Interpretacja indywidualna z dnia 17 kwietnia 2026 r., Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, sygn. 0114-KDIP4-1.4012.95.2026.2.AM
Samorządowa instytucja kultury, realizując projekt o charakterze kulturalnym i gospodarczym, nie jest uprawniona do pełnego odliczenia podatku VAT od kosztów projektu, gdyż działalność obejmuje także nieodpłatne działania statutowe zgodnie z ustawą o VAT, wymagając proporcjonalnego odliczenia.
Interpretacja indywidualna – stanowisko jest w części prawidłowe i w części nieprawidłowe
Szanowni Państwo,
stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe w zakresie prawa do odliczenia podatku od wydatków dotyczących realizacji Projektu oraz nieprawidłowe w zakresie odliczenia w całości podatku naliczonego od wydatków poniesionych na realizację Projektu.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
10 lutego 2026 r. wpłynął Państwa wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy odliczenia całości podatku naliczonego od wydatków dotyczących realizacji Projektu.
Uzupełnili go Państwo – w odpowiedzi na wezwanie – pismem z 18 marca 2026 r.
Treść wniosku jest następująca:
Opis stanu faktycznego
Wnioskodawca (dalej: Wnioskodawca) jest samorządową instytucją kultury, której organizatorem jest Województwo (…). Głównym przedmiotem działalności określonym w Statucie nadanym przez Sejmik Województwa (…) jest tworzenie i upowszechnianie kultury związanej z (…) oraz (…). Wnioskodawca działa przy tym w oparciu o przepisy ustawy z dnia 25 października 1991 r. o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej.
Jako osoba prawna Wnioskodawca prowadzi samodzielną gospodarkę finansową i jest odrębnym od swojego organizatora podatnikiem VAT. W 2026 r. Wnioskodawca dokonał rejestracji jako podatnik VAT czynny.
Wnioskodawca realizuje swój cel statutowy poprzez:
1)(…);
Zakres działalności Wnioskodawcy obejmuje:
1)(…).
Realizując przedmiot działalności Wnioskodawca współpracuje z polskimi i zagranicznymi instytucjami, administracją rządową i samorządową, organizacjami pozarządowymi, instytucjami oświaty, mediami, a także innymi osobami prawnymi, jednostkami organizacyjnymi nieposiadającymi osobowości prawnej oraz osobami fizycznymi.
Statut dopuszcza, że Wnioskodawca może prowadzić, jako dodatkową, działalność gospodarczą według zasad określonych w obowiązujących przepisach, w zakresie:
1)Wykonywania (…)
Zastrzega się przy tym, że środki uzyskane z działalności dodatkowej mogą być wykorzystywane wyłącznie w celu finansowania działalności statutowej Wnioskodawcy.
Źródłami finansowania Wnioskodawcy zgodnie ze Statutem są:
1)przychody z prowadzonej działalności, w tym ze sprzedaży składników majątku ruchomego,
2)przychody z najmu i dzierżawy składników majątkowych,
3)dotacje podmiotowe i celowe z budżetu państwa lub jednostki samorządu terytorialnego,
4)środki otrzymane od osób fizycznych i prawnych,
5)środki z innych źródeł.
W roku 2025 Wnioskodawca otrzymał od Województwa (…) dotację celową, którą przeznaczono na:
‒opracowanie (…) wystawy stałej i wystaw czasowych,
‒stworzenie koncepcji programowej warsztatów i funkcjonowania sali konferencyjnej,
‒opracowanie koncepcji zagospodarowania terenu.
W odniesieniu do powyższych wydatków Wnioskodawca nie dokonał odliczenia podatku VAT, co wynikało z faktu, iż w momencie ponoszenia kosztów był zarejestrowany jako podatnik zwolniony z podatku od towarów i usług.
Wnioskodawca będzie realizował projekt pt. „(…)” (dalej: Projekt), stanowiący przedsięwzięcie strategiczne dla regionu, ujęte na liście projektów realizowanych w ramach programu Fundusze Europejskie dla (…) 2021–2027. Wnioskodawca zamierza ubiegać się o dofinansowanie realizacji tego projektu w ramach rzeczonego programu.
Realizacja przedsięwzięcia opiera się na umowie partnerskiej zawartej pomiędzy Wnioskodawcą a Województwem (…), zgodnie z którą Województwo (…) odpowiada za proces inwestycyjny związany z budową obiektów (…), a Wnioskodawca, pełniący rolę Partnera Wiodącego, odpowiada za przygotowanie i realizację prezentowanych tam wystaw.
Na podstawie wspomnianej umowy partnerskiej Województwo (…) zobowiązało się do przeniesienia na rzecz Wnioskodawcy własności wszelkich trwałych nakładów poczynionych na nieruchomościach Wnioskodawcy w ramach Projektu (w szczególności budynków, budowli i infrastruktury technicznej). Przeniesienie to nastąpi na podstawie odrębnej umowy w terminie do 60 dni od daty zakończenia odbioru inwestycji.
Obiekt powstały w ramach Projektu ma mieć na tyle uniwersalny i wielofunkcyjny charakter, by powierzchnia oraz teren mogły być wykorzystywane jako centrum nauki i kultury, warsztatów, hala/teren wystawienniczy, targowy, miejsce spotkań rodzinnych i biznesowych, szkoleń, konferencji, gdzie przestrzeń będzie dowolnie kształtowana i wykorzystywana. Działania Wnioskodawcy mają wiązać rozwój kultury z rozwojem gospodarczym, włączeniem społecznym i innowacjami społecznymi, mają przyczynić się do zwiększenia udziału mieszkańców w kulturze, aktywizacji społecznej, zwiększenia integracji społecznej, rozwoju potencjału społecznego na rzecz budowania gospodarki opartej na wiedzy, rozwijania współpracy z otoczeniem (z lokalną społecznością, przedsiębiorcami, (…), przedsiębiorstwami społecznymi).
Wnioskodawca zakłada, że dominującym źródłem przychodów z powstałej w ramach Projektu infrastruktury będzie sprzedaż biletów wstępu na różnego rodzaju wystawy (stałe i czasowe) związane tematycznie z celami statutowymi Wnioskodawcy. Poza nielicznymi wyjątkami (jak np. Noc Muzeów) wstęp będzie co do zasady odpłatny.
Docelowo Wnioskodawca zakłada również możliwość wykorzystania infrastruktury powstałej w ramach Projektu do prowadzenia dodatkowej działalności gospodarczej w zakresie organizacji wydarzeń, wystaw, szkoleń i konferencji oraz wynajmu sal/pomieszczeń. Usługi te będą świadczone w modelu mieszanym, obejmującym czynności w większości odpłatne, jak i okazjonalnie również nieodpłatne.
Ponosząc wydatki związane z realizacją Projektu nie zostaną spełnione negatywne przesłanki wymienione w art. 88 ustawy o VAT, które pozbawiałyby Wnioskodawcę prawa do odliczenia podatku VAT.
Wniosek dotyczy roku 2026 oraz lat kolejnych.
Uzupełnienie i doprecyzowanie opisu stanu faktycznego
W celu realizacji Projektu Wnioskodawca zawarł z Województwem (…) umowę partnerską, na podstawie której Województwo (…) zajmie się wykonaniem dokumentacji projektowej i nadzorem autorskim, wykona budynek wraz z infrastrukturą oraz będzie pełnić nadzór inwestorski.
