Interpretacja indywidualna z dnia 27 maja 2026 r., Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, sygn. 0111-KDIB2-1.4014.37.2026.1.KW
Zawarcie i realizacja umowy cash poolingu, jako umowy nienazwanej, nie stanowi czynności cywilnoprawnej, która podlegałaby opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych na gruncie art. 1 ustawy o PCC, ponieważ nie wpisuje się w zamknięty katalog podlegających opodatkowaniu czynności.
Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe
Szanowni Państwo,
stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego w podatku od czynności cywilnoprawnych jest prawidłowe.
Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
26 marca 2026 r. wpłynął Państwa wniosek z 19 marca 2026 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie skutków podatkowych nabycia usługi zarządzania środkami pieniężnymi zgromadzonymi na rachunkach bankowych Uczestników – tzw. usługi cash poolingu. Treść wniosku jest następująca:
Opis stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego
(X) (Spółka lub Wnioskodawca) jest polskim rezydentem podatkowym oraz czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług (dalej: VAT). Spółka prowadzi działalność gospodarczą głównie w zakresie (…).
Wnioskodawca posiada (…)% udziałów w spółce (…) (Spółka 2) będącej polskim rezydentem podatkowym oraz czynnym podatnikiem VAT.
Wnioskodawca i Spółka 2 [łącznie: Uczestnicy] zawarli z bankiem mającym siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej [Bank] umowę o zarządzanie środkami pieniężnymi z (…) r. (Umowa).
Na podstawie Umowy Bank świadczy na rzecz Uczestników usługę zarządzania środkami pieniężnymi zgromadzonymi na rachunkach bankowych Uczestników, tzw. usługę cash poolingu (Usługa). Celem Usługi jest zwiększenie efektywności zarządzania środkami pieniężnymi Uczestników poprzez optymalne wykorzystanie nadwyżek środków pieniężnych, a także zwiększenie płynności Uczestników na rachunkach objętych usługą zarządzania środkami pieniężnymi (Grupa Rachunków).
W ramach Umowy Wnioskodawca został wyznaczony jako tzw. Posiadacz Główny, w ramach cash poolingu wykorzystywany jest wskazany w umowie Rachunek Główny i Rachunek Rozliczeniowy Spółki oraz rachunek bankowy Spółki 2, które są wskazane w załączniku nr 1 do Umowy.
W ramach Usługi Bank umożliwia Uczestnikom realizowanie składanych przez nich zleceń w ciągu dnia do limitu płynności oznaczającego kwotę ogólnodostępnych środków w Grupie Rachunków, rozumianą jako określoną w dowolnym czasie w ciągu dnia sumę sald dodatnich wszystkich rachunków objętych postanowieniami Umowy [Limit płynności Grupy Rachunków]. Jakiekolwiek wykorzystanie Limitu płynności Grupy Rachunków jest możliwe pod warunkiem zapewnienia w tym samym czasie pokrycia w środkach zdeponowanych w ramach Grupy Rachunków na rachunkach innych Uczestników.
Wykorzystanie przez któregoś z Uczestników płynności w ramach Limitu płynności Grupy Rachunków jest realizowane wyłącznie w drodze wykonania przez Bank zleceń płatniczych Uczestnika powodujących powstanie przejściowego salda ujemnego na jego rachunku, maksymalnie do wysokości Limitu płynności Grupy Rachunków. Każdorazowy wpływ środków pieniężnych na rachunek z Grupy Rachunków powoduje zwiększenie dostępnego dla wszystkich Uczestników Limitu płynności Grupy Rachunków.
Bank jest upoważniony do traktowania w ciągu dnia wszystkich środków zgromadzonych na rachunkach z Grupy Rachunków jako zabezpieczenia spłaty przejściowych sald ujemnych. Uczestnik jest zobowiązany spłacić w całości przejściowe saldo ujemne na jego rachunku z Grupy Rachunków do końca dnia, w którym powstało, w przeciwnym razie Bank nalicza temu Uczestnikowi odsetki w wysokości odsetek ustawowych.
