 17:00; w długi weekend majowy: w latach parzystych od 30 kwietnia od odebrania małoletnich przez ojca z placówek edukacyjnych po zakończeniu zajęć edukacyjnych do 03 maja do godz. 17:00; w okresie Bożego Ciała: w latach nieparzystych od środy poprzedzającej Święto Bożego Ciała od odebrania małoletnich przez ojca z placówek edukacyjnych po zakończeniu zajęć edukacyjnych do niedzieli do godz. 17:00; w okresie Sylwestra: w latach nieparzystych, od 30 grudnia od odebrania małoletnich przez ojca z placówek edukacyjnych po zakończeniu zajęć edukacyjnych do 1 stycznia do godz. 17:00; w dniu 1 listopada w latach parzystych, od 30 listopada od odebrania małoletnich przez ojca z placówek edukacyjnych po zakończeniu zajęć edukacyjnych do 1 listopada do godz. 17:00; w dniu 11 listopada: w latach nieparzystych, od godz. 10:00 do godz. 18:00. Każdorazowo ojciec powinien odbierać dzieci z ich miejsca zamieszkania, chyba że wskazano, iż maje odebrać z placówek edukacyjnych, oraz odwozić do miejsca zamieszkania. W przypadku kontaktów z noclegiem strony postanowiły, że będą się one odbywać pod wskazanym w ugodzie adresem, który jest miejscem zamieszkania rodziców ojca dzieci (ok. 100 km od miejsca zamieszkania Wnioskodawczyni).
Po ustaleniu kontaktów w postępowaniu sądowym w styczniu 2021 r. ojciec zwykle spotyka się z dziećmi we wskazanych terminach, ale nie przestrzega ustalonych godzin. W przypadku kontaktów wyznaczonych co drugi tydzień w 3 dni robocze nadal zwykle nie odbierał dzieci ze szkoły, spóźniał się lub nie przyjeżdżał wcale. W ugodzie w przedmiocie kontaktów celowo umieszczono postanowienie o obowiązku ojca dzieci do odbierania dzieci z placówek edukacyjnych w określone dni, ponieważ uchylał się on od wykonywania obowiązków rodzicielskich. Mimo tych postanowień nadal się spóźniał lub nie wykonywał tego obowiązku, czasem nawet nie informując o tym i narażając dzieci na stres a Wnioskodawczynię na uwagi ze strony kadry placówek, do których uczęszczały dzieci. Wnioskodawczyni nadal odbierała więc dzieci z placówek prawie codziennie, a ojciec przyjeżdżał o wybranej przez siebie porze, nie respektując postanowień z mediacji. W dniach roboczych, kiedy wypadają kontakty, ojciec dzieci spędza z nimi od 15 minut (zatem znacznie mniej niż ustalono w ugodzie) do kilku godzin w najmowanym przez siebie mieszkaniu, czasami tylko odwiedza dzieci, kiedy bawią się na podwórku u Wnioskodawczyni lub ogranicza spotkanie do podwiezienia dzieci na zajęcia dodatkowe. Najętego przez tatę mieszkania dzieci nie traktują jak drugiego domu, nie mają tam swoich pokoi, idąc tam zabawki i ubrania muszą zabrać ze sobą. W okresach, gdy przypadają kontakty z noclegiem, dzieci mieszkają w domu rodziców ojca dzieci i spędzają tam czas ze swoimi dziadkami. Ojciec dzieci wielokrotnie zostawiał tam dzieci pod opieką dziadków, zarówno w wakacje jak i ferie, wskazując, że on musi pracować. Czasami nocuje tam razem z dziećmi, a czasami zostawia i wraca po tygodniu. Często, nawet jeśli jest u dziadków, to i tak jest zajęty innymi sprawami, a dziećmi opiekuje się babcia. Ojciec dzieci nie zajmuje się nimi poza wyznaczonymi terminami kontaktów i nie przejawia inicjatywy w tym zakresie, nie prosi o dodatkowe kontakty ani ich wydłużenie. Czasem zdarza się, że na prośbę Wnioskodawczyni ojciec dzieci zajmuje się dziećmi we wskazanym przez nią terminie, gdy jest taka potrzeba, ale wówczas nie przyjeżdża już na kontakty w terminie, który przypada zgodnie z ugodą (dochodzi do zamiany terminów kontaktów, a nie dodatkowych kontaktów z dziećmi).
W 2020 roku Wnioskodawczyni złożyła w imieniu małoletnich dzieci pozew o alimenty przeciwko ich ojcu. Sprawa ta została jednak zawieszona z powodu niedoręczenia odpisu pozwu pozwanemu, a następnie umorzona postanowieniem z dnia 18 listopada 2021 r. Ojciec dzieci zmieniał wówczas miejsca zamieszkania i unikał podania swojego adresu, by nie doręczono mu pozwu, odwiedzał wówczas dzieci na podwórku u Wnioskodawczyni, zabierał do parku lub czasem w weekend do dziadków. Od chwili rozstania ojciec dzieci uiszczał dobrowolnie alimenty w łącznej kwocie 3.000,00 zł miesięcznie. Dzieci jednak dużo chorowały w tym okresie, co powodowało wzrost kosztów ich utrzymania i konieczność sprawowania nad nimi opieki przez Wnioskodawczynię oraz korzystania przez nią ze zwolnień lekarskich. Kwota ta zaspokajała około połowę kosztów utrzymania małoletnich.
W 2023 r. Wnioskodawczyni ponownie złożyła pozew o alimenty na dzieci. W listopadzie 2024 r. sąd wydał wyrok zasądzający alimenty na rzecz dzieci i wskazał, że uzasadnione jest, aby ojciec dzieci ponosił 60% usprawiedliwionych kosztów utrzymania dzieci z uwagi na fakt sprawowania przez Wnioskodawczynię szerszej opieki nad dziećmi, zwłaszcza w czasie, gdy te są chore i Wnioskodawczyni zmuszona jest korzystać ze zwolnień lekarskich. Sąd nie uwzględnił jednak części kosztów wskazanych przez Wnioskodawczynię jako usprawiedliwionych kosztów utrzymania dzieci (przykładowo kosztów kredytu na mieszkanie i ubezpieczenia mieszkania, a także kosztów jednorazowych i okazjonalnych zakupów, jak wyposażenie pokoju, czy organizacja imprez okolicznościowych). Dopiero po ww. wyroku ojciec dzieci uiszczał alimenty w wyższej, zasądzonej wyrokiem kwocie. Kwota ta jednak została następnie obniżona w maju 2025 r. przez sąd w postępowaniu apelacyjnym, wobec tego ojciec dzieci pokrywa mniej niż 60% kosztów utrzymania uznanych przez sąd I instancji za usprawiedliwione.
Świadczenie wychowawcze (tzw. 500+/800+) na dzieci zostało przyznane Wnioskodawczyni. Dzieci nie uzyskują żadnych dochodów, renty ani zasiłków.
Wnioskodawczyni opiekuje się dziećmi w czasie ich chorób, korzysta wówczas ze zwolnień lekarskich na dzieci, zawozi dzieci do lekarza. Ojciec dzieci nie angażuje się w opiekę, gdy dzieci chorują, a nawet odmawiał pojechania z dziećmi na wizytę, gdy był o to proszony. U jednego z dzieci wykonywano szereg badań u różnych specjalistów zanim postawiono ostateczną diagnozę. Dziecko miało trudności w funkcjonowaniu, często źle się czuło, miało migreny, trudności w pisaniu, Wnioskodawczyni była często wzywana do szkoły. Obecnie jest objęte leczeniem, w tym farmakologicznym. Ojciec dziecka nie angażował się w proces diagnozowania.
Wnioskodawczyni dba o rozwój fizyczny i emocjonalny dzieci, pomaga dzieciom w odrabianiu lekcji, dba o przygotowanie do szkoły i wyżywienie w szkole, zawozi dzieci do szkoły i na zajęcia dodatkowe, umawia i zawozi dzieci do lekarzy na wizyty kontrolne, pozostaje w kontakcie ze szkołą, prowadzącymi zajęcia dodatkowe oraz rodzicami innych dzieci, kupuje rzeczy potrzebne dzieciom do szkoły lub na przyjęcia organizowane przez ich kolegów i koleżanki, zapisuje je na zajęcia dodatkowe. Ojciec dzieci nie ma dostępu do elektronicznego dziennika szkolnego, przez okres pięciu lat czasami tylko pojawiał się na zebraniach szkolnych w ostatnich latach, po złożeniu ponownego pozwu o alimenty w 2023 r., nie uczestniczy w organizacji zajęć dodatkowych dla dzieci, czasami tylko jeśli przypada termin kontaktów, zawozi dzieci na zajęcia dodatkowe, czasem kupił pojedynczą rzecz potrzebną do szkoły na wyraźną prośbę Wnioskodawczyni, czasami pomaga dzieciom odrabiać lekcje. Sam z siebie nie przejawia inicjatywy w kwestiach związanych z dziećmi. Raz tylko zdarzyło się, że ojciec dzieci kupił im ubrania (przed rozprawą o alimenty).