Do zadań Wnioskodawcy należy z kolei wykonanie wystawy stałej i czasowej, nadzór autorski nad realizacją wystaw oraz informacja i promocja przedsięwzięcia. W związku z tym w ramach realizacji Projektu Wnioskodawca poniesie wydatki na:
(…)
Faktury za nabycie towarów i usług dotyczących realizacji Projektu w części, za którą odpowiedzialny jest Wnioskodawca będą wystawione na Wnioskodawcę.
Ponoszone wydatki będą wykorzystywane wyłącznie do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług (m.in. sprzedaż biletów wstępu).
Na podstawie umowy partnerskiej Województwo zobowiązuje się do nieodpłatnego przeniesienia na rzecz Wnioskodawcy, wszystkich trwałych nakładów dokonanych na nieruchomości będącej własnością Wnioskodawcy, na której prowadzona będzie inwestycja, z tytułu budynków, budowli, instalacji i innych elementów infrastruktury, po zakończeniu realizacji inwestycji. Przeniesienie nastąpi w drodze odrębnej umowy i nie będzie dokumentowane fakturą.
Jak wskazano wcześniej, to Województwo (…) zajmie się wykonaniem dokumentacji projektowej i nadzorem autorskim, wykona budynek wraz z infrastrukturą techniczną oraz będzie pełnić nadzór inwestorski, a następnie nieodpłatnie przekaże rezultaty tych działań na rzecz Wnioskodawcy. Wydatki z tego tytułu nie będą poniesione przez Wnioskodawcę, zatem nie są przedmiotem wniosku.
Do zadań Wnioskodawcy należy natomiast zagospodarowanie terenu wokół pawilonu, gdzie powstaną ogrody (…), park (…) oraz infrastruktura rekreacyjna, a także przygotowanie niezbędnej dokumentacji ((…) projekt części wystawienniczej, a następnie wykonanie tejże części inwestycji.
Głównym elementem inwestycji będzie budynek użytkowy – pawilon, w obrębie którego, zgodnie z postulowanym programem funkcjonalno-użytkowym, znajdą się nie tylko sale wystaw stałych i czasowych, ale również:
a.zespół pomieszczeń strefy ogólnodostępnej:
‒(…);
b.zespół pomieszczeń towarzyszących strefie ogólnodostępnej:
‒(…)
c.zespół pomieszczeń administracyjno-biurowych:
‒(…)
d.zespół pomieszczeń zaplecza operacyjnego budynku:
‒(…).
Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 25 października 1991 r. o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 87 ze zm.), działalność kulturalna w rozumieniu niniejszej ustawy polega na tworzeniu, upowszechnianiu i ochronie kultury. Przepisy dotyczące instytucji kultury nie nakazują jednak, aby działalność kulturalna miała być w całości lub części świadczona nieodpłatnie. Tak samo statut Wnioskodawcy nie kreuje obowiązku świadczenia nieodpłatnej działalności kulturalnej.
Całość infrastruktury powstałej w ramach Projektu służyć będzie wyłącznie czynnościom opodatkowanym:
‒wstęp na wystawy: dostęp do ekspozycji będzie każdorazowo biletowany (sprzedaż biletów wstępu);
‒wynajem powierzchni: budynki i teren będą udostępniane odpłatnie podmiotom zewnętrznym na organizację targów, konferencji oraz eventów (najem/dzierżawa);
‒działalność edukacyjna: warsztaty oraz zajęcia będą prowadzone w formie odpłatnej (płatne uczestnictwo);
‒sam fakt przebywania na terenie ogólnodostępnym np. ciągi komunikacyjne jest jedynie elementem logistycznym, umożliwiającym dotarcie do miejsc odpłatnego świadczenia usług.
Wnioskodawca nie wyklucza przy tym, że w przyszłości cały teren obiektu może zostać ogrodzony i stanie się dostępny wyłącznie dla osób, które zakupiły bilet wstępu.
Jak już wskazano, cały obiekt wraz z infrastrukturą i otaczającym terenem służyć będą czynnościom opodatkowanym.
Zgodnie ze statutem Wnioskodawca może prowadzić, jako dodatkową, działalność gospodarczą według zasad określonych w obowiązujących przepisach, w zakresie:
‒(…).
Wobec żadnego z powyższych nie znajdą zastosowania zwolnienia przedmiotowe z podatku od towarów i usług.
Zakładając hipotetycznie, że doszłoby do wykonywania również czynności zwolnionych lub niepodlegających VAT, wyłączne i bezpośrednie powiązanie ich z konkretnymi wydatkami poniesionymi przez Wnioskodawcę w ramach realizacji Projektu byłoby niemożliwe.
Zakładając hipotetycznie, że doszłoby do wykonywania również czynności zwolnionych lub niepodlegających VAT, żaden budynek, budowla lub element infrastruktury technicznej nie służyłby wyłącznie do jednego rodzaju czynności.
Pytania
1.Czy wobec wydatków poniesionych na realizację Projektu, Wnioskodawcy przysługuje prawo do odliczenia podatku VAT?
2.Czy jeżeli odpowiedź na pytanie nr 1 będzie pozytywna, Wnioskodawcy przysługuje prawo do odliczenia w całości podatku VAT z tytułu wydatków poniesionych na realizację Projektu?
Państwa stanowisko w sprawie
1.Ponieważ wydatki poniesione na Projekt mają związek z wykonywaniem czynności opodatkowanych (m.in. sprzedażą biletów wstępu) Wnioskodawcy przysługuje prawo do odliczenia podatku VAT.
2.Ponieważ wydatki poniesione w związku z realizacją Projektu służyć będą działalności gospodarczej Wnioskodawcy i możliwe będzie ich bezpośrednie przypisanie do wykonywanych czynności opodatkowanych, podatek VAT będzie możliwy do odliczenia w całości.
Uzasadnienie stanowiska wnioskodawcy
Ad 1
Wnioskodawca stoi na stanowisku, że przysługuje mu prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z tytułu wydatków poniesionych na realizację Projektu.
Zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy o VAT w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.
Na podstawie wspomnianego art. 15 ust. 1 ustawy o VAT, podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności. Z kolei ust. 2 powołanego przepisu wskazuje, że działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.
Wnioskodawca jest zarejestrowanym, czynnym podatnikiem podatku VAT i jako samorządowa instytucja kultury posiada osobowość prawną oraz prowadzi samodzielną gospodarkę finansową, dlatego spełnia formalne kryteria dla możliwości skorzystania z prawa do odliczenia podatku. Powstały w ramach Projektu budynek oraz podległa mu infrastruktura, które staną się własnością Wnioskodawcy służyć będą do świadczenia odpłatnych usług, takich jak w szczególności sprzedaż biletów wstępu na ekspozycje stałe i czasowe, wynajem powierzchni na konferencje i warsztaty. Powyższe czynności nie stanowią usług kulturalnych świadczonych przez podmioty prawa publicznego lub inne podmioty uznane na podstawie odrębnych przepisów za instytucje o charakterze kulturalnym lub wpisane do rejestru instytucji kultury, prowadzonego przez organizatora będącego podmiotem tworzącym instytucje kultury w rozumieniu przepisów o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej, oraz dostawę towarów ściśle z tymi usługami związaną, które podlegają zwolnieniu z opodatkowania na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 33 lit. a ustawy o VAT. Należy również wskazać, że sam fakt, że odpłatne działania prowadzone przez Wnioskodawcę pokrywają się z działalnością statutową instytucji kultury nie stoi na przeszkodzie, aby uznać je za działania komercyjne będące działalnością gospodarczą w rozumieniu ustawy o VAT. Uwagę na to zwrócił WSA w Warszawie w wyroku z dnia 24 października 2018 r. (III SA/Wa 178/18) wskazując, że: „Jeżeli cele statutowe - upowszechnianie kultury są realizowane poprzez działalność gospodarczą polegającą na odpłatnym organizowaniu widowisk operowych i koncertów, to działalność ta ma charakter komercyjny”.
