Najważniejsze zmiany przepisów obowiązujące od 2013 roku

Ubezpieczenia społeczne i zdrowotne

Minimalna podstawa wymiaru zasiłku chorobowego

Podstawa wymiaru zasiłku chorobowego dla pracownika zatrudnionego w pełnym wymiarze czasu pracy nie może być niższa od kwoty minimalnego wynagrodzenia, po odliczeniu kwoty składek na ubezpieczenia społeczne. Dlatego minimalna podstawa zasiłku chorobowego w 2012 roku wynosiła:

● 1380,64 zł - dla pracownika zatrudnionego powyżej jednego roku (1600 zł - 13,71%)

● 1104,51 zł - dla pracownika zatrudnionego w pierwszym roku pracy (1280 zł - 13,71%)

Art. 92 § 2 k.p., art. 45 ust. 1 ustawy z 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa

Jednorazowa zapomoga z tytułu urodzenia dziecka

Becikowe zależne od kryterium dochodowego

Jednorazowa zapomoga z tytułu urodzenia się dziecka, czyli tzw. becikowe, będzie przyznawana jedynie rodzinom, w których dochód w przeliczeniu na osobę nie będzie przekraczać kwoty 1922 zł.

W przypadku dzieci urodzonych przed dniem wejścia w życie ustawy becikowe przyznawane będzie na podstawie przepisów dotychczasowych, tj. bez kryterium dochodowego

Art. 15b ust. 2 ustawy z 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych

Zasady dotacji dla szkół niepublicznych dla dorosłych

Dotacja zależna od frekwencji uczniów

Od 1 stycznia 2013 r. zmianie ulegają zasady dofinansowania działalności szkół niepublicznych o uprawnieniach szkół publicznych, w których nie jest realizowany obowiązek szkolny i obowiązek nauki. Należy zaliczyć tu szkoły dla dorosłych.

Nowelizacja zakłada, że dotacja będzie przysługiwać na uczniów uczestniczących w co najmniej 50% obowiązkowych zajęć edukacyjnych w danym miesiącu.

Dotacje dla szkół dla dorosłych przysługują na każdego ucznia uczestniczącego w co najmniej 50% obowiązkowych zajęć edukacyjnych w danym miesiącu, w wysokości nie niższej niż 50% ustalonych w budżecie odpowiednio danej gminy lub powiatu wydatków bieżących ponoszonych w szkołach publicznych tego samego typu i rodzaju w przeliczeniu na jednego ucznia, pod warunkiem że osoba prowadząca szkołę niepubliczną poda organowi właściwemu do udzielania dotacji planowaną liczbę uczniów nie później niż do dnia 30 września roku poprzedzającego rok udzielania dotacji

Art. 90 ust. 3 ustawy z 7 września 1991 r. o systemie oświaty

Prawo do ubezpieczeń zdrowotnych

Ułatwienia w zakresie potwierdzenia prawa do ubezpieczenia zdrowotnego

Świadczeniodawcy będą mieli możliwość elektronicznego potwierdzania prawa do świadczeń opieki zdrowotnej na podstawie numeru PESEL świadczeniobiorcy.

Od 1 stycznia 2013 r. prawo do świadczeń opieki zdrowotnej ze środków publicznych będzie weryfikowane przez placówkę ochrony zdrowia na podstawie numeru PESEL osoby ubezpieczonej w Centralnym Wykazie Ubezpieczonych.

W przypadku dzieci do ukończenia trzeciego miesiąca życia, które nie posiadają numeru PESEL, potwierdzenie na podstawie dokumentu elektronicznego ma następować na podstawie numeru PESEL osoby zobowiązanej do zgłoszenia dziecka do ubezpieczenia zdrowotnego (najczęściej rodzica).

Jeżeli świadczeniodawcy nie uda się potwierdzić prawa do świadczeń zdrowotnych za pomocą dokumentu z Centralnego Wykazu Ubezpieczonych, wówczas świadczeniobiorca może potwierdzić swoje prawo do ubezpieczenia zdrowotnego za pomocą dotychczasowych dokumentów (np. formularza ZUS RMUA) bądź przez złożenie oświadczenia o posiadaniu prawa do świadczeń opieki zdrowotnej ze środków publicznych. Oświadczenie to powinno zawierać klauzulę: "Posiadam prawo do korzystania ze świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych", a ponadto imię i nazwisko, adres zamieszkania, wskazanie podstawy prawa do świadczeń opieki zdrowotnej, numer PESEL oraz wskazanie dokumentu, na podstawie którego świadczeniodawca potwierdził tożsamość świadczeniobiorcy, i podpis świadczeniobiorcy.

