Wyrok WSA w Gdańsku z dnia 3 grudnia 2025 r., sygn. I SA/Gd 625/24

W stanie prawnym mającym zastosowanie do 20 lutego 2021 r., ponowne wszczęcie egzekucji po bezskutecznym umorzeniu postępowania egzekucyjnego było dopuszczalne na podstawie nowo wystawionych tytułów wykonawczych, pod warunkiem braku równoczesnych egzekucji wobec tej samej należności.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Elżbieta Rischka (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Zbigniew Romała Sędzia WSA Irena Wesołowska po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym w dniu 3 grudnia 2025 r. sprawy ze skargi W. N. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku z dnia 17 lipca 2020 r., nr 2201-IEE.711.2.275.2020.BW w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych oddala skargę

Uzasadnienie

Zaskarżonym do sądu postanowieniem z dnia 17 lipca 2020 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Gdańsku (dalej jako Dyrektor IAS lub organ odwoławczy), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 127 § 2 i art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2020 r. poz. 256 z późn. zm.) – dalej jako K.p.a., w związku z art. 59 § 5, art. 17 § 1 i art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2019 r. poz. 1438 z późn. zm.) – dalej jako u.p.e.a., po rozpatrzeniu zażalenia W. N. (dalej: Strona lub Skarżący) na postanowienie Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w Gdyni (dalej jako Naczelnik US lub organ I instancji) z dnia 18 maja 2020 r., w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego, prowadzonego w oparciu o wskazane tytuły wykonawcze, z uwagi na jego bezskuteczność, utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.

Rozstrzygnięcie zapadło na tle następującego stanu faktycznego sprawy:

Organ egzekucyjny - Naczelnik US prowadził postępowanie egzekucyjne do majątku strony na podstawie własnych tytułów wykonawczych. W toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego organ egzekucyjny dokonał zajęcia wierzytelności z rachunków bankowych. Ponadto, organ egzekucyjny podjął próbę zajęcia innych wierzytelności pieniężnych w D Sp. z o.o., w E J. W. - M. W. Sp.j. oraz w B. Sp. z o.o. Zajęcia te okazały się jednak nieskuteczne. W toku postępowania organ egzekucyjny sporządził protokoły o stanie majątkowym strony.

Postanowieniem z dnia 18 maja 2020 r. Naczelnik US powołując się na art. 59 § 2 u.p.e.a. umorzył prowadzone do majątku zobowiązanego postępowanie egzekucyjne.

Skarżący wniósł zażalenie kwestionując wydane przez organ egzekucyjny ww. rozstrzygnięcie w części, w jakiej dotyczy ono zaległości będących przedmiotem uprzednio prowadzonego przez ten organ postępowania egzekucyjnego, umorzonego postanowieniem z dnia 31 grudnia 2014 r.

Postanowieniem z dnia 17 lipca 2020 r. Dyrektor IAS utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika US z dnia 18 maja 2020 r. w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego.

W uzasadnieniu wskazano, że w sprawie zachodzą okoliczności opisane w art. 59 § 2 u.p.e.a., gdyż stan faktyczny sprawy wskazuje, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne.

Na skutek wniesionej przez Skarżącego skargi, wyrokiem z dnia 20 kwietnia 2021 r. sygn. akt I SA/Gd 909/20 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku (dalej: WSA) uwzględnił skargę i uchylił postanowienie Dyrektora IAS z dnia 17 lipca 2020 r. utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika US z 18 maja 2020 r. w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego

WSA wskazał, że nieprawidłowe jest stanowisko organu odwoławczego uzasadniające zobowiązanie wierzyciela, w związku z ustaleniem składnika majątku, z którego możliwe byłoby prowadzenie egzekucji, do wystawienia nowych tytułów wykonawczych obejmujących należności, których egzekucja toczyła się już w postępowaniu egzekucyjnym, umorzonym postanowieniem z dnia 31 grudnia 2014 r. i skierowania ich do organu egzekucyjnego celem wszczęcia egzekucji. Organ błędnie wskazał, że ponownie wszczęte do tych samych należności postępowanie toczy się od stadium początkowego, obejmującego wystawienie nowego tytułu wykonawczego (na tę samą należność) i jego doręczenie organowi egzekucyjnemu wraz z wnioskiem o wszczęcie postępowania egzekucyjnego.