Nie ulega zatem wątpliwości, że odpłatne świadczenie przez Wnioskodawcę omawianych usług co do zasady wiązać się będzie z powstaniem po Jego stronie podatku należnego. Ma to obiektywny związek z poniesionymi w związku z Projektem wydatkami, ponieważ bez poczynienia nakładów na infrastrukturę multimedialną, budynki i ekspozycje, Wnioskodawca nie mógłby świadczyć usług o charakterze odpłatnym.
Może się jednak zdarzyć, że niektóre ze świadczonych usług okazjonalnie będą mieć również charakter nieodpłatny, co zdaniem Wnioskodawcy samo w sobie nie powinno pozbawiać Go prawa do odliczenia podatku VAT. Lokalna instytucja kultury, powinna dbać o swoją rozpoznawalność w coraz to szerszych obszarach, a sprzyjać temu może okazjonalne organizowanie nieodpłatnych atrakcji, szkoleń czy konferencji, które przyciągają uwagę większej ilości zainteresowanych (w szczególności turystów oraz chętnych do wynajmu sal i pomieszczeń).
W ocenie Wnioskodawcy można to zatem uznać za element zgodnych ze Statutem działań marketingowych, jakie lokalna instytucja kultury powinna podejmować, aby zwiększać swoje obroty z tytułu wykonywania czynności opodatkowanych.
Powyższy wniosek potwierdza m.in. wyrok z dnia 8 lipca 2020 r. (I FSK 473/18), w którym Naczelny Sąd Administracyjny wskazał: „Twierdzenia organu są w tym zakresie niekonsekwentne. Z jednej strony organ uznał bowiem za wykonywane w ramach działalności gospodarczej nieodpłatne wstępy do M., które z pewnością można zaliczyć do zadań statutowych w świetle art. 2 ustawy z dnia 21 listopada 1996 r. o muzeach. W pozostałym zakresie odmówił jednak uznania nieodpłatnych czynności za związane z wykonywaną działalnością gospodarczą. W tym kontekście za bezpodstawne uznać należy stanowisko organu, w myśl którego działalność M. polegająca na organizowaniu nieodpłatnych imprez nie jest podejmowana w celu zwiększenia przychodu i w związku z tym nie jest wykonywana w ramach działalności gospodarczej, o której mowa w art. 15 ust. 2 ustawy o PTU”.
Tak samo WSA w Lublinie w wyroku z dnia 30 listopada 2022 r. (I SA/Lu 398/22), utrzymany w mocy wyrokiem NSA (I FSK 490/23) wskazał, że: „Jeśli zatem MZS podejmuje działania nieodpłatne, które wszystkie służą prowadzonej działalności gospodarczej, sam fakt, że mamy do czynienia z instytucją kultury, realizującą zadania ustawowe i statutowe, pozostaje bez znaczenia dla prawa do odliczenia VAT naliczonego w tym rozumieniu, że nie ogranicza tego prawa, nie wymaga przejścia na proporcjonalne odliczenie VAT naliczonego według art. 86 ust. 2a i następne ustawy o VAT (por. sprawa sygn. I FSK 473/18 dostępna na stronie internetowej orzeczenia.nsa.gov.pl; „Prewspółczynnik VAT w instytucjach kultury (...)”, W. Pietrasiewicz, M. Majczyna, Przegląd Podatkowy 12/2020, s. 43‑49; stanowisko organów interpretacyjnych zebrane w opracowaniu "Prewspółczynnik i preproporcja w instytucjach kultury 2017”, Wiedza i Praktyka 2017)”.
Podsumowując, skoro efektem Projektu będzie powstanie infrastruktury służącej do wykonywania transakcji podlegających opodatkowaniu podatkiem VAT, spełnione zostają wszystkie ustawowe przesłanki pozytywne wynikające z art. 86 ust. 1 ustawy, przy jednoczesnym braku wystąpienia przesłanek negatywnych wynikających z art. 88 ustawy o VAT. Samo okazjonalne wykorzystanie infrastruktury do nieodpłatnego świadczenia usług również nie powinno stanowić przesłanki do pozbawienia Wnioskodawcy tego prawa, ponieważ jest to nieodłączny element wykonywanej przez Niego działalności gospodarczej – tego rodzaju czynności wpływają na rozpoznawalność i renomę Wnioskodawcy, co poprzez rozgłos może przyczyniać się do zwiększenia obrotów, w szczególności w ramach odpłatnej sprzedaży biletów.
Ad 2
Zgodnie z art. 86 ust. 2a ustawy o VAT, w przypadku nabycia towarów i usług wykorzystywanych zarówno do celów wykonywanej przez podatnika działalności gospodarczej, jak i do celów innych niż działalność gospodarcza, z wyjątkiem celów osobistych, do których ma zastosowanie art. 7 ust. 2 i art. 8 ust. 2, oraz celów, o których mowa w art. 8 ust. 5 - w przypadku, o którym mowa w tym przepisie, gdy przypisanie tych towarów i usług w całości do działalności gospodarczej podatnika nie jest możliwe, kwotę podatku naliczonego, o której mowa w ust. 2, oblicza się zgodnie ze sposobem określenia zakresu wykorzystywania nabywanych towarów i usług do celów działalności gospodarczej, zwanym dalej "sposobem określenia proporcji". Sposób określenia proporcji powinien najbardziej odpowiadać specyfice wykonywanej przez podatnika działalności i dokonywanych przez niego nabyć.
Oznacza to zatem, że dokonując wydatków, które będą służyć zarówno działalności opodatkowanej, jak i nieobjętej zakresem VAT, podatnik powinien stosować tzw. prewspółczynnik, który pozwala określić jaka część danego wydatku wiązać się będzie z prawem do odliczenia podatku.
Tak samo w art. 90 ust. 1 ustawy o VAT wskazuje się, że w stosunku do towarów i usług, które są wykorzystywane przez podatnika do wykonywania czynności, w związku z którymi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, jak i czynności, w związku z którymi takie prawo nie przysługuje, podatnik jest obowiązany do odrębnego określenia kwot podatku naliczonego związanych z czynnościami, w stosunku do których podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego.
Należy jednak pamiętać, że stosowanie współczynników i prewspółczynników dotyczy jedynie tych wydatków, które służą działalności o rożnym charakterze, i których nie da się jednoznacznie powiązać z późniejszym wystąpieniem lub niewystąpieniem podatku należnego. Generalna zasada bezpośredniej alokacji wydatków nakazuje, aby każdy wydatek, o ile jest to możliwe, dopasować do któregoś z rodzajów działalności i określić, czy związany jest z prawem do odliczenia podatku VAT. Tak jak wskazano w stanowisku wobec pytania nr 1, infrastruktura, która powstanie w związku z realizacją Projektu służyć będzie wykonywaniu czynności podlegających podatkowi VAT i które przy okazji nie korzystają ze zwolnienia od podatku.
