Interpretacja indywidualna z dnia 13 stycznia 2026 r., Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, sygn. 0113-KDIPT1-2.4012.1067.2025.2.KT
Wniesienie ogółu praw i obowiązków (OPIO) w spółce jawnej jako wkładu niepieniężnego do innej spółki jawnej nie stanowi działalności gospodarczej według ustawy o VAT, gdyż osoba dokonująca tej czynności nie występuje w charakterze podatnika VAT.
Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe
Szanowna Pani,
stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług w zakresie nieuznania Pani za podatnika podatku VAT z tytułu czynności wniesienia w formie wkładu niepieniężnego ogółu praw i obowiązków (OPIO) w Spółce Jawnej do Spółki Jawnej 1 i braku opodatkowania podatkiem od towarów i usług ww. czynności jest prawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
7 listopada 2025 r. wpłynął Pani wniosek z 7 listopada 2025 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy podatku od towarów i usług w zakresie nieuznania Pani za podatnika podatku VAT z tytułu czynności wniesienia w formie wkładu niepieniężnego ogółu praw i obowiązków (OPIO) w Spółce Jawnej do Spółki Jawnej 1, braku opodatkowania podatkiem od towarów i usług ww. czynności i ewentualnej możliwości skorzystania ze zwolnienia z podatku VAT w związku z ww. czynnością, w przypadku uznania tej czynności za czynność opodatkowaną podatkiem VAT. Uzupełniła go Pani – w odpowiedzi na wezwanie – pismem z 22 grudnia 2025 r. (wpływ 22 grudnia 2025 r.).
Treść wniosku jest następująca:
Opis zdarzenia przyszłego
Wnioskodawca jest osobą fizyczną i posiada miejsca zamieszkania na terytorium Polski i podlega w Polsce nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu, o którym mowa w art. 3 ust. 1 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (dalej: „Ustawa o PIT”). Wnioskodawca objął ogół praw i obowiązków (dalej: „OPIO”) w spółce X Spółka Jawna (dalej: „Spółka Jawna”) za wkład pieniężny. Spółka Jawna powstała w 2010 r. z przekształcenia spółki cywilnej. Spółka Jawna nie jest podatnikiem podatku dochodowego od osób prawnych. Rokiem obrotowym Spółki Jawnej jest rok kalendarzowy. Spółka Jawna prowadzi księgi rachunkowe i sporządza sprawozdania finansowe zgodnie z przepisami ustawy z 29 września 1994 r. o rachunkowości.
Przedmiotem działalności Spółki Jawnej jest wynajem nieruchomości, które Spółka Jawna dzierżawi lub najmuje od innych podmiotów w oparciu o wieloletnie umowy. Na części dzierżawionych/najmowanych nieruchomości Spółka Jawna poniosła istotne nakłady (np. w postaci budowy budynku na obcym gruncie), jednakże Spółka Jawna nie jest właścicielem tychże nieruchomości (może posiadać jednakże roszczenie o rozliczenie nakładów w przypadku zakończenia tychże umów).
Zgodnie z bilansem Spółki Jawnej sporządzonym na dzień 31 grudnia 2024 r. aktywa Spółki Jawnej składały się głównie z inwestycji długoterminowych w nieruchomości (w szczególności nakłady na obcym gruncie) i stanowiły blisko 89% sumy bilansowej. Podkreślić należy jednakże ponownie, iż nie są to nieruchomości będące własnością Spółki. Wnioskodawca razem z innym wspólnikiem (dalej „Wspólnicy 1-2”) są dwoma z czterech wspólników w Spółce Jawnej. Pozostałych 2 wspólników Spółki Jawnej jest małżeństwem posiadającym rozdzielność majątkową (dalej „Wspólnicy 3-4”).
Wszyscy wspólnicy posiadają równy udział w zysku. W związku z rozbieżnymi wizjami rozwoju i działalności Spółki Jawnej pomiędzy Wspólnikami doszło do konfliktu i złożeniu pozwu przez Wspólników 3-4 wobec Wspólników 1-2. Strony jednakże w wyniku negocjacji doszły do porozumienia celem którego jest zakończenie działalności Spółki Jawnej w taki sposób, aby określone lokalizacje (i funkcjonujące w nich umowy najmu/dzierżawy oraz umowy wynajmu) przeszły odpowiednio do Wspólników 1-2 oraz Wspólników 3-4.
Strony planują, iż realizacja porozumienia pomiędzy wspólnikami będzie przebiegała w ten sposób, iż Spółka Jawna zostanie rozwiązana, a majątek w postaci określonych lokalizacji stanowiących odpowiednio zorganizowaną część przedsiębiorstwa 1 Spółki Jawnej (dalej: „ZCP 1”) oraz zorganizowaną część przedsiębiorstwa 2 Spółki Jawnej (dalej: „ZCP 2”) zostanie wydany do aktualnych wspólników rozwiązywanej Spółki Jawnej.