WSA uznał, że wystawienie kolejnych tytułów wykonawczych w stosunku do tej samej należności jest prawnie niedopuszczalne, gdyż narusza gwarancje ochrony praw zobowiązanego w postępowaniu egzekucyjnym i dlatego też wierzyciel zobowiązany jest wyeliminować takie tytuły wykonawcze z obrotu prawnego jako wadliwej czynności materialnoprawnej. WSA stwierdził, że w sprawie nie wystąpiły sytuacje normatywne uprawniające właściwe organy do wydania kolejnych tytułów wykonawczych.

WSA stwierdził, że ponownie rozpoznając sprawę organ będzie zobowiązany w prowadzonym postępowaniu dotyczącym umorzenia postępowania egzekucyjnego ustalić okoliczności w zakresie występowania w obrocie różnych tytułów wykonawczych a dotyczących tych samych - w kontekście materialnoprawnym – należności; następnie organ powinien rozważyć, czy zachodzą podstawy do wydania rozstrzygnięcia – i w jakim zakresie - o umorzeniu postępowania egzekucyjnego w oparciu o przesłankę z art. 59 § 2 u.p.e.a.

Dyrektor IAS wywiódł skargę kasacyjną na powyższy wyrok, zarzucając naruszenie przepisów postępowania, stanowiące uchybienia, które miały istotny wpływ na wynik sprawy (m. in. art. 26 § 1 i § 5 u.p.e.a., art. 26c i 26 d u.p.e.a., art. 32 u.p.e.a., art. 59 § 2 u.p.e.a., art. 61 u.p.e.a,) i wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości oraz rozpoznanie skargi poprzez jej oddalenie, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Gdańsku, a także zasądzenie od strony przeciwnej na rzecz Dyrektora IAS kosztów postępowania wraz z kosztami zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

W odpowiedzi na skargę kasacyjną Skarżący wniósł o jej odrzucenie.

Wyrokiem z dnia 6 marca 2024 r. sygn. akt III FSK 4596/21 Naczelny Sąd Administracyjny (dalej: NSA) uchylił zaskarżony wyrok z 20 kwietnia 2021 r. sygn. akt I SA/Gd 909/20 i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania WSA w Gdańsku.

W opinii NSA, wniosek o odrzucenie skargi kasacyjnej nie był zasadny, natomiast rozstrzygnięcia wymagała kwestia czy w sytuacji, w której organ egzekucyjny wszczyna na podstawie art. 61 u.p.e.a. postępowanie egzekucyjne umorzone uprzednio na podstawie art. 59 § 2 u.p.e.a. dopuszczalne jest wystawienie nowego (kolejnego) tytułu wykonawczego, czy też egzekucja powinna być prowadzona w oparciu o pierwotny tytuł wykonawczy, zatem spór dotyczy możliwości wystawienia "nowych" tytułów wykonawczych w obliczu wcześniejszego umorzenia postępowania egzekucyjnego z uwagi na jej bezskuteczność.

Zdaniem NSA, przepisy u.p.e.a. w brzmieniu obowiązującym do 20 lutego 2021 r. nie stały na przeszkodzie wystawienia "nowego" tytułu wykonawczego w obliczu wcześniejszego umorzenia postępowania egzekucyjnego z uwagi na jego bezskuteczność.

W konsekwencji NSA stanął na stanowisku, że w stanie prawnym mającym zastosowanie w niniejszej sprawie, w sytuacji określonej w art. 61 u.p.e.a., brak było przeszkód by ponowne wszczęcie egzekucji nastąpiło na podstawie nowo wystawionych tytułów wykonawczych, oczywiście z zastrzeżeniem, że nie doszło (i nie dojdzie) do prowadzenia równocześnie dwóch egzekucji do tej samej należności. Dodać należy, że przyjęty sposób prowadzenia postępowania i prezentowane przez organ stanowisko w większym zakresie chroni zobowiązanego, chociażby z uwagi na umożliwienie skorzystania z środków ochrony, jakie zostały przewidziane przy wszczęciu egzekucji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:

Skarga jako niezasadna podlega oddaleniu, albowiem wbrew zarzutom skargi zaskarżone postanowienie odpowiada prawu.

Na wstępie rozważań należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2024 r. poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.

Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 2 i pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935, dalej jako "p.p.s.a.") stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty (pkt 2), jak również postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie (pkt 3).