Na koniec każdego dnia roboczego Bank dokonuje operacji matematycznego (nie fizycznego) sumowania sald na rachunkach Uczestników, z wyłączeniem Rachunku Głównego, którego saldo nie jest sumowane. W przypadku gdy tak ustalone saldo rachunków jest dodatnie, Bank niezwłocznie przekazuje kwotę środków pieniężnych odpowiadającą wysokości tego salda na Rachunek Główny. Natomiast w przypadku gdy saldo jest ujemne, Bank przekazuje równowartość salda ujemnego z Rachunku Głównego na dany rachunek rozliczeniowy.
Jeżeli saldo ujemne danego Uczestnika nie zostanie spłacone do końca dnia i zostanie pokryte środkami innego Uczestnika, wówczas zgodnie z postanowieniami Umowy, Uczestnik, który spłacił saldo ujemne innego Uczestnika, nabywa wierzytelność Banku wobec tego Uczestnika do wysokości dokonanej spłaty w trybie art. 518 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Kodeks cywilny) (subrogacja ustawowa). Nabycie wierzytelności następuje z mocy prawa i nie jest wynikiem zawarcia pomiędzy uczestnikami odrębnej umowy. Bank jest upoważniony i zobowiązany do obliczania odsetek od wierzytelności nabytych przez odpowiedniego Uczestnika w wyniku subrogacji ustawowej.
Po zakończeniu każdego miesiąca kalendarzowego, w każdym pierwszym dniu roboczym następnego miesiąca, Bank działający w imieniu i na rzecz każdego z Uczestników dokonuje przelewów pomiędzy poszczególnym rachunkami z Grupy Rachunków obciążając lub uznając te rachunki łącznymi kwotami odsetek należnych od danego Uczestnika lub należnych danemu Uczestnikowi.
Uczestnicy zobowiązują się do zapłaty na rzecz Banku opłat związanych z Usługami świadczonymi przez Bank na podstawie Umowy zgodnie z zestawieniem opłat wskazanych (…), który wskazuje wysokość opłaty miesięcznej, płatnej do (…) każdego miesiąca. Załącznik nr (…) wymienia także opłatę wdrożeniową oraz opłatę za dodatkowy raport zaksięgowanych odsetek wewnętrznych od wzajemnych zobowiązań - jednak wskazuje, że nie będą w opisywanej sytuacji pobierane od Uczestników.
Bank jest upoważniony przez Uczestników do obciążania ich rachunków z Grupy Rachunków opłatami należnymi Bankowi na mocy Umowy. Uczestnicy ponoszą wobec Banku solidarną odpowiedzialność z tytułu wszystkich opłat wynikających z Umowy.
W Umowie nie wskazano, aby jeden z Uczestników zobowiązał się do przeniesienia na rzecz innego Uczestnika określonej ilości pieniędzy. W związku z Umową Uczestnicy nie zawierają między sobą odrębnych umów pożyczek, a wszelkie przepływy środków realizowane są wyłącznie w ramach systemu bankowego zarządzanego przez Bank (cash poolingu). Umowa nie przewiduje także cesji wierzytelności między Uczestnikami, lub między Uczestnikami a Bankiem.
Pytanie
Czy, mając na uwadze opisany stan faktyczny oraz zdarzenie przyszłe, prawidłowe jest stanowisko Wnioskodawcy, że w świetle art. 1 ust. 1 pkt 1 ustawy o PCC Umowa oraz czynności realizowane w ramach Usługi nie podlegają i nie będą podlegać opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych?
Państwa stanowisko w sprawie
W Państwa ocenie, czynności realizowane w ramach Usługi na podstawie zawartej z Bankiem Umowy nie podlegają i nie będą podlegać opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych, ponieważ umowa o zarządzanie środkami pieniężnymi, czy też umowa typu cash pooling, nie zostały wymienione w art. 1 ust. 1 pkt 1 ustawy o PCC. Na podstawie Umowy Spółka nie zawiera żadnej z umów wskazanych w art. 1 ust. 1 pkt 1 ustawy o PCC, ani też nie wykonuje innej wskazanej tam, czy też podobnej do nich czynności prawnej.