W celu zachowania dotychczasowej formy prawnej działalności w formie Spółki Jawnej planowane jest, iż Wspólnicy 1-2 założą nową Spółkę Jawną 1 a Wspólnicy 3-4 założą nową Spółkę Jawną 2. Następnie Wspólnicy 1-2 wniosą jako wkład niepieniężny ogół praw i obowiązków posiadanych w Spółce Jawnej do Spółki Jawnej 1 a Wspólnicy 3-4 wniosą jako wkład niepieniężny ogół praw i obowiązków posiadanych w Spółce Jawnej odpowiednio do Spółki Jawnej 2.
W rezultacie majątek Spółki Jawnej w momencie rozwiązania trafi odpowiednio w formie ZCP 1 do Spółki Jawnej 1 (należącej do Wspólników 1-2) a majątek w postaci ZCP 2 trafi do Spółki Jawnej 2 (należącej do Wspólników 3-4). Wspólnicy podpisali dodatkowo porozumienie, na podstawie którego Wspólnicy 1-2 będą zarządzać i administrować obiektami komercyjnymi w ramach ZCP 1 natomiast Wspólnicy 3-4 obiektami komercyjnymi w ramach ZCP 2.
Wspólnicy zdecydowali się na taki wariant zakończenia działalności Spółki Jawnej, gdyż umożliwia on kontynuację w dotychczasowej formie prawnej (przy tych samych formach opodatkowania) działalności prowadzonej dotąd przez Spółkę Jawną jednakże już w zakresach ustalonych w porozumieniu pomiędzy wspólnikami. Jednocześnie polskie przepisy prawa nie przewidują możliwości dokonania podziału Spółki Jawnej. W rezultacie planowane jest, iż Wnioskodawca wniesie wkład niepieniężny w postaci ogółu praw i obowiązków w Spółce Jawnej do Spółki Jawnej 1.
W rezultacie Spółka Jawna 1 zostanie wspólnikiem Spółki Jawnej. Wnioskodawca nie posiadał zarejestrowanej jednoosobowej działalności gospodarczej. Wnioskodawca nie jest i nie był zarejestrowany dla potrzeb podatku od towarów i usług. Wnioskodawca posiada udziały w innych spółkach kapitałowych oraz spółkach osobowych, które są aktywne w działalności nieruchomościowej. Celem zakładanych spółek jest rozwój projektów nieruchomościowych w celu czerpania korzyści w formie wypłaty dywidendy lub wypłaty zysków (jak ma to miejsce w przypadku Spółki Jawnej funkcjonującej od 2010 r.). Wnioskodawca w zakresie przewidzianym przez przepisy prawa handlowego angażuje się w działalność spółek bądź jako członek zarządu bądź jako wspólnik spółki osobowej (zaangażowanie polegające na prowadzeniu spraw spółki i jej reprezentowaniu).
W przeszłości miały miejsce sytuacje, w których Wnioskodawca zbył posiadane udziały lub ogół praw i obowiązków w spółce w związku z koniecznością zmiany struktury właścicielskiej – np. gdyż akurat w tym konkretnym przypadku nie wszyscy wspólnicy zdecydowali się na kontynuowanie projektu nieruchomościowego. Wnioskodawca nie prowadzi maklerskiej lub brokerskiej działalności gospodarczej. Wnioskodawca nie otrzymuje od Spółki Jawnej wypłat z tytułów innych niż udział w zysku. Posiadanie przez Wnioskodawcę OPIO w Spółce Jawnej nie było i nie jest bezpośrednim, stałym i koniecznym rozszerzeniem działalności gospodarczej. Wnioskodawca posiada nieruchomość gruntową w celu wykorzystania dla celów własnych oraz posiada również nieruchomości gruntowe (w kilku lokalizacjach), które zostały zakupione z wolnych środków pieniężnych (w ciągu ostatnich 20 lat).
Ponadto na zadane w wezwaniu pytania wskazano:
Pytanie nr 1:Czy jest Pani zarejestrowanym czynnym podatnikiem podatku VAT?
Odp. nr 1:Nie.
Pytanie nr 2:Czy w zamian za wniesienie do Spółki Jawnej 1 wkładu niepieniężnego w postaci ogółu praw i obowiązków (OPIO) w Spółce Jawnej otrzyma Pani udziały w Spółce Jawnej 1?
Odp. nr 2:Tak, otrzymam ogół praw i obowiązków w Spółce Jawnej 1.
Pytanie nr 3:Czy uczestniczy/uczestniczył Pani w zarządzaniu Spółką Jawną, której ogół praw i obowiązków zamierza Pani wnieść do Spółki Jawnej 1? Jeżeli tak, to w jakiej roli Pani występuje/występowała (np. członek zarządu)?
Odp. nr 3:Jako wspólnik Spółki Jawnej prowadziłam sprawy spółki, które polegały na m.in. jej wewnętrznym zarządzaniu.
W tej roli występowałam jako wspólnik Spółki Jawnej zobowiązany na gruncie ustawy kodeks spółek handlowych do prowadzenia spraw Spółki Jawnej i reprezentowania jej.