W wyniku takiej kontroli postanowienie podlega uchyleniu w razie stwierdzenia przez Sąd: naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę wznowienia postępowania administracyjnego, lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b i c p.p.s.a.).

Z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika z kolei, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.

Ponadto, w myśl art. 119 pkt 3 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.

Badając rozpoznawaną sprawę w tak zakreślonej kognicji, w trybie uproszczonym, Sąd nie stwierdził naruszeń prawa, które skutkowałyby koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonego postanowienia.

Na wstępie rozważań nad zgodnością z prawem zaskarżonego postanowienia w pierwszej kolejności należy zaznaczyć, że niniejsza sprawa była przedmiotem wyrokowania NSA, który w wyniku złożonej przez Dyrektora IAS skargi kasacyjnej, wyrokiem z dnia 6 marca 2024 r. sygn. akt III FSK 4596/21 uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania WSA w Gdańsku.

Uchylenie zaskarżonego wyroku przez NSA i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania skutkuje powrotem do takiej sytuacji, która istniała przed wydaniem wyroku przez Wojewódzki Sąd Administracyjny. Stosownie jednak do treści art. 190 p.p.s.a. wojewódzki sąd administracyjny, któremu sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez NSA.

Podkreślić należy, że rozpatrując ponownie sprawę wojewódzki sąd administracyjny, a w ślad za nim również organ, związani są nie tylko wykładnią prawa dokonaną przez sąd drugiej instancji, ale również wyrażonymi w orzeczeniu tego sądu ocenami prawnymi i wskazaniami co do dalszego postępowania.

W związku z powyższym Sąd w składzie orzekającym, ponownie rozpatrując sprawę związany jest stanowiskiem NSA sformułowanym w uzasadnieniu wyroku z dnia

6 marca 2024 r. sygn. akt III FSK 4596/21.

Przedmiotem kontroli Sądu było postanowienie Dyrektora IAS z dnia 17 lipca 2020 r. utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika US z dnia 18 maja 2020 r. w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego, prowadzonego w oparciu o wskazane tytuły wykonawcze, z uwagi na jego bezskuteczność, a istota sporu sprowadzała się do rozstrzygnięcia, czy w sytuacji, w której organ egzekucyjny wszczyna na podstawie art. 61 u.p.e.a. postępowanie egzekucyjne umorzone uprzednio na podstawie art. 59 § 2 u.p.e.a. dopuszczalne jest wystawienie nowego (kolejnego) tytułu wykonawczego, czy też egzekucja powinna być prowadzona w oparciu o pierwotny tytuł wykonawczy, zatem spór dotyczy możliwości wystawienia "nowych" tytułów wykonawczych w obliczu wcześniejszego umorzenia postępowania egzekucyjnego z uwagi na jej bezskuteczność.

Wskazać należy, że zgodnie z treścią art. 61 u.p.e.a. w brzmieniu obowiązującym w niniejszej sprawie - w razie umorzenia postępowania egzekucyjnego z przyczyny określonej w art. 59 § 2 u.p.e.a. wszczęcie ponownej egzekucji może nastąpić wówczas, gdy zostanie ujawniony majątek lub źródła dochodu zobowiązanego przewyższające kwotę wydatków egzekucyjnych.

Kluczem rozstrzygnięcia powyższej kwestii jest wskazanie w jaki sposób w stanie prawnym obowiązującym do 20 lutego 2021 r. należało wszcząć ponowną egzekucję w razie umorzenia postępowania egzekucyjnego z przyczyny określonej w art. 59 § 2 u.p.e.a. (bezskuteczności egzekucji).

W ślad za NSA, sąd w składzie orzekającym stwierdza, że prawidłowe było stanowisku organu, że w przypadku wyjścia na jaw okoliczności świadczących o istnieniu majątku zobowiązanego umożliwiającego prowadzenie egzekucji, wierzyciel był zobowiązany do wystawienia nowych tytułów wykonawczych (obejmujących należności, których egzekucja toczyła się już w postępowaniu egzekucyjnym, umorzonym postanowieniem z 31 grudnia 2014 r.) i skierowania tych tytułów wykonawczych do organu egzekucyjnego celem wszczęcia egzekucji. W ocenie organu ponownie wszczęte do tych należności postępowanie toczy się od stadium początkowego, obejmującego wystawienie nowego tytułu wykonawczego (na tę samą należność) i jego doręczenie organowi egzekucyjnemu wraz z wnioskiem o wszczęcie postępowania egzekucyjnego.