W myśl art. 1 ust. 1 ustawy o PCC podatkowi od czynności cywilnoprawnych (PCC) podlegają następujące czynności cywilnoprawne:
•umowy sprzedaży oraz zamiany rzeczy i praw majątkowych,
•umowy pożyczki pieniędzy lub rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku,
•umowy darowizny - w części dotyczącej przejęcia przez obdarowanego długów i ciężarów albo zobowiązań darczyńcy,
•umowy dożywocia,
•umowy o dział spadku oraz umowy o zniesienie współwłasności - w części dotyczącej spłat i dopłat,
•ustanowienie hipoteki,
• ustanowienie odpłatnego użytkowania, w tym nieprawidłowego, oraz odpłatnej służebności,
•umowy depozytu nieprawidłowego,
•umowy spółki.
Ustawodawca wprowadził zasadę zamkniętego katalogu czynności podlegających opodatkowaniu PCC. Oznacza to, że opodatkowaniu PCC podlegają wyłącznie czynności enumeratywnie wskazane w art. 1 ustawy o PCC, natomiast czynności w niej niewymienione, nawet jeżeli wywołują zbliżone skutki ekonomiczne, nie podlegają temu podatkowi. Teza ta znajduje potwierdzenie w orzecznictwie dotyczącym art. 1 ustawy o PCC (np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego (NSA) z 8 marca 2018 r., sygn. akt II FSK 509/16; wyrok NSA z 20 marca 2018 r., sygn. akt II FSK 698/16; prawomocny wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego [WSA] w Kielcach z 23 października 2025 r., sygn. akt I SA/Ke 326/25).
Umowa zarządzania środkami pieniężnymi (cash poolingu) pozostaje na gruncie prawa polskiego umową nienazwaną, funkcjonującą w obrocie na podstawie zasady swobody umów wyrażonej w art. 3531 Kodeksu cywilnego i jako taka nie mieści się w zamkniętym katalogu czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych zdefiniowanym w art. 1 ustawy o PCC.
Usługa cash poolingu jest usługą finansową oferowaną przez banki, przeznaczoną do efektywnego zarządzania środkami finansowymi podmiotów gospodarczych. Głównym celem umowy o zarządzanie środkami pieniężnymi jest optymalizacja zarządzania stanem środków pieniężnych na wielu rachunkach bankowych należących do jednej grupy kapitałowej i polega na koncentrowaniu środków z rachunków szczegółowych uczestników na rachunku głównym i zarządzaniu zgromadzoną w ten sposób kwotą oraz kompensowaniu przejściowych nadwyżek wykazywanych przez jedne podmioty z przejściowymi niedoborami zaistniałymi u innych podmiotów.
Umowa cash poolingu jest konstrukcyjnie nieco zbliżona do umowy pożyczki, wskazanej w art. 720 Kodeksu cywilnego oraz wymienionej art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. b) ustawy o PCC, natomiast mechanizm funkcjonowania cash poolingu nie wyczerpuje istotnych znamion pożyczki. Cele gospodarcze zawarcia umowy pożyczki oraz istota umowy cash pooling są całkowicie odmiennie. Celem umowy pożyczki jest bowiem udostępnienie kapitału pożyczkobiorcy, natomiast celem cash poolingu jest optymalizacja zarządzania środkami pieniężnymi uczestników systemu. W przypadku cash poolingu żadnej ze stron umowy nie można określić jako pożyczkobiorcy lub pożyczkodawcy. Umowa nie zawiera bowiem zobowiązania żadnego z podmiotów wchodzących w skład grupy kapitałowej do przeniesienia na własność innego podmiotu wchodzącego w skład grupy kapitałowej określonej ilości pieniędzy, ani też zobowiązania do zwrotu tej samej ilości pieniędzy. Przepływ pieniędzy w usłudze cash poolingu ma charakter techniczny, oparty na algorytmach stosowanych przez bank i nie wymaga od stron umowy wyrażania każdorazowo oświadczeń woli. Brak każdorazowego konsensusu stron dotyczącego przepływu środków pieniężnych jest elementem, który istotnie odróżnia tę umowę od umowy pożyczki.
