Wyrok NSA z dnia 21 listopada 2024 r., sygn. II OSK 466/22
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Leszek Kiermaszek Sędziowie: sędzia NSA Roman Ciąglewicz (spr.) sędzia del. WSA Jan Szuma Protokolant asystent sędziego Barbara Kowalska po rozpoznaniu w dniu 21 listopada 2024 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej [...] sp. j. z siedzibą w Ś. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 28 października 2021 r. sygn. akt IV SA/Po 72/21 w sprawie ze skargi [...] sp. j. z siedzibą w Ś. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kaliszu z dnia 12 listopada 2020 r. nr SKO-4213/192/20 w przedmiocie odmowy ustalenia warunków zabudowy oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Uzasadnienie.
Wyrokiem z dnia 28 października 2021 r., sygn. akt II SA/Po 72/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę [...] Sp. j. z siedzibą w Ś., dalej także: "skarżąca", na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kaliszu, dalej także: "SKO", z dnia 12 listopada 2020 r., nr SKO-4213/192/20, w przedmiocie odmowy ustalenia warunków zabudowy.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła skarżąca. Wyrok zaskarżyła w całości. Zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez jego błędną wykładnię, tj. naruszenie § 3 ust. 1 pkt 37 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. z 2016 r. poz. 71), dalej także: "rozporządzenie RM", w zw. z art. 3 pkt 6 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz.U. z 2021 r. poz. 1973), dalej także: "P.o.ś.", polegające na tym, iż planowaną przez skarżącego inwestycję uznano za instalację w rozumieniu wskazanych powyżej przepisów, podczas gdy planowana inwestycja nie odpowiada charakterystykom instalacji przewidzianym w przytoczonych aktach normatywnych.
Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji oraz o zasądzenie od organu administracji zwrotu kosztów postępowania wywołanego wniesieniem skargi kasacyjnej, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Przepis art. 193 zdanie drugie P.p.s.a. wyłącza odpowiednie stosowanie do postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym wymogów dotyczących koniecznych elementów uzasadnienia wyroku, które przewidziano w art. 141 § 4 w zw. z art. 193 zdanie pierwsze P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny nie przedstawia więc w uzasadnieniu wyroku oddalającego skargę kasacyjną opisu ustaleń faktycznych i argumentacji prawnej podawanej przez organy administracji i Sąd pierwszej instancji.
W myśl art. 183 § 1 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak pod rozwagę nieważność postępowania. Nie zachodzą okoliczności skutkujące nieważnością postępowania, określone w art. 183 § 2 pkt 1 – 6 P.p.s.a., należy zatem ograniczyć się do zagadnień wynikających z zarzutu wyartykułowanego w podstawie skargi kasacyjnej.
Nie jest zasadny naruszenia przepisów prawa materialnego poprzez jego błędną wykładnię, tj. naruszenie § 3 ust. 1 pkt 37 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. z 2016 r. poz. 71) w zw. z art. 3 pkt 6 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz.U. z 2021 r. poz. 1973) polegającego na tym, iż planowaną przez skarżącego inwestycję uznano za instalację w rozumieniu wskazanych powyżej przepisów.
Według wniosku o ustalenie warunków zabudowy, inwestycja ma polegać na: "Budowie żelbetowych ekranów osłaniających skład opału oraz konstrukcji nośnej dla instalacji zraszającej na szczycie ekranów".
Jest zatem jasne, że inwestycja ma stanowić element składu opału. Potwierdza to opinia biegłego urbanisty z dnia 5 listopada 2020 r. Zrealizowanie inwestycji pozwoli zwiększyć ilość magazynowanych surowców o ponad 350%.
Jak trafnie zauważył Sąd pierwszej instancji, nie można kwalifikacji planowanej konstrukcji rozpatrywać w oderwaniu od funkcji, jaką ma pełnić. Skoro według zamiaru inwestora ma pełnić funkcję osłonową dla istniejącego składu opału oraz funkcję konstrukcji dla zraszania opału, a jej wykonanie ma doprowadzić do zwiększenia możliwości magazynowanych ilości opału o 350%, to ustalenie warunków zabudowy stanowi pierwszy, wstępny etap procesu inwestycyjnego mającego prowadzić do rozbudowy istniejącego składu opału.
Podkreślić warto, że sytuacja, w której określone konstrukcje budowlane mogą stanowić elementy różnych obiektów budowlanych, w zależności od ich przeznaczenia (np. mury oporowe, mury pojemników, silosów, ekrany dźwiękochłonne, czy też właśnie żelbetowe ekrany osłonowe składu opałowego), nie zapominając od dzielących je różnicach technicznych, determinuje konieczność uwzględniania ich funkcji przy kwalifikacji prawnej. Kwalifikacja żelbetowych ekranów osłonowych składu opału i konstrukcji nośnej dla zraszaczy składu opału, jako instalacji, wynika zatem zarówno z wniosku, o czym była mowa, jak i z funkcji jaką planowane budowle mają pełnić.
To, że skład opału i jego istniejące oraz ewentualnie przyszłe części składowe w postaci żelbetowych ekranów i konstrukcji dla zraszania stanowią budowlę w rozumieniu pojęć ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane, nie oznacza, że nie stanowią instalacji w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 37 rozporządzenia w związku z art. 3 pkt 6 ustawy – Prawo ochrony środowiska (por. wyrok NSA z dnia 22 listopada 2022 r., sygn. akt II OSK 1947/21).
W myśl § 3 ust. 1 pkt 37 rozporządzenia RM, do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się instalacje do naziemnego magazynowania ropy naftowej, produktów naftowych, substancji lub mieszanin, w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 25 lutego 2011 r. o substancjach chemicznych i ich mieszaninach, niebędących produktami spożywczymi, gazów łatwopalnych oraz innych kopalnych surowców energetycznych, inne niż wymienione w § 2 ust. 1 pkt 22, z wyłączeniem instalacji do magazynowania paliw wykorzystywanych na potrzeby gospodarstw domowych, zbiorników na gaz płynny o łącznej pojemności nie większej niż 10 m3 oraz zbiorników na olej o łącznej pojemności nie większej niż 3 m3, a także niezwiązanych z dystrybucją instalacji do magazynowania stałych surowców energetycznych.
Jak z poprzedzających uwag wynika, planowane przedsięwzięcie, rozumiane jako część składu opału surowców energetycznych stanowi instalację w rozumieniu art. 3 pokt 6 P.o.ś. Zgodnie z tym przepisem, przez instalację rozumie się:
a) stacjonarne urządzenie techniczne,
b) zespół stacjonarnych urządzeń technicznych powiązanych technologicznie, do których tytułem prawnym dysponuje ten sam podmiot i położonych na terenie jednego zakładu,
c) budowle niebędące urządzeniami technicznymi ani ich zespołami.
Skład opału stanowi budowlę. Wnoszący kasację nie podważył oceny Sądu pierwszej instancji, według której, mamy do czynienia z zespołem: budowli i urządzeń technicznych, jakimi niewątpliwe są instalacje techniczne służące do zraszania opału.
Nie można zatem zaakceptować tezy kasacji o braku możliwości traktowania "całości konstrukcji z systemem zraszaczy jako instalacji".
Niezależnie od przedstawionej wyżej argumentacji zauważyć można, że z treści § 3 ust. 1 pkt 37 rozporządzenia RM wynika, że także obiekty do magazynowania paliw wykorzystywanych na potrzeby gospodarstw domowych są określane jako instalacje – z tym, że zostały wyłączone z przedsięwzięć tego rodzaju przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko.
W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 P.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną.
