Opinia rzecznik generalnej Ćapeta przedstawiona w dniu 11 lipca 2024 r., sygn. C-369/23

Wydanie tymczasowe

OPINIA RZECZNIK GENERALNEJ

TAMARY ĆAPETY

przedstawiona w dniu 11 lipca 2024 r.(1)

Sprawa C‑369/23

Vivacom Bulgaria EAD

przeciwko

Varhoven administrativen sad,

Natsionalna agentsia za prihodite

[wniosek o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym złożony przez Varhoven administrativen sad (najwyższy sąd administracyjny, Bułgaria)]

Odesłanie prejudycjalne – Odpowiedzialność państwa członkowskiego za szkody wyrządzone jednostkom wskutek naruszenia prawa Unii przypisywanego sądowi krajowemu orzekającemu w ostatniej instancji – Przepisy krajowe przewidujące właściwość sądu ostatniej instancji do rozpoznawania powództw z tytułu naruszenia prawa Unii przypisywanego temu sądowi – Artykuł 19 ust. 1 akapit drugi TUE – Artykuł 47 Karty praw podstawowych Unii Europejskiej – Skuteczna ochrona sądowa – Niezawisły i bezstronny sąd – Obiektywne kryterium bezstronności

I. Wprowadzenie

1. Bezstronność stanowi naczelny przymiot sądu. Już w 399 r. p.n.e. Sokrates stwierdził, że „[c]ztery rzeczy przynależą sędziemu – cierpliwie wysłuchać, mądrze odpowiedzieć, trzeźwo rozważyć i bezstronnie rozstrzygnąć”(2).

2. Czy sąd, który ma wydać rozstrzygnięcie w przedmiocie naruszenia przez siebie prawa Unii, jest bezstronny?

3. Właśnie to pytanie powstało w niniejszej sprawie w związku z wytoczonym przez spółkę powództwem o odszkodowanie, w którym sądowi krajowemu ostatniej instancji zarzucono dokonanie błędnej wykładni prawa Unii.

II. Okoliczności faktyczne w postępowaniu głównym, pytanie prejudycjalne i postępowanie przed Trybunałem

4. Vivacom Bulgaria EAD (zwana dalej „Vivacom”) jest spółką bułgarską świadczącą usługi telekomunikacyjne.

5. W latach 2007 i 2008 wystawiła ona dwóm spółkom rumuńskim, na podstawie umów sprzedaży kart telefonicznych typu pre-paid i voucherów na usługi telekomunikacyjne, faktury z naliczonym podatkiem od wartości dodanej (zwanym dalej „VAT”) według stawki 0 %.

W toku kontroli podatkowej Natsionalna agentsia za prihodite (krajowa agencja przychodów skarbowych, Bułgaria; zwana dalej „NAP”) stwierdziła, że nie można udowodnić, iż owe karty i vouchery zostały odebrane przez osoby reprezentujące te spółki rumuńskie. NAP zakwalifikowała więc te transakcje jako świadczenie usług, w przypadku którego miejsce świadczenia znajdowało się w Bułgarii, gdzie Vivacom prowadził swoją działalność, zgodnie z uregulowaniem krajowym transponującym dyrektywę VAT().