Interpretacja indywidualna z dnia 3 lutego 2026 r., Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, sygn. 0113-KDIPT1-1.4012.1167.2025.1.WL
Brak prawa do odliczenia oraz zwrotu podatku VAT od wydatków związanych z budową przydomowych oczyszczalni ścieków przysługuje Związkowi Gmin, ponieważ nie jest on zarejestrowanym czynnie podatnikiem VAT, a towary i usługi nabyte w ramach inwestycji nie są wykorzystywane do działalności gospodarczej podlegającej opodatkowaniu.
Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe
Szanowni Państwo,
stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
8 grudnia 2025 r. wpłynął Państwa wniosek z 3 grudnia 2025 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy podatku od towarów i usług w zakresie braku prawa do odzyskania podatku VAT w związku z realizacją zadania inwestycyjnego pn.: „...”. Treść wniosku jest następująca:
Opis stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego
Związek Gmin ... jest zarejestrowanym zwolnionym podatnikiem VAT, realizującym inwestycje w ramach Programu ..., które współfinansowane są z funduszy UE. W latach ... Związek Gmin ... planuje realizować zadanie inwestycyjne pn.: „...” polegające na budowie około … przydomowych oczyszczalni ścieków na terenie gmin należących do Związku, na które będzie ubiegać się o pozyskanie środków z ...
Związek Gmin ... nie prowadzi działalności gospodarczej i nie jest płatnikiem podatku VAT. Planowane do przeprowadzenia inwestycje i związane z nimi zakupy towarów i usług nie będą związane z działalnością, a co za tym idzie nie będą generowały przychodu. Planowana inwestycja będzie realizowana przez Związek i faktury zakupu dotyczące budowy POŚ będą wystawiane na Związek. Powstałe w wyniku planowanej inwestycji przydomowe oczyszczalnie ścieków (POŚ) będą własnością Związku, natomiast zostaną po wybudowaniu tj. w … r. przekazane mieszkańcom w nieodpłatne użytkowanie na okres trwałości zadania, a po tym okresie Związek przekaże POŚ-ie nieodpłatnie na własność mieszkańcom (zgodnie z zawartymi z nimi umowami). Planowane do przeprowadzenia inwestycje, a także planowane zakupy usług nie będą generowały przychodu. Wszelkie zakupy towarów i usług realizowane dotychczas przez Związek Gmin ... nie będą wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. W latach ... Związek planuje realizować zadanie inwestycyjne polegające na budowie przydomowych oczyszczalni ścieków na terenie gmin. Związek będzie ubiegał się o pozyskanie środków z Programu .... Oprócz środków z funduszy UE i wpłat mieszkańców inwestycja będzie realizowana z udziałem dotacji z Gmin. Planuje się, że poszczególne źródła finansowania wniosą następujący wkład finansowy w realizację ww. zadania: środki z ... - 75%, środki z Gminy oraz wkład mieszkańców - 25%. Realizacja zadania jest znacznie uzależniona od otrzymania dofinansowania ze środków pochodzących z UE, gdyż przy braku tego dofinansowania Wnioskodawca nie będzie w stanie zrealizować powyższego zadania inwestycyjnego. Wysokość otrzymanego dofinansowania jest i będzie uzależniona od wartości przedmiotowego zadania inwestycyjnego i stanowić będzie 75% wartości zadania. Liczba osób (mieszkańców) może wpływać na wysokość dofinansowania o ile wpłynie na wartość zadania. Po zrealizowaniu zadania Wnioskodawca jest zobowiązany do złożenia wniosku o płatność w Urzędzie Marszałkowskim, który sprawdzi zgodność realizacji operacji z warunkami określonymi w Programie ..., oraz dotyczącymi go ustawami, rozporządzeniami, przepisami odrębnymi oraz umowie. Sprawdzenie będzie dotyczyło spełnienia warunków wypłaty pomocy w zakresie kompletności i poprawności formalnej wniosku oraz prawidłowości realizacji i finansowania operacji. Dopiero po pozytywnej ocenie wniosku o płatność jest możliwe uzyskanie dofinansowania. W przypadku niezrealizowania zadania lub tylko częściowego jego zrealizowania Samorząd Województwa odmawia wypłaty części lub całości pomocy (dofinansowania). Wnioskodawca z otrzymanego dofinansowania pokrywać będzie 75% wszystkich wydatków związanych z realizacją operacji tj. roboty budowlane w zakresie budowy POŚ, nadzory budowlane nad tymi pracami, aktualizację kosztorysów na POŚ-ie. Wnioskodawca nie może przeznaczyć ww. dofinansowania na inny cel niż zadanie inwestycyjne objęte zakresem zapytania. Na podstawie zawartych umów cywilno-prawnych pomiędzy Wnioskodawcą a mieszkańcami prawa i obowiązki stron przedstawiają się następująco: Wnioskodawca jest zobowiązany do wybudowania dla mieszkańca przydomowej oczyszczalni ścieków (POŚ) i ma prawo