Warunki działalności innej niż oświatowa w budynkach szkół
W wyniku ostatniej nowelizacji Prawa oświatowego samorządy otrzymały podstawy prawne do podejmowania decyzji, co zrobić ze zbyt dużą liczbą szkół i przedszkoli w warunkach kryzysu demograficznego. Możliwości jest więcej niż tylko prosta likwidacja placówki. Ustawodawca liczy na to, że samorządy utrzymają małe szkoły z uwagi na ich znaczenie dla lokalnej społeczności. Dlatego w budynku szkoły wiejskiej można prowadzić – równolegle do nauki – działalność związaną z polityką senioralną, ochroną zdrowia, kulturą czy opieką nad dziećmi w wieku do lat 3. Małe wiejskie szkoły mogą stać się ponadto filiami większych szkół miejskich.
Omawiane nowości wprowadziła ustawa z 13 marca 2026 r. o zmianie ustawy – Prawo oświatowe oraz niektórych innych ustaw. Autorzy nowelizacji zakładają, że możliwe jest utrzymanie budynków szkół wiejskich poprzez wykorzystanie ich jako lokalnych ośrodków życia społeczno-kulturalnego.
Z UZASADNIENIA
Jednostki samorządu terytorialnego mają podstawę prawną do wykorzystania budynków szkoły jako oferty wsparcia skierowanej do swoich mieszkańców. Infrastruktura pustoszejącej z powodu zmian demograficznych szkoły (przedszkola i placówki) może więc być szansą na zaspokojenie potrzeb rodziców powracających na rynek pracy, przez zapewnienie w siedzibie szkoły opieki żłobkowej (np. w formie punktu opieki dziennej) oraz umożliwienie korzystania z wychowania przedszkolnego. Budynek szkoły – oczywiście przy przestrzeganiu wszelkich zasad związanych z bezpieczeństwem uczniów – może być na przykład miejscem realizacji polityki senioralnej przez organ prowadzący szkołę oraz pobudzania i rozwijania aktywności obywatelskiej, bez zmiany statutowych celów i zadań szkoły.