Umowa cash poolingu w żadnym wypadku nie realizuje również ekonomicznego celu pożyczki. O ile ekonomicznym celem umowy pożyczki jest korzystanie przez ściśle określony czas z cudzego kapitału, w ściśle określonej wysokości, w celach inwestycyjnych lub konsumpcyjnych, zwykle za zapłatą pożyczkodawcy umówionego wynagrodzenia, o tyle w umowie o zarządzanie środkami pieniężnymi uczestnicy umowy realizują cel polegający na przedstawieniu bankowi skonsolidowanego salda grupy rachunków, tak aby należne bankowi odsetki zostały naliczone w mniejszej wysokości w przypadku ujemnego salda skonsolidowanego uczestników. W konsekwencji brak jest podstaw do kwalifikowania umowy cash poolingu jako umowy pożyczki wymienionej w art. 1 ustawy o PCC.
Umowa cash poolingu nie może zostać również uznana za umowę depozytu nieprawidłowego, uregulowanego w art. 845 Kodeksu cywilnego, oraz wymienionej art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. j) ustawy o PCC, gdyż jej przedmiotem nie jest oddanie środków na przechowanie z prawem do rozporządzania nimi przez przechowawcę, lecz realizacja usługi zarządzania środkami pieniężnymi w ramach systemu bankowego. Czynności wykonywane w ramach umowy cash poolingu nie stanowią zatem depozytu nieprawidłowego w rozumieniu przepisów Kodeksu cywilnego.
Także czynność prawna w postaci subrogacji ustawowej, czyli uregulowane w art. 518 § 1 pkt 3 Kodeksu cywilnego wstąpienie w prawa zaspokojonego wierzyciela, przewidziana w razie pokrycia salda ujemnego innego Uczestnika do wysokości dokonanej spłaty nie została wymieniona w art. 1 ust. 1 pkt 1 ustawy o PCC. Nabycie wierzytelności następuje z mocy prawa i nie jest wynikiem zawarcia pomiędzy Uczestnikami odrębnej umowy. Bank jest upoważniony i zobowiązany do obliczania odsetek od wierzytelności nabytych przez odpowiedniego Uczestnika w wyniku subrogacji ustawowej.
W związku z powyższym, zdaniem Wnioskodawcy, należy stwierdzić, że skoro zawarcie umowy cash poolingu nie zostało wymienione w ustawowym katalogu czynności podlegających opodatkowaniu PCC, a czynności tego typu nie można zakwalifikować jako umowy pożyczki czy też innej czynności tym katalogiem objętej, to tym samym czynności dokonywane w ramach umowy cash poolingu dotyczące zarządzania środkami pieniężnymi nie podlegają opodatkowaniu PCC, gdyż nie mieszczą się w katalogu czynności enumeratywnie wymienionych jako podlegające opodatkowaniu tym podatkiem.
Zatem przedstawiony w stanie faktycznym (winno być w stanie faktycznym/zdarzeniu przyszłym) system cash poolingu oraz czynności wykonywane (realizowane) w ramach tego systemu na podstawie Umowy nie będą podlegać opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Tym samym po stronie Wnioskodawcy nie powstanie obowiązek podatkowy w tym podatku.
Stanowisko Wnioskodawcy w odniesieniu do braku opodatkowania PCC umowy cash poolingu znajduje potwierdzenie również w interpretacjach organów podatkowych. Przykładowo w interpretacji indywidualnej Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 25 lutego 2026 r., sygn. 0111-KDIB2-2.4014.436.2025.1.KK, wskazano, że: „(...) w świetle art. 1 ust. 1 pkt 1 ustawy o PCC czynności realizowane w ramach usługi zarządzania płynnością finansową na podstawie zawartej w przyszłości z Bankiem umowy o wspólnym zarządzaniu płynnością finansową, nie będą podlegać opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych”.
