Uchwała nr 1634/15 Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w Białymstoku
z dnia 29 kwietnia 2015r.
w sprawie rozpatrzenia w postępowaniu nadzorczym uchwały Nr III/29/2015 Rady Miejskiej w Kleszczelach z dnia 31 marca 2015 roku w sprawie określenia wzoru deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi
Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w Białymstoku w składzie: Przewodniczący: Stanisław Srocki Członkowie: Beata Chmielewska Paweł Gałko Katarzyna Gawrońska Agnieszka Gerasimiuk Anna Ostrowska Aleksander Piszczatowski Dariusz Renczyński Joanna Salachna Marcin Tyniewicki Na podstawie art. 11 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 7 października 1992 r.
o regionalnych izbach obrachunkowych (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 1113, ze zm.) oraz art. 91 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (j.t. Dz. U. z 2013 r. poz. 594, ze zm.) po rozpatrzeniu w postępowaniu nadzorczym uchwały Nr III/29/2015 Rady Miejskiej
w Kleszczelach z dnia 31 marca 2015 roku w sprawie określenia wzoru deklaracji
o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi
p o s t a n a w i a :
- uznać, iż powyższa uchwała została podjęta z istotnym naruszeniem prawa
w zakresie słów: "lub określonej w deklaracji ilości odpadów komunalnych powstających na danej nieruchomości", zawartego w §2 pkt 2 części normatywnej uchwały, co jest sprzeczne z art. 6c ust. 2 oraz art. 6i ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (j.t. Dz.U. z 2013 r. poz. 1399, ze zm.) i w związku z tym stwierdzić nieważność uchwały we wskazanej części;
- uznać, iż powyższa uchwała została podjęta z istotnym naruszeniem prawa
w zakresie zapisu zawartego w załączniku do przedmiotowej uchwały, w części G,
w zakresie sformułowania: "Oświadczam, że jestem świadomy odpowiedzialności karnej za podanie danych niezgodnych ze stanem faktycznym", co jest sprzeczne
z postanowieniami art. 233 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny
(Dz. U. Nr 88, poz. 553 ze zm.) i w związku z tym stwierdzić nieważność uchwały
we wskazanej części;
- uznać, iż powyższa uchwała została podjęta z istotnym naruszeniem prawa
w zakresie zapisu zawartego w załączniku do przedmiotowej uchwały, w części "Pouczenie", w zakresie sformułowania: "Przez podpisanie niniejszej deklaracji wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych dla celów związanych
z ustaleniem należności za gospodarowanie odpadami komunalnymi", co jest sprzeczne z dyspozycją art. 23 ust. 1 pkt 2 i 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r.
o ochronie danych osobowych (j.t. Dz.U. z 2002 r. Nr 101, poz. 926 ze zm.) i w związku z tym stwierdzić nieważność uchwały we wskazanej części;
- uznać, iż powyższa uchwała w sposób istotny narusza art. 6n ust. 1 pkt 1
w zw. z art. 6m ust. 1a ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości
i porządku w gminach (j.t. Dz. U. z 2013 r. poz. 1399, ze zm.) w związku z zapisami zawartymi w załączniku do uchwały, w części F1. -"Wyliczenie opłaty", w zakresie sposobu wyliczenia opłaty miesięcznej za gospodarowanie odpadami komunalnymi
oraz wezwać Radę Miejską w Kleszczelach do usunięcia powyższego naruszenia prawa we własnym zakresie.
Uzasadnienie
W dniu 9 kwietnia 2015 r. do Regionalnej Izby Obrachunkowej w Białymstoku wpłynęła Uchwała Nr III/29/2015 Rady Miejskiej w Kleszczelach z dnia 31 marca 2015 r.
w sprawie określenia wzoru deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Działając na podstawie art. 11 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 7 października 1992 r.