Wnioskodawczyni wyjeżdża z dziećmi na ferie zimowe (w tym na narty, w związku z tym opłacała szkółki narciarskie) oraz na tygodniowe lub dłuższe wyjazdy w czasie wakacji. Dzieci wyjeżdżają na wakacje i ferie także z ojcem, przy czym są to głównie wyjazdy do dziadków, lub wyjazdy 2-3 dniowe w inne miejsca. Koszty utrzymania dzieci w czasie kontaktów, ich wyżywienia i rozrywki ponosi ojciec. Z uwagi na powyższe, sąd nie uwzględnił także w kwocie usprawiedliwionych kosztów utrzymania wydatków Wnioskodawczyni na wypoczynek w wakacje i ferie organizowany przez Wnioskodawczynię, mimo że koszty tych wyjazdów są wyższe niż ponoszone przez ojca.
Przez cały okres objęty wnioskiem, tj. w latach 2020-2025, Wnioskodawczyni sprawuje zatem opiekę nad dziećmi w szerszym stopniu niż ojciec, mieszka sama z dziećmi, ojciec pokrywa część kosztów utrzymania dzieci uiszczając alimenty. Ponadto ojciec dzieci realizuje kontakty w węższym zakresie niż określono w ugodzie.
Uzupełnienie opisu stanu faktycznego
Dzieci Wnioskodawczyni nie zostały umieszczone w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie na mocy decyzji sądu.
Oprócz dzieci wskazanych we wniosku Wnioskodawczyni nigdy nie była matką dla innego dziecka.
Przed zawarciem ugody przed mediatorem w latach 2019-2020 Wnioskodawczyni nie zawarła porozumienia dot. opieki z ojcem dzieci. W dni robocze tata dzieci odwiedzał je w dogodnych sobie porach przed lub po swojej pracy, ok 2 czasami 3 razy w tygodniu, ograniczając się do podwiezienia na zajęcia rano lub późnym popołudniem wspólnej zabawy w mieszkaniu Wnioskodawczyni lub na podwórku, czasami zostawał z nimi na godzinę lub dwie gdy Wnioskodawczyni musiała wyjść na zakupy. Później w trakcie roku 2020 i po ustaniu epidemii Covid tata dzieci w tygodniu zaczął je czasami na krótko zabierać do swojego mieszkania lub czasami na weekendy do dziadków ojczystych w miejscowości Oblin. Tata dzieci nie angażował się przy tym w realne obowiązki tak jak zapewnienie opieki w trakcie choroby czy zamknięcia przedszkola na czas kwarantanny, planowanie zajęć dodatkowych, kupowanie ubrań czy umawianie wizyt lekarskich. W tym czasie syn z inicjatywy Wnioskodawczyni był już diagnozowany z uwagi na problemy neurologiczne, córka miała stwierdzoną astmę. Obje byli pod opieką laryngologa i alergologa, bardzo często chorowali. Z uwagi na brak możliwości porozumienia się co do godzin, dni odwiedzin, podziału obowiązków, spóźnianie z odbieraniem dzieci z przedszkola, nieuprzedzanie o planowanej wizycie lub zmianie planów względem wizyt u dzieci, Wnioskodawczyni wystąpiła z wnioskiem o uregulowanie kontaktów. Wnioskodawczyni zależało, aby jeszcze wtedy bardzo małe dzieci miały większe poczucie stabilizacji i przewidywalność kontaktów z tatą. Niestety pomimo zobowiązania się w mediacji do odbierania dzieci z placówek oświatowych w wyznaczone dni, niezmiennie do dnia dzisiejszego ich tata robi to sporadycznie tłumacząc się obowiązkami zawodowymi. Pozostały zakres sprawowania opieki jest jak Wnioskodawczyni opisała to we wniosku o wydanie interpretacji.
Pytania
1.Czy w świetle przedstawionego stanu faktycznego w latach 2020-2021 Wnioskodawczyni jest uprawniona do skorzystania z preferencyjnego sposobu opodatkowania przewidzianego w art. 6 ust. 4 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2021 r. jako osoba samotnie wychowująca małoletnie dzieci?
2.Czy w świetle przedstawionego stanu faktycznego w roku 2022 i w latach kolejnych Wnioskodawczyni jest uprawniona do skorzystania z preferencyjnego sposobu opodatkowania przewidzianego w art. 6 ust. 4c-4f ww. ustawy w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2022 r., jako osoba samotnie wychowująca małoletnie dzieci?
Pani stanowisko w sprawie
Ad. 1
W ocenie Wnioskodawczyni, jest ona osobą uprawnioną do skorzystania w latach 2020 i 2021 z art. 6 ust. 4 ustawy z 26 lipca 1997 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2021 r. (t. j. Dz. U z 2019 r., poz. 1387 ze zm.; dalej: ustawa o PIT w poprzednim brzmieniu) jako osoba samotnie wychowująca małoletnie dzieci.
Jak wskazano, Wnioskodawczyni jest panną i wychowuje dzieci małoletnie, które nie uzyskują żadnych dochodów.
Zgodnie z art. 6 ust. 4 ustawy o PIT w poprzednim brzmieniu: Od dochodów rodzica lub opiekuna prawnego, podlegającego obowiązkowi podatkowemu, o którym mowa w art. 3 ust. 1, będącego panną, kawalerem, wdową, wdowcem, rozwódką, rozwodnikiem albo osobą, w stosunku do której orzeczono separację w rozumieniu odrębnych przepisów, lub osobą pozostającą w związku małżeńskim, jeżeli jej małżonek został pozbawiony praw rodzicielskich lub odbywa karę pozbawienia wolności, jeżeli ten rodzic lub opiekun w roku podatkowym samotnie wychowuje dzieci: 1) małoletnie, [...]
- podatek może być określony, z zastrzeżeniem ust. 8, na wniosek wyrażony w rocznym zeznaniu podatkowym, w podwójnej wysokości podatku obliczonego od połowy dochodów osoby samotnie wychowującej dzieci, z uwzględnieniem art. 7, z tym że do sumy tych dochodów nie wlicza się dochodów (przychodów) opodatkowanych w sposób zryczałtowany na zasadach określonych w tej ustawie.
Zarówno w stanie prawnym obowiązującym do 31 grudnia 2021 r, jaki i po tej dacie, wątpliwości budziło pojęcie „samotnego wychowywania dziecka”.