Podobne stanowisko zostało przedstawione m.in. w interpretacjach indywidualnych wydanych przez Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej:
•z 24 lutego 2026 r. sygn. 0111-KDIB2-2.4014.430.2025.1.MM,
•z 12 lutego 2026 r. sygn. 0111-KDIB2-3.4014.750.2025.2.ASZ,
•z 30 stycznia 2026 r. sygn. 0111-KDIB2-3.4014.739.2025.1.BZ,
•z 22 grudnia 2025 r. sygn. 0111-KDIB2-3.4014.587.2025.4.LM,
•z 29 lipca 2025 r. sygn. 0111-KDIB2-2.4014.168.2025.4.DR,
•z 13 listopada 2024 r. sygn. 0111-KDIB2-2.4014.240.2024.2.KK,
•z 24 października 2024 r. sygn. 0111-KDIB2-3.4014.419.2024.3.ASZ,
•z 2 stycznia 2023 r. sygn. 0111-KDIB2-3.4014.469.2022.2.JKU.
System zarządzania płynnością finansową uregulowany umową o zarządzanie środkami pieniężnymi, w którym zasady rozliczeń oraz prawa i obowiązki stron były analogiczne do opisanych we wniosku został uznany za zdarzenie gospodarcze nieopodatkowane PCC. Przykładowo w interpretacji z 21 maja 2020 r., sygn. 0111-KDIB2-2.4014.94.2020.1.MM Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej wskazał, że: „ (…) stanowisko Zainteresowanych zgodnie z którym w związku z uczestnictwem w systemie zarządzania środkami pieniężnymi opartym na założeniach mechanizmu tzw. cash poolingu (w tym w związku ze wstępowaniem przez Uczestników wobec siebie w prawa zaspokojonego wierzyciela w trybie art. 518 § 1 ustawy - Kodeks cywilny) nie są oraz nie będą wykonywane czynności podlegające opodatkowaniu na gruncie ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, w związku z czym na Zainteresowanych nie spoczywa i nie będzie spoczywał obowiązek zapłaty podatku od czynności cywilnoprawnych, uznano za prawidłowe”. Podobnie w interpretacji indywidualnej z 27 czerwca 2019 r., sygn. 0111-KDIB4.4014.121.2019.3.JKU, Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej stwierdził, że: „w świetle art. 1 ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (Dz. U. z 2017 r. poz. 1150), zawarcie i wykonanie Umowy o zarządzanie środkami pieniężnymi nie spowoduje konsekwencji na gruncie podatku od czynności cywilnoprawnych. W szczególności, przepływy pieniężne między Rachunkami Uczestników realizowane na podstawie tej Umowy nie będą podlegać opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych”. Także w interpretacji indywidualnej z 1 lutego 2018 r., sygn. 0114-KDIP3-2.4014.157.2017.1.JG1, Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej uznał, że: „W treści wniosku wskazano, że struktura cash poolingu oparta będzie o mechanizmy prawne zdefiniowane w prawie cywilnym jako subrogacja (a zatem instytucja uregulowana odpowiednio w art. 518 § 1 Kodeksu cywilnego). Wskazana instytucja nie została wymieniona w katalogu czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Zatem, jeżeli nie przyjmie ona charakteru żadnej z czynności w nim wymienionych, czynności oparte na subrogacji dokonywane w ramach cash poolingu nie będą podlegać opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych”.
Takie samo stanowisko, potwierdzające brak opodatkowania PCC systemu cash poolingu uregulowanego analogiczną do odpisanej we wniosku umową o zarządzanie środkami pieniężnymi zostało także przedstawione m.in. w następujących interpretacjach indywidualnych Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej:
•z 15 października 2025 r., sygn. 0111-KDIB2-3.4014.447.2025.2.BZ,
•z 29 listopada 2017 r., sygn. 0114-KDIP3-2.4014.134.2017.2.JG1,
•z 26 września 2017 r., sygn. 0114-KDIP3-2.4014.104.2017.1.JG1.
