Na podstawie art. 91 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2013 r. poz. 594, z późn. zm.) oraz art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 7 października 1992 r. o regionalnych izbach obrachunkowych (Dz. U. z 2012 r. poz. 1113, z późn. zm.) uchwala się, co następuje:

§ 1. Stwierdza się nieważność uchwały Nr VII/68/15 Rady Miejskiej w Karlinie z dnia 24 kwietnia 2015 r. w sprawie zarządzenia poboru opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w drodze inkasa, wyznaczenia inkasentów i określenia wysokości wynagrodzenia za inkaso, w części dotyczącej:

- § 4 ust. 1, w zakresie wyrażenia "i terminowo przekazanych",

- § 4 ust. 2,

- § 4 ust. 3,

- § 4 ust. 4

§ 2. Uchwała wchodzi w życie z dniem podjęcia.

UZASADNIENIE

Uchwała Nr VII/68/15 Rady Miejskiej w Karlinie z dnia 24 kwietnia 2015 r. w sprawie zarządzenia poboru opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w drodze inkasa, wyznaczenia inkasentów i określenia wysokości wynagrodzenia za inkaso, została przekazana do Regionalnej Izby Obrachunkowej w Szczecinie w dniu 4 maja br.

Kolegium Izby, badając wstępnie uchwałę w dniu 11 maja 2015 r., powzięło wątpliwość, co do zgodności jej postanowień z przepisami ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2013 r., poz. 1399, z późn. zm.).

W związku z powyższym, Kolegium Izby wszczęło postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności części uchwały, a o wszczętym postępowaniu powiadomiło Przewodniczącą Rady Miejskiej w Karlinie pismem z dnia 13 maja br. (znak pisma: K.0010.222.HR.2015). W treści pisma wskazano, że w posiedzeniu Kolegium Izby w dniu 25 maja 2015 r. ma prawo uczestniczyć upoważniony przedstawiciel podmiotu, którego sprawa jest rozpatrywana, a do czasu zakończenia wszczętego postępowania przysługuje prawo wnoszenia wyjaśnień.

W posiedzeniu Kolegium Izby w wyznaczonym terminie nie uczestniczył przedstawiciel Gminy Karlino, natomiast Przewodnicząca Rady Miejskiej przesłała wyjaśnienia z dnia 22 maja 2015 r. (znak pisma: BR.0004.11.2015), w których dowodzi, że zarządzenie poboru daniny publicznej w drodze inkasa ma charakter fakultatywny. Twierdzi, że art. 6l ust. 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach nie przewiduje obligatoryjności ustalenia wynagrodzenia inkasenta w sytuacji gdy zarządzono pobór danin w drodze inkasa, na co wskazuje użyty w nich funktor modalny "może". Skoro więc rada gminy może zarządzić pobór jednej z wskazanych wyżej danin publicznych w drodze inkasa i jednocześnie nie ma obowiązku ustalenia wynagrodzenia z tego tytułu dla inkasenta, to tym bardziej - zgodnie z regułą wnioskowania a maiori ad minus - może uzależnić wynagrodzenie inkasenta od terminowego wpłacenia daniny. Art. 28 § 1 Ordynacji podatkowej stanowi, iż inkasentom przysługuje zryczałtowane wynagrodzenie z tytułu terminowego wpłacania podatków pobranych na rzecz budżetu państwa. Z kolei w myśl art. 28 § 4 Ordynacji podatkowej rada gminy może ustalać wynagrodzenie dla inkasentów z tytułu poboru podatków stanowiących dochody budżetu gminy. Wykładnia tego ostatniego przepisu, zgodnie z którą rada gminy jest uprawniona wyłącznie do ustalenia wynagrodzenia z tytułu poboru podatków, bez możliwości uzależnienia prawa do tego wynagrodzenia od terminowej wpłaty pobranego podatku przez inkasenta na rachunek bankowy urzędu gminy, stoi de facto w sprzeczności z konstytucyjną zasadą równości wobec prawa, statuowaną w art. 32 ust. 2 Konstytucji RP, i nakazującą aby prawo traktowało w podobny sposób osoby znajdujące się w podobnej sytuacji. Zaznaczyć trzeba, że zasada ta ma charakter uniwersalny, obejmuje każdą jednostkę, a tym samym osobę fizyczną, jaki i osobę prawną oraz jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej. Nie istnieje żadne racjonalne uzasadnienie dla zróżnicowania sytuacji inkasentów pobierających podatki stanowiące dochód budżetu państwa oraz podatki stanowiące dochód jednostek samorządu terytorialnego, a tym samymi sytuacji budżetu państwa oraz budżetów jednostek samorządu terytorialnego w kontekście obowiązku wypłaty wynagrodzenia, której konsekwencją jest - w przypadku podatków stanowiących dochód budżetu państwa - obowiązek wypłaty wynagrodzenia inkasentowi jedynie w razie terminowej wpłaty przez niego pobranych podatków, zaś w przypadku podatków samorządowych - w razie pobrania przez inkasenta podatku. Powyższe, w całej rozciągłości należy odnieść do takiej samej wykładni art. 6l ust. 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. Brak bowiem podstaw, by w przypadku opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, do której z mocy art. 6q stosuje się przepisy O.p., obowiązywały inne zasady wypłaty wynagrodzenia inkasentom.