W orzecznictwie sądów administracyjnych, w oparciu o przegląd leksykalnych znaczeń słowa „samotny” oraz w kontekście wyliczenia ustawowego, w którym wskazano na bycie stanu wolnego, bycie wdową lub wdowcem, po rozwodzie lub orzeczeniu separacji, pozbawienia praw rodzicielskich jednego z rodziców, odbywania kary pozbawienia wolności przez jednego z rodziców, ugruntował się pogląd, że „ustawodawca użył wyrażenia dotyczącego „samotnego wychowywania dzieci” w znaczeniu dotyczącym osoby niemającej żony lub męża albo bez partnera lub partnerki. [...] leksykalne znaczenie wyrazu „samotny” („samotność”) ukierunkowuje na odkodowanie sformułowania dotyczącego „rodzica samotnie wychowującego dzieci”, jako rodzica wychowującego dzieci (dziecko) w odosobnieniu od drugiego rodzica dzieci (dziecka) i bez jego udziału i przebywającego z dziećmi (dzieckiem) w innym miejscu niż drugi rodzic. Nie oznacza to zaś braku jakiegokolwiek udziału drugiego z rodziców w procesie wychowawczym dzieci” (wyrok NSA z 24 stycznia 2024 r. sygn. akt: II FSK 497/21).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, rozważając pojęcie „samotnego wychowywania dziecka” w wyroku z 20 listopada 2024 r. sygn. III SA/Wa 2009/24, wydanym już w odniesieniu do regulacji obowiązującej od 1 stycznia 2022 r., w którym to wyroku analizował stan faktyczny zbliżony do sytuacji Wnioskodawczyni, gdyż wskazano w nim, że ojciec dziecka realizował wyznaczone przez sąd kontakty z dzieckiem a także uiszczał alimenty na dzieci, wyjaśnił, że:
Zagadnienie prawne w zbliżonych zasadniczo stanach faktycznych było już przedmiotem licznych wyroków sądów administracyjnych. Linia orzecznicza sądów administracyjnych jest ugruntowana - wyroki NSA: z 5 kwietnia 2017 r., II FSK 573/15; z 12 lutego 2020 r., II FSK 383/20; z 6 maja 2021 r., II FSK 412/19; z 14 lipca 2021 r., II FSK 3790/18; z 17 sierpnia 2021 r., II FSK 3083/19; z 23 listopada 2021 r., II FSK 1038/21; z 3 lutego 2022 r., sygn. akt II FSK 1513/19; z 20 kwietnia 2022 r., sygn. akt II FSK 2020/19; z 7 lutego 2023 r., II FSK 1766/20; z 15 czerwca 2023 r., II FSK 42/21; z 10 października 2023 r., II FSK 309/21 oraz w wyroki wojewódzkich sądów administracyjnych: WSA we Wrocławiu z 16 lutego 2018 r., I SA/Wr 1234/17; z 18 listopada 2021 r., I SA/Wr 651/21; z 5 lipca 2022 r., I SA/Wr 948/21; WSA w Warszawie z 12 czerwca 2018 r., III SA/Wa 2608/17 i z 12 września 2017 r., III SA/Wa 2835/16, z 9 stycznia 2019 r., I SA/Wa 43/18, WSA w Gdańsku z 7 listopada 2018 r., I SA/Gd 831/18 oraz z 12 lipca 2022 r., I SA/Gd 320/22. Jakkolwiek ww. wyroki zapadły na gruncie przepisów obowiązujących do dnia 31 grudnia 2021 r., to - w ocenie Sądu - przedstawione w nich rozważania zachowują w analizowanym zakresie aktualność w odniesieniu do regulacji, które weszły w życie w dniu 1 lipca 2022 r. i znajdują zastosowanie do dochodów (przychodów) uzyskanych od dnia 1 stycznia 2022 r. (art. 18 ust. 1 ustawy zmieniającej). Taki kierunek interpretacji uznawany jest za właściwy, zwłaszcza w świetle wypowiedzi NSA prezentowanej w wyroku z 24 stycznia 2024 r., II FSK 497/21. W orzeczeniu tym Sąd drugiej instancji, analizując zmiany legislacyjne dotyczące ulgi dla osób samotnie wychowujących dzieci, zauważył w kontekście nowelizacji dokonanej wspomnianą wyżej ustawą zmieniającą, iż: „Znamienne jest, że nowa redakcja analizowanej ulgi nie modyfikuje ukształtowanego już w orzecznictwie rozumienia wyrażenia ustawowego dotyczącego "samotnego wychowywania dzieci", zamieszczonego obecnie w art. 6 ust. 4c PDOFizlI”.
Dalej w cytowanym wyżej wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wskazał, że:
Wykładnia analizowanego art. 6 ust. 4c ustawy o PIT nie pozwala na ograniczenie statusu rodzica samotnie wychowującego dziecko/dzieci wyłącznie do osób wychowujących dzieci bez wsparcia drugiego z rodziców. Przepis wymaga jedynie, by rodzic chcący skorzystać z ulgi „w roku podatkowym samotnie wychowywał dzieci". Jeśli rozwiedziony rodzic nie wykonuje w tym samym czasie i w tym samym miejscu czynności, przy współudziale drugiego rodzica, składających się na proces jego czynności wychowawczych, to nieuprawnionym jest twierdzenie, że robi to wspólnie z drugim rodzicem. Wspólne wychowywanie zakłada (jednoczesny) współudział rodziców (opiekunów) w procesie wychowawczym.
W przedstawionym we wniosku stanie sprawy rodzice nie wychowują córki „wspólnie” (tj. jednocześnie w tym samym czasie i miejscu), ale każde z nich odrębnie bez udziału drugiego z rodziców. Skarżąca mieszkająca z córką, poza okresami spotkań dziecka z ojcem, tj. w czasie wyznaczonym w wyroku sądowym, sama (bez udziału drugiego z rodziców) zajmuje się wychowywaniem córki, troszcząc się ojej byt materialny i rozwój emocjonalny. Nie sposób więc twierdzić, by Strona realizując swoje obowiązki względem córki czyniła to przy współudziale ojca. O wspólnym (będącym antonimem samotnego), wychowaniu dzieci, nie świadczy fakt powierzenia władzy rodzicielskiej wspólnie obojgu małżonkom.
Powyższe stanowisko potwierdza także wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 24 stycznia 2024 r. sygn. akt: II FSK 497/21, wydany w odniesieniu do stanu faktycznego podlegającego regulacji obowiązującej do 31 grudnia 2021 r., ale z uwzględnieniem w wykładni przepisów także nowej regulacji obowiązującej od 2022 r., w którym sąd wskazał:
W rozpoznawanej sprawie, rodzice nie wychowują i nie opiekują się dziećmi „wspólnie” (tj. jednocześnie w tym samym czasie i miejscu), ale każde z nich odrębnie, w wyznaczonym i uzgodnionym czasie, bez udziału drugiego z rodziców. Obydwoje opiekują się dziećmi i zaspokajają ich życiowe potrzeby, tworząc im dom, warunki rozwoju w miejscu swojego zamieszkania. Zatem wychowywanie dzieci, realizowane jest przez każdego z rodziców „samotnie”, bez udziału drugiego z rodziców w określonym przedziale czasowym w obrębie każdego roku kalendarzowego, będącego z mocy art. 11 Ordynacji podatkowej także rokiem podatkowym. 0 wspólnym (będącym antonimem samotnego), wychowaniu dzieci, nie świadczy fakt powierzenia władzy rodzicielskiej wspólnie obojgu małżonkom. Odczytując zatem normę z art. 6 ust. 4 PDOFizU przez zapisy Konstytucji RP, jako konkretyzację jej zasad, odnoszących się do szczególnej ochrony rodzin, w tym rodzin niepełnych, analizowaną regulację należy odczytywać przez pryzmat trudnego społecznie zjawiska wychowywania dzieci w niepełnych rodzinach i wsparcia Państwa w ich wychowaniu. Tworząc ten przepis ustawodawca miał przede wszystkim na względzie dobro dzieci wychowujących się w rozbitych lub niepełnych rodzinach. Intencją ustawodawcy nie było wobec tego to, aby warunkiem skorzystania z preferencji podatkowych było wyeliminowanie jednego z rodziców z procesu wychowywania dzieci. A tak działoby się w sytuacji, gdyby z ulgi mógł skorzystać tylko ten rodzic, który wykaże, że dzieckiem nie opiekuje się przez cały rok podatkowy samodzielnie i nie uczestniczy w ogóle w jego wychowaniu drugi z rodziców. Z założenia ustawodawca jest racjonalny i tworząc normę celu społecznego oraz realizując deklarowaną w Konstytucji RP politykę prorodzinną, mającą wspierać wychowanie dzieci, nie mógł uzależnić preferencji podatkowych od wyeliminowania jednego z rodziców z opieki i wychowania dzieci w sytuacji, gdy z różnych życiowych względów rodzice nie wychowują tych dzieci wspólnie (czyli jednocześnie w tym samym miejscu i czasie).
Podobnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w wyroku z 28 września 2023 r. sygn. akt I SA/Łd 530/23, w odniesieniu do stanu prawnego obowiązującego od 1 stycznia 2022 r. wskazał:
Nie jest przy tym konieczne, aby drugi z rodziców był w tym czasie wyeliminowany z opieki i wychowania dzieci, taki bowiem warunek przeczyłby polityce prorodzinnej Państwa zmierzającej do systemowego wsparcia rodziców w wychowaniu dzieci, zwłaszcza w samotnym wychowaniu dzieci.
Takie stanowisko przyjął również Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w wyroku z 1 października 2025 r. sygn. akt: I SA/Gd 604/25.
Ponadto, przepisy powyższej ustawy nie uzależniają prawa podatnika do preferencyjnego opodatkowania jego dochodów od tego, czy przez cały rok był osobą samotnie wychowującą dziecko. Wystarczające jest zatem, aby taki stan zaistniał w ciągu roku, a nie trwał przez cały rok.
