Który podmiot jest płatnikiem składek w przypadku umów zlecenia zawieranych przez GOPS

PROBLEM

Zwracam się z prośbą o przedstawienie stanowiska oraz dokonanie interpretacji przepisów ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, w szczególności art. 4 ust. 2 tej ustawy, w zakresie ustalenia podmiotu będącego płatnikiem składek od umów zlecenia zawieranych przez jednostkę organizacyjną gminy funkcjonującą w formie jednostki budżetowej. Przedmiotowe zagadnienie dotyczy sytuacji, w której Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej (GOPS) będący jednostką organizacyjną gminy: posiada wyodrębnienie organizacyjne, działa na podstawie własnego statutu, realizuje przypisane ustawowo zadania publiczne, posługuje się własnym numerem NIP i REGON, samodzielnie prowadzi obsługę kadrowo-płacową, zawiera umowy cywilnoprawne we własnym imieniu w zakresie realizowanych zadań statutowych. W praktyce GOPS dokonuje zgłoszeń do ubezpieczeń społecznych oraz rozliczeń składkowych jako płatnik składek od zawieranych umów zlecenia. Jednocześnie ZUS kwestionuje powyższy model rozliczeń wskazując, iż jedynym płatnikiem składek od takich umów powinna być gmina jako osoba prawna. Czy jednostka organizacyjna gminy taka jak GOPS, posiadająca wyodrębnienie organizacyjne i finansowe oraz wykonująca zadania statutowe może zostać uznana za płatnika składek w rozumieniu art. 4 ust. 2 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych w odniesieniu do umów zlecenia zawieranych przez tę jednostkę? W naszej ocenie istotne znaczenie dla prawidłowej interpretacji art. 4 ust. 2 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych ma ustalenie, czy pojęcie „płatnika składek” należy wiązać wyłącznie z podmiotowością prawną gminy, czy również z faktycznym wykonywaniem czynności pracodawcy lub zleceniodawcy przez wyodrębnioną jednostkę organizacyjną. Wątpliwości budzi zwłaszcza praktyczny aspekt realizacji obowiązków płatnika składek przez jednostki organizacyjne gminy, które od wielu lat funkcjonują jako samodzielni płatnicy w obrocie publicznoprawnym, pomimo braku osobowości prawnej.