Dalej twierdzi, iż art. 9 Ordynacji podatkowej wynika obowiązek wpłacenia przez inkasenta podatku (w szerokim rozumieniu - art. 3 pkt. 3 Ordynacji podatkowej) we właściwym terminie organowi podatkowemu. Skoro ustawodawca zobowiązał inkasenta do terminowego wpłacenia pobranego podatku, to rada gminy przewidując wypłatę wynagrodzenia inkasentom tylko wówczas, gdy nie naruszyli oni tego obowiązku - tak jak to ma miejsce w odniesieniu do podatków stanowiących dochód budżetu państwa - nie narusza prawa. Takie słuszne stanowisko wyraził Wojewódzki Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 7 marca 2007 r. (I SA/Po 90/07, LEX nr 340167). Znajduje ono potwierdzenie w poglądach doktryny (por. komentarz L. Etela do art. 28 [w:] Brolik J., Dowgier R., Etel L., Kosikowski C., Pietrasz P., Popławski M., Presnarowicz S., Stachurski W., Ordynacja podatkowa. Komentarz, SIP "LEX" 2013). W przypadku inkasentów pobierających podatki na rzecz budżetu państwa w § 1 ust. 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 24 grudnia 2002 r. w sprawie wynagrodzenia płatników i inkasentów pobierających podatki na rzecz budżetu państwa - przewidziano, że kwota należnego im wynagrodzenia jest potrącana z kwoty podatków pobranych. W odniesieniu do inkasentów pobierających podatki samorządowych brak jest jakiejkolwiek regulacji prawnej dotyczącej wypłaty wynagrodzenia należnego inkasentowi. W ocenie Przewodniczącej nie ma wobec tego prawnej możliwości uregulowania kwestii technicznych związanych z ewidencjonowaniem pobranych wpłat oraz zasad wypłaty wynagrodzenia inkasentowi w drodze umowy cywilnoprawnej, wobec czego winny one być uregulowane w uchwale wydanej na podstawie delegacji z art. 6l ust. 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. Jednak nawet w przypadku uznania, że regulacja w tym zakresie wykracza ponad zakres delegacji określony w tym przepisie, w naszej ocenie należałoby uznać, że naruszenie to ma charakter nieistotny w rozumieniu art. 91 ust. 4 ustawy z dnia 8 marca o samorządzie gminnym.

Kolegium Izby, po ostatecznym zbadaniu uchwały stwierdziło, iż narusza ona w sposób istotny przepisy art. 6l ust. 2 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach oraz art. 28 § 4 ustawy Ordynacja podatkowa.

Wskazane przepisy upoważniają radę gminy do zarządzenia poboru opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w drodze inkasa oraz wyznaczenia inkasentów i określenia wysokości wynagrodzenia za inkaso. Rada Miejska w Karlinie, przekraczając ustawowe ramy stanowienia aktów prawa miejscowego, w § 4 ust. 1, w zakresie wyrażenia "i terminowo przekazanych", § 4 ust. 2, ust. 3 i ust. 4 uchwały uregulowała sposób odprowadzenia przez inkasentów pobranych opłat oraz termin wypłaty wynagrodzenia za inkaso.

W tym stanie rzeczy, Kolegium Izby stwierdziło, że przedstawione uchybienia stanowią istotne naruszenie prawa, skutkujące w myśl art. 91 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, stwierdzeniem nieważności postanowień § 4:

- ust.1, w zakresie wyrażenia "i terminowo przekazanych",

- ust. 2,

- ust.3

- ust. 4,

uchwały Nr VII/68/15 Rady Miejskiej w Karlinie z dnia 24 kwietnia 2015 r. w sprawie zarządzenia poboru opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w drodze inkasa, wyznaczenia inkasentów i określenia wysokości wynagrodzenia za inkaso.

Na niniejszą uchwałę przysługuje prawo wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie w terminie 30 dni od daty jej doręczenia.