Zbiórki internetowe, dobrowolne wpłaty od patronów oraz crowdfunding – czy podlegają VAT

Internetowe zbiórki pieniędzy, wsparcie od patronów oraz crowdfunding stają się coraz popularniejszymi sposobami finansowania działalności i realizacji projektów. Kluczowe znaczenie dla rozliczeń VAT ma jednak odpowiedź na pytanie, czy wpłacający otrzymują w zamian jakiekolwiek świadczenie. Od tego zależy, czy otrzymane środki pozostają poza zakresem opodatkowania, czy też stanowią wynagrodzenie za dostawę towarów lub świadczenie usług.

Podatnicy coraz częściej pozyskują środki finansowe za pośrednictwem internetowych zbiórek, platform patronackich oraz akcji crowdfundingowych. W praktyce powstają wówczas wątpliwości, czy otrzymywane w ten sposób wpłaty pozostają poza zakresem VAT, czy też stanowią wynagrodzenie za czynności podlegające opodatkowaniu tym podatkiem.

Opodatkowaniu VAT podlegają czynności wymienione w art. 5 ust. 1 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (dalej: ustawa o VAT). Na ich podstawie można stwierdzić, iż otrzymywanie pieniędzy może powodować skutki w VAT, jeżeli pozyskane pieniądze stanowią wynagrodzenie z tytułu dokonywanej czynności podlegającej opodatkowaniu, w szczególności dostawy towarów lub świadczenia usług (art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT). W innych przypadkach otrzymywanie pieniędzy nie wywołuje żadnych skutków w VAT.

1. Zbiórki internetowe

O skutkach podatkowych zbiórek internetowych decyduje przede wszystkim to, czy w zamian za dokonywane wpłaty darczyńcy otrzymują jakiekolwiek świadczenie.

Typowe zbiórki internetowe mają na celu pozyskanie funduszy (np. na leczenie, rehabilitację, remont czy cele charytatywne) od darczyńców. Cechą charakterystyczną takich zbiórek jest dobrowolność wpłat. Jednocześnie osoby dokonujące wpłat na takie zbiórki nie otrzymują nic w zamian. Powoduje to, że w związku z organizacją i otrzymywaniem wpłat z tytułu zbiórek internetowych nie dochodzi do opodatkowania VAT.