Wydatki poniesione w związku z realizacją Projektu są bezpośrednio i w całości dedykowane jego celom i nie służą one innym rodzajom aktywności Wnioskodawcy, dlatego możliwe jest pełne przyporządkowanie podatku naliczonego do działalności gospodarczej prowadzonej z wykorzystaniem nakładów poniesionych na Projekt (alokacja bezpośrednia). W związku z tym Wnioskodawca uważa, że przysługuje mu prawo do odliczenia podatku VAT w pełnej wysokości, bez konieczności kalkulacji podatku przy pomocy prewspółczynnika lub wskaźnika proporcji.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest w części prawidłowe i w części nieprawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Podstawowe zasady dotyczące odliczania podatku naliczonego zostały sformułowane w art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwanej dalej „ustawą”:
W zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.
Art. 86 ust. 2 pkt 1 ustawy:
Kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku wynikających z faktur otrzymanych przez podatnika z tytułu:
a)nabycia towarów i usług,
b)dokonania całości lub części zapłaty przed nabyciem towaru lub wykonaniem usługi.
Prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, tzn. takich, których następstwem jest określenie podatku należnego (powstanie zobowiązania podatkowego).
Przedstawiona wyżej zasada wyklucza zatem możliwość dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystania do czynności zwolnionych od podatku VAT oraz niepodlegających temu podatkowi.
Ustawodawca stworzył podatnikowi prawo do odliczenia podatku naliczonego w całości lub w części, pod warunkiem spełnienia przez niego zarówno przesłanek pozytywnych, wynikających z art. 86 ust. 1 ustawy oraz niezaistnienia przesłanek negatywnych, określonych w art. 88 ustawy. Ten ostatni przepis określa listę wyjątków, które pozbawiają podatnika prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.
Obowiązkiem podatnika jest przypisanie konkretnych wydatków do określonego rodzaju sprzedaży, z którymi wydatki te są związane. Zatem istnieje obowiązek odrębnego określenia, z jakim rodzajem działalności będzie związany podatek wynikający z otrzymanych faktur zakupu.
Wyrażoną w cytowanym art. 86 ust. 1 ustawy generalną zasadę uprawniającą do odliczenia podatku naliczonego, uzupełniają regulacje zawarte m.in. w art. 86 ust. 2a-2h ustawy.
Art. 86 ust. 2a ustawy:
W przypadku nabycia towarów i usług wykorzystywanych zarówno do celów wykonywanej przez podatnika działalności gospodarczej, jak i do celów innych niż działalność gospodarcza, z wyjątkiem celów osobistych, do których ma zastosowanie art. 7 ust. 2 i art. 8 ust. 2, oraz celów, o których mowa w art. 8 ust. 5 – w przypadku, o którym mowa w tym przepisie, gdy przypisanie tych towarów i usług w całości do działalności gospodarczej podatnika nie jest możliwe, kwotę podatku naliczonego, o której mowa w ust. 2, oblicza się zgodnie ze sposobem określenia zakresu wykorzystywania nabywanych towarów i usług do celów działalności gospodarczej, zwanym dalej „sposobem określenia proporcji”. Sposób określenia proporcji powinien najbardziej odpowiadać specyfice wykonywanej przez podatnika działalności i dokonywanych przez niego nabyć.
Art. 86 ust. 2b ustawy:
Sposób określenia proporcji najbardziej odpowiada specyfice wykonywanej przez podatnika działalności i dokonywanych przez niego nabyć, jeżeli:
1)zapewnia dokonanie obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego wyłącznie w odniesieniu do części kwoty podatku naliczonego proporcjonalnie przypadającej na wykonywane w ramach działalności gospodarczej czynności opodatkowane oraz
2)obiektywnie odzwierciedla część wydatków przypadającą odpowiednio na działalność gospodarczą oraz na cele inne niż działalność gospodarcza, z wyjątkiem celów osobistych, do których ma zastosowanie art. 7 ust. 2 i art. 8 ust. 2, oraz celów, o których mowa w art. 8 ust. 5 – w przypadku, o którym mowa w tym przepisie, gdy przypisanie tych wydatków w całości do działalności gospodarczej nie jest możliwe.
Art. 86 ust. 2c ustawy:
Przy wyborze sposobu określenia proporcji można wykorzystać w szczególności następujące dane:
1)średnioroczną liczbę osób wykonujących wyłącznie prace związane z działalnością gospodarczą w ogólnej średniorocznej liczbie osób wykonujących prace w ramach działalności gospodarczej i poza tą działalnością;
2)średnioroczną liczbę godzin roboczych przeznaczonych na prace związane z działalnością gospodarczą w ogólnej średniorocznej liczbie godzin roboczych przeznaczonych na prace związane z działalnością gospodarczą i poza tą działalnością;
3)roczny obrót z działalności gospodarczej w rocznym obrocie podatnika z działalności gospodarczej powiększonym o otrzymane przychody z innej działalności, w tym wartość dotacji, subwencji i innych dopłat o podobnym charakterze, otrzymanych na sfinansowanie wykonywanej przez tego podatnika działalności innej niż gospodarcza;
4)średnioroczną powierzchnię wykorzystywaną do działalności gospodarczej w ogólnej średniorocznej powierzchni wykorzystywanej do działalności gospodarczej i poza tą działalnością.
Art. 86 ust. 2d ustawy:
W celu obliczenia kwoty podatku naliczonego w przypadku, o którym mowa w ust. 2a, przyjmuje się dane za poprzedni rok podatkowy.
Art. 86 ust. 2g ustawy:
Proporcję określa się procentowo w stosunku rocznym. Proporcję tę zaokrągla się w górę do najbliższej liczby całkowitej. Przepisy art. 90 ust. 5, 6, 9a, 10 i 10c-10g stosuje się odpowiednio.
Art. 86 ust. 2h ustawy:
W przypadku gdy podatnik, dla którego sposób określenia proporcji wskazują przepisy wydane na podstawie ust. 22, uzna, że wskazany zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie ust. 22 sposób określenia proporcji nie będzie najbardziej odpowiadać specyfice wykonywanej przez niego działalności i dokonywanych przez niego nabyć, może zastosować inny bardziej reprezentatywny sposób określenia proporcji.
Art. 86 ust. 22 ustawy:
Minister właściwy do spraw finansów publicznych może, w drodze rozporządzenia, określić w przypadku niektórych podatników sposób określenia proporcji uznany za najbardziej odpowiadający specyfice wykonywanej przez tych podatników działalności i dokonywanych przez nich nabyć oraz wskazać dane, na podstawie których jest obliczana kwota podatku naliczonego z wykorzystaniem tego sposobu określenia proporcji, uwzględniając specyfikę prowadzenia działalności przez niektórych podatników i uwarunkowania obrotu gospodarczego.
Na podstawie powyższej delegacji, zostało wydane rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 17 grudnia 2015 r. w sprawie sposobu określania zakresu wykorzystywania nabywanych towarów i usług do celów działalności gospodarczej w przypadku niektórych podatników (t. j. Dz. U. z 2021 r. poz. 999), zwane dalej rozporządzeniem.
§ 1 pkt 1 i 2 rozporządzenia:
Rozporządzenie:
1)określa w przypadku niektórych podatników sposób określania zakresu wykorzystywania nabywanych towarów i usług do celów działalności gospodarczej uznany za najbardziej odpowiadający specyfice wykonywanej przez tych podatników działalności i dokonywanych przez nich nabyć, zwany dalej „sposobem określenia proporcji”;
2)wskazuje dane, na podstawie których jest obliczana kwota podatku naliczonego z wykorzystaniem sposobu określenia proporcji.
W rozporządzeniu tym zostali wskazani podatnicy, do których przepisy w nim zawarte się odnoszą. Są to: jednostki samorządu terytorialnego, samorządowe instytucje kultury, państwowe instytucje kultury, uczelnie publiczne, instytuty badawcze.