Zgodnie z postanowieniem Sądu Najwyższego z dnia 11 grudnia 2024 r. (II USK 147/24) „Jeżeli zatem wspólnik w umowie zobowiązuje się do prowadzenia spraw spółki lub jej reprezentowania, to takie zobowiązanie nie może być kwalifikowane jako zawarcie umowy o pracę, za które przysługuje wynagrodzenie. Prowadzenie spraw spółki jest bowiem obowiązkiem wspólnika. Osobiste świadczenie pracy, polegające na prowadzeniu spraw spółki i jej reprezentowaniu, wynika z istoty członkostwa w tym podmiocie. Za taką "pracę" wspólnik otrzymuje udział w zysku. Dopuszczalne jest zawarcie ze wspólnikiem Spółki Jawnej stosownych umów, również odpłatnych, czy to w formie umowy o pracę, czy umowy o świadczenie usług, czy kontraktu menadżerskiego, jeśli tylko obejmują one czynności niezwiązane z prowadzeniem spraw spółki.”
Pytanie nr 4:Czy wykonuje/wykonywała Pani dla Spółki Jawnej usługi opodatkowane podatkiem od towarów i usług, a w szczególności czy świadczy/świadczyła Pani usługi administracyjne, informatyczne, finansowe, handlowe lub techniczne (itp.)?
Odp. nr 4:Nie.
Pytanie nr 5:Czy wniesienie do Spółki Jawnej 1 wkładu niepieniężnego w postaci ogółu praw i obowiązków (OPIO) w Spółce Jawnej będzie miało charakter odpłatny, a jeżeli tak, w jakiej formie otrzyma Pani wynagrodzenie np. pieniądze, świadczenie wzajemne na Pani rzecz?
Odp. nr 5:Tak, w zamian za wniesienie posiadanego ogółu praw i obowiązków w Spółce Jawnej do Spółki Jawnej 1 otrzymane zostanie wynagrodzenie w postaci ogółu praw i obowiązków w Spółce Jawnej 1.
Pytanie nr 6:Czy wykonywane przez Panią czynności, objęte zakresem wniosku, stanowią:
a) czynności ściągania długów, w tym factoringu,
b) usługi doradztwa,
c) usługi w zakresie leasingu?
Jeżeli tak, należy wskazać jakie.
Odp. nr 6:Nie stanowią wymienionych powyżej czynności lub usług.
Pytanie nr 7:Czy wykonywane przez Panią czynności, objęte zakresem wniosku dotyczą praw i udziałów odzwierciedlających:
a) tytuł prawny do towarów,
b) tytuł własności nieruchomości,
c) prawa rzeczowe dające ich posiadaczowi prawo do korzystania z nieruchomości,
d) udziały i inne tytuły prawne dające ich posiadaczowi prawne lub faktyczne prawo własności lub posiadania nieruchomości lub jej części,
e) prawa majątkowe, których instrumentami bazowymi są towary, mierniki i limity wielkości produkcji oraz uprawnienia do emisji zanieczyszczeń, i które mogą zostać zrealizowane poprzez dostawę towarów lub świadczenie usług innych niż zwolnione z podatku?
Odp. nr 7:Nie.
Zdaniem Wnioskodawcy, czynności wykonywane przez Wnioskodawcę (do których zobowiązany jest Wnioskodawca zgodnie z przepisami ustawy Kodeks spółek handlowych jako wspólnik Spółki Jawnej) dotyczą Spółki Jawnej.
Planowana czynność aportu dotyczy ogółu praw i obowiązków w Spółce Jawnej.
Pytania
1)Czy Wnioskodawca wnosząc OPIO w Spółce Jawnej do Spółki Jawnej 1 będzie działał w charakterze podatnika podatku od towarów i usług w rozumieniu art. 15 Ustawy o VAT i czy przedmiotowa czynność będzie podlegała podatkowi od towarów i usług w związku ze statusem Wnioskodawcy?
2)Czy w przypadku uznania, iż Wnioskodawca wnosząc OPIO w Spółce Jawnej do Spółki Jawnej 1 będzie występował w charakterze podatnika podatku od towarów i usług wniesienie tego wkładu będzie korzystało ze zwolnienia z VAT?
Pani stanowisko w sprawie
Ad. 1)
Zdaniem Wnioskodawcy, wniesienie przez Wnioskodawcę OPIO w Spółce Jawnej do Spółki Jawnej 1 nie będzie czynnością podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.
Katalog czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług został określony w art. 5 ust. 1 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (dalej: „Ustawa o VAT”).
Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 Ustawy o VAT, opodatkowaniu podatkiem VAT, podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.
Z art. 7 ust. 1 Ustawy o VAT, wynika, że przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel.
Z kolei art. 8 ust. 1 Ustawy o VAT wskazuje, że przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:
·przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;
·zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;
·świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.
Co do zasady więc Ustawa o VAT obejmuje swoim zakresem przedmiotowym zbycie (w tym wniesienie w postaci wkładu niepieniężnego) ogółu praw i obowiązków w spółce jawnej jako wkładu niepieniężnego do innej Spółki Jawnej. Świadczenie takie spełnia bowiem definicję świadczenia usług w rozumieniu Ustawy o VAT.