Potwierdza to wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z 28 września 2023 r. sygn. akt I SA/Łd 530/23, w którym sąd rozpatrywał stan faktyczny zaistniały w 2022 r. i wyjaśnił, że:
Przepis […] zawiera sformułowanie „w roku podatkowym”. Wymaga zatem aby rodzic/opiekun prawny w danym roku podatkowym, w którym chciałby skorzystać z preferencji podatkowej, wychowywał samotnie dziecko.
Ustawodawca nie zastrzegł jednakże aby czynił to stale, niezmiennie cały rok podatkowy. Takie ograniczenie nie wynika wprost z regulacji ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, zatem nie jest uzasadnione sztuczne nakładanie takiego ograniczenia.
Przepis obowiązujący do 31 grudnia 2021 r. zawierał takie samo sformułowanie „w roku podatkowym”, wobec tego powinien być interpretowany w taki sam sposób.
W świetle powyższego należy uznać, że Wnioskodawczyni spełnia warunki do uznania ją za osobę (pannę) samotnie wychowującą małoletnie dzieci w latach 2020-2021.
Należy wskazać, że Wnioskodawczyni nie wykonuje czynności składających się na proces czynności wychowawczych dzieci w tym samym czasie i w tym samym miejscu, co ojciec dzieci. Wnioskodawczyni realizuje swoje obowiązki wychowawcze w swoim miejscu zamieszkania, a ojciec dzieci w swoim miejscu zamieszkania lub u jego rodziców, w czasie gdy przypadają kontakty i je wykonuje. Poza okresami spotkań dzieci z ojcem, Wnioskodawczyni samodzielnie opiekuje się dziećmi, troszcząc się o ich byt materialny i rozwój emocjonalny.
Sytuacja taka nie jest uważana przez sądy administracyjne za wspólne wychowywanie dzieci. Jednocześnie należy zwrócić uwagę, że zakres opieki sprawowanej przez Wnioskodawczynię jest znacznie szerszy niż ojca dzieci, zwłaszcza w czasie, gdy te są chore i Wnioskodawczyni zmuszona jest korzystać ze zwolnień lekarskich.
Czynności wychowawcze w opisanym stanie faktycznym nie są zatem wykonywane przez rodziców w sposób zbliżony, podobny do siebie, tym bardziej że ojciec dzieci nawet po zawarciu ugody w zakresie kontaktów, nadal nie wykonuje wszystkich jej postanowień i mimo, że co drugi tydzień powinien odbierać dzieci z placówek edukacyjnych trzy razy w tygodniu, to w rzeczywistości prawie codziennie dzieci odbiera Wnioskodawczyni, a ojciec dzieci przyjeżdża o dowolnie wybranej przez siebie porze, nieraz widząc się z dziećmi zaledwie 15 minut albo tylko podwożąc na zajęcia dodatkowe. Jednocześnie nie zachodzą przesłanki wyłączające wskazane w art. 6 ust. 8 ustawy o PIT zarówno w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2021 r., jak i w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2022 r.
Jak wskazano w opisie stanu faktycznego, Wnioskodawczyni podlega podatkowaniu według skali podatkowej i nie stosuje się do niej ani jej dzieci przepisów art. 30c ani ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym. Wnioskodawczyni nie podlega też opodatkowaniu na zasadach wynikających z ustawy z dnia 24 sierpnia 2006 r. o podatku tonażowym lub ustawy z dnia 6 lipca 2016 r. o aktywizacji przemysłu okrętowego i przemysłów komplementarnych.
Wobec tego Wnioskodawczyni może skorzystać z prawa do określenia podatku w podwójnej wysokości podatku obliczonego od połowy jej dochodów jako osoby samotnie wychowującej dzieci, z uwzględnieniem art. 7, przy czym do sumy tych dochodów nie wlicza się dochodów (przychodów) opodatkowanych w sposób zryczałtowany na zasadach określonych w niniejszej ustawie.
Ad. 2
W ocenie Wnioskodawczyni, jest ona osobą uprawnioną do skorzystania z regulacji zawartej w art. 6 ust. 4c i 4d ustawy z 26 lipca 1997 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz.U. z 2025 r. poz. 163; dalej: ustawa o PIT) w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2022 r. jako osoba samotnie wychowująca małoletnie dzieci.
Jak wskazano, Wnioskodawczyni jest panną i wychowuje dzieci małoletnie, które nie uzyskują żadnych dochodów.
Przepisy powyższe zostały dodane na mocy art. 1 pkt 1 lit. a) ustawy z 9 czerwca 2022 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1265; dalej: ustawa zmieniająca) i na podstawie art. 18 ust. 1 ustawy zmieniającej przepisy art. 6 ust. 4c-4h, 8 (...) ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, (...) stosuje się do dochodów (przychodów) uzyskanych od dnia 1 stycznia 2022 r.
Zgodnie z treścią powołanego przepisu art. 6 ust. 4c ustawy o PIT:
Od dochodów jednego rodzica lub opiekuna prawnego, podlegającego obowiązkowi podatkowemu, o którym mowa w art. 3 ust. 1, będącego panną, kawalerem, wdową, wdowcem, rozwódką, rozwodnikiem, osobą, w stosunku do której orzeczono separację w rozumieniu odrębnych przepisów, lub osobą, której małżonek został pozbawiony praw rodzicielskich lub odbywa karę pozbawienia wolności, jeżeli ten rodzic lub opiekun w roku podatkowym samotnie wychowuje dzieci:
1) małoletnie,
2) pełnoletnie, które zgodnie z odrębnymi przepisami otrzymywały zasiłek (dodatek) pielęgnacyjny lub rentę socjalną,
3) pełnoletnie do ukończenia 25. roku życia, uczące się w szkołach, o których mowa w przepisach regulujących system oświatowy lub szkolnictwo wyższe, obowiązujących w Rzeczypospolitej Polskiej oraz w innym państwie
- podatek może być określony zgodnie z ust. 4d na wniosek wyrażony w rocznym zeznaniu podatkowym.
W myśl art. 6 ust. 4d ustawy o PIT:
W przypadku, o którym mowa w ust. 4c, podatek jest określany w podwójnej wysokości podatku obliczonego od połowy dochodów osoby samotnie wychowującej dzieci, z uwzględnieniem art. 7, przy czym do sumy tych dochodów nie wlicza się dochodów (przychodów) opodatkowanych w sposób zryczałtowany na zasadach określonych w niniejszej ustawie.
W porównaniu do regulacji obowiązującej do 31 grudnia 2021 r. dodano zastrzeżenie w art. 6 ust. 4f ustawy o PIT, zgodnie z którym, sposób opodatkowania, o którym mowa w ust. 4d, nie ma zastosowania do osoby, która wychowuje wspólnie z drugim rodzicem albo opiekunem prawnym co najmniej jedno dziecko, w tym również gdy dziecko jest pod opieką naprzemienną, w związku z którą obydwojgu rodzicom zostało ustalone świadczenie wychowawcze zgodnie z art. 5 ust. 2a ustawy z 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz.U. z 2019 r. poz. 2407 oraz z 2021 r. poz. 1162, 1981 i 2270). Powyższe wyłączenie nie znajduje jednak zastosowania do sytuacji Wnioskodawczyni opisanej w stanie faktycznym.