§ 4 ust. 1 rozporządzenia:
W przypadku samorządowej instytucji kultury, jako sposób określenia proporcji uznaje się sposób ustalony według wzoru:
X = A x 100/P
gdzie poszczególne symbole oznaczają:
X – proporcję określoną procentowo, zaokrągloną w górę do najbliższej liczby całkowitej,
A – roczny obrót z działalności gospodarczej zrealizowany przez samorządową instytucję kultury,
P – przychody wykonane samorządowej instytucji kultury.
§ 2 pkt 4 rozporządzenia:
Ilekroć w rozporządzeniu jest mowa o obrocie – rozumie się przez to podstawę opodatkowania, o której mowa w art. 29a, art. 32, art. 119 oraz art. 120 ust. 4 i 5 ustawy, w zakresie:
a)dokonywanych przez podatników:
- odpłatnych dostaw towarów na terytorium kraju,
- odpłatnego świadczenia usług na terytorium kraju,
- eksportu towarów,
- wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów,
b) odpłatnych dostaw towarów lub świadczenia usług poza terytorium kraju, które podlegałyby opodatkowaniu podatkiem gdyby były wykonywane na terytorium kraju.
Pojęcie obrotu, o którym mowa w powyższej regulacji, powinno być interpretowane tak jak w przypadku art. 90 ustawy o podatku od towarów i usług. Obrót powinien być rozumiany jako kwota należna z tytułu dostawy towarów lub świadczenia usług pomniejszona o VAT. Obrót ten będzie – dla celów określenia proporcji – powiększany o otrzymane przychody z innej niż gospodarcza działalności.
§ 2 pkt 12 rozporządzenia:
Ilekroć w rozporządzeniu jest mowa o przychodach wykonanych samorządowej instytucji kultury – rozumie się przez to przychody samorządowej instytucji kultury w rozumieniu ustawy o finansach publicznych, w tym dotacje przekazane tej instytucji z budżetu jednostki samorządu terytorialnego, pomniejszone o kwoty zwróconych dotacji, o odsetki od środków na rachunkach bankowych zaliczonych do przychodów z mienia tej instytucji oraz o odszkodowania należne tej instytucji inne niż odszkodowania stanowiące zapłatę, o której mowa w art. 29a ust. 1 ustawy – wynikające ze sprawozdania rocznego z wykonania planu finansowego, z których instytucja ta pokrywała koszty swojej działalności wykonując przypisane jej zadania jednostki samorządu terytorialnego.
§ 4 ust. 2 rozporządzenia:
Przychody wykonane samorządowej instytucji kultury nie obejmują przychodów uzyskanych z tytułu:
1)dostawy towarów i usług, które na podstawie przepisów o podatku dochodowym są zaliczane przez samorządową instytucję kultury do środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych podlegających amortyzacji, oraz gruntów i praw wieczystego użytkowania gruntów, jeżeli są zaliczane do środków trwałych samorządowej instytucji kultury – używanych na potrzeby prowadzonej przez tę instytucję działalności;
2)transakcji dotyczących:
a)pomocniczych transakcji w zakresie nieruchomości i pomocniczych transakcji finansowych,
b)usług wymienionych w art. 43 ust. 1 pkt 7, 12 i 38-41 ustawy, w zakresie, w jakim transakcje te mają charakter pomocniczy.
Wyłączenie ww. transakcji z przychodów wykonanych samorządowej instytucji kultury (mianownik proporcji) zapewnia spójność (symetrię) z wyłączeniem tych transakcji z obrotu z działalności gospodarczej (licznik proporcji) i ma na celu „oczyszczenie” kwoty przychodów przyjmowanej do wyliczenia proporcji z danych, które zniekształcałyby tę proporcję.
§ 8 rozporządzenia:
W celu obliczenia kwoty podatku naliczonego w przypadkach, o których mowa w § 3-7, mogą być przyjęte dane za rok podatkowy poprzedzający poprzedni rok podatkowy.
Art. 86 ust. 2a ustawy wprost określa, co stanowi kwotę podatku naliczonego w przypadku nabycia towarów i usług, wykorzystywanych zarówno do celów wykonywanej przez podatnika działalności gospodarczej, jak i do celów innych. Cele prowadzonej działalności gospodarczej należy rozpatrywać w kontekście definicji działalności gospodarczej, określonej w art. 15 ust. 2 i ust. 3 ustawy. W związku z prowadzeniem działalności gospodarczej u podatnika mogą wystąpić działania czy sytuacje, które nie generują opodatkowania podatkiem VAT. „Towarzyszą” one działalności gospodarczej i nie stanowią obok niej odrębnego przedmiotu działalności podatnika. Nie podlegają one opodatkowaniu podatkiem VAT, jednakże ich występowanie nie oznacza, że u podatnika występują czynności wykonywane poza działalnością gospodarczą. Za czynności zrównane z czynnościami wykonywanymi w ramach działalności gospodarczej uznaje się także nieodpłatną dostawę towarów lub nieodpłatne świadczenie usług na cele osobiste, w przypadkach, o których mowa w art. 7 ust. 2 i art. 8 ust. 2 ustawy. Uzasadnia to fakt, że chociaż czynności te z definicji nie mają związku z działalnością gospodarczą, w przypadkach określonych w tych przepisach następuje obowiązek naliczenia VAT. Natomiast przez cele inne, rozumie się sferę działalności danego podmiotu niebędącą działalnością gospodarczą w rozumieniu art. 15 ust. 2 i 3 ustawy (przykładowo działalność podmiotu w charakterze organu władzy czy nieodpłatną działalność statutową).
Art. 90 ust. 1 ustawy:
W stosunku do towarów i usług, które są wykorzystywane przez podatnika do wykonywania czynności, w związku z którymi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, jak i czynności, w związku z którymi takie prawo nie przysługuje, podatnik jest obowiązany do odrębnego określenia kwot podatku naliczonego związanych z czynnościami, w stosunku do których podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego.
Art. 90 ust. 2 ustawy:
Jeżeli nie jest możliwe wyodrębnienie całości lub części kwot, o których mowa w ust. 1, podatnik może pomniejszyć kwotę podatku należnego o taką część kwoty podatku naliczonego, którą można proporcjonalnie przypisać czynnościom, w stosunku do których podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, z zastrzeżeniem ust. 10.
Art. 90 ust. 3 ustawy:
Proporcję, o której mowa w ust. 2, ustala się jako udział rocznego obrotu z tytułu czynności, w związku z którymi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, w całkowitym obrocie uzyskanym z tytułu czynności, w związku z którymi podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, oraz czynności, w związku z którymi podatnikowi nie przysługuje takie prawo.
Art. 90 ust. 4 ustawy:
Proporcję, o której mowa w ust. 3, określa się procentowo w stosunku rocznym na podstawie obrotu osiągniętego w roku poprzedzającym rok podatkowy, w odniesieniu do którego jest ustalana proporcja. Proporcję tę zaokrągla się w górę do najbliższej liczby całkowitej.
Art. 90 ust. 10 ustawy:
W przypadku gdy proporcja określona zgodnie z ust. 2-8:
1)przekroczyła 98% oraz kwota podatku naliczonego niepodlegająca odliczeniu, wynikająca z zastosowania tej proporcji, w skali roku, była mniejsza niż 10 000 zł – podatnik ma prawo uznać, że proporcja ta wynosi 100%;
2)nie przekroczyła 2% – podatnik ma prawo uznać, że proporcja ta wynosi 0%.