Powyższe zagadnienie nie było uregulowane w przepisach u.p.e.a. w brzmieniu obowiązującym do 20 lutego 2021 r. Nie było również jednolicie rozstrzygane w orzecznictwie sądów administracyjnych. I tak w orzecznictwie wyrażono pogląd, że wystawienie nowych tytułów wykonawczych co do tej samej należności jest prawnie niedopuszczalne (np. wyroki NSA z 17.01.2019 r. I GSK 2485/18, 23.11.2017 r. II GSK 306/16). Według innego stanowiska przyjmuje się, że przepisy u.p.e.a. dopuszczają możliwość wystawienia kolejnych tytułów wykonawczych np. wyroki NSA z 06.03.2019 r. sygn. akt II OSK 568/17, z 27 02.2014 r. sygn. akt II GSK 1978/12, z 17.11.2023 r. sygn. akt I GSK 194/20.

Sąd związany stanowiskiem NSA wyrażonym w wyroku III FSK 4596/21 stwierdza, że przepisy u.p.e.a. w brzmieniu obowiązującym do 20 lutego 2021 r. nie stały na przeszkodzie wystawienia "nowego" tytułu wykonawczego w obliczu wcześniejszego umorzenia postępowania egzekucyjnego z uwagi na jego bezskuteczność.

Należy przypomnieć, że podstawę prawną zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowią przepisy u.p.e.a. w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie przepisów zmieniających wynikających z ustaw z dnia 4 lipca 2019 r. i z dnia 11 września 2019 r. o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz innych ustaw (odpowiednio: Dz. U. z 2019 r., poz. 1533 oraz Dz. U. z 2019 r., poz. 2070). Kwestia dopuszczalności prowadzenia egzekucji w tej samej sprawie egzekucyjnej na podstawie nowych tytułów wykonawczych, podnoszona w orzecznictwie sądów administracyjnych, została rozwiązana normatywnie - poprzez nowelizację ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji wprowadzoną ustawą z dnia 4 lipca 2019 r. o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2019 r. poz. 1553, u.p.e.a.), która weszła w życie z dniem 20 lutego 2021 r.

W aktualnym brzmieniu art. 61 u.p.e.a. stanowi w § 4, że podstawą ponownego wszczęcia egzekucji administracyjnej jest dotychczasowy tytuł wykonawczy albo dalszy tytuł wykonawczy, zaś do ponownego wszczęcia egzekucji administracyjnej stosuje się odpowiednio przepisy o wszczęciu egzekucji administracyjnej, z tym że zamiast odpisu tytułu wykonawczego zobowiązanemu doręcza się zawiadomienie organu egzekucyjnego o ponownym wszczęciu egzekucji administracyjnej.

W rozpoznawanej sprawie, a więc w stanie prawnym obowiązującym do 19 lutego 2021 r. wierzyciel, będący jednocześnie organem egzekucyjnym, mógł po umorzeniu postępowania egzekucyjnego z uwagi na jej bezskuteczność, wystawić nowe tytuły wykonawcze, a organ egzekucyjny na ich podstawie zastosować kolejne środki egzekucyjne. Dopiero nowelizacja u.p.e.a. z 4 lipca 2019 r., która weszła w życie 20 lutego 2021 r., jednoznacznie uregulowała to zagadnienie, a ponowne wszczęcie egzekucji - wcześniej umorzonej z uwagi na jej bezskuteczność - od 20 lutego 2021 r. następuje w oparciu o pierwotny tytuł wykonawczy.

W niniejszej sprawie, a więc w stanie prawnym obowiązującym do 19 lutego 2021 r. wierzyciel, będący jednocześnie organem egzekucyjnym, mógł po umorzeniu postępowania egzekucyjnego, z uwagi na jej bezskuteczność wystawić nowe tytuły wykonawcze, a organ egzekucyjny na ich podstawie zastosować kolejne środki egzekucyjne.

Tak też się stało się na gruncie sprawy rozpoznawanej, gdzie nie jest sporne, że organ egzekucyjny w pierwotnie prowadzonej egzekucji ustalił, iż nie uzyska kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne, co w konsekwencji doprowadziło do tego, że postępowanie to zostało umorzone na podstawie art. 59 § 2 u.p.e.a.