Zarówno w stanie prawnym obowiązującym do 31 grudnia 2021 r, jaki i po tej dacie, wątpliwości budziło pojęcie „samotnego wychowywania dziecka”. W orzecznictwie sądów administracyjnych, w oparciu o przegląd leksykalnych znaczeń słowa „samotny” oraz w kontekście wyliczenia ustawowego, w którym wskazano na bycie stanu wolnego, bycie wdową lub wdowcem, po rozwodzie lub orzeczeniu separacji, pozbawienia praw rodzicielskich jednego z rodziców, odbywania kary pozbawienia wolności przez jednego z rodziców, ugruntował się pogląd, że „ustawodawca użył wyrażenia dotyczącego „samotnego wychowywania dzieci” w znaczeniu dotyczącym osoby niemającej żony lub męża albo bez partnera lub partnerki. [...] leksykalne znaczenie wyrazu „samotny” („samotność”) ukierunkowuje na odkodowanie sformułowania dotyczącego „rodzica samotnie wychowującego dzieci”, jako rodzica wychowującego dzieci (dziecko) w odosobnieniu od drugiego rodzica dzieci (dziecka) i bez jego udziału i przebywającego z dziećmi (dzieckiem) w innym miejscu niż drugi rodzic. Nie oznacza to zaś braku jakiegokolwiek udziału drugiego z rodziców w procesie wychowawczym dzieci (wyrok NSA z 24 stycznia 2024 r., sygn. akt: II FSK 497/21).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, rozważając pojęcie „samotnego wychowywania dziecka” w wyroku z 20 listopada 2024 r. sygn. III SA/Wa 2009/24, wydanym już w odniesieniu do regulacji obowiązującej od 1 stycznia 2022 r., w którym to wyroku analizował stan faktyczny zbliżony do sytuacji Wnioskodawczyni, gdyż wskazano w nim, że ojciec dziecka realizował wyznaczone przez sąd kontakty z dzieckiem a także uiszczał alimenty na dzieci, wyjaśnił, że:
Zagadnienie prawne w zbliżonych zasadniczo stanach faktycznych było już przedmiotem licznych wyroków sądów administracyjnych. Linia orzecznicza sądów administracyjnych jest ugruntowana - wyroki NSA: z 5 kwietnia 2017 r., II FSK 573/15; z 12 lutego 2020 r., II FSK 383/20; z 6 maja 2021 r., II FSK 412/19; z 14 lipca 2021 r., II FSK 3790/18; z 17 sierpnia 2021 r., II FSK 3083/19; z 23 listopada 2021 r., II FSK 1038/21; z 3 lutego 2022 r., sygn. akt II FSK 1513/19; z 20 kwietnia 2022 r., sygn. akt II FSK 2020/19; z 7 lutego 2023 r., II FSK 1766/20; z 15 czerwca 2023 r., II FSK 42/21; z 10 października 2023 r., II FSK 309/21 oraz w wyroki wojewódzkich sądów administracyjnych: WSA we Wrocławiu z 16 lutego 2018 r., I SA/Wr 1234/17; z 18 listopada 2021 r., I SA/Wr 651/21; z 5 lipca 2022 r„ I SA/Wr 948/21; WSA w Warszawie z 12 czerwca 2018 r., III SA/Wa 2608/17 i z 12 września 2017 r., III SA/Wa 2835/16, z 9 stycznia 2019 r., I SA/Wa 43/18, WSA w Gdańsku z 7 listopada 2018 r., I SA/Gd 831/18 oraz z 12 lipca 2022 r., I SA/Gd 320/22. Jakkolwiek ww. wyroki zapadły na gruncie przepisów obowiązujących do dnia 31 grudnia 2021 r., to - w ocenie Sądu - przedstawione w nich rozważania zachowują w analizowanym zakresie aktualność w odniesieniu do regulacji, które weszły w życie w dniu 1 lipca 2022 r. i znajdują zastosowanie do dochodów (przychodów) uzyskanych od dnia 1 stycznia 2022 r. (art. 18 ust. 1 ustawy zmieniającej). Taki kierunek interpretacji uznawany jest za właściwy, zwłaszcza w świetle wypowiedzi NSA prezentowanej w wyroku z 24 stycznia 2024 r., II FSK 497/21. W orzeczeniu tym Sąd drugiej instancji, analizując zmiany legislacyjne dotyczące ulgi dla osób samotnie wychowujących dzieci, zauważył w kontekście nowelizacji dokonanej wspomnianą wyżej ustawą zmieniającą, iż: „Znamienne jest, że nowa redakcja analizowanej ulgi nie modyfikuje ukształtowanego już w orzecznictwie rozumienia wyrażenia ustawowego dotyczącego "samotnego wychowywania dzieci", zamieszczonego obecnie w art. 6 ust. 4c PDOFizU”.
Dalej w cytowanym wyżej wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wskazał, że:
Wykładnia analizowanego art. 6 ust. 4c ustawy o PIT nie pozwala na ograniczenie statusu rodzica samotnie wychowującego dziecko/dzieci wyłącznie do osób wychowujących dzieci bez wsparcia drugiego z rodziców. Przepis wymaga jedynie, by rodzic chcący skorzystać z ulgi „w roku podatkowym samotnie wychowywał dzieci". Jeśli rozwiedziony rodzic nie wykonuje w tym samym czasie i w tym samym miejscu czynności, przy współudziale drugiego rodzica, składających się na proces jego czynności wychowawczych, to nieuprawnionym jest twierdzenie, że robi to wspólnie z drugim rodzicem. Wspólne wychowywanie zakłada (jednoczesny) współudział rodziców (opiekunów) w procesie wychowawczym.
W przedstawionym we wniosku stanie sprawy rodzice nie wychowują córki „wspólnie” (tj. jednocześnie w tym samym czasie i miejscu), ale każde z nich odrębnie bez udziału drugiego z rodziców. Skarżąca mieszkająca z córką, poza okresami spotkań dziecka z ojcem, tj. w czasie wyznaczonym w wyroku sądowym, sama (bez udziału drugiego z rodziców) zajmuje się wychowywaniem córki, troszcząc się o jej byt materialny i rozwój emocjonalny. Nie sposób więc twierdzić, by Strona realizując swoje obowiązki względem córki czyniła to przy współudziale ojca.
O wspólnym (będącym antonimem samotnego), wychowaniu dzieci, nie świadczy fakt powierzenia władzy rodzicielskiej wspólnie obojgu małżonkom.
Powyższe stanowisko potwierdza także wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 24 stycznia 2024 r. sygn. akt: II FSK 497/21, wydany w odniesieniu do stanu faktycznego podlegającego regulacji obowiązującej do 31 grudnia 2021 r., ale z uwzględnieniem w wykładni przepisów także nowej regulacji obowiązującej od 2022 r., w którym sąd wskazał:
W rozpoznawanej sprawie, rodzice nie wychowują i nie opiekują się dziećmi „wspólnie” (tj. jednocześnie w tym samym czasie i miejscu), ale każde z nich odrębnie, w wyznaczonym i uzgodnionym czasie, bez udziału drugiego z rodziców.
Obydwoje opiekują się dziećmi i zaspokajają ich życiowe potrzeby, tworząc im dom, warunki rozwoju w miejscu swojego zamieszkania. Zatem wychowywanie dzieci, realizowane jest przez każdego z rodziców "samotnie", bez udziału drugiego z rodziców w określonym przedziale czasowym w obrębie każdego roku kalendarzowego, będącego z mocy art. 11 Ordynacji podatkowej także rokiem podatkowym. O wspólnym (będącym antonimem samotnego), wychowaniu dzieci, nie świadczy fakt powierzenia władzy rodzicielskiej wspólnie obojgu małżonkom. Odczytując zatem normę z art. 6 ust. 4 PDOFizU przez zapisy Konstytucji RP, jako konkretyzację jej zasad, odnoszących się do szczególnej ochrony rodzin, w tym rodzin niepełnych, analizowaną regulację należy odczytywać przez pryzmat trudnego społecznie zjawiska wychowywania dzieci w niepełnych rodzinach i wsparcia Państwa w ich wychowaniu. Tworząc ten przepis ustawodawca miał przede wszystkim na względzie dobro dzieci wychowujących się w rozbitych lub niepełnych rodzinach. Intencją ustawodawcy nie było wobec tego to, aby warunkiem skorzystania z preferencji podatkowych było wyeliminowanie jednego z rodziców z procesu wychowywania dzieci. A tak działoby się w sytuacji, gdyby z ulgi mógł skorzystać tylko ten rodzic, który wykaże, że dzieckiem nie opiekuje się przez cały rok podatkowy samodzielnie i nie uczestniczy w ogóle w jego wychowaniu drugi z rodziców. Z założenia ustawodawca jest racjonalny i tworząc normę celu społecznego oraz realizując deklarowaną w Konstytucji RP politykę prorodzinną, mającą wspierać wychowanie dzieci, nie mógł uzależnić preferencji podatkowych od wyeliminowania jednego z rodziców z opieki i wychowania dzieci w sytuacji, gdy z różnych życiowych względów rodzice nie wychowują tych dzieci wspólnie (czyli jednocześnie w tym samym miejscu i czasie).
Podobnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w wyroku z 28 września 2023 r. sygn. akt I SA/Łd 530/23, w odniesieniu do stanu prawnego obowiązującego od 1 stycznia 2022 r. wskazał:
Nie jest przy tym konieczne, aby drugi z rodziców był w tym czasie wyeliminowany z opieki i wychowania dzieci, taki bowiem warunek przeczyłby polityce prorodzinnej Państwa zmierzającej do systemowego wsparcia rodziców w wychowaniu dzieci, zwłaszcza w samotnym wychowaniu dzieci.
