Wyrok WSA w Poznaniu z dnia 14 maja 2026 r., sygn. III SA/Po 417/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Bąk-Marciniak Sędzia WSA Monika Świerczak (spr.) Sędzia WSA Katarzyna Witkowicz-Grochowska Protokolant starszy sekretarz sądowy Iwona Maciak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 maja 2026 r. sprawy ze skargi P. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 25 lutego 2026 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia 23 stycznia 2026 r. nr [...]

Uzasadnienie

Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej również organ II instancji, SKO) decyzją z 25 lutego 2026r. nr [...], działając na podstawie art. 17 pkt 1, art. 127 § 1 i 2 i art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku - Kodeks postępowania administracyjnego (j.t. Dz.U. z 2025 r. poz. 1691 - dalej k.p.a.) w zw. z art. 14 ustawy z dnia 12 marca 2004 roku o pomocy społecznej (j.t. Dz.U. z 2025 r. poz. 1214 – dalej u.p.s.), po rozpoznaniu odwołania P. P. (dalej również jako skarżący) od wydanej z upoważnienia Prezydenta Miasta [...] przez Kierownika Sekcji Realizacji Świadczeń Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w [...]dalej również organ I instancji) decyzji z 23 stycznia 2026 r. [...], w przedmiocie przyznania zasiłku celowego z przeznaczeniem na dofinansowanie do naprawy okna tarasowego, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.

W uzasadnieniu wskazano, że organ I instancji przyznał P. P. pomoc w formie zasiłku celowego w kwocie [...]zł. z przeznaczeniem na dofinansowanie do naprawy okna tarasowego. W uzasadnieniu takiego rozstrzygnięcia organ I instancji wskazał, że zgodnie z art. 8 ust. 3 u.p.s. prawo do świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej przysługuje rodzinie, której dochód nie przekracza kwoty kryterium dochodowego na osobę w rodzinie przy jednoczesnym wystąpieniu co najmniej jednego z powodów wymienionych w art. 7 pkt 2 – 15 lub innych okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy społecznej. Na podstawie § 1 pkt 1 lit. b rozporządzenia Rady Ministrów z 12 lipca 2024r w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (Dz.U. z 2024r. poz. 1044 – dalej rozporządzenie) ustala się od miesiąca stycznia 2025 r. kryterium dochodowe dla osoby w rodzinie w wysokości [...] zł. Zgodnie z art. 39 ust. 1 i ust. 2 u.p.s. w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej może być przyznany zasiłek celowy. Zasiłek celowy może być przyznany w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu. Pomoc przyznano z uwagi na chorobę w rodzinie. Organ I instancji podniósł, że strona winna mieć świadomość tego, że nawet w przypadku ubiegania się o zaspokojenie potrzeby zgodnej z celami pomocy społecznej i spełniania wszystkich wymogów przewidzianych w przepisach, potrzeba ta nie musi być przez organ pomocy zaspokojona w części i całości, ponieważ świadczenie w formie zasiłku celowego nie posiada charakteru publicznego prawa podmiotowego, czyli bezwzględnie należnego, a pomoc społeczna nie jest zobowiązana do zaspokojenia wszystkich nawet niezbędnych potrzeb. Decyzje dotyczące zasiłków celowych są decyzjami wydanymi w ramach tzw. uznania administracyjnego. Uznanie administracyjne nie oznacza dowolności organu w rozstrzygnięciu sprawy, zaś jeśli idzie o pomoc społeczną w formie zasiłku celowego o wyważenie potrzeb wnoszącego o pomoc i swoich możliwości, na które składają się określony budżet i liczba mieszkańców, którym pomocy należy udzielić. Organ rozpatrując wniosek o udzielenie pomocy w formie zasiłku celowego jest zobowiązany mieć na względzie nie tylko interes osoby wnioskującej, lecz także interesy innych osób będących trudnej sytuacji materialnej. Organ orzekający w sprawie musi się kierować wytycznymi zawartymi w art. 3 ust. 3 i 4 u.p.s. Mianowicie rodzaj, forma i rozmiar świadczenia powinny być odpowiednie do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy. Organy rozstrzygające w sprawach pomocy społecznej działają w oparciu o środki finansowe, których wysokość jest ściśle określona i w tak wyznaczonych granicach realizować muszą ustawowe cele, z uwzględnieniem ilości wniosków i sytuacji życiowej osób ubiegających się o pomoc.