Reasumując, czynności realizowane w ramach Usługi na podstawie zawartej z Bankiem Umowy nie podlegają opodatkowaniu PCC, ponieważ umowa o zarządzanie środkami pieniężnymi, czy też umowa typu cash pooling nie zostały wymienione w art. 1 ust. 1 pkt 1 ustawy o PCC. Na podstawie Umowy Spółka nie zawiera żadnej z umów wskazanych w art. 1 ust. 1 pkt 1 ustawy o PCC, ani też nie wykonuje innej wskazanej tam, czy też podobnej do nich czynności prawnej. Jedyną czynnością odpłatną w analizowanym modelu jest Usługa świadczona przez Bank na rzecz Uczestników. Konstrukcyjnie jest to usługa finansowa, za którą Bank pobiera wynagrodzenie w postaci opłat określonych w Umowie. Tym samym, w systemie cash poolingu nie powstaje między Uczestnikami jakiekolwiek świadczenie wzajemne, które mogłoby być zakwalifikowane jako czynność cywilnoprawna wymieniona w art. 1 ust. 1 pkt 1 ustawy o PCC.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 191):
Podatkowi podlegają następujące czynności cywilnoprawne:
a)umowy sprzedaży oraz zamiany rzeczy i praw majątkowych,
b)umowy pożyczki pieniędzy lub rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku,
c)(uchylona)
d)umowy darowizny - w części dotyczącej przejęcia przez obdarowanego długów i ciężarów albo zobowiązań darczyńcy,
e)umowy dożywocia,
f)umowy o dział spadku oraz umowy o zniesienie współwłasności - w części dotyczącej spłat lub dopłat,
g)(uchylona)
h)ustanowienie hipoteki,
i)ustanowienie odpłatnego użytkowania, w tym nieprawidłowego, oraz odpłatnej służebności,
j)umowy depozytu nieprawidłowego,
k)umowy spółki.
W myśl art. 1 ust. 1 pkt 2 i 3 ww. ustawy:
Podatkowi podlegają:
2) zmiany umów wymienionych w pkt 1, jeżeli powodują one podwyższenie podstawy opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych, z zastrzeżeniem ust. 3 pkt 4;
3) orzeczenia sądów, w tym również polubownych, oraz ugody, jeżeli wywołują one takie same skutki prawne, jak czynności cywilnoprawne wymienione w pkt 1 lub 2.
Ustawodawca wprowadził zasadę enumeratywnego określenia czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych.
Szczegółowe ustalenie zakresu przedmiotowego ma określone konsekwencje. Ustawodawca, wprowadzając zamknięty katalog czynności podlegających opodatkowaniu, wyłączył od opodatkowania inne podobne, które nie zostały wyraźnie wskazane w przepisie. Oznacza to, że czynności niewymienione w ustawowym katalogu nie podlegają opodatkowaniu, nawet gdy wywołują skutki w sferze gospodarczej takie same bądź podobne do tych, które zostały w nim wyliczone.
Należy stwierdzić, że umowa cash poolingu pozostaje umową nienazwaną. Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1071 ze zm.) – w księdze trzeciej zobowiązania – nie zawiera przepisów odnoszących się do tego typu umowy.
Umowa cash poolingu jest najbardziej zbliżona swą konstrukcją do umowy pożyczki wymienionej w katalogu określonym w art. 1 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych. Jednakże nie jest taką umową, bowiem w myśl art. 720 § 1 ustawy Kodeks cywilny:
Przez umowę pożyczki dający pożyczkę zobowiązuje się przenieść na własność biorącego określoną ilość pieniędzy albo rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku, a biorący zobowiązuje się zwrócić tę samą ilość pieniędzy albo tę samą ilość rzeczy tego samego gatunku i tej samej jakości.
Przedstawiona we wniosku konstrukcja umowy cash poolingu, jako sposobu zarządzania płynnością finansową uczestniczących podmiotów, pomimo zawierania w sobie pewnych elementów pożyczki, nie wyczerpuje istotnych jej znamion. Cash pooling polega na umożliwieniu lepszej gospodarki finansowej grupy kapitałowej. Dzięki tej usłudze można skompensować niedobory środków podmiotów należących do danej grupy nadwyżkami innych podmiotów należących do tej samej grupy oraz korzystnie zagospodarować nadwyżkę środków. W przypadku cash poolingu mamy do czynienia z trzema przynajmniej podmiotami, a mianowicie: podmiotem posiadającym wolne środki finansowe, podmiotem posiadającym niedobór tych środków oraz podmiotem występującym w roli pośrednika działającego we własnym imieniu.