o regionalnych izbach obrachunkowych (j.t. Dz. U. z 2012 r., poz. 1113, ze zm.), pismem
Nr RIO.II-0004-39/15 z dnia 20 kwietnia 2015 r. tut. Izba poinformowała Radę o toczącym się postępowaniu nadzorczym dotyczącym wskazanej Uchwały, zawiadamiając jednocześnie
o terminie posiedzenia Kolegium RIO w Białymstoku wyznaczonym na dzień 29 kwietnia
2015 r. Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w Białymstoku na posiedzeniu w dniu
29 kwietnia 2015 r. stwierdziło, co następuje. Badana Uchwała została podjęta z istotnym naruszeniem prawa. Zapisy § 2 pkt 2 przedmiotowej uchwały w zakresie sformułowania "lub określonej
w deklaracji ilości odpadów komunalnych powstających na danej nieruchomości" są bezprzedmiotowe, ze względu na fakt, iż Gmina systemem gospodarowania odpadami komunalnymi nie objęła nieruchomości, na których nie zamieszkują mieszkańcy, a powstały odpady komunalne. Dlatego biorąc pod uwagę zapisy art. 6c ust. 2 i art. 6i ust. 1 pkt 2 ustawy o utrzymaniu w czystości i porządku w gminach oraz fakt, że Rada Gminy nie postanowiła
o objęciu nieruchomości niezamieszkanych, wskazać należy, iż zmiana ilości odpadów nie ma wpływu na wysokość opłaty uiszczanej przez właścicieli nieruchomości zamieszkałych. W załączniku do Uchwały w części G, zawarto zapis: Oświadczam, iż jestem świadomy odpowiedzialności karnej za podanie danych niezgodnych ze stanem faktycznym. Zawarcie
we wzorze deklaracji oświadczenia o odpowiedzialności karnej za podanie danych niezgodnych z prawdą nie znajduje uzasadnienia prawnego i pozostaje w sprzeczności
z postanowieniami art. 233 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny (Dz.U. Nr 88,
poz. 553, ze zm.). Zgodnie z art. 233 § 1 Kodeksu karnego, odpowiedzialność karną ponosi ten, kto, składając zeznanie mające służyć za dowód w postępowaniu sądowym lub w innym postępowaniu prowadzonym na podstawie ustawy, zeznaje nieprawdę lub zataja prawdę. Warunkiem odpowiedzialności jest ponadto, aby przyjmujący zeznanie, działając w zakresie swoich uprawnień, uprzedził zeznającego o odpowiedzialności karnej za fałszywe zeznanie
lub odebrał od niego przyrzeczenie. Przepisy powyższe stosuje się odpowiednio do osoby, która składa fałszywe oświadczenie, jeżeli przepis ustawy przewiduje możliwość odebrania oświadczenia pod rygorem odpowiedzialności karnej (art. 233 § 2 i § 6 kk). Ze wskazanych przepisów wyraźnie wynika, iż odpowiedzialności karnej może podlegać - po wypełnieniu przesłanek z art. 233 kk - wyłącznie osoba składająca zeznanie mające służyć za dowód
w postępowaniu sądowym lub w innym postępowaniu prowadzonym na podstawie ustawy, jak też osoba składająca oświadczenie, o ile przepis ustawy przewiduje możliwość odebrania oświadczenia pod rygorem odpowiedzialności karnej. Tymczasem żadna z wymienionych przesłanek nie zachodzi w przypadku złożenia deklaracji w sprawie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Deklaracja i dane w niej zawarte nie mogą być bowiem utożsamiane
z zeznaniami mającymi służyć za dowód w postępowaniu, w tym także postępowaniu prowadzonym na podstawie ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
(j.t. Dz.U. z 2012 r. poz. 749, ze zm.), do której odsyła ustawa o utrzymaniu czystości
i porządku w gminach. Ponadto upoważnienie do uprzedzenia o odpowiedzialności karnej
za złożenie fałszywego oświadczenia musi wynikać z ustawy, co wielokrotnie podkreślane było także w orzecznictwie (np. wyrok SN z dnia 18 maja 2009 r., IV kk 459/08; wyrok WSA
w Kielcach z dnia 25 października 2012 r., I SA/Ke 506/12), zaś wprowadzenie oświadczenia pod rygorem odpowiedzialności karnej w akcie prawa miejscowego narusza tę zasadę.
W związku z powyższym Rada nie jest uprawniona do wprowadzenia we wzorze deklaracji
w sprawie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oświadczenia o przytoczonej treści. Ponadto wskazuje się na Pouczenie zawarte we wzorze deklaracji: Przez podpisanie niniejszej deklaracji wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych dla celów związanych z ustaleniem należności za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Należy zaznaczyć, iż oświadczenie dotyczące wyrażenia zgody na przetwarzanie danych osobowych dla celów związanych z opłatą za gospodarowanie odpadami komunalnymi pozostaje
w sprzeczności z art. 23 ust. 1 pkt 2 i pkt 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych (tekst jednolity: Dz.U. z 2002 r. Nr 101, poz. 926 ze zm.), zgodnie z którymi przetwarzanie danych jest dopuszczalne m.in. wtedy, gdy jest to niezbędne dla zrealizowania uprawnienia lub spełnienia obowiązku wynikającego z przepisu prawa, a także gdy jest niezbędne do wykonania określonych prawem zadań realizowanych dla dobra publicznego.
