Postanowienie WSA w Lublinie z dnia 13 lipca 2010 r., sygn. I SA/Lu 433/10
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Jarosław Harczuk po rozpoznaniu w dniu 13 lipca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. T. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. T. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt na 2009 r. p o s t a n a w i a I. przyznać A. T. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie w 1/2 części od opłat sądowych; II. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.
Uzasadnienie
Strona skarżąca wezwana do wypełnienia urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy symbol PPF w zakreślonym terminie (data stempla pocztowego) wniosła wypełniony i podpisany formularz symbol PPF żądając przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych. Strona skarżąca wezwana do nadesłania dokumentów źródłowych bądź ich potwierdzonych za zgodność z oryginałem kserokopii i dodatkowych oświadczeń nadesłania oświadczenie oraz niepotwierdzone za zgodność z oryginałem kserokopie dokumentów.
Referendarz sądowy stwierdził, że:
Stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej "p.p.s.a.", przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Ustalenie wytępienia tej przesłanki wymaga porównania możliwości finansowych strony do wysokości obciążeń finansowych związanych z prowadzonym postępowaniem.
Koszty sądowe obejmują opłaty sądowe i zwrot wydatków (art. 211 p.p.s.a.).
Z akt sprawy nie wynika aby strona skarżąca wnioskowała o przeprowadzenie czynności skutkujących koniecznością ponoszenia wydatków. Dlatego nie ma też podstaw do jej zwolnienia od obowiązku ich zwrotu.
W toku niniejszego postępowania strona skarżąca zobowiązana jest natomiast ponosić opłaty sądowe. W rozpoznawanej sprawie opłaty sądowe prócz wpisu sądowego od wniesionej skargi wynoszącego 200,00 złotych (§ 2 ust. 3 pkt 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. z 2003 r., Nr 221, poz. 2193 ze zm.) każdorazowo nie przekroczą kwoty 100 złotych (§ 3 w związku z § 2 ust. 3 pkt 6, §2 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi; § 1 i § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości opłat kancelaryjnych pobieranych w sprawach sądowoadministracyjnych - DZ.U. z 2003 r. Nr 221, poz. 2192).
Przed przystąpieniem do prezentacji sytuacji materialnej strony skarżącej należy podkreślić, że ustalając ją referendarz sądowy pominął informacje wynikające z nadesłanych przez stronę skarżącą niepotwierdzonych za zgodność z oryginałem kserokopie dokumentów. Nie mają one bowiem charakteru dokumentu a więc nie mają także żadnej mocy dowodowej (por. tezę 1 wyroku SN z dnia 14 lutego 2007 r., sygn. akt II CSK 401/06 - Lex nr 453727 i tezę 1 wyroku SN z dnia 7 lipca 2004 r., sygn. akt IV CK 32/04 - Lex nr 529692). Tym samym nie mogą stanowić podstawy do czynienia ustaleń faktycznych dotyczących sytuacji materialnej strony skarżącej (por. tezę 1 wyroku SN z dnia 14 lutego 2007 r., sygn. akt II CSK 401/06 - Lex nr 453727). Jednocześnie zauważyć należy, że strona skarżąca wezwana została do nadesłania oryginału dokumentów bądź ich potwierdzonych za zgodność z oryginałem kserokopii i pouczona, iż potwierdzenia za zgodność może dokonać osobiście a mimo to nadesłała niepotwierdzone za zgodność z oryginałem kserokopie. Ponadto strona skarżąca wezwana została do nadesłania oświadczenia wskazującego wysokość jej stałych miesięcznych kosztów utrzymania koniecznego, którego nie nadesłała.
Z tych powodów referendarz sądowy ustalając sytuację materialną strony skarżącej i osób pozostających z nią we wspólnym gospodarstwie domowym bazował jedynie na informacjach wynikających z oświadczenia złożonego przez stronę skarżącą na urzędowym formularzu winsoku o przyznanie prawa pomocy symbol PPF.
Z oświadczenia strony skarżącej wynika, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z mężem, z którym zamieszkuje w domu o powierzchni [...] m2. Strona skarżąca jest właścicielką gospodarstwa rolnego o powierzchni [...] ha, stodoły i obory. Na dochód gospodarstwa domowego strony skarżącej składają się dochody uzyskiwane z uprawy malin w kwocie [...] złotych miesięcznie, dopłaty do gospodarstwa rolnego - [...] złotych miesięcznie oraz dochód uzyskiwany z działalności gospodarczej prowadzonej przez męża strony skarżącej - [...] złotych miesięcznie. Łączny miesięczny dochód gospodarstwa domowego strony skarżącej wynosi [...] złotych miesięcznie. Na wydatki strony skarżącej składają się koszty obsługi kredytów zaciągniętych na rozwój gospodarstwa rolnego, które w sakli miesiąca wynoszą [...] złotych oraz inne stałe opłaty wynoszące [...] złotych miesięcznie. Strona skarżąca podkreśliła, że jej zła sytuacja finansowa wynika z tego, iż odmówiono jej wypłaty dopłaty do gospodarstwa rolnego.
Referendarz sądowy nie obdarzył wiarą oświadczenia małżonka strony skarżącej z dnia 30 czerwca 2010 r. Jak wynika bowiem z oświadczenia strony skarżącej złożonego na druku PPF, a więc pod rygorem odpowiedzialności karnej, miesięczny dochód z działalności gospodarczej męża strony skarżącej wynosi [...] złotych. Dokonując tej selekcji materiału dowodowego referendarz sądowy przyjął, że oświadczenie złożone pod rygorem odpowiedzialności karnej jest bardziej wiarygodne od oświadczenia niezłożonego pod rygorem tej odpowiedzialności.
W ocenie referendarza sądowego porównanie wysokości miesięcznego dochodu gospodarstwa domowego strony skarżącej przy uwzględnieniu wysokości wykazanych przez nią opłat stałych jak i tego, iż dochód ten służy utrzymaniu dwuosobowej rodziny wskazuje, że storna skarżąca ma realną możliwość poniesienia w 1/2 części opłat sądowych. Poniesienie opłat sądowych w 1/2 części, jak wynika z powyższego porównania, nie spowoduje uszczerbku w kosztach utrzymania koniecznego dla strony skarżącej i jej męża. Dlatego referendarz sądowy zwolnił stronę skarżącą od obowiązku ponoszenia w 1/2 części opłat sądowych.
Jednocześnie podnieść należy, że dokonując powyższej oceny referendarza sądowy nie brał pod uwagę miesięcznej wysokości kosztów obsługi zaciągniętych na rozwój gospodarstwa rolnego kredytów. Są to bowiem koszty prowadzenia produkcji rolnej i w związku z tym, nie zaliczają się do kosztów utrzymania koniecznego.
Wobec powyższego, działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. należało postanowić jak na wstępie.