odstąpić od realizacji budowy POŚ w przypadku braku wpłaty kwoty ... zł/mieszkańca, a mieszkaniec ma prawo do korzystania z POŚ na własne potrzeby oraz obowiązek udostępnienia terenu pod budowę POŚ i pokrywania kosztów eksploatacji POŚ oraz napraw po okresie gwarancji. Planowana inwestycja będzie realizowana przez Związek i to Związek wyłoni wykonawcę prac dotyczących ww. zadania inwestycyjnego oraz podpisze z nim umowę na realizację niniejszych prac. Faktury dotyczące budowy przydomowych oczyszczalni ścieków będą wystawiane na Związek. Powstałe w wyniku planowanej inwestycji POŚ-ie będą własnością Związku, natomiast zostaną przekazane mieszkańcom w nieodpłatne użytkowanie. Związek nie będzie pobierał opłat ani też nie będzie ponosił żadnych wydatków eksploatacyjnych tych oczyszczalni. W kosztach tej inwestycji uczestniczyć będą mieszkańcy (osoby fizyczne), dla których budowane będą przydomowe oczyszczalnie ścieków, poprzez wpłatę do Związek udziału finansowego na podstawie zawartych umów cywilno-prawnych. Wpłata udziału finansowego jako partycypacja w kosztach budowy jest dobrowolna. Dokonanie ww. wpłaty warunkuje wybudowanie przydomowych oczyszczalni ścieków. Dokonane przez mieszkańców wpłaty zostaną wprowadzone do budżetu Związek przed rozpoczęciem budowy z przeznaczeniem na pokrycie kosztów budowy. Ww. wpłaty mieszkańców nie będą opodatkowane podatkiem VAT. Związek nie wystawi faktur za wkład mieszkańca.
Pytanie
Czy w związku z opisanym stanem faktycznym i zdarzeniem przyszłym istnieje możliwość odzyskania podatku od towarów i usług w inny sposób niż zakwalifikowanie go do kosztów kwalifikowalnych, tym samym sfinansowanie środkami pochodzącymi z UE w wartości brutto? Czy Związek będzie przysługiwało prawo zwrotu podatku od towarów i usług w związku z planowaną do realizacji inwestycją?
Państwa stanowisko w sprawie
Związek Gmin ... jest zarejestrowanym podatnikiem podatku VAT - zwolnionym z opodatkowania.
Nabywane towary i usługi związane z planowana budową przydomowych oczyszczalni ścieków w gminach Związek nie będą wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. Przydomowe oczyszczalnie ścieków budowane będą dla zgłaszających się dobrowolnie mieszkańców z terenu gmin. Z osobami zainteresowanymi Związek zawiera umowy cywilno-prawne, na podstawie których określa prawa i obowiązki stron, jak również wysokość partycypacji w kosztach. Wpłaty mieszkańców wynikające z zawartych umów, którym zostaną przekazane do nieodpłatnego użytkowania wybudowane przydomowe oczyszczalnie ścieków, nie będą opodatkowane podatkiem VAT.
Związek po zakończeniu inwestycji pozostawać będzie właścicielem przydomowych oczyszczalni ścieków przez okres trwałości projektu tj. 5 lat. W tym okresie przekaże inwestycję mieszkańcom do bezpłatnego użytkowania. Po okresie trwałości projektu Związek przekaże nieodpłatnie inwestycję mieszkańcom. Zgodnie z art. 86 Ustawy o VAT rozliczenie podatku naliczonego uwarunkowane jest tym, aby nabywane towary i usługi były wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. Wszelkie zakupy towarów i usług realizowane przez Związek Gmin ... nie będą wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych.
Zdaniem Wnioskodawcy Związek Gmin ..., który nie jest czynnym podatnikiem podatku VAT, realizując opisaną inwestycję nie będzie dokonywał zakupu towarów i usług na potrzeby związane z działalnością gospodarczą, a więc nie będzie mu przysługiwało zgodnie z art. 86 Ustawy o VAT prawo do odliczenia i zwrotu podatku VAT. Zdaniem Wnioskodawcy brak prawa do odliczenia i zwrotu podatku VAT od realizowanego zadania będzie powodem do zakwalifikowania naliczonego podatku VAT do kosztów kwalifikowalnych w złożonym przez Związek wniosku o dofinansowanie zadania w ramach Programu ....
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku, jest prawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zgodnie z przepisem art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwanej dalej „ustawą”:
W zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.
Według art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a ustawy:
Kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku wynikających z faktur otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług.
Art. 87 ust. 1 ustawy stanowi:
W przypadku, gdy kwota podatku naliczonego, o której mowa w art. 86 ust. 2, jest w okresie rozliczeniowym wyższa od kwoty podatku należnego, podatnik ma prawo do obniżenia o tę różnicę kwoty podatku należnego za następne okresy lub do zwrotu różnicy na rachunek bankowy.