Jeżeli zatem nabywane towary i usługi służą w ramach prowadzonej działalności gospodarczej do czynności opodatkowanych, jak również czynności zwolnionych od podatku, w sytuacji gdy nie ma możliwości odrębnego określenia kwot podatku naliczonego związanych z czynnościami, w stosunku, do których przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, podatnik jest obowiązany, do proporcjonalnego rozliczenia podatku, zgodnie z ww. art. 90 ust. 2 i 3 ustawy.
Art. 15 ust. 1 ustawy:
Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.
Art. 15 ust. 2 ustawy:
Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.
Zasady tworzenia i działania instytucji kultury określa ustawa z dnia 25 października 1991 r. o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 87 ze zm.).
Art. 1 ust. 1 ustawy o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej:
Działalność kulturalna w rozumieniu niniejszej ustawy polega na tworzeniu, upowszechnianiu i ochronie kultury.
Art. 2 ustawy o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej:
Formami organizacyjnymi działalności kulturalnej są w szczególności: teatry, opery, operetki, filharmonie, orkiestry, instytucje filmowe, kina, muzea, biblioteki, domy kultury, ogniska artystyczne, galerie sztuki oraz ośrodki badań i dokumentacji w różnych dziedzinach kultury.
Art. 9 ust. 1 ustawy o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej:
Jednostki samorządu terytorialnego organizują działalność kulturalną, tworząc samorządowe instytucje kultury, dla których prowadzenie takiej działalności jest podstawowym celem statutowym.
Art. 9 ust. 3 ustawy o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej:
Instytucje kultury, dla których organizatorami są jednostki samorządu terytorialnego, mogą otrzymywać dotacje celowe na zadania objęte mecenatem państwa, w tym dotacje celowe na finansowanie lub dofinansowanie kosztów realizacji inwestycji, z budżetu państwa z części, której dysponentem jest minister właściwy do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego.
Art. 12 ustawy o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej:
Organizator zapewnia instytucji kultury środki niezbędne do rozpoczęcia i prowadzenia działalności kulturalnej oraz do utrzymania obiektu, w którym ta działalność jest prowadzona.
Art. 28 ust. 1, ust. 2 i ust. 3 ustawy o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej:
1.Instytucja kulturypokrywa koszty bieżącej działalności i zobowiązania z uzyskiwanych przychodów.
2.Przychodami instytucji kultury są przychody z prowadzonej działalności, w tym ze sprzedaży składników majątku ruchomego, przychody z najmu i dzierżawy składników majątkowych, dotacje podmiotowe i celowe z budżetu państwa lub jednostki samorządu terytorialnego, środki otrzymane od osób fizycznych i prawnych oraz z innych źródeł.
3.Organizator przekazuje instytucji kultury środki finansowe w formie dotacji:
1)podmiotowej na dofinansowanie działalności bieżącej w zakresie realizowanych zadań statutowych, w tym na utrzymanie i remonty obiektów;
2)celowej na finansowanie lub dofinansowanie kosztów realizacji inwestycji;
3)celowej na realizację wskazanych zadań i programów
Z opisu sprawy wynika, że są Państwo podatnikiem VAT czynnym. Będą Państwo realizować projekt pn. „(…)” (Projekt), stanowiący przedsięwzięcie strategiczne dla regionu, ujęte na liście projektów realizowanych w ramach programu Fundusze Europejskie dla (…) 2021–2027.
Zamierzają Państwo ubiegać się o dofinansowanie realizacji tego Projektu w ramach ww. programu.
W celu realizacji Projektu zawarli Państwo z Województwem umowę partnerską.
Do Państwa zadań należy wykonanie wystawy stałej i czasowej, nadzór autorski nad realizacją wystaw oraz informacja i promocja przedsięwzięcia.
W związku z tym w ramach realizacji Projektu poniosą Państwo wydatki na:
‒(…).
Faktury za nabycie towarów i usług dotyczących realizacji Projektu w części, za którą odpowiedzialni są Państwo będą wystawione na Państwa.
Województwo zajmie się wykonaniem dokumentacji projektowej i nadzorem autorskim, wykona budynek wraz z infrastrukturą techniczną oraz będzie pełnić nadzór inwestorski, a następnie nieodpłatnie przekaże rezultaty tych działań na Państwa rzecz. Wydatki z tego tytułu nie będą poniesione przez Państwa, zatem nie są przedmiotem wniosku.
Na podstawie umowy partnerskiej Województwo zobowiązuje się do nieodpłatnego przeniesienia na Państwa rzecz, wszystkich trwałych nakładów dokonanych na nieruchomości będącej Państwa własnością, na której prowadzona będzie inwestycja, z tytułu budynków, budowli, instalacji i innych elementów infrastruktury, po zakończeniu realizacji inwestycji. Przeniesienie nastąpi w drodze odrębnej umowy i nie będzie dokumentowane fakturą.
Do Państwa zadań należy zagospodarowanie terenu wokół pawilonu, gdzie powstaną ogrody (…), park (…) oraz infrastruktura rekreacyjna, a także przygotowanie niezbędnej dokumentacji ((…), projekt części wystawienniczej, a następnie wykonanie tejże części inwestycji).
Głównym elementem inwestycji będzie budynek użytkowy – pawilon, w obrębie którego, zgodnie z postulowanym programem funkcjonalno-użytkowym, znajdą się nie tylko sale wystaw stałych i czasowych, ale również:
a.zespół pomieszczeń strefy ogólnodostępnej;
b.zespół pomieszczeń towarzyszących strefie ogólnodostępnej;
c.zespół pomieszczeń administracyjno-biurowych;
d.zespół pomieszczeń zaplecza operacyjnego budynku.
Obiekt powstały w ramach Projektu ma mieć na tyle uniwersalny i wielofunkcyjny charakter, by powierzchnia oraz teren mogły być wykorzystywane jako centrum nauki i kultury, warsztatów, hala/teren wystawienniczy, targowy, miejsce spotkań rodzinnych i biznesowych, szkoleń, konferencji, gdzie przestrzeń będzie dowolnie kształtowana i wykorzystywana.
Zakładają Państwo, że dominującym źródłem przychodów z powstałej w ramach Projektu infrastruktury będzie sprzedaż biletów wstępu na różnego rodzaju wystawy (stałe i czasowe) związane tematycznie z Państwa celami statutowymi. Poza nielicznymi wyjątkami (jak np. Noc Muzeów) wstęp będzie co do zasady odpłatny.
Odnośnie infrastruktury powstałej w ramach Projektu:
‒wstęp na wystawy: dostęp do ekspozycji będzie każdorazowo biletowany (sprzedaż biletów wstępu);
‒wynajem powierzchni: budynki i teren będą udostępniane odpłatnie podmiotom zewnętrznym na organizację targów, konferencji oraz eventów (najem/dzierżawa);
‒działalność edukacyjna: warsztaty oraz zajęcia będą prowadzone w formie odpłatnej (płatne uczestnictwo);
‒sam fakt przebywania na terenie ogólnodostępnym np. ciągi komunikacyjne jest jedynie elementem logistycznym, umożliwiającym dotarcie do miejsc odpłatnego świadczenia usług.
Nie wykluczają Państwo przy tym, że w przyszłości cały teren obiektu może zostać ogrodzony i stanie się dostępny wyłącznie dla osób, które zakupiły bilet wstępu.
Wskazali Państwo, że cały obiekt wraz z infrastrukturą i otaczającym terenem służyć będą czynnościom opodatkowanym.
Zgodnie ze statutem mogą Państwo prowadzić, jako dodatkową, działalność gospodarczą według zasad określonych w obowiązujących przepisach, w zakresie:
‒(…).