Powyższe nie przesądza jednak automatycznie, że wniesienie ogółu praw i obowiązków w spółce jawnej jako wkładu niepieniężnego do innej Spółki Jawnej podlega opodatkowaniu podatkiem VAT. Istotny jest bowiem nie tylko zakres przedmiotowy Ustawy o VAT, ale także czy w przedstawionym w niniejszym wniosku zdarzeniu przyszłym Wnioskodawca będzie działał w charakterze podatnika VAT.
Zgodnie z art. 15 ust. 1 Ustawy o VAT, podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.
Z kolei art. 15 ust. 2 Ustawy o VAT stanowi, że działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody.
Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.
W celu rozstrzygnięcia, czy w przedstawionym w niniejszym wniosku zdarzeniu przyszłym Wnioskodawca będzie działał w charakterze podatnika VAT konieczne jest zatem rozważenie, czy transakcja polegająca na wniesieniu jako wkładu niepieniężnego OPIO w Spółce Jawnej do innej Spółki Jawnej będzie stanowić wykonywanie działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 Ustawy o VAT.
W tym kontekście należy zauważyć, że Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej (dalej: „TSUE”) podkreślał, że samo posiadanie czy też emisja udziałów i innych papierów wartościowych co do zasady nie stanowi działalności gospodarczej w rozumieniu art. 4 VI Dyrektywy, która pozwalałaby na uznanie posiadacza takich udziałów za podatnika.
TSUE w orzeczeniu z 14 listopada 2000 r. w sprawie C-142/99 Floridienne S.A. Beginvest stwierdził, że zaangażowanie w zarządzanie spółkami zależnymi (w holdingu) należy uznać za działalność gospodarczą w rozumieniu art. 4 (2) VI Dyrektywy, ale tylko w zakresie, w jakim pociąga to za sobą dokonywanie transakcji podlegających VAT na mocy art. 2 VI Dyrektywy, takich jak świadczenie przez Floridienne usług administracyjnych, rachunkowych i informatycznych na rzecz swoich spółek zależnych.
Również w orzeczeniu z 12 lipca 2001 r. w sprawie C-102/00 Welthgrove BV (także spółka holdingowa) przeciwko Staatssecretaris van Financien Trybunał wyraźnie wskazał, że samo zaangażowanie spółki holdingowej w zarządzanie jej spółkami zależnymi, lecz bez dokonywania transakcji podlegających VAT w rozumieniu art. 2 VI Dyrektywy, nie może być traktowane jak działalność gospodarcza w rozumieniu art. 4 (2) tej Dyrektywy.
Wobec tego, działalnością gospodarczą będzie tylko takie zarządzanie spółkami zależnymi, które pociąga za sobą dokonywanie transakcji podlegających opodatkowaniu na mocy art. 2 VI Dyrektywy. W orzeczeniu TSUE z dnia 27 września 2001 r. w sprawie C-16/00 Cibo Participations, Trybunał podtrzymał stanowisko, że udział spółki holdingowej w zarządzaniu spółkami, których udziały nabyła, stanowi działalność gospodarczą w rozumieniu art. 4 ust. 2 VI Dyrektywy, ale tylko w przypadku, gdy pociąga to za sobą przeprowadzenie transakcji podlegających opodatkowaniu na mocy art. 2 ust. 1 tej Dyrektywy, takich jak świadczenie przez spółkę holdingową na rzecz spółek zależnych usług administracyjnych, finansowych, handlowych lub technicznych.
Natomiast w wyroku z 29 kwietnia 2004 r. w sprawie C-77/01 Empresa de Desenvolvimento Mineiro TSUE uznał, że „zwykłe nabycie udziałów w innych podmiotach nie stanowi wykorzystania majątku w celu osiągnięcia dochodu w sposób ciągły, ponieważ dywidenda uzyskana z udziału jest skutkiem własności majątku i nie jest wynagrodzeniem uzyskanym w ramach prowadzonej działalności gospodarczej w rozumieniu Dyrektywy. Podobnie transakcje finansowe polegające jedynie na sprzedaży udziałów i innych papierów wartościowych, np. jednostek w funduszach inwestycyjnych, nie stanowią w ogóle działalności gospodarczej”.
W związku z powyższym, zdaniem TSUE, samo nabycie i posiadanie akcji spółki nie powinno być traktowane jako działalność gospodarcza w rozumieniu art. 4 ust. 2 VI Dyrektywy, nadająca ich posiadaczowi status podatnika. Trybunał powtórzył tu wyrażone wcześniej w orzeczeniu z dnia 20 czerwca 1996 r. C-155/94 stanowisko, że jeżeli objęcie akcji nie stanowi działalności gospodarczej, to również nie ma takiego charakteru ich zbycie (także orzeczenie TSUE z dnia 26 czerwca 2003 r. w sprawie C-442/01).
Jak wskazano w opisie zdarzenia przyszłego, Wnioskodawca nie jest zarejestrowany jako podatnik VAT czynny i nie prowadzi w Polsce działalności gospodarczej w zakresie brokerskim lub maklerskim. Wnioskodawca nie otrzymuje od Spółki Jawnej wypłat z tytułów innych niż udział w zysku. Wnioskodawca nie prowadzi też działalności gospodarczej.