Wzór oświadczenia zostanie określony w rozporządzeniu wydanym przez ministra zdrowia.

Art. 50 ustawy z 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych

Emerytury

Wiek emerytalny kobiet

Nowelizacja ustawy wprowadza zmianę wieku emerytalnego kobiet.

Wiek emerytalny dla kobiet urodzonych w okresie:

1) do dnia 31 grudnia 1952 r. wynosi co najmniej 60 lat,

2) po dniu 30 września 1973 r. wynosi co najmniej 67 lat.

Wiek ten systematycznie wzrasta od 60 lat do 67 lat, w zależności od daty urodzenia

Art. 1a ustawy z 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (dalej: ustawa emerytalna)

Wiek emerytalny mężczyzn

W wyniku nowelizacji wydłużeniu ulega również wiek emerytalny mężczyzn.

Wiek emerytalny dla mężczyzn urodzonych w okresie od 1 stycznia 1949 r. do 31 marca 1949 r. wynosi co najmniej 65 lat i pięć miesięcy i sukcesywnie wzrasta, w zależności od daty urodzenia.

Dla mężczyzn urodzonych po dniu 30 września 1953 r. wynosi co najmniej 67 lat

Art. 1b ustawy emerytalnej

Ewidencja ludności i obowiązek meldunkowy

Zameldowanie przez pełnomocnika

Zameldowanie się w miejscu pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad trzy miesiące, wymeldowanie się z miejsca pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad trzy miesiące, zgłoszenia wyjazdu poza granice Rzeczypospolitej Polskiej oraz powrotu z wyjazdu poza granice Rzeczypospolitej Polskiej można dopełnić przez pełnomocnika

Art. 9 ust. 3 ustawy z 24 września 2010 r. o ewidencji ludności (dalej: ustawa o ewidencji)

Jednoczesne wymeldowanie i zameldowanie

Wymeldowania z dotychczasowego miejsca pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad trzy miesiące można dokonać podczas zameldowania w nowym miejscu pobytu, wskazując adres dotychczasowego miejsca pobytu, z którego ma nastąpić wymeldowanie

Art. 15a ustawy o ewidencji

Zgłoszenie wyjazdu za granicę

Osoba, która wyjeżdża poza granice Polski na okres dłuższy niż sześć miesięcy, jest obowiązana zgłosić swój wyjazd oraz powrót właściwemu ze względu na miejsce pobytu stałego organowi gminy.

Zgłoszenia wyjazdu dokonuje się najpóźniej w dniu opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu, a zgłoszenia powrotu - najpóźniej w 30. dniu, licząc od dnia powrotu.

Wyjazdy na okres krótszy niż sześć miesięcy nie podlegają zgłoszeniu

Art. 15 ust. 3 ustawy o ewidencji

Obowiązek meldunkowy

Osoba przebywająca na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jest obowiązana zameldować się w miejscu pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad trzy miesiące najpóźniej w 30. dniu, licząc od dnia przybycia do tego miejsca.

W praktyce oznacza to zniesienie obowiązku meldowania turystów w ośrodkach wczasowych oraz zniesienie obowiązku informowania o wszelkich zmianach pobytu, które nie przekraczają trzech miesięcy.

Zameldowanie w lokalu służy wyłącznie celom ewidencyjnym i ma na celu potwierdzenie faktu pobytu w tym lokalu

Art. 10 ust. 1 i 2 ustawy o ewidencji

Rejestracja danych w rejestrze PESEL

Regulacja przekazywania danych pomiędzy rejestrami w trybie określonym w ustawie o ewidencji ludności

Rejestracji danych w rejestrze PESEL dokonuje się bezpośrednio, w trybie teletransmisji, chyba że przekazywanie określonych danych do rejestru PESEL następuje w trybie określonym w art. 10 ust. 2 ustawy z 24 września 2010 r. o ewidencji ludności, zwanej dalej ustawą. Rejestr PESEL przekazuje zwrotnie potwierdzenie zarejestrowania tych danych.