W ocenie Sądu, przez "zakończenie sprawy egzekucyjnej" należy uznać nie tylko wyegzekwowanie należności, ale również każde umorzenie postępowania egzekucyjnego. W postępowaniu egzekucyjnym w administracji, inaczej niż w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym na podstawie przepisów postępowania cywilnego – nie zwraca się tytułu wykonawczego wierzycielowi w przypadku braku całościowego wyegzekwowania należności (art. 816 §1 K.p.c.). Postępowanie egzekucyjne nie kończy się tylko w efekcie wyegzekwowania należności, ale i jego umorzenia. Umorzenie postępowania egzekucyjnego jest jej formalnym zakończeniem, chociaż z uwagi, że egzekwowane zobowiązanie nadal istnieje - nie jest jej merytorycznym zakończeniem. Inne rozumienie umorzenia postępowania egzekucyjnego czyniłoby niemożliwym skuteczne wyegzekwowanie obowiązku w przypadkach, gdy prowadzenie kolejnej egzekucji jest jak najbardziej dopuszczalne w świetle obowiązujących zasad prawa - co dotyczy także przypadku pierwotnego umorzenia postępowania egzekucyjnego w oparciu o art. 59 § 2 u.p.e.a.

Odmienne są skutki umorzenia postępowania egzekucyjnego w związku ze stwierdzeniem, że w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym należności pieniężnej nie uzyska się kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne od skutków umorzenia postępowania w związku z uwzględnieniem zarzutów. Umorzenie postępowania z uwagi na wystąpienie jednej z przesłanek określonych w art. 59 § 1 pkt 1-8 i 10 u.p.e.a. w następstwie uwzględnienia stosownego zarzutu, skutkuje co do zasady uchyleniem dokonanych czynności egzekucyjnych, w szczególności zwrotem wyegzekwowanej kwoty. Skutek taki nie występuje w związku z umorzeniem postępowania w następstwie stwierdzenia, że w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym należności pieniężnej nie uzyska się kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne. W tym ostatnim przypadku nie ma mowy o wadliwości postępowania egzekucyjnego, zaś przesłanką umorzenia jest wyłącznie nieopłacalność ponoszenia środków publicznych na postępowanie, które nie zrealizuje swojego celu. Prawidłowość prowadzonej egzekucji nie zostaje zakwestionowana, zaś powrót do egzekucji jest możliwy w przypadku wystąpienia okoliczności, o której mowa w art. 61 u.p.e.a.

W stanie prawnym obowiązującym do 20 lutego 2021 r. nie było wskazane, w jaki sposób należało wszcząć ponowną egzekucję w sytuacji zaistnienia przesłanki określonej w art. 61 u.p.e.a. Ustawodawca użył sformułowania "ponowną egzekucję", co w ocenie Sądu oznacza, że nie jest ona kontynuacją egzekucji umorzonej wcześniej (brak uchylenia dokonanych czynności w postępowaniu egzekucyjnym nie oznacza, że egzekucja trwa, a tylko tyle, że czynności dokonane w umorzonym postępowaniu egzekucyjnym są skuteczne).

Zgodnie z wymogami określonymi w art. 26 § 1 i § 5 u.p.e.a., organ egzekucyjny wszczyna egzekucję administracyjną na wniosek wierzyciela i na podstawie wystawionego przez niego tytułu wykonawczego sporządzonego według ustalonego wzoru. Wszczęcie egzekucji administracyjnej następuje z chwilą doręczenia zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego. Wszczęcie postępowania egzekucyjnego bez wystawienia przez wierzyciela nowych tytułów wykonawczych wiązałoby się z brakiem możliwości doręczenia zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego (ten bowiem został doręczony w umorzonym poprzednio postępowaniu), co naruszałoby uregulowania zawarte w art. 26 § 1 i § 5 u.p.e.a.

Podsumowując tę część rozważań Sąd stwierdza, że w stanie prawnym mającym zastosowanie w niniejszej sprawie, w sytuacji określonej w art. 61 u.p.e.a., brak było przeszkód by ponowne wszczęcie egzekucji nastąpiło na podstawie nowo wystawionych tytułów wykonawczych, oczywiście z zastrzeżeniem, że nie doszło (i nie dojdzie) do prowadzenia równocześnie dwóch egzekucji do tej samej należności. Dodać należy, że przyjęty sposób prowadzenia postępowania i prezentowane przez organ stanowisko w większym zakresie chroni zobowiązanego, chociażby z uwagi na umożliwienie skorzystania z środków ochrony jakie zostały przewidziane przy wszczęciu egzekucji.