Posiadanie przez Wnioskodawcę OPIO w Spółce Jawnej nie było i nie jest bezpośrednim, stałym i koniecznym rozszerzeniem działalności gospodarczej (której osobiście nie prowadzi jak podkreślono w stanie faktycznym).
Biorąc pod uwagę powyższe, wniesienie przez Wnioskodawcę OPIO w Spółce Jawnej do Spółki Jawnej 1 nie będzie czynnością podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, ponieważ Wnioskodawca nie będzie działał na potrzeby tej transakcji w charakterze podatnika VAT, gdyż czynność wniesienia OPIO nie będzie stanowiła działalności gospodarczej.
Ad. 2)
Zdaniem Wnioskodawcy, w przypadku uznania stanowiska Wnioskodawcy w zakresie pytania nr 1 za nieprawidłowe i uznania, że Wnioskodawca występowałby jako podatnik od towarów i usług na potrzeby tej transakcji, zdaniem Wnioskodawcy usługa wniesienia wkładu w postaci OPIO do Spółki Jawnej korzystałaby ze zwolnienia z VAT.
Zgodnie z przepisem art. 43 ust. 1 pkt 40a ustawy o VAT, zwolnieniu z opodatkowania VAT podlegają usługi w tym także usługi pośrednictwa, których przedmiotem są udziały w spółkach oraz innych niż spółki podmiotach, jeżeli mają one osobowość prawną, z wyłączeniem usług przechowywania tych udziałów i zarządzania nimi oraz z zastrzeżeniem art. 43 ust. 16 Ustawy o VAT (wskazujących na tzw. udziały, jednakże nie w spółkach). Jednocześnie, na podstawie art. 135 ust. 1 lit. f Dyrektywy VAT państwa członkowskie zwalniają z opodatkowania VAT transakcje, łącznie z pośrednictwem, jednakże z wyłączeniem przechowywania i zarządzania, których przedmiotem są akcje, udziały w spółkach lub związkach, obligacje i inne papiery wartościowe, z wyłączeniem dokumentów ustanawiających tytuł prawny do towarów, oraz praw lub papierów wartościowych.
Zdaniem Wnioskodawcy, przepis Dyrektywy jednoznacznie odnosi się do zbycia udziałów w spółkach (a więc również w spółkach osobowych).
W zakresie zadanego pytania Wnioskodawca zgadza się ze stanowiskiem Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej (dalej: „DKIS”) przedstawionym m.in. w interpretacji indywidualnej z dnia 18 stycznia 2023 r. (0112-KDIL1-3.4012.520.2022.1.KK) zgodnie z którym (w zakresie m.in. stosowania zastrzeżenia wynikającego z art. 43 ust. 16 Ustawy o VAT): „Nie można w tej sytuacji uznać, że działania sprzedawcy koncentrują się jedynie na nieruchomości stanowiącej składnik majątku A. Ponadto, sprzedaż udziałów lub ogółu praw i obowiązków nie wpływa w żaden sposób na status prawny lub faktyczny nieruchomości. W jej ramach nie dochodzi do zmiany właściciela nieruchomości, lecz do zmiany właściciela udziałów podmiotu władającego nieruchomością. Z kolei A, której udziały lub ogół praw i obowiązków są przedmiotem transakcji, jest samodzielnym podmiotem gospodarczym posiadającym osobowość prawną. Obrót udziałami lub ogółem praw i obowiązków A posiadającej nieruchomość jest zatem obojętny dla stanu prawnego czy stanu faktycznego tej nieruchomości, który w ramach transakcji nie podlega zmianom”.
Podobne stanowisko DKIS przedstawił w interpretacji indywidualnej z dnia 26 listopada 2024 r. (0114-KDIP1-1.4012.688.2018.10.S.RR), w której podzieli stanowisko wnioskodawcy (będącego akurat w tej sytuacji podatnikiem/osobą prawną), iż zbycie udziałów będzie korzystało ze zwolnienia z podatku od towarów i usług na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 40a Ustawy o VAT.
W ocenie Wnioskodawcy w przypadku uznania stanowiska Wnioskodawcy w zakresie pytania nr 1 za nieprawidłowe, i uznania że zbycie OPIO będzie stanowiło świadczenie usług objęte opodatkowaniem VAT, należy uznać, iż korzysta ono ze zwolnienia z VAT.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku w zakresie nieuznania Pani za podatnika podatku VAT z tytułu czynności wniesienia w formie wkładu niepieniężnego ogółu praw i obowiązków (OPIO) w Spółce Jawnej do Spółki Jawnej 1 i braku opodatkowania podatkiem od towarów i usług ww. czynności jest prawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zgodnie z przepisem art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwanej dalej „ustawą o VAT”:
Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, zwanym dalej „podatkiem”, podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.
W myśl art. 7 ust. 1 ustawy o VAT:
Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).
Stosownie do art. 2 pkt 6 ustawy o VAT:
Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o towarach – rozumie się przez to rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.
W myśl art. 8 ust. 1 ustawy o VAT:
Przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:
1)przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;
2)zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;
3)świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.
