Czy przysługuje pełne odliczenie VAT od najmu i wyposażenia mieszkania używanego na potrzeby kontraktu

PROBLEM

Klient biura rachunkowego prowadzi działalność gospodarczą jako inżynier budowy i jest czynnym podatnikiem VAT. W związku z realizacją budowy w miejscowości znacznie oddalonej od miejsca zamieszkania wynajmuje tam mieszkanie zamiast korzystać z usług hotelowych. Co miesiąc otrzymuje fakturę za najem ze stawką 23% VAT, a na podstawie odrębnych umów z dostawcami — także faktury za gaz i energię elektryczną zużywane w tym lokalu. Klient chce odliczać VAT w pełnej wysokości od czynszu, mediów, wyposażenia lokalu i środków czystości. Czy przysługuje mu prawo do pełnego odliczenia VAT od tych wydatków? Czy biuro rachunkowe — z uwagi na to, że jest to lokal mieszkalny — powinno zabezpieczyć swoje interesy i wymagać od klienta dodatkowych oświadczeń?

RADA

Pełne odliczenie VAT od czynszu, mediów, wyposażenia i środków czystości dotyczących lokalu mieszkalnego jest obarczone istotnym ryzykiem zakwestionowania przez organy podatkowe. Jeżeli klient — mimo przedstawienia tego ryzyka — oczekuje odliczenia podatku w pełnej wysokości, rekomendowane jest uzyskanie od niego pisemnego oświadczenia o sposobie wykorzystania lokalu oraz potwierdzenia, że został poinformowany o możliwych konsekwencjach podatkowych. Najbezpieczniejszym rozwiązaniem pozostaje wystąpienie przez podatnika o interpretację indywidualną.

UZASADNIENIE

Prawo do odliczenia VAT od wydatków związanych z wynajmowanym lokalem mieszkalnym jest obarczone istotnymi ograniczeniami. Zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (dalej: ustawa o VAT) odliczenie jest możliwe wyłącznie w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do czynności opodatkowanych. W przypadku lokalu mieszkalnego organy podatkowe często podnoszą, że zaspokaja on również osobiste potrzeby podatnika, co może wykluczać pełne odliczenie podatku naliczonego. Dodatkowo art. 88 ust. 1 pkt 4 ustawy o VAT wyłącza możliwość odliczenia podatku od usług noclegowych.

Takie same wątpliwości dotyczą wyposażenia mieszkania — np. łóżka, materaca, szafy, telewizora, lodówki, czajnika czy naczyń — typowo związanego z funkcją mieszkalną. Pełne odliczenie VAT od takich zakupów może zostać zakwestionowane z uwagi na ich oczywisty związek z prywatnym pobytem przedsiębiorcy. Ryzyko rośnie tym bardziej, im bardziej zakup ma charakter osobisty i konsumpcyjny. Z tych względów, jeżeli klient zamierza odliczać VAT w pełnej wysokości, biuro rachunkowe powinno zabezpieczyć się pisemnym oświadczeniem klienta co do gospodarczego wykorzystania lokalu, a samemu podatnikowi warto rekomendować uzyskanie interpretacji indywidualnej.

Monika Brzostowska

doradca podatkowy