Dokonując ponownej oceny zaskarżonego postanowienia Sąd stanął na stanowisku, że trafnie Dyrektor IAS przyjął, iż na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego organ egzekucyjny zasadnie umorzył postępowanie ma podstawie art. 59 § 2 u.p.e.a., albowiem z dowodów tych wynika, że kontynuowanie egzekucji może wiązać się z wydatkami przekraczającymi możliwą do wyegzekwowania kwotę, gdyż Skarżący nie dysponuje majątkiem, z którego możliwa byłaby egzekucja.

Odnosząc się do zarzutów skargi Sąd stwierdził, że niedopuszczalności prowadzonej egzekucji nie powodowało uprzednie umorzenie przez Naczelnika US postępowania egzekucyjnego – postanowieniem z 31 grudnia 2014 r. (wydanym na podstawie art. 59 § 2 u.p.e.a.).

Podkreślenia wymaga, że w każdym przypadku ujawnienia składników majątku zobowiązanego, mogących doprowadzić do zaspokojenia wierzyciela, obowiązkiem organu jest ponowne wszczęcie egzekucji tych samych należności (na podstawie nowych tytułów wykonawczych), których wcześniejsze dochodzenie okazało się bezskuteczne. Przy czym, ujawnienie majątku dotyczy również i tych jego składników, z których poprzednia egzekucja była nieefektywna.

Norma wyrażona w przepisie art. 61 u.p.e.a. przewidująca możliwość ponownego wszczęcia egzekucji, stanowi zabezpieczenie interesów wierzyciela na wypadek, gdyby po umorzeniu postępowania egzekucyjnego uległ zmianie stan faktyczny w ten sposób, że wyjdą na jaw okoliczności świadczące o istnieniu majątku zobowiązanego, umożliwiającego prowadzenie egzekucji. W badanej sprawie, w związku z ustaleniem składnika majątku, z którego możliwe byłoby prowadzenie egzekucji (wierzytelność z rachunku bankowego w Banku S.A.) - wierzyciel był zobowiązany do wystawienia nowych tytułów wykonawczych obejmujących należności, których egzekucja toczyła się już w postępowaniu egzekucyjnym, umorzonym postanowieniem z dnia 31 grudnia 2014 r. i skierowania ich do organu egzekucyjnego celem wszczęcia egzekucji. Wbrew twierdzeniu Skarżącego, ponownie wszczęte do tych samych należności postępowanie toczy się od stadium początkowego, obejmującego wystawienie nowego tytułu wykonawczego (na tę samą należność) i jego doręczenie organowi egzekucyjnemu wraz z wnioskiem o wszczęcie postępowania egzekucyjnego.

Dyrektor IAS odnosząc się do podniesionego zarzutu przedawnienia należności trafnie stwierdził, iż zarzut ten nie może być przedmiotem oceny, bowiem wykracza poza zakres postępowania zażaleniowego, które dotyczy wyłącznie oceny prawidłowości podjęcia przez organ egzekucyjny rozstrzygnięcia na podstawie art. 59 § 2 u.p.e.a.

W świetle powyższego, Sąd stwierdza, że zaskarżone postanowienie Dyrektora IAS utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika US w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego w oparciu o art. 59 § 2 u.p.e.a. jest prawidłowe i nie narusza przepisów prawa, bowiem z akt sprawy bezsprzecznie wynika, że postępowanie to nie tylko nie doprowadzi do wykonania obowiązków objętych przedmiotowymi tytułami wykonawczymi, ale też w jego toku nie uzyska się kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne.

Mając powyższe na uwadze Sąd stwierdził, że zaskarżone postanowienie wydane zostało zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami prawa, w tym ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz Kodeksu postępowania administracyjnego i zawiera rozstrzygnięcie wszystkich kwestii poruszonych w zażaleniu.

Sąd rozpoznając niniejszą sprawę, będąc związany dyspozycją art. 134 § 1 p.p.s.a. nie stwierdził naruszeń prawa materialnego bądź procesowego, które powodowałoby konieczność wyeliminowania zaskarżonego rozstrzygnięcia z obrotu prawnego.

Mając na względzie wszystkie przedstawione okoliczności, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, https://orzeczenia.nsa.gov.pl/