Pod pojęciem usługi (świadczenia) należy rozumieć każde zachowanie, na które składać się może zarówno działanie (uczynienie, wykonanie czegoś na rzecz innej osoby), jak i zaniechanie (nieczynienie bądź też tolerowanie). Przy ocenie charakteru świadczenia jako usługi należy mieć na względzie, że ustawa zalicza do grona usług każde świadczenie, które nie jest dostawą w myśl art. 7 ustawy o VAT. Zauważyć również należy, iż usługą będzie tylko takie świadczenie, w przypadku którego istnieje bezpośredni konsument, odbiorca świadczenia odnoszący korzyść o charakterze majątkowym.
Określony w ustawie zakres opodatkowania podatkiem od towarów i usług wskazuje, że aby faktycznie zaistniało opodatkowanie danej czynności konieczne jest, aby czynność podlegającą opodatkowaniu wykonał podmiot, który dla tej właśnie czynności będzie działał w charakterze podatnika.
Na podstawie art. 15 ust. 1 ustawy o VAT:
Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.
Zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy o VAT:
Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.
Definicja działalności gospodarczej zawarta w ustawie ma na tyle uniwersalny charakter, że pozwala na objęcie pojęciem „podatnika” te wszystkie podmioty, które prowadzą określoną działalność występując w profesjonalnym obrocie gospodarczym.
Dlatego też, nie każda czynność dokonana przez podmiot mający status podatnika będzie podlegać opodatkowaniu. Status podatnika podatku od towarów i usług nie powoduje automatycznie rozciągnięcia skutków podatkowych na całą sferę aktywności danego podmiotu. Zatem, za działalność rodzącą obowiązki w podatku od towarów i usług należy uznać tylko tę działalność, którą można zidentyfikować i zaliczyć do zawodowej płaszczyzny jednostki.
Kwestia, czy za działalność gospodarczą można uznać działalność polegającą na posiadaniu i zbywaniu własnych akcji oraz udziałów była przedmiotem orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej.
W wyrokach w sprawach C-60/90 Polysar Investments Netherlands BV z 20 czerwca 1991 r. i C-155/94 Wellcome Trust Ltd z 20 czerwca 1996 r. oraz w sprawie C-80/95 Harnas & Helm CV z 6 lutego 1997 r., TSUE podkreślał, że:
„samo posiadanie, czy też emisja udziałów i innych papierów wartościowych co do zasady nie stanowi działalności gospodarczej w rozumieniu art. 4 VI Dyrektywy, która pozwalałaby na uznanie posiadacza takich udziałów za podatnika.
Natomiast w wyroku z 29 kwietnia 2004 r. w sprawie C-77/01 Empresa de Desenvolvimento Mineiro TSUE uznał, że:
„zwykłe nabycie udziałów w innych podmiotach nie stanowi wykorzystania majątku w celu osiągnięcia dochodu w sposób ciągły, ponieważ dywidenda uzyskana z udziału jest skutkiem własności majątku i nie jest wynagrodzeniem uzyskanym w ramach prowadzonej działalności gospodarczej w rozumieniu Dyrektywy. Podobnie transakcje finansowe polegające jedynie na sprzedaży udziałów i innych papierów wartościowych, np. jednostek w funduszach inwestycyjnych, nie stanowią w ogóle działalności gospodarczej”.
Stanowisko to zostało podtrzymane w orzeczeniu z 26 maja 2005 r. w sprawie C-465/03 Kretztechnik AG przeciwko Finanzamt Linz, gdzie Trybunał odwołał się do swego utrwalonego już orzecznictwa, że:
„samo nabycie lub dzierżenie akcji nie może być traktowane jak działalność gospodarcza w rozumieniu VI Dyrektywy. Samo nabycie wkładów finansowych w innych przedsiębiorstwach nie stanowi wykorzystywania dobra w celach zarobkowych w sposób ciągły, jako że ewentualna dywidenda, stanowiąca pożytek tego wkładu, wynika z prawa własności, a nie jest świadczeniem wzajemnym z tytułu jakiejkolwiek działalności gospodarczej w rozumieniu Dyrektywy”.
Posiłkując się tym orzecznictwem należy stwierdzić, że co do zasady, powyższe czynności nie stanowią działalności gospodarczej, a zatem podmiot dokonujący tych czynności nie ma statusu podatnika, nawet jeżeli z tytułu innej działalności jest podatnikiem.
Od tej zasady orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej przewiduje pewne wyjątki, które pozwalają łączyć z faktem posiadania i zbywania papierów wartościowych (akcji, udziałów) wykonywanie działalności gospodarczej w rozumieniu ustawy o podatku od towarów i usług. Dotyczy to sytuacji, gdy:
- posiadacz papierów wartościowych uczestniczy w zarządzaniu spółką, której akcje posiada;
- sprzedaż akcji, udziałów prowadzona jest w ramach działalności maklerskiej i brokerskiej;
- posiadanie udziałów jest bezpośrednim, stałym i koniecznym rozszerzeniem działalności gospodarczej.
Należy zatem zauważyć, że w sytuacji, gdy w zakres prowadzonej przez podmiot działalności gospodarczej nie wchodzi obrót papierami wartościowymi, to czynność samego nabycia/sprzedaży udziałów innych spółek nie jest traktowana jako działalność gospodarcza w rozumieniu ustawy o podatku od towarów i usług.