Takie stanowisko przyjął również Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w wyroku z 1 października 2025 r. sygn. akt: I SA/Gd 604/25.
Ponadto, przepisy powyższej ustawy nie uzależniają prawa podatnika do preferencyjnego opodatkowania jego dochodów od tego, czy przez cały rok był osobą samotnie wychowującą dziecko. Wystarczające jest zatem, aby taki stan zaistniał w ciągu roku, a nie trwał przez cały rok.
Potwierdza to wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z 28 września 2023 r. sygn. akt I SA/Łd 530/23, w którym sąd rozpatrywał stan faktyczny zaistniały w 2022 r. i wyjaśnił, że:
Przepis „[…] zawiera sformułowanie „w roku podatkowym”. Wymaga zatem aby rodzic/opiekun prawny w danym roku podatkowym, w którym chciałby skorzystać z preferencji podatkowej, wychowywał samotnie dziecko. Ustawodawca nie zastrzegł jednakże aby czynił to stale, niezmiennie cały rok podatkowy. Takie ograniczenie nie wynika wprost z regulacji ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, zatem nie jest uzasadnione sztuczne nakładanie takiego ograniczenia.
Przepis obowiązujący do 31 grudnia 2021 r., zawierał takie samo sformułowanie „w roku podatkowym”, wobec tego powinien być interpretowany w taki sam sposób.
W świetle powyższego należy uznać, że Wnioskodawczyni spełnia warunki do uznania ją za osobę (pannę) samotnie wychowującą małoletnie dzieci w latach 2022 i kolejnych, a jednocześnie nie zachodzą przesłanki określone w art. 6 ust. 4f ustawy o PIT, wyłączające preferencyjne opodatkowanie, stosowane od 1 stycznia 2022 r., gdyż Wnioskodawczyni nie wychowuje żadnego dziecka wspólnie z drugim rodzicem albo opiekunem prawnym ani też dzieci nie są pod opieką naprzemienną.
Pojęcie „wychowywania dziecka wspólnie z drugim rodzicem” wskazane w powyższym przepisie było wyjaśniane w orzecznictwie już na gruncie regulacji obowiązującej do 31 grudnia 2021 r. i jego rozumienie nie uległo zmianie po nowelizacji, co potwierdzają przytoczone wyżej wyroki. Należy zatem posłużyć się wykładnią tego pojęcia stosowaną w orzecznictwie, przytoczoną powyżej.
Należy wskazać, że Wnioskodawczyni nie wykonuje czynności składających się na proces czynności wychowawczych dzieci w tym samym czasie i w tym samym miejscu, co ojciec dzieci. Wnioskodawczyni realizuje swoje obowiązki wychowawcze w swoim miejscu zamieszkania, a ojciec dzieci w swoim miejscu zamieszkania lub u jego rodziców, w czasie gdy przypadają kontakty i je wykonuje. Poza okresami spotkań dzieci z ojcem, Wnioskodawczyni samodzielnie opiekuje się dziećmi, troszcząc się o ich byt materialny i rozwój emocjonalny. Sytuacja taka nie jest uważana przez sądy administracyjne za wspólne wychowywanie dzieci. Jednocześnie należy zwrócić uwagę, że zakres opieki sprawowanej przez Wnioskodawczynię jest znacznie szerszy niż ojca dzieci, tym bardziej że ojciec dzieci nie wykonuje wszystkich postanowień ugody w zakresie kontaktów i mimo, że co drugi tydzień powinien odbierać dzieci z placówek edukacyjnych trzy razy w tygodniu, to w rzeczywistości prawie codziennie dzieci odbiera Wnioskodawczyni, a ojciec dzieci przyjeżdża o dowolnie wybranej przez siebie porze, nieraz widząc się z dziećmi zaledwie 15 minut albo tylko podwożąc na zajęcia dodatkowe. Czynności wychowawcze w opisanym stanie faktycznym nie są wykonywane przez rodziców w sposób zbliżony, podobny do siebie. Odzwierciedla to również rozstrzygnięcie w sprawie o alimenty, w którym sąd uznał, że zasadne jest, aby ojciec dzieci ponosił 60% usprawiedliwionych kosztów utrzymania dzieci z uwagi na fakt sprawowania przez Wnioskodawczynię szerszej opieki nad dziećmi, zwłaszcza w czasie, gdy te są chore i Wnioskodawczym zmuszona jest korzystać ze zwolnień lekarskich. Należy przy tym mieć na uwadze, że w rzeczywistości koszty utrzymania dzieci ponoszone przez ojca po wyroku zasądzającym alimenty są nadal niższe niż 60%, gdyż Wnioskodawczym w większym stopniu ponosi wydatki na wyjazdy zorganizowane dla dzieci, w tym szkółki narciarskie, a także dodatkowo ponosi koszty urządzenia pokoju dzieci, których to kosztów sąd nie uwzględnił zasądzając alimenty. W ocenie Wnioskodawczyni są to jednak także uzasadnione koszty utrzymania dzieci. Ponadto są apelacyjny obniżył kwotę alimentów. Udział ojca w całościowych kosztach utrzymania jest zatem niższy niż 60%.
Nie zachodzą także przesłanki wyłączające wskazane w art. 6 ust. 8 ustawy o PIT zarówno w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2021 r. jak i w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2022 r. Jak wskazano w opisie stanu faktycznego, Wnioskodawczyni podlega podatkowaniu według skali podatkowej i nie stosuje się do niej ani jej dzieci przepisów art. 30c ani ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym. Wnioskodawczyni nie podlega też opodatkowaniu na zasadach wynikających z ustawy z dnia 24 sierpnia 2006 r. o podatku tonażowym lub ustawy z 6 lipca 2016 r. o aktywizacji przemysłu okrętowego i przemysłów komplementarnych.
Wobec tego Wnioskodawczyni może skorzystać z prawa do określenia podatku w podwójnej wysokości podatku obliczonego od połowy jej dochodów jako osoby samotnie wychowującej dzieci, z uwzględnieniem art. 7, przy czym do sumy tych dochodów nie wlicza się dochodów (przychodów) opodatkowanych w sposób zryczałtowany na zasadach określonych w niniejszej ustawie.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest prawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Podstawową zasadą obowiązującą w przepisach ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 163 ze zm.) jest zasada powszechności opodatkowania, która wyrażona została w art. 9 ust. 1 tej ustawy. Zgodnie z jego treścią:
Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.
Jak stanowi art. 6 ust. 4 ww. ustawy, w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2021 r.:
Od dochodów rodzica lub opiekuna prawnego, podlegającego obowiązkowi podatkowemu, o którym mowa w art. 3 ust. 1, będącego panną, kawalerem, wdową, wdowcem, rozwódką, rozwodnikiem albo osobą, w stosunku do której orzeczono separację w rozumieniu odrębnych przepisów, lub osobą pozostającą w związku małżeńskim, jeżeli jej małżonek został pozbawiony praw rodzicielskich lub odbywa karę pozbawienia wolności, jeżeli ten rodzic lub opiekun w roku podatkowym samotnie wychowuje dzieci:
1) małoletnie,
2) bez względu na ich wiek, które zgodnie z odrębnymi przepisami otrzymywały zasiłek (dodatek) pielęgnacyjny lub rentę socjalną,
3) do ukończenia 25 roku życia uczące się w szkołach, o których mowa w przepisach o systemie oświaty, przepisach o szkolnictwie wyższym i nauce lub w przepisach regulujących system oświatowy lub szkolnictwo wyższe obowiązujących w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie, jeżeli w roku podatkowym nie uzyskały dochodów podlegających opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 27 lub art. 30b lub uzyskały przychody, o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 148, w łącznej wysokości przekraczającej kwotę stanowiącą iloraz kwoty zmniejszającej podatek określonej w art. 27 ust. 1b pkt 1 oraz stawki podatku, określonej w pierwszym przedziale skali, o której mowa w art. 27 ust. 1, z wyjątkiem renty rodzinnej
- podatek może być określony, z zastrzeżeniem ust. 8, na wniosek wyrażony w rocznym zeznaniu podatkowym, w podwójnej wysokości podatku obliczonego od połowy dochodów osoby samotnie wychowującej dzieci, z uwzględnieniem art. 7, z tym że do sumy tych dochodów nie wlicza się dochodów (przychodów) opodatkowanych w sposób zryczałtowany na zasadach określonych w tej ustawie.
