Wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 24 sierpnia 2023 r., sygn. II SA/Wr 299/23

Administracyjne postępowanie

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Władysław Kulon Sędziowie: Sędzia WSA Olga Białek Sędzia NSA Halina Filipowicz-Kremis (spr.) po rozpoznaniu w Wydziale II w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 24 sierpnia 2023 r. sprawy ze skargi J.A. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą "E." na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu z dnia 17 kwietnia 2023 r. Nr SKO 4213.5.2023 w przedmiocie odmowy udostępnienia akt sprawy dotyczącej ustalenia środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia polegającego na budowie budynków mieszkalnych oddala skargę w całości.

Uzasadnienie

Postanowieniem Dyrektora Wydziału Środowiska i Rolnictwa w Urzędzie Miejskim Wrocławia z dnia 29 marca 2023 r. (WSR-OS.6220.150.2022.AP), działającego w imieniu Prezydenta Wrocławia odmówiono udostępnienia J. A. akt sprawy dotyczącej ustalenia środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia polegającego na budowie budynków mieszkalnych wielorodzinnych z usługami, garażami, zagospodarowaniem terenu, niezbędną infrastrukturą techniczną oraz społeczno- rekreacyjnymi inwestycjami towarzyszącymi, planowanego przy ul. [...] we W., na działkach o nr.: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...],[...],[...] oraz części działek o nr.: [...], [...], AM-[...], obręb G.

Powołując się na art. 74 § 2 k.p.a., rozpatrzywszy wniosek J. A. z dnia 20 marca 2023 r., opisanym postanowieniem Prezydent Wrocławia odmówił udostępnienia akt sprawy dotyczącej wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie budynków mieszkalnych wielorodzinnych z usługami, garażami, zagospodarowaniem terenu, niezbędną infrastrukturą techniczną oraz społeczno-rekreacyjnymi inwestycjami towarzyszącymi przy ul. [...] we W., przewidzianego do realizacji na działkach o nr.: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] oraz części działek o nr.: [...], [...], AM-[...], obręb G. Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie wyjaśnił, że na wniosek Spółki z o.o. L. z siedzibą we W. prowadzi postępowanie w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla ww. przedsięwzięcia. W toku tego postępowania J. A., będący użytkownikiem wieczystym działek o nr.: [...] i [...], AM-[...], obręb G., wystąpił z wnioskiem z dnia 5 lutego 2023 r. "o włączenie go do kręgu stron tego postępowania". Pismem z dnia 20 marca 2023 r. organ poinformował J. A., że wobec niespełnienia przesłanek określonych w art. 74 ust. 3a ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2022 r. poz. 1029, z późn. zm.) i niewykazaniu interesu prawnego w postępowaniu nie jest jego stroną. Pismem z dnia 20 marca 2023 r., powołując się na art. 73 § 1 k.p.a., J. A. wniósł o udostępnienie akt postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla planowanego przedsięwzięcia, "w postaci skanów na adres mailowy". Odmawiając udostępnienia akt Prezydent Wrocławia wyjaśnił, że zgodnie z art. 73 § 1 k.p.a., w każdym stadium postępowania organ administracji publicznej obowiązany jest umożliwić, ale wyłącznie stronie, przeglądanie akt sprawy oraz sporządzanie z nich notatek i odpisów. Strona może żądać uwierzytelnienia sporządzonych przez siebie odpisów z akt sprawy lub wydania jej z akt sprawy uwierzytelnionych odpisów, o ile jest to uzasadnione ważnym interesem strony (art. 73 § 2 k.p.a.), Odmowa umożliwienia stronie przeglądania akt sprawy, sporządzania z nich notatek i odpisów, uwierzytelnienia takich odpisów lub wydania uwierzytelnionych odpisów następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie (art. 74 § 2 k.p.a.). Z utrwalonego orzecznictwa sądów administracyjnych wynika jednak, że przepis art. 74 § 2 k.p.a. ma zastosowanie także wówczas, gdy organ administracji odmawia wydania odpisu dokumentu z akt administracyjnych z tej przyczyny, że nie uznaje wnioskodawcy za stronę postępowania (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, dalej jako WSA, w Łodzi z dnia 27 kwietnia 2011 r., II SA/Łd 1455/10, wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego, dalej jako NSA, z dnia 25 czerwca 1999 r., IV SA 1374/98, z dnia 11 maja 1999 r., IV SA 1023/98). Innymi słowy, obowiązkiem organu administracji jest wydanie postanowienia w trybie art. 74 § 2 k.p.a. o odmowie udostępnienia akt także wówczas, gdy przyczyną odmowy jest nieuznanie wnioskodawcy za stronę postępowania (por. wyrok WSA w Olsztynie z dnia 25 maja 2021 r., II SA/Ol 270/21, LEX nr 3189779). "Skoro w trakcie ustalania przez organ kręgu stron postępowania znak: WSR- OS.6220.150.2022.AP w sprawie wydania decyzji środowiskowej, mając na uwadze stosowne regulacje, w tym materialno-prawne, będące podstawą wydawanego rozstrzygnięcia, J. A. nie uzyskał statusu strony, to nie może być stroną w tzw. postępowaniu incydentalnym, prowadzonym na podstawie art. 73 k.p.a. (por. wyrok WSA w Olsztynie z 25.05.2021 r., II SA/Ol 270/21, LEX nr 3189779). W przypadku gdy organ administracji odmawia skorzystania z uprawnień przewidzianych w art. 73 k.p.a. z tej przyczyny, że nie uznaje wnioskodawcy za stronę postępowania, zobowiązany jest wydać postanowienie o odmowie udostępnienia akt na podstawie art. 74 § 2 k.p.a."