Są to czynności polegające na zarządzaniu własnym portfelem w celu maksymalizacji zwrotu z inwestycji. Nie można również samego nabycia czy sprzedaży udziałów finansowych w innych przedsiębiorstwach traktować jako wykorzystywanie majątku do uzyskiwania z niego dochodów w sposób ciągły. Aby obrót ten podlegał opodatkowaniu podatkiem VAT, musi być wykonywany przez podatnika w rozumieniu ustawy w ramach jego profesjonalnej aktywności. Podkreślić należy, że zakres opodatkowania podatkiem VAT wyznacza czynnik przedmiotowy – opodatkowaniu podlega odpłatna dostawa towarów lub odpłatne świadczenie usług oraz czynnik podmiotowy – czynności muszą być wykonywane przez podatnika działającego w takim charakterze.
Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w orzeczeniu z 14 listopada 2000 r. w sprawie C-142/99 Floridienne S.A. Beginvest przeciwko Państwu belgijskiemu stwierdził, że:
„zaangażowanie w zarządzanie spółkami zależnymi (w holdingu) należy uznać za działalność gospodarczą w rozumieniu art. 4 (2) VI Dyrektywy, ale tylko w zakresie, w jakim pociąga to za sobą dokonywanie transakcji podlegających VAT na mocy art. 2 VI Dyrektywy, takich jak świadczenie przez Floridienne usług administracyjnych, rachunkowych i informatycznych na rzecz swoich spółek zależnych”.
Również w orzeczeniu z 12 lipca 2001 r. w sprawie C-102/00 Welthgrove BV (także spółka holdingowa) przeciwko Staatssecretaris van Financien TSUE wyraźnie wskazał, że:
„samo zaangażowanie spółki holdingowej w zarządzanie jej spółkami zależnymi, lecz bez dokonywania transakcji podlegających VAT w rozumieniu art. 2 VI Dyrektywy, nie może być traktowane jak działalność gospodarcza w rozumieniu art. 4 (2) tej Dyrektywy. Wobec tego, działalnością gospodarczą będzie tylko takie zarządzanie spółkami zależnymi, które pociąga za sobą dokonywanie transakcji podlegających opodatkowaniu na mocy art. 2 VI Dyrektywy”.
W orzeczeniu TSUE z 27 września 2001 r. w sprawie C-16/00 Cibo Participations, Trybunał podtrzymał stanowisko, że:
„udział spółki holdingowej w zarządzaniu spółkami, których udziały nabyła, stanowi działalność gospodarczą w rozumieniu art. 4 ust. 2 VI Dyrektywy, ale tylko w przypadku, gdy pociąga to za sobą przeprowadzenie transakcji podlegających opodatkowaniu na mocy art. 2 ust. 1 tej Dyrektywy, takich jak świadczenie przez spółkę holdingową na rzecz spółek zależnych usług administracyjnych, finansowych, handlowych lub technicznych”.
W związku z powyższym, zdaniem TSUE samo nabycie i posiadanie akcji spółki nie powinno być traktowane jako działalność gospodarcza w rozumieniu art. 4 ust. 2 VI Dyrektywy, nadająca ich posiadaczowi status podatnika. Trybunał powtórzył tu wyrażone wcześniej w orzeczeniu z 20 czerwca 1996 r. C-155/94 stanowisko, że jeżeli objęcie akcji nie stanowi działalności gospodarczej, to również nie ma takiego charakteru ich zbycie (także orzeczenie TSUE z 26 czerwca 2003 r. w sprawie C-442/01).
Interpretując wskazany w tym orzecznictwie wyjątek od omawianej zasady, sprowadzający się do możliwości uznania za działalność gospodarczą posiadania (zbywania) udziałów, jeżeli towarzyszyłoby temu uczestnictwo w zarządzaniu spółką – WSA w Opolu w wyroku z 25 czerwca 2010 r. sygn. akt I SA/Op 176/10, stwierdził, że:
„taka możliwość ograniczona jest do sytuacji szczególnych, w których udział w zarządzaniu pociąga za sobą przeprowadzenie transakcji podlegających opodatkowaniu, takich jak świadczenie usług na rzecz spółki”.
Wskazać zatem należy, że nie każde uczestnictwo w zarządzie przedsiębiorstwa pozwala na uznanie zarządzania za działalności gospodarczą, lecz tylko takie, które pociąga za sobą dokonywanie transakcji opodatkowanych.