Powyższy art. 6 ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych został uchylony. Ustawodawca - na mocy art. 1 pkt 1 lit. a) ustawy z 9 czerwca 2022 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2022 r. poz. 1265) - dodał art. 6 ust. 4c, ust. 4d, ust. 4e i ust. 4f ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, które stosuje się do dochodów (przychodów) uzyskanych od dnia 1 stycznia 2022 r.
Stosownie do art. 6 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Od dochodów jednego rodzica lub opiekuna prawnego, podlegającego obowiązkowi podatkowemu, o którym mowa w art. 3 ust. 1, będącego panną, kawalerem, wdową, wdowcem, rozwódką, rozwodnikiem, osobą, w stosunku do której orzeczono separację w rozumieniu odrębnych przepisów, lub osobą, której małżonek został pozbawiony praw rodzicielskich lub odbywa karę pozbawienia wolności, jeżeli ten rodzic lub opiekun w roku podatkowym samotnie wychowuje dzieci:
1) małoletnie,
2) pełnoletnie, które zgodnie z odrębnymi przepisami otrzymywały zasiłek (dodatek) pielęgnacyjny lub rentę socjalną,
3) pełnoletnie do ukończenia 25. roku życia, uczące się w szkołach, o których mowa w przepisach regulujących system oświatowy lub szkolnictwo wyższe, obowiązujących w Rzeczypospolitej Polskiej oraz w innym państwie
- podatek może być określony zgodnie z ust. 4d na wniosek wyrażony w rocznym zeznaniu podatkowym.
Na podstawie art. 6 ust. 4d wskazanej ustawy:
W przypadku, o którym mowa w ust. 4c, podatek jest określany w podwójnej wysokości podatku obliczonego od połowy dochodów osoby samotnie wychowującej dzieci, z uwzględnieniem art. 7, przy czym do sumy tych dochodów nie wlicza się dochodów (przychodów) opodatkowanych w sposób zryczałtowany na zasadach określonych w niniejszej ustawie.
Art. 6 ust. 4e ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych stanowi, że:
- w brzmieniu obowiązującym od 1 lipca 2022 r.:
Przepisu ust. 4c pkt 3 nie stosuje się, jeżeli dziecko, o którym mowa w tym przepisie, uzyskało w roku podatkowym:
1) dochody, z wyjątkiem renty rodzinnej, podlegające opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 27 lub art. 30b lub
2) przychody, o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 148 i 152
- w łącznej wysokości przekraczającej dwunastokrotność kwoty renty socjalnej określonej w ustawie z dnia 27 czerwca 2003 r. o rencie socjalnej (Dz. U. z 2022 r. poz. 240), w wysokości obowiązującej w grudniu roku podatkowego
- w brzmieniu obowiązującym od 16 grudnia 2022 r.:
Przepisu ust. 4c pkt 3 nie stosuje się, jeżeli dziecko, o którym mowa w tym przepisie, uzyskało w roku podatkowym:
1) dochody, z wyjątkiem renty rodzinnej, podlegające opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 27 lub art. 30b lub
2) przychody, o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 148 i 152
- w łącznej wysokości przekraczającej dwunastokrotność kwoty renty socjalnej określonej w ustawie z dnia 27 czerwca 2003 r. o rencie socjalnej (Dz.U. z 2022 r. poz. 240 i 2476), w wysokości obowiązującej w grudniu roku podatkowego
- w brzmieniu obowiązującym od 21 lutego 2024 r.:
Przepisu ust. 4c pkt 3 nie stosuje się, jeżeli dziecko, o którym mowa w tym przepisie, uzyskało w roku podatkowym:
1) dochody, z wyjątkiem renty rodzinnej, podlegające opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 27 lub art. 30b lub
2) przychody, o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 148 i 152
- w łącznej wysokości przekraczającej dwunastokrotność kwoty renty socjalnej określonej w ustawie z dnia 27 czerwca 2003 r. o rencie socjalnej (Dz.U. z 2023 r. poz. 2194), w wysokości obowiązującej w grudniu roku podatkowego.
Stosownie do art. 6 ust. 4f ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
Sposób opodatkowania, o którym mowa w ust. 4d, nie ma zastosowania do osoby, która wychowuje wspólnie z drugim rodzicem albo opiekunem prawnym co najmniej jedno dziecko, w tym również gdy dziecko jest pod opieką naprzemienną, w związku z którą obydwojgu rodzicom zostało ustalone świadczenie wychowawcze zgodnie z art. 5 ust. 2a ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz. U. z 2019 r. poz. 2407 oraz z 2021 r. poz. 1162, 1981 i 2270).
Zgodnie z art. 6 ust. 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych:
- w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2021 r.:
Sposób opodatkowania, o którym mowa w ust. 2 i 4, nie ma zastosowania w sytuacji, gdy chociażby do jednego z małżonków, osoby samotnie wychowującej dzieci lub do jej dziecka mają zastosowanie przepisy art. 30c, ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym, ustawy z dnia 24 sierpnia 2006 r. o podatku tonażowym lub ustawy z dnia 6 lipca 2016 r. o aktywizacji przemysłu okrętowego i przemysłów komplementarnych
- w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2022 r.:
Sposób opodatkowania, o którym mowa w ust. 2, nie ma zastosowania, w przypadku gdy chociażby jeden z małżonków:
1) stosuje przepisy:
a) art. 30c lub
b) ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym, z wyjątkiem art. 6 ust. 1a tej ustawy
- w zakresie osiągniętych w roku podatkowym przychodów, poniesionych kosztów uzyskania przychodów, zobowiązania lub uprawnienia do zwiększania lub pomniejszenia podstawy opodatkowania albo przychodów, zobowiązania lub uprawnienia do dokonywania innych doliczeń lub odliczeń;
2) podlega opodatkowaniu na zasadach wynikających z ustawy z dnia 24 sierpnia 2006 r. o podatku tonażowym lub ustawy z dnia 6 lipca 2016 r. o aktywizacji przemysłu okrętowego i przemysłów komplementarnych
- w brzmieniu obowiązującym od 1 lipca 2022 r., stosowanym do dochodów (przychodów) uzyskanych od dnia 1 stycznia 2022 r.
Sposób opodatkowania, o którym mowa w ust. 2 i 4d, nie ma zastosowania, w przypadku gdy chociażby jeden z małżonków, osoba samotnie wychowująca dziecko lub jej dziecko:
1) stosuje przepisy:
a) art. 30c lub
b) ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym, z wyjątkiem art. 6 ust. 1a tej ustawy
- w zakresie osiągniętych w roku podatkowym przychodów, poniesionych kosztów uzyskania przychodów, zobowiązania lub uprawnienia do zwiększania lub pomniejszenia podstawy opodatkowania albo przychodów, zobowiązania lub uprawnienia do dokonywania innych doliczeń lub odliczeń;
2) podlega opodatkowaniu na zasadach wynikających z ustawy z dnia 24 sierpnia 2006 r. o podatku tonażowym lub ustawy z dnia 6 lipca 2016 r. o aktywizacji przemysłu okrętowego i przemysłów komplementarnych.
W myśl art. 6 ust. 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych - w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2021 r.:
Zasada określona w ust. 8 nie dotyczy osób, o których mowa w art. 1 pkt 2 ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym, niekorzystających jednocześnie z opodatkowania przychodów z pozarolniczej działalności gospodarczej lub z działów specjalnych produkcji rolnej na zasadach określonych w art. 30c, w ustawie o zryczałtowanym podatku dochodowym, w ustawie z dnia 24 sierpnia 2006 r. o podatku tonażowym albo w ustawie z dnia 6 lipca 2016 r. o aktywizacji przemysłu okrętowego i przemysłów komplementarnych.
Na gruncie art. 70 ust. 2 ustawy z 29 października 2021 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw, dodanego przez art. 9 pkt 7 ustawy z 9 grudnia 2021 r. o zmianie ustawy o podatku akcyzowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2021 r. poz. 2427):
W przypadku opodatkowania dochodów uzyskanych w 2021 r., o którym mowa w art. 6 ust. 4 ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2021 r., przepis art. 6 ust. 8 ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, stosuje się odpowiednio do osoby samotnie wychowującej dzieci i jej dziecka.
Natomiast z art. 18 ust. 1 ustawy z 9 czerwca 2022 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw wynika, że:
Przepisy art. 6 ust. 4c-4h, 8 (…) ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, (…) stosuje się do dochodów (przychodów) uzyskanych od dnia 1 stycznia 2022 r.