Wobec żadnego z powyższych nie znajdą zastosowania zwolnienia przedmiotowe z podatku od towarów i usług.
Zakładając hipotetycznie, że doszłoby do wykonywania również czynności zwolnionych lub niepodlegających VAT, wyłączne i bezpośrednie powiązanie ich z konkretnymi wydatkami poniesionymi przez Państwa w ramach realizacji Projektu byłoby niemożliwe.
W pierwszej kolejności mają Państwo wątpliwości, czy wobec wydatków poniesionych na realizację Projektu, przysługuje Państwu prawo do odliczenia podatku naliczonego.
Jak już wskazano w celu odliczenia podatku naliczonego w pierwszej kolejności podatnik powinien przyporządkować ponoszone wydatki do poszczególnych rodzajów działalności (opodatkowanej podatkiem VAT, zwolnionej i niepodlegającej opodatkowaniu tym podatkiem). W przypadku zakupów bezpośrednio związanych z działalnością opodatkowaną, podatnik, na podstawie art. 86 ust. 1 ustawy, odlicza podatek naliczony w całości. Natomiast w sytuacji, gdy takie przyporządkowanie nie jest możliwe, a wydatki służą zarówno do celów wykonywanej przez podatnika działalności gospodarczej, jak i do celów innych niż działalność gospodarcza, podatnik powinien ustalić proporcję, o której mowa w art. 86 ust. 2a ustawy oraz (w przypadku wystąpienia także czynności zwolnionych od podatku) w art. 90 ust. 2 i 3 ustawy. Uprawnienie do dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego nie przysługuje w przypadku nabycia towarów i usług, które nie są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystania do czynności zwolnionych od podatku oraz niepodlegających temu podatkowi.
Wskazali Państwo, że dominującym źródłem przychodów z powstałej w ramach Projektu infrastruktury będzie sprzedaż biletów wstępu na różnego rodzaju wystawy (stałe i czasowe) związane tematycznie z Państwa celami statutowymi. Poza nielicznymi wyjątkami (jak np. Noc Muzeów) wstęp będzie co do zasady odpłatny.
Zakładają Państwo możliwość wykorzystania infrastruktury powstałej w ramach Projektu do prowadzenia dodatkowej działalności gospodarczej w zakresie organizacji wydarzeń, wystaw, szkoleń i konferencji oraz wynajmu sal/pomieszczeń. Usługi te będą świadczone w modelu mieszanym, obejmującym czynności w większości odpłatne, jak i okazjonalnie również nieodpłatne.
Z powyższych okoliczności wynika więc, że wydatki ponoszone w związku z realizacja Projektu będą związane również z czynnościami opodatkowanymi, które będą Państwo wykonywać. Zatem przysługuje Państwu prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwoty podatku naliczonego od nabywanych towarów i usług, związanych z realizacją Projektu w zakresie w jakim będą one wykorzystywane do czynności opodatkowanych.
Tym samym, Państwa stanowisko w zakresie pytania nr 1 uznałem za prawidłowe.
Państwa wątpliwości dotyczą także prawa do odliczenia całości podatku VAT z tytułu wydatków poniesionych na realizację Projektu.
Wskazali Państwo, że działają w oparciu o przepisy ustawy o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej oraz o statut.
Realizują Państwo swój cel statutowy poprzez: (…).
Zakres Państwa działalności obejmuje: (…).
Cele statutowe należy odróżnić od czynności komercyjnych i typowej działalności zarobkowej.
Zatem celem Państwa działalności jako samorządowej instytucji kultury jest przede wszystkim działalność kulturalna zgodnie z ustawą o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej polegająca na tworzeniu, upowszechnianiu i ochronie kultury.
Realizowane przez Państwa cele statutowe są wyrazem realizacji celów, do których Państwo, jako samorządowa instytucja kultury, zostali powołani przez organizatora. W związku z powyższym, w odniesieniu do czynności przydzielonych Państwu w ramach Projektu, należy wskazać, że przede wszystkim ich realizacja będzie służyć realizacji celów statutowych polegających na tworzeniu i upowszechnianiu kultury.
Skoro, działają Państwo na podstawie ustawy organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej, należy podkreślić, że nie są Państwo podmiotem nastawionym na osiąganie zysku, ale na upowszechnianie kultury.
Możliwość prowadzenia dodatkowej działalności odpłatnej nie zmienia faktu, że działają Państwo na podstawie przepisów o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej oraz zgodnie ze Statutem, a zatem głównym założeniem i celem działalności jest działalność kulturalna nieodpłatna.
Zatem działalności instytucji kultury nie można rozpatrywać w takim samym zakresie jak innych podmiotów nastawionych na działalność wyłącznie komercyjną, tj. nastawioną na zysk.
Należy także brać pod uwagę, co istotne w rozpatrywanej sprawie, że zasadniczym źródłem finansowania Państwa działalności są również zgodnie z art. 9 ust. 3 ustawy o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej dotacje (w tym na finansowanie lub dofinansowanie kosztów inwestycji – w rozpatrywanej sprawie zamierzają Państwo skorzystać z dofinansowania z programu Fundusze Europejskie dla (…) 2021-2027).
Wskazali Państwo, że źródłami Państwa finansowania są zgodnie ze Statutem:
1)przychody z prowadzonej działalności, w tym ze sprzedaży składników majątku ruchomego,
2)przychody z najmu i dzierżawy składników majątkowych,
3)dotacje podmiotowe i celowe z budżetu państwa lub jednostki samorządu terytorialnego,
4)środki otrzymane od osób fizycznych i prawnych,
5)środki z innych źródeł.
Dodatkowo wskazali Państwo, że w 2025 r. otrzymali Państwo od Województwa dotację celową, którą przeznaczono na:
‒opracowanie strategicznej koncepcji oraz scenariuszy wystawy stałej i wystaw czasowych,
‒stworzenie koncepcji programowej warsztatów i funkcjonowania sali konferencyjnej,
‒opracowanie koncepcji zagospodarowania terenu.
Z okoliczności sprawy wyraźnie wynika, że dochód z działalności gospodarczej wykorzystują Państwo w celu finansowania działalności statutowej. Zgodnie z Państwa wskazaniem środki uzyskane z działalności dodatkowej mogą być wykorzystywane wyłącznie w celu finansowania działalności statutowej.
Zatem z przytoczonych przepisów ustawy o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej wynika publiczny (niekomercyjny) charakter działalności w stosunku do działalności gospodarczej (komercyjnej).
Zakładają Państwo również możliwość wykorzystania infrastruktury powstałej w ramach Projektu do prowadzenia dodatkowej działalności gospodarczej w zakresie organizacji wydarzeń, wystaw, szkoleń i konferencji oraz wynajmu sal/pomieszczeń. Usługi te będą świadczone w modelu mieszanym, obejmującym czynności w większości odpłatne, jak i okazjonalnie również nieodpłatne.
Dodatkowo, do Państwa zadań w ramach realizacji Projektu należy promocja przedsięwzięcia.
We własnym stanowisku także wskazują Państwo, że może się zdarzyć, że niektóre ze świadczonych usług okazjonalnie będą mieć również charakter nieodpłatny, co Państwa zdaniem samo w sobie nie powinno pozbawiać Państwa prawa do odliczenia podatku VAT. Według Państwa lokalna instytucja kultury, powinna dbać o swoją rozpoznawalność w coraz to szerszych obszarach, a sprzyjać temu może okazjonalne organizowanie nieodpłatnych atrakcji, szkoleń czy konferencji, które przyciągają uwagę większej ilości zainteresowanych (w szczególności turystów oraz chętnych do wynajmu sal i pomieszczeń). W Państwa ocenie można to zatem uznać za element zgodnych ze Statutem działań marketingowych, jakie lokalna instytucja kultury powinna podejmować, aby zwiększać swoje obroty z tytułu wykonywania czynności opodatkowanych.