W tych przypadkach nie jest ono uzależnione od wyrażenia zgody przez podmiot, którego dotyczy. W związku z powyższym wprowadzanie we wzorze deklaracji w sprawie opłaty
za gospodarowanie odpadami komunalnymi pouczenia o przytoczonej treści jest bezprzedmiotowe i narusza zasady techniki legislacyjnej. W załączniku do przedmiotowej uchwały, w części F1. - "Wyliczenie opłaty" wskazano, iż wysokość opłaty miesięcznej za gospodarowanie odpadami komunalnymi obliczana jest jako iloczyn: liczba osób x stawka = kwota opłaty. Tak określone rubryki nie pozwalają na poprawne wyliczenie wysokości opłaty, uwzględniając postanowienia zawarte
w uchwale Nr XVIII/139/2013 Rady Miejskiej w Kleszczelach z dnia 12 czerwca 2013 r.
w sprawie wyboru metody ustalenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi
oraz ustalenia stawki tej opłaty. W §3 tejże uchwały Rada określiła stawki opłaty
za gospodarowanie odpadami komunalnymi i tak w ust. 1 wskazano, iż: Stawka opłaty
za gospodarowanie odpadami komunalnymi wynosi 13,00 zł za miesiąc od każdej osoby zamieszkującej. W przypadku, gdy liczba osób zamieszkujących daną nieruchomość jest wyższa niż pięć osób opłata za szóstą i każdą kolejną osobę wynosi 2 zł miesięcznie za każdą osobę; natomiast w ust. 2 określono, że: Stawka opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, które są zbierane i odbierane w sposób selektywny wynosi 6,50 zł za miesiąc od każdej osoby zamieszkującej. W przypadku, gdy liczba osób zamieszkujących daną nieruchomość jest wyższa niż pięć osób opłata za szóstą i każdą kolejną osobę wynosi 1 zł miesięcznie za każdą osobę. Zróżnicowanie stawki w zależności od liczby osób zamieszkujących daną nieruchomość uniemożliwia poprawne wyliczenie opłaty według wzoru określonego w załączniku do badanej uchwały (Nr III/29/2015 z dnia 31 marca 2015 r.), Powyższe prowadzi do naruszenia art. 6n ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 6m ust. 1a ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości
i porządku w gminach (tekst jednolity: Dz. U. z 2013 r. poz. 1399, ze zm.), które wskazują,
iż Rada Gminy winna określić wzór deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi zawierającej dane niezbędne do określenia wysokości omawianej opłaty. Zwraca się uwagę również, iż w załączniku do uchwały, w części "Pouczenie" zawarto zapis: W przypadku zmiany danych będących podstawą ustalenia wysokości należnej opłaty
za gospodarowanie odpadami komunalnymi należy złożyć nową deklarację do Burmistrza Kleszczel w terminie 14 dni od dnia nastąpienia zmiany, co jest zgodne z art. 6m ust. 2 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. Zaznaczyć należy,
iż zgodnie z art. 6m ust. 2a tejże ustawy: W przypadku uchwalenia nowej stawki opłaty
za gospodarowanie odpadami komunalnymi wójt, burmistrz lub prezydent miasta zawiadamia właściciela nieruchomości o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi wyliczonej jako iloczyn nowej stawki opłaty i danych podanych w deklaracji. W takim przypadku właściciel nieruchomości nie jest obowiązany do złożenia nowej deklaracji i uiszcza opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi w wysokości podanej w zawiadomieniu. Mając powyższe na uwadze Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej postanowiło
jak na wstępie. POUCZENIENa niniejsze rozstrzygnięcie nadzorcze służy skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, którą można wnieść (za pośrednictwem RIO
w Białymstoku, ul. Branickiego 13) w terminie 30 dni od dnia otrzymania rozstrzygnięcia.
| Przewodniczący Kolegium |
Konsultanci pracują od poniedziałku do piątku w godzinach 8:00 - 17:00
