Komentarz do ustawy o pomocy społecznej – Art. 50
[Usługi opiekuńcze] Zróżnicowaną grupę świadczeń niepieniężnych w ramach pomocy społecznej stanowią usługi opiekuńcze. Ich różnorodność związana jest przede wszystkim z koniecznością dostosowania ich rodzaju i zakresu do indywidualnych potrzeb świadczeniobiorcy. Ponadto usługi opiekuńcze mogą być świadczone przez różne jednostki organizacyjne pomocy społecznej; mogą mieć charakter środowiskowy oraz instytucjonalny. Katalog osób uprawnionych do usług opiekuńczych obejmuje:
• osoby samotne, które z powodu wieku, choroby lub innych przyczyn wymagają pomocy innych osób, a są jej pozbawione,
• osoby, które wymagają pomocy innych osób, a rodzina, a także wspólnie niezamieszkujący małżonek, wstępni, zstępni nie mogą takiej pomocy zapewnić.
Osobą samotną, w rozumieniu komentowanego przepisu, jest osoba prowadząca jednoosobowe gospodarstwo domowe, niepozostająca w związku małżeńskim i nieposiadająca wstępnych ani zstępnych. Przyczyny pozbawienia możliwości korzystania z pomocy innych osób nie mają znaczenia przy rozpatrywaniu, czy dana osoba będzie uprawniona do świadczeń pielęgnacyjnych. Tylko fakt w postaci pozbawienia pomocy innych osób determinuje przysługiwanie uprawnienia. Rolą organu pomocy społecznej badające go fakt pozbawienia pomocy innych osób jest wykazanie, że osoba zainteresowana nie może liczyć na żadną pomoc.
WSA
(…) Usługi opiekuńcze mogą być przyznane nie tylko osobie samotnej (art. 50 ust. 1 u.p.s.), ale również osobie, która wymaga pomocy innych osób, a rodzina, a także wspólnie niezamieszkujący małżonek, wstępni, zstępni nie mogą takiej pomocy zapewnić (ust. 2). Świadczenie w postaci usług opiekuńczych mogą więc otrzymać osoby mające rodziny. Istotnie, w tych przypadkach ustawodawca odwołuje się do zasady pomocniczości i uznania administracyjnego. Obowiązki opiekuńcze wynikające z więzi rodzinnych istnieją również wtedy gdy członkowie rodziny nie mieszkają wspólnie z osobą potrzebującą pomocy. Wskazać jednak należy, że pomimo odwoływania się do powinności rodzinnych ustawodawca w art. 16 ust. 2 u.p.s. zastrzega, że gmina i powiat nie mogą odmówić pomocy osobie potrzebującej mimo istniejącego obowiązku osób fizycznych lub osób prawnych do zaspokajania jej niezbędnych potrzeb życiowych. Przepis ten stosuje się również wobec podmiotów, którym jednostki samorządu terytorialnego zleciły realizację zadań (art. 16 ust. 3 u.p.s.). Wobec tego sam fakt posiadania rodziny nie jest wystarczającym argumentem odmowy przyznania pomocy. Trzeba bowiem ustalić, czy osoby bliskie mogą tę pomoc zapewnić. Należy zbadać, czy członkowie rodziny mają możliwości (finansowe, zdrowotne, lokalowe) sprawowania opieki, względnie partycypowania w wydatkach z tego tytułu (…).
POTRZEBUJESZ POMOCY?