Z powołanych powyżej przepisów wynika, że ustawodawca uzależnił prawo do skorzystania z preferencyjnych zasad obliczania podatku dochodowego dla osób samotnie wychowujących dzieci od spełnienia łącznie następujących warunków:
- posiadania przez rodzica lub opiekuna prawnego statusu osoby samotnie wychowującej dziecko;
- wychowywania przez rodzica lub opiekuna prawnego samotnie w roku podatkowym dziecko;
- nieuzyskiwania przez rodzica lub opiekuna prawnego i dziecko przychodów/dochodów, do których zastosowanie mają przepisy art. 30c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym, z wyjątkiem najmu prywatnego;
- niepodlegania przez rodzica lub opiekuna prawnego i dziecko opodatkowaniu na zasadach wynikających z ustawy z dnia 24 sierpnia 2006 r. o podatku tonażowym lub ustawy z 6 lipca 2016 r. o aktywizacji przemysłu okrętowego i przemysłów komplementarnych.
Wskazać przy tym należy, że przepis art. 6 ust. 4 i ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych precyzuje pojęcie „osoby samotnie wychowującej dzieci” w taki sposób, aby nie budziło wątpliwości, iż prawo do preferencyjnego opodatkowania dochodów nie przysługuje wszystkim osobom stanu wolnego posiadającym dzieci własne lub przysposobione (o których mowa w tym przepisie), a wyłącznie jednemu z rodziców/opiekunów prawnych, tj. temu, który samotnie wychowuje dziecko/dzieci.
Do skorzystania z tej preferencji, niewystarczające jest samotne troszczenie się o byt materialny i rozwój emocjonalny dziecka bez udziału innej osoby, tj. w szczególności ojca lub matki dziecka. Równie istotne jest legitymowanie się określonym stanem cywilnym, bowiem przepis art. 6 ust. 4 i ust. 4c ustawy wymienia enumeratywnie osoby, którym przysługuje status osób samotnie wychowujących dzieci, odwołując się zarówno do statusu cywilnoprawnego osoby wychowującej dzieci (panna, kawaler, wdowa, wdowiec, rozwódka, rozwodnik), jak również do tego, że osoba ta musi faktycznie wychowywać dzieci samotnie, tj. bez wsparcia drugiego z rodziców.
W sytuacji, gdy każdy z rodziców aktywnie oraz w porównywalnym stopniu uczestniczy w wychowywaniu dziecka - co przejawia się między innymi dzieleniem się wszelkimi obowiązkami związanymi z procesem wychowawczym dziecka, niezależnie od tego u kogo i pod czyją w danym momencie roku podatkowego opieką dziecko przebywa - nie można mówić o samotnym wychowywaniu dziecka przez któregokolwiek z rodziców.
Przy wychowywaniu dziecka należy wziąć pod uwagę całokształt działań i czynności wykonywanych przez każdego z rodziców, w tym także tych o charakterze niewymiernym jak kształtowanie osobowości, światopoglądu, systemu wartości, postaw emocjonalnych.
Przyjęcie odmiennej wykładni stałoby w sprzeczności z uzasadnieniem wprowadzenia tej ulgi, z którego jednoznacznie wynika, że ustawodawca kierował ją tylko do osób, które samotnie troszczą się o codzienne zaspokojenie potrzeb dzieci, posiadając ściśle określony status cywilny.
Ustawodawca w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych nie zawarł definicji pojęcia „wychowywać”, należy odwołać się zatem do jego definicji słownikowych.
„Wychowywać” w słownikowym rozumieniu oznacza: zapewniając byt doprowadzić do osiągnięcia pełnego rozwoju psychicznego i fizycznego. Wychowywanie polega na stałym troszczeniu się o byt materialny dziecka oraz o jego rozwój emocjonalny. Wychowanie dziecka można określić jako kształtowanie osobowości dziecka poprzez kształtowanie jego samodzielności, obowiązkowości, rozwijanie predyspozycji intelektualnych i umiejętności praktycznych, kształtowanie światopoglądu, systemu wartości oraz postaw emocjonalnych.
Użycie określenia „osoba samotnie wychowująca dzieci” oznacza zatem, że intencją ustawodawcy było przyznanie prawa do rozliczenia dochodów jako osoba samotnie wychowująca dziecko jednemu z rodziców lub opiekunów prawnych, który faktycznie wychowuje dziecko.
W przypadku, gdy żadne z rodziców nie jest pozbawione władzy rodzicielskiej, rodzic który faktycznie w roku podatkowym dziecko wychowuje, czyli sprawuje nad nim ciągłą opiekę, ma prawo do przedmiotowej preferencji podatkowej. Nie jest przy tym konieczne, aby drugi z rodziców był całkowicie wyeliminowany z opieki i wychowania dziecka. W sytuacji, gdy dziecko zamieszkując wraz z jednym rodzicem, pozostaje pod jego stałą, codzienną opieką, a drugi rodzic jest zobowiązany do płacenia alimentów oraz zajmowania się dzieckiem doraźnie (w określonych, ustalonych przez sąd przedziałach czasowych, np. niektóre święta, tydzień ferii, miesiąc wakacji, co drugi weekend każdego miesiąca oraz ściśle określone dni powszednie), status samotnego rodzica ma ten, przy którym dziecko zamieszkuje i który wykonuje wszystkie obowiązki, dzięki którym dziecko będzie wychowywane w sposób zapewniający jego prawidłowy rozwój. Rodzic, o którym mowa w art. 6 ust. 4 i ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, który w pojedynkę troszczy się o zaspokojenie bieżących potrzeb dziecka, nie traci statusu osoby samotnie wychowującej dziecko z racji utrzymywania sporadycznych kontaktów z dzieckiem przez drugiego rodzica lub płacenia przez niego alimentów.
Podstawową kwestią jest ustalenie, który z rodziców faktycznie wychowuje dziecko, gdy rodzice nie pozostają w związku małżeńskim i żadnemu z rodziców sąd nie ograniczył władzy rodzicielskiej. Wychowywanie dziecka nie sprowadza się jedynie do łożenia na jego utrzymanie oraz do czasowego (doraźnego) z nim przebywania. Wychowywanie dziecka obejmuje bowiem ogół czynności zmierzających do należytego ukształtowania człowieka w sferze duchowej, emocjonalnej i psychicznej wraz z materialną podstawą rozwoju. Oznacza to, że wykonywanie władzy rodzicielskiej polega na tym, że rodzic osobiście zajmuje się sprawami małoletniego dziecka, czyli podejmuje trud wykonywania wszystkich obowiązków, dzięki którym dziecko będzie wychowywane w sposób zapewniający jego prawidłowy rozwój.
Z informacji przedstawionych przez Panią wynika, że:
1. jest Pani panną;
2. w latach 2020-2025 sprawowała Pani faktyczną opiekę nad dwojgiem małoletnich dzieci;
3. miejsce pobytu dzieci zostało określone każdorazowo jako miejsce zamieszkania matki;
4. ojciec dzieci sprawował nad nimi opiekę w ograniczonym zakresie, na podstawie wyznaczonych kontaktów.
Wskazuję, że fakt utrzymywania kontaktów pomiędzy dziećmi i drugim rodzicem, nie pozbawia pierwszego rodzica - przy którym dzieci mieszkają - prawa do opodatkowania swoich dochodów na zasadach określonych w art. 6 ust. 4d ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Jednocześnie przepisy powyższej ustawy nie uzależniają prawa podatnika do preferencyjnego opodatkowania jego dochodów od tego, czy przez cały rok był osobą samotnie wychowującą dziecko. Wystarczające jest zatem, aby taki stan zaistniał w ciągu roku, a nie trwał przez cały rok.
Skoro w latach 2020-2025 posiadała Pani wymagany przepisami stan cywilny (panna), dzieci zamieszkiwały z Panią i to na Pani spoczywał w największej mierze ciężar wychowywania dzieci, to ma Pani prawo do skorzystania za te lata z preferencyjnego rozliczenia jako osoba samotnie wychowująca dzieci.
Pani stanowisko jest więc prawidłowe.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.
Odnosząc się do powołanych przez Panią wyroków sądów wskazuję, że zapadły one w indywidualnych sprawach i nie mają zastosowania ani konsekwencji wiążących w odniesieniu do żadnego innego zaistniałego stanu faktycznego bądź zdarzenia przyszłego.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
- Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pani do interpretacji.
- Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
- Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
- w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
- w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
