Interpretacja indywidualna z dnia 20 stycznia 2026 r., Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, 0111-KDIB2-3.4014.674.2025.3.ASZ
Zniesienie współwłasności nieruchomości, bez wystąpienia spłat lub dopłat, nie podlega opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, jako że czynność ta nie jest enumeratywnie wymieniona w katalogu opodatkowanych czynności.
Interpretacja indywidualna – stanowisko nieprawidłowe
Szanowny Panie,
stwierdzam, że Pana stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od czynności cywilnoprawnych jest nieprawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
21 listopada 2025 r. wpłynął Pana wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej m.in. podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie skutków podatkowych zniesienia współwłasności nieruchomości obciążonej hipoteką. Uzupełnił go Pan 22 grudnia 2025 r. oraz – w odpowiedzi na wezwanie – 15 stycznia 2026 r.
Treść wniosku jest następująca:
Opis zdarzenia przyszłego
W marcu 2024 r. Wnioskodawca nabył wraz ze swoją narzeczoną/partnerką życiową − Panią A. nieruchomość zabudowaną budynkiem mieszkalnym. Każde z nich nabyło udział wynoszący 1/2 części nieruchomości. Nabycie zostało dokonane na podstawie aktu notarialnego nr (…). Zakup został sfinansowany kredytem hipotecznym nr (…) w łącznej kwocie (...) zł. Na każdego z kredytobiorców przypadała kwota (...) zł. Kredyt został przeznaczony wyłącznie na zakup wskazanej nieruchomości. Na zabezpieczenie spłaty kredytu została ustanowiona hipoteka umowna do kwoty (...) zł.
(…) 2025 r. zmarła partnerka Wnioskodawcy – Pani A. Zgodnie z aktem poświadczenia dziedziczenia – repertorium (…) – jedyną spadkobierczynią po zmarłej została jej matka. Do spadku wszedł udział 1/2 we współwłasności nieruchomości oraz obowiązki wynikające z zaciągniętego kredytu hipotecznego (tzw. długi spadkowe). Spadek został przyjęty z dobrodziejstwem inwentarza. W związku z powyższym matka zmarłej partnerki Wnioskodawcy stała się współwłaścicielką udziału 1/2 w nieruchomości oraz wstąpiła w prawa i obowiązki zmarłej w zakresie zobowiązań wynikających z umowy kredytu hipotecznego. Spadkobierczyni – matka zmarłej Pani A. – zamierza przenieść na Wnioskodawcę swój udział wynoszący 1/2 własności nieruchomości wraz ze związanym z nim obciążeniem hipotecznym oraz przejęciem obowiązków wynikających z kredytu.
Rozważane są trzy możliwe sposoby przeniesienia udziału:
1.Odpłatne zbycie (sprzedaż) udziału 1/2 wraz z obciążeniem hipotecznym i przejęciem przypadającej na ten udział części zobowiązania kredytowego.
2.Nieodpłatne zbycie (darowizna) udziału 1/2 wraz z obowiązkiem przejęcia części zobowiązania kredytowego.
3.Nieodpłatne zniesienie współwłasności nieruchomości, w wyniku którego Wnioskodawca stałby się jedynym właścicielem nieruchomości, przy jednoczesnym przejęciu przez niego zobowiązań kredytowych przypadających pierwotnie na udział jego zmarłej partnerki.
W uzupełnieniu wniosku Wnioskodawca doprecyzował, że pytanie w zakresie podatku od spadków i darowizn dotyczy wyłącznie skutków podatkowych, które mogą powstać po jego stronie, tj. po stronie osoby nabywającej udział w nieruchomości, w związku z planowanym zniesieniem współwłasności.
W odpowiedzi na wezwanie Wnioskodawca wyjaśnił, że przez sformułowanie: „przejęcie przeze mnie zobowiązań kredytowych” należy rozumieć, iż w ramach planowanego zniesienia współwłasności:
- nie będą dokonywane żadne spłaty ani dopłaty pieniężne pomiędzy współwłaścicielami,
- jedynym świadczeniem na rzecz drugiego współwłaściciela będzie przejęcie przez Wnioskodawcę całości zobowiązania kredytowego z tytułu umowy kredytu hipotecznego, wraz z ciężarem jego dalszej spłaty.
Na dzień 15 stycznia 2026 r.:
- wartość nieruchomości w przybliżeniu: (...) zł,
- wartość nabywanego przez Wnioskodawcę udziału (1/2): (...) zł,
- aktualna kwota niespłaconego zobowiązania kredytowego: (...) zł,
- wartość hipoteki umownej: (...) zł.
Wartość zobowiązania kredytowego przypadająca ekonomicznie na nabywany przez Wnioskodawcę udział (1/2) jest wyższa od wartości rynkowej tego udziału.
Ponadto Wnioskodawca wskazał, że oczekuje również wydania interpretacji indywidualnej w zakresie podatku od czynności cywilnoprawnych.
Pytanie w zakresie podatku od czynności cywilnoprawnych sformułowane w uzupełnieniu wniosku
Czy planowane zniesienie współwłasności nieruchomości, w wyniku którego Wnioskodawca nabędzie pozostały udział w nieruchomości w zamian za przejęcie całości zobowiązania kredytowego, spowoduje po stronie Wnioskodawcy powstanie obowiązku podatkowego w podatku od czynności cywilnoprawnych, a jeżeli tak – jaka będzie podstawa opodatkowania i stawka tego podatku?
Pana stanowisko w zakresie podatku od czynności cywilnoprawnych sformułowane w uzupełnieniu wniosku
Pana zdaniem, planowana czynność będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych jako zniesienie współwłasności.