Z opisu sprawy wynika, że Pani wraz z innym wspólnikiem („Wspólnicy 1-2”) są dwoma z czterech wspólników w Spółce Jawnej. Pozostałych 2 wspólników Spółki Jawnej jest małżeństwem posiadającym rozdzielność majątkową („Wspólnicy 3-4”). Wszyscy wspólnicy posiadają równy udział w zysku. Strony planują, iż realizacja porozumienia pomiędzy wspólnikami będzie przebiegała w ten sposób, iż Spółka Jawna zostanie rozwiązana, a majątek w postaci określonych lokalizacji stanowiących odpowiednio zorganizowaną część przedsiębiorstwa 1 Spółki Jawnej („ZCP 1”) oraz zorganizowaną część przedsiębiorstwa 2 Spółki Jawnej („ZCP 2”) zostanie wydany do aktualnych wspólników rozwiązywanej Spółki Jawnej. W celu zachowania dotychczasowej formy prawnej działalności w formie Spółki Jawnej planowane jest, iż Wspólnicy 1-2 założą nową Spółkę Jawną 1 a Wspólnicy 3-4 założą nową Spółkę Jawną 2. Następnie Wspólnicy 1-2 wniosą jako wkład niepieniężny ogół praw i obowiązków posiadanych w Spółce Jawnej do Spółki Jawnej 1 a Wspólnicy 3-4 wniosą jako wkład niepieniężny ogół praw i obowiązków posiadanych w Spółce Jawnej odpowiednio do Spółki Jawnej 2. Pani nie posiadała zarejestrowanej jednoosobowej działalności gospodarczej oraz nie jest zarejestrowanym czynnym podatnikiem podatku VAT. Nie prowadzi Pani maklerskiej lub brokerskiej działalności gospodarczej. Nie otrzymuje Pani od Spółki Jawnej wypłat z tytułów innych niż udział w zysku. Posiadanie przez Panią OPIO w Spółce Jawnej nie było i nie jest bezpośrednim, stałym i koniecznym rozszerzeniem działalności gospodarczej.
W przedmiotowej sprawie w kontekście wyżej przedstawionego orzecznictwa TSUE wniesienie przez Panią w formie wkładu niepieniężnego ogółu praw i obowiązków (OPIO) w Spółce Jawnej do Spółki Jawnej 1 w zamian za ogół praw i obowiązków – nie będzie traktowane jako działalność gospodarcza w rozumieniu ustawy o podatku od towarów i usług, a z tytułu tej transakcji nie będzie Pani działała w charakterze podatnika podatku VAT. Powyższe wynika z faktu, że nie prowadzi Pani działalności gospodarczej w ramach działalności maklerskiej i brokerskiej. Nie świadczy Pani także usług zarządzania. Posiadanie ogółu praw i obowiązków w Spółce Jawnej nie jest i nie będzie bezpośrednim, stałym i koniecznym warunkiem rozszerzania Pani działalności gospodarczej, gdyż nie prowadzi Pani działalności gospodarczej. Nie jest Pani czynnym podatnikiem podatku VAT. Z wniosku wynika również, że nie świadczyła Pani na rzecz Spółki Jawnej usług opodatkowanych podatkiem od towarów i usług. Zatem czynność samego zbycia ogółu praw i obowiązków (OPIO) w Spółce Jawnej nie będzie traktowana jak działalność gospodarcza w rozumieniu ustawy o podatku od towarów i usług, a będzie jedynie prostym wykonywaniem funkcji właścicielskiej, która nie podlega przepisom ustawy o podatku od towarów i usług.
Wobec powyższego należy stwierdzić, że z tytułu wniesienia przez Panią w formie wkładu niepieniężnego ogółu praw i obowiązków (OPIO) w Spółce Jawnej do Spółki Jawnej 1 nie będzie Pani działała w charakterze podatnika podatku od towarów i usług, w rozumieniu art. 15 ust. 1 ustawy o VAT. Tym samym nie będzie to czynnością podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.
W konsekwencji Pani stanowisko w zakresie pytania nr 1 uznałem za prawidłowe.
Jednocześnie – z uwagi na okoliczność, że Pani stanowisko w zakresie pytania oznaczonego we wniosku nr 1 jest prawidłowe – natomiast w zakresie pytania oznaczonego we wniosku nr 2 oczekiwała Pani odpowiedzi tylko w przypadku uznania stanowiska dotyczącego pytania nr 1 za nieprawidłowe, wskazuję, że nie udzielam odpowiedzi na zadane przez Panią pytanie oznaczone we wniosku nr 2.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.
Informuję, że wydana interpretacja dotyczy tylko sprawy będącej przedmiotem wniosku (zapytania). Inne kwestie przedstawione we wniosku, które nie zostały objęte pytaniami nie mogą być – zgodnie z art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej – rozpatrzone.
Zaznaczam także, że zgodnie z art. 14b § 3 ustawy Ordynacja podatkowa, składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Jestem ściśle związany przedstawionym we wniosku stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego). Ponosi Pani ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu sprawy. Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, o ile rzeczywisty opis sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem sprawy podanym przez Panią w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, wydana interpretacja traci swą aktualność.
Jednocześnie podkreślam, że niniejsza interpretacja została wydana na podstawie przedstawionego we wniosku opisu sprawy co oznacza, że w przypadku gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, kontroli celno-skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych.
Zauważyć należy, że stosownie do art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej, Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej na wniosek zainteresowanego, wydaje w jego indywidualnej sprawie, interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną). W przedmiotowej sprawie powyższa interpretacja indywidualna wywiera zatem skutek prawny wyłącznie dla Pani.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
·Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem sprawy i zastosuje się Pani do interpretacji.
·Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1)z zastosowaniem art. 119a;
2)w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3)z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
·Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
·w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA),
albo
·w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