Nie można uznać, że wszystkie czynności, jakie będą Państwo wykonywać w ramach przykładowych nieodpłatnych działań wskazanych we wniosku, będą wpisywać się w ramy wyłącznie działalności gospodarczej jeśli dla istotnej części Państwa działalności wprowadzą Państwo bilety wstępu.
Należy wyraźnie podkreślić, że z treści ww. przepisów o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej jak i przedstawionych okoliczności sprawy wynika, że prowadzą Państwo działalność statutową - ze swej istoty nienastawioną na osiąganie zysków, niebędącą działalnością gospodarczą, jak również prowadzą równocześnie komercyjną działalność gospodarczą (opodatkowaną).
Z okoliczności sprawy wynika, że Państwa działania związane z realizacją Projektu mają wiązać rozwój kultury z rozwojem gospodarczym, włączeniem społecznym i innowacjami społecznymi, mają przyczynić się do zwiększenia udziału mieszkańców w kulturze, aktywizacji społecznej, zwiększenia integracji społecznej, rozwoju potencjału społecznego na rzecz budowania gospodarki opartej na wiedzy, rozwijania współpracy z otoczeniem (z lokalną społecznością, przedsiębiorcami, (…), przedsiębiorstwami społecznymi).
Zatem nawet jeśli zorganizują Państwo wystawy i wydarzenia odpłatne oraz dodatkowo wydarzenia nieodpłatne promujące Państwa działalność nie można uznać, że wydarzenia nieodpłatne promujące Państwa działalność będą służyły wyłącznie czynnościom opodatkowanym.
Organizacja wydarzeń nieodpłatnych, które odnosić się będą do Państwa zbiorów i działalności będzie się odnosić do całej Państwa działalności, a na działalność tę składa się również działalność nieodpłatna - statutowa wynikająca z ww. przepisów o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej.
Warto jeszcze raz podkreślić, że działają Państwo w szczególności na podstawie ustawy o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej oraz statutu, oznacza to, że do zakresu Państwa działania należy głownie ochrona i upowszechnianie kultury.
Zatem nie ma wątpliwości, że w przypadku Państwa nieodpłatnych działań, w tym wszelkich działań promujących i upowszechniających Państwa działalność przede wszystkim realizują Państwo zadania statutowe polegające na upowszechnianiu kultury w szerokim tego pojęcia znaczeniu, do których jako samorządowa instytucja kultury zostali Państwo powołani (w związku, z którą nie działają Państwo jako podatnicy podatku VAT). Natomiast jeśli wprowadzą Państwo również do części działalności z wykorzystaniem infrastruktury powstałej w ramach Projektu bilety, działania nieodpłatne promujące Państwa działalność będą przyczyniały się także do promocji Państwa działań prowadzonych w ramach działalności gospodarczej opodatkowanej (poprzez np. poszerzenie grona osób odwiedzających, które skorzystają ostatecznie z odpłatnych wstępów, dla których wprowadzą Państwo bilety).
Wskazali Państwo także, że gdyby doszło do wykonywania również czynności zwolnionych lub niepodlegających VAT, wyłączne i bezpośrednie powiązanie ich z konkretnymi wydatkami poniesionymi przez Państwa w ramach realizacji Projektu byłoby niemożliwe.
Zatem do tych nabyć towarów i usług, dla których nie będą Państwo w stanie dokonać przyporządkowania wydatków poniesionych na realizację Projektu do czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i w ramach działalności gospodarczej, Państwo - jak każdy inny podatnik tego podatku w takiej sytuacji - powinni stosować sposób określenia proporcji, o którym mowa w art. 86 ust. 2a ustawy.
W prowadzonej przez Państwa działalności bezpłatne wydarzenia organizowane przez Państwa oraz wszelkie wystawy przygotowane przez Państwa będą służyły przede wszystkim działalności, do której zostali Państwo jako instytucja kultury powołani, a zatem będą służyły promowaniu i upowszechnianiu kultury.
Wydarzenia, wskazane we wniosku, które planują Państwo wykonywać i którym ma służyć realizacja Projektu są działaniami upowszechniającymi kulturę w szerokim tego pojęcia znaczeniu. Wydatki dotyczące realizacji Projektu będą służyły nie tylko działalności gospodarczej opodatkowanej ale przede wszystkim realizacji celów statutowych, do których instytucje kultury zostają powołane tj. działalności niepodlegającej opodatkowaniu.
Zatem w omawianej sprawie spełniają Państwo warunki wyłącznie do częściowego odliczenia kwoty podatku naliczonego, ponieważ - jak wynika z okoliczności sprawy - wydatki ponoszone przez Państwa są wykorzystywane przez zarejestrowanego czynnego podatnikiem VAT, do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem oraz czynności niepodlegających opodatkowaniu (w zakresie Państwa działań statutowych).
Nie można uznać, że ponoszone przez Państwa wydatki w ramach Projektu będą dotyczyły wyłącznie czynności opodatkowanych oraz działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy.
W konsekwencji przysługuje Państwu prawo do odliczenia podatku naliczonego od ponoszonych wydatków na realizacje Projektu w zakresie w jakim nabywane towary i usług, będą wykorzystywane do czynności opodatkowanych.
Zatem mogą Państwo dokonać odliczenia podatku naliczonego od nabywanych towarów i usług w związku z realizacją Projektu przypisanego do działalności gospodarczej zgodnie ze sposobem określenia zakresu wykorzystywania nabywanych towarów i usług do celów działalności gospodarczej, o którym mowa w art. 86 ust. 2a i następne ustawy.
Dodatkowo jeśli nabywane towary i usługi w ramach Projektu będą w przyszłości wykorzystywane również do czynności zwolnionych od podatku od towarów i usług, powinni Państwo zastosować przepisy art. 90 ust. 2 i ust. 3 i następne ustawy.
Zatem Państwa stanowisko w zakresie pytania nr 2 jest nieprawidłowe.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.
Odnosząc się do powołanych wyroków, należy wskazać, że zapadają w indywidualnych sprawach i nie wiążą organów wydających interpretacje indywidualne w sprawach innych podatników, co jest tym bardziej zrozumiałe zważywszy na różnorodność i odmienność okoliczności faktycznych występujących w każdej z indywidualnych spraw podlegających interpretacjom.
Warto także wskazać, że w podobnych sprawach istnieje również bogate orzecznictwo w tym temacie zgodne ze stanowiskiem Organu.
Dla przykładu można wskazać wyroki: WSA w Łodzi z dnia 24 kwietnia 2018 r., sygn. akt I SA/Łd 207/18, WSA w Łodzi z dnia 7 grudnia 2016 r. sygn. akt I SA/Łd 958/16, WSA w Poznaniu z dnia 26 lipca 2017 r., sygn. akt I SA/Po 1494/16, z dnia 23 maja 2018 r., sygn. akt I SA/Po 296/18, WSA w Szczecinie z dnia 17 kwietnia 2019 r. sygn. akt I SA/Sz 847/18, WSA w Warszawie z dnia 13 grudnia 2018 r. sygn. akt III SA/Wa 508/18.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
·Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 111 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.
·Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
·Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
·w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
·w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