Podstawą opodatkowania będzie wartość rynkowa nabywanego przez Pana udziału w nieruchomości, tj. 1/2 wartości nieruchomości, natomiast stawka podatku wynosić będzie 2%.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawił Pan we wniosku jest nieprawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Przepis art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 295 ze zm.) zawiera zamknięty katalog czynności podlegających opodatkowaniu tym podatkiem.
Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy:
Podatkowi temu podlegają następujące czynności cywilnoprawne:
a)umowy sprzedaży oraz zamiany rzeczy i praw majątkowych,
b)umowy pożyczki pieniędzy lub rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku,
c)(uchylona),
d)umowy darowizny – w części dotyczącej przejęcia przez obdarowanego długów i ciężarów albo zobowiązań darczyńcy,
e)umowy dożywocia,
f)umowy o dział spadku oraz umowy o zniesienie współwłasności – w części dotyczącej spłat lub dopłat,
g)(uchylona),
h)ustanowienie hipoteki,
i)ustanowienie odpłatnego użytkowania, w tym nieprawidłowego, oraz odpłatnej służebności,
j)umowy depozytu nieprawidłowego,
k)umowy spółki.
W myśl art. 1 ust. 1 pkt 2 i 3 ww. ustawy:
Podatkowi od czynności cywilnoprawnych podlegają również zmiany ww. umów, jeżeli powodują one podwyższenie podstawy opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych oraz orzeczenia sądów, w tym również polubownych, oraz ugody, jeżeli wywołują one takie same skutki prawne.
Z powyższych przepisów wynika, że ustawodawca wprowadził zasadę enumeratywnego określenia czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Tym samym, jeżeli dana czynność nie została wymieniona w ustawowym katalogu nie podlega opodatkowaniu tym podatkiem nawet, jeżeli wywołuje skutki gospodarcze takie same lub podobne do tych, które zostały w katalogu wymienione.
Zatem czynności cywilnoprawne podlegające opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych, stosownie do art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. f) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, obejmują również zniesienie współwłasności – w części dotyczącej spłat lub dopłat. Tym samym, powołane powyżej przepisy regulują opodatkowanie podatkiem od czynności cywilnoprawnych wyłącznie takich umów o zniesienie współwłasności, z którymi związane są spłaty lub dopłaty.
Z przedstawionego we wniosku opisu zdarzenia przyszłego wynika, że (…) 2024 r. nabył Pan wraz ze swoją narzeczoną/partnerką życiową nieruchomość zabudowaną budynkiem mieszkalnym. Każde z Państwa nabyło udział wynoszący 1/2 części nieruchomości. Zakup został sfinansowany kredytem hipotecznym w łącznej kwocie (...) zł. Na zabezpieczenie spłaty kredytu została ustanowiona hipoteka umowna do kwoty (...) zł. (…) 2025 r. zmarła Pana partnerka. Zgodnie z aktem poświadczenia dziedziczenia jedyną spadkobierczynią po zmarłej została jej matka. Do spadku wszedł udział 1/2 we współwłasności nieruchomości oraz obowiązki wynikające z zaciągniętego kredytu hipotecznego (tzw. długi spadkowe). Spadek został przyjęty z dobrodziejstwem inwentarza. W związku z powyższym matka Pana zmarłej partnerki stała się współwłaścicielką udziału 1/2 w nieruchomości oraz wstąpiła w prawa i obowiązki zmarłej w zakresie zobowiązań wynikających z umowy kredytu hipotecznego. Spadkobierczyni zamierza przenieść w drodze zniesienia współwłasności na Pana swój udział wynoszący 1/2 własności nieruchomości wraz ze związanym z nim obciążeniem hipotecznym oraz przejęciem obowiązków wynikających z kredytu.
W uzupełnieniu wniosku wskazał Pan, że nie będą dokonywane żadne spłaty ani dopłaty pieniężne pomiędzy współwłaścicielami. Jedynym świadczeniem na rzecz drugiego współwłaściciela będzie przejęcie przez Pana całości zobowiązania kredytowego z tytułu umowy kredytu hipotecznego, wraz z ciężarem jego dalszej spłaty. Na dzień (...) 2026 r. wartość nieruchomości w przybliżeniu to (...) zł, wartość nabywanego przez Pana udziału (1/2) to (...) zł a aktualna kwota niespłaconego zobowiązania kredytowego to (...) zł
W świetle opisu zdarzenia przyszłego i powołanych wyżej przepisów prawa stwierdzić należy, że w opisanej sprawie nie dojdzie do powstania obowiązku podatkowego w podatku od czynności cywilnoprawnych. Podatkowi temu podlegają bowiem tylko czynności wymienione wprost w art. 1 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, zawierającym zamknięty katalog czynności podlegających opodatkowaniu. W opisanej sprawie planuje Pan zawrzeć umowę zniesienia współwłasności nieruchomości bez spłat i dopłat. Wobec tego będzie to czynność cywilnoprawna, która nie została wymieniona w art. 1 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych i jako czynność niewymieniona w ustawowym katalogu art. 1 nie będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych.
Zatem Pana stanowisko, zgodnie z którym planowana czynność będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych, uznałem za nieprawidłowe.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Pan przedstawił i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.
Ta interpretacja stanowi ocenę Pana stanowiska wyłącznie w zakresie przepisów ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych. W zakresie podatku od spadków i darowizn wydane zostało odrębne rozstrzygnięcie. W zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych również wydane zostało odrębne rozstrzygnięcie.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
- Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pana sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pan do interpretacji.
- Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1)z zastosowaniem art. 119a;
2)w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3)z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
- Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Ma Pan prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
- w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
- w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
