Specyfika kontroli i jej zakres w jednostkach pomocy społecznej
Kierownik jednostki pomocy społecznej jest zobowiązany do zapewnienia funkcjonowania adekwatnej, skutecznej i efektywnej kontroli zarządczej. Sporo kłopotu sprawia dostosowanie zasad i zakresu kontroli do specyfiki jednostki, co wiąże się z adekwatnością, która jest warunkiem jej skuteczności i efektywności. Warto zatem zwrócić uwagę na cechy szczególne kontroli w jednostkach pomocy społecznej, które mają dość szczególną misję do spełnienia.
W związku z tym, że jednostki pomocy społecznej stanowią jednostki sektora finansów publicznych, zasady postępowania z dokumentami w pewnym stopniu określa art. 54 ustawy z 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (dalej: uofp). Przepis ten dotyczy przede wszystkim obowiązków, odpowiedzialności i uprawnień głównego księgowego, ale nie tylko. Określa on również zakres kontroli dokonywanych przez (z uwzględnieniem obowiązków w zakresie kontroli zarządczej) pracowników właściwych rzeczowo, którzy są określani w praktyce mianem pracowników merytorycznych. To kierownik jednostki, a nie główny księgowy, jest odpowiedzialny za całość gospodarki finansowej tej jednostki i ma kompetencje do powierzenia określonych obowiązków w zakresie gospodarki finansowej pracownikom jednostki. Jednak kierownik jednostki nie posiada uprawnień do przekazywania obowiązków związanych z kontrolą zarządczą, co podkreślają ostatnie zmiany (luty 2012) w naruszeniu dyscypliny finansów publicznych. W praktyce jednak się zdarza, że