Przekazywanie danych z rejestru PESEL do rejestrów mieszkańców następuje niezwłocznie, nie później jednak niż w ciągu dwóch dni roboczych, w trybie teletransmisji

§ 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z 16 lutego 2012 r. w sprawie trybu rejestracji danych w rejestrze PESEL oraz w rejestrach mieszkańców i rejestrach zamieszkania cudzoziemców (dalej: rozporządzenie w sprawie numeru PESEL)

Zameldowanie na pobyt stały

Rejestr PESEL przekazuje dane, zarejestrowane przez organy do rejestrów mieszkańców, właściwych ze względu na aktualne miejsce zameldowania na pobyt stały i czasowy osoby, a w przypadku braku zameldowania na pobyt stały - do rejestrów mieszkańców, właściwych ze względu na ostatnie miejsce zameldowania na pobyt stały osoby

§ 5 ust. 1 rozporządzenia w sprawie numeru PESEL

Zameldowanie na pobyt czasowy

W przypadku gdy osoba nie była nigdy zameldowana na pobyt stały na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, rejestr PESEL przekazuje zarejestrowane dane, o których mowa w art. 8 ustawy, do rejestrów mieszkańców, właściwych ze względu na ostatnie miejsce zameldowania na pobyt czasowy osoby

§ 5 ust. 2 rozporządzenia w sprawie numeru PESEL

Sądy rejonowe

Likwidacja niektórych sądów rejonowych

Na mocy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości wydanego na podstawie art. 20 pkt 1 ustawy z 27 lipca 2001 r. - Prawo o ustroju sądów powszechnych likwiduje się 79 sądów rejonowych.

Najważniejszym celem reformy sądów jest podniesienie efektywności orzeczniczej sądów powszechnych. Wskazuje się, że nieefektywność sądów jest konsekwencją nierównomiernego obciążenia pracą sędziów.

Wydziały sądów, które zostaną zlikwidowane, tj. cywilny, karny, rodzinny i nieletnich oraz ksiąg wieczystych, będą przekształcone w wydziały zamiejscowe sąsiednich sądów, a budynki wykorzystywane przez zlikwidowane sądy rejonowe staną się siedzibą wydziałów zamiejscowych

§ 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 5 października 2012 r. w sprawie zniesienia niektórych sądów rejonowych

Uprawnienia do kierowania pojazdami

Nowe prawo jazdy

Nowe prawo jazdy będzie wydawane od 19 stycznia 2013 r.

Osoby posiadające prawa jazdy wydane do 18 stycznia 2013 r. obowiązane są dokonać ich wymiany na prawa jazdy zgodne z nowym wzorem prawa jazdy.

Prawa jazdy wydane do 18 stycznia 2013 r. podlegają wymianie w okresie od dnia 19 stycznia 2028 r. do 18 stycznia 2033 r. w terminach określonych przez ministra właściwego do spraw transportu lub w terminie wcześniejszym na wniosek posiadacza prawa jazdy

Art. 124 ustawy z 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (dalej: ustawa o kierowcach)

Terminowe prawo jazdy

Według nowych przepisów, prawo jazdy będzie wydawane na czas określony - 15 lat, chyba że orzeczenie lekarskie będzie przewidywało termin krótszy

Art. 13 ustawy o kierowcach

Nowe kategorie prawa jazdy

Wprowadza się kategorię prawa jazdy AM, tj. potwierdzającej prawo do kierowania.

a) motorowerem,

b) czterokołowcem lekkim

Art. 6 ustawy o kierowcach

Wiek uprawniający do uzyskania prawa jazdy

Wymagany minimalny wiek do kierowania wynosi:

● 14 lat - dla pojazdów określonych w prawie jazdy kategorii AM,

● 16 lat - dla pojazdów określonych w prawie jazdy kategorii A1, B1 i T,

● 18 lat - dla pojazdów określonych w prawie jazdy kategorii A2, B, B+E, C1 i C1+E,

● 20 lat - dla pojazdów określonych w prawie jazdy kategorii A, jeżeli osoba co najmniej od dwóch lat posiada prawo jazdy kategorii A2,

● 21 lat - dla motocykli trójkołowych o mocy przekraczającej 15 kW, jeżeli osoba posiada prawo jazdy kategorii A, (...)

● 24 lata - dla pojazdów określonych w prawie jazdy kategorii: A - jeżeli osoba nie posiadała co najmniej przez dwa lata prawa jazdy kategorii A2 (...)

Art. 8 ustawy o kierowcach