Z tytułu uczestnictwa w tych transakcjach dla wszystkich podmiotów powstają określone prawa i obowiązki, jednak nie dochodzi w tym przypadku do zawarcia umowy pożyczki, ponieważ brak jest zobowiązania do przeniesienia określonej ilości pieniędzy na określony w umowie podmiot. Uczestnik cash poolingu posiadający wolne środki nie wie, czy środki te zostaną wykorzystane, w jakiej wysokości i przez którego uczestnika. Tak samo uczestnik, który posiada niedobory nie wie, środkami którego podmiotu zostaną one zniwelowane. Tym samym nie jest skonkretyzowana druga strona transakcji, jak też jej przedmiot, ponieważ źródłem, z którego zostanie zasilony rachunek o saldzie debetowym, jest – co do zasady – rachunek zbiorczy, na którym gromadzone są wolne środki wszystkich posiadających je uczestników cash poolingu lub też rachunek któregoś z uczestników, który posiada saldo dodatnie.
Przedstawiona we wniosku konstrukcja cash poolingu, jako sposobu gospodarowania wolnymi środkami finansowymi uczestników niewątpliwie zawiera w sobie pewne elementy kredytowania jednych podmiotów przez drugie. Nie sposób jednak uznać, że wyczerpuje ona wszystkie elementy przedmiotowo istotne dla umowy pożyczki.
Czynności tego typu nie można wobec tego uznać jako umowy pożyczki.
Umowa cash poolingu nie stanowi także umowy depozytu nieprawidłowego, wymienionego w ustawie o podatku od czynności cywilnoprawnych jako czynność podlegająca opodatkowaniu.
Zgodnie z art. 845 Kodeksu cywilnego:
Jeżeli z przepisów szczególnych albo z umowy lub okoliczności wynika, że przechowawca może rozporządzać oddanymi na przechowanie pieniędzmi lub innymi rzeczami oznaczonymi tylko co do gatunku, stosuje się odpowiednio przepisy o pożyczce (depozyt nieprawidłowy). Czas i miejsce zwrotu określają przepisy o przechowaniu.
Umowa cash poolingu nie wyczerpuje zatem znamion instytucji depozytu nieprawidłowego.
W treści wniosku wskazano, że: jeżeli saldo ujemne danego Uczestnika nie zostanie spłacone do końca dnia i zostanie pokryte środkami innego Uczestnika, wówczas zgodnie z postanowieniami Umowy, Uczestnik, który spłacił saldo ujemne innego Uczestnika, nabywa wierzytelność Banku wobec tego Uczestnika do wysokości dokonanej spłaty w trybie art. 518 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny. Wskazana instytucja nie została wymieniona w katalogu czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Zatem, skoro nie przyjmie ona charakteru żadnej z czynności w nim wymienionych – czynności oparte na subrogacji dokonane w ramach cash poolingu nie będą podlegać opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnej.
W związku z powyższym, należy stwierdzić, że skoro zawarcie umowy cash poolingu nie zostało wymienione w ustawowym katalogu czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych a czynności tego typu nie można zakwalifikować, np. jako umowy pożyczki czy też innej czynności tym katalogiem objętej, to tym samym – z powyższych przyczyn – czynności dokonywane w ramach umowy cash poolingu dotyczące zarządzania wspólną płynnością finansową nie podlegają/nie będą podlegały opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych; nie mieszczą się/nie będą mieściły się bowiem w katalogu czynności ściśle wymienionych jako podlegające opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych.
Zatem Umowa dotycząca usługi zarządzania środkami pieniężnymi zgromadzonymi na rachunkach bankowych Uczestników, którą zamierzają Państwo zawrzeć oraz realizowane w jej ramach czynności nie podlegają/nie będą podlegać opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia
Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia.
Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji.
Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji
- Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.
- Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej:
1) z zastosowaniem art. 119a;
2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług;
3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści.
- Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej:
Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”).
Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA):
- w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo
- w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA).
Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).
Podstawa prawna dla wydania interpretacji
Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