Zasady dokonywania zwrotu różnicy podatku na rachunek bankowy podatnika określone zostały w art. 87 ust. 2 - ust. 6 ustawy.
W świetle art. 88 ust. 4 ustawy:
Obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku należnego nie stosuje się również do podatników, którzy nie są zarejestrowani jako podatnicy VAT czynni, zgodnie z art. 96, z wyłączeniem przypadków, o których mowa w art. 86 ust. 2 pkt 7.
Stosownie do cytowanych wyżej przepisów prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje zarejestrowany, czynny podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. Warunkiem umożliwiającym podatnikowi skorzystanie z prawa do odliczenia podatku naliczonego jest związek zakupów z wykonywanymi czynnościami opodatkowanymi.
Przedstawiona powyżej zasada wyklucza zatem możliwość dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z usługami i towarami, które nie są w ogóle wykorzystywane do czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystywania do czynności zwolnionych od podatku VAT oraz niepodlegających temu podatkowi.
W myśl art. 15 ust. 1 ustawy:
Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.
Natomiast zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy:
Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.
Rozliczenie podatku naliczonego na zasadach określonych w art. 86 ust. 1 ustawy uwarunkowane jest tym, aby nabywane towary i usługi były wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług. Ponadto, art. 88 ust. 4 ustawy wyklucza odliczenie w odniesieniu do podmiotów niebędących zarejestrowanymi, czynnymi podatnikami podatku VAT. W omawianej sprawie warunek uprawniający do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego nie jest/nie będzie spełniony, ponieważ – jak wynika z okoliczności sprawy – towary i usługi związane z realizacją ww. zadania inwestycyjnego nie są/nie będą wykorzystywane do czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług. Ponadto, nie są Państwo zarejestrowanym czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług.
W związku z realizacją ww. zadania inwestycyjnego nie mają/nie będą Państwo mieli również możliwości uzyskania zwrotu podatku na zasadach określonych w rozdziale 4 rozporządzenia Ministra Finansów z 16 grudnia 2013 r. w sprawie miejsca świadczenia usług oraz zwrotu kwoty podatku naliczonego jednostce dokonującej nabycia (importu) towarów lub usług (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1328 ze zm.). Ewentualny zwrot na podstawie tych przepisów obwarowany jest pewnymi warunkami, które podatnik winien spełnić. Wśród warunków tych ustawodawca wymienia m.in. złożenie zgłoszenia rejestracyjnego i pochodzenie środków finansowych ze źródeł określonych w § 8 ust. 3 i 4 ww. rozporządzenia, a w zakresie środków pochodzących z budżetu Unii Europejskiej podpisanie umowy o dofinansowanie przed dniem 1 maja 2004 r. Ponieważ nie spełniają/nie będą Państwo spełniali tych warunków, nie mają/nie będą Państwo mieli możliwości ubiegania się o zwrot podatku VAT na podstawie przepisów rozdziału 4 cyt. rozporządzenia.
Podsumowując stwierdzam, że nie mają/nie będą Państwo mieli prawa do odzyskania podatku VAT w związku z realizacją zadania inwestycyjnego pn.: „...”, ponieważ nie są Państwo zarejestrowanym czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług, a ponadto nabyte towary i usługi w związku z realizacją ww. zadania inwestycyjnego nie są/nie będą wykorzystywane przez Państwa do czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy:
‒stanu faktycznego, który Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia, oraz
‒zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.
Zgodnie z art. 14b § 3 ustawy Ordynacja podatkowa, składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Organ jest ściśle związany przedstawionym we wniosku stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego). Ponoszą Państwo ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego. Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, o ile rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego podanym przez Państwa w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, wydana interpretacja traci swoją aktualność.
Pojęcie „kosztu kwalifikowalnego” nie jest pojęciem podatkowym i organy podatkowe nie są właściwe do rozstrzygania wątpliwości podatników odnośnie możliwości zaliczania wartości podatku od towarów i usług do kosztów kwalifikowalnych. Kwestię tę rozstrzygają bowiem przepisy regulujące zasady korzystania ze środków pomocowych. Zasady i przepisy podatkowe przywołane w uzasadnieniu niniejszej interpretacji mogą być jedynie pomocne przy dokonywaniu oceny, czy podatek VAT w tej sytuacji powinien być kosztem kwalifikowalnym. W związku z powyższym nie zajęto stanowiska w tej sprawie.
Jednocześnie należy podkreślić, że ta interpretacja została wydana na podstawie przedstawionego we wniosku opisu sprawy, co oznacza, że w przypadku, gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, kontroli celno-skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
·Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem sprawy i zastosują się Państwo do interpretacji.
·Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1)z zastosowaniem art. 119a;
2)w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3)z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
·Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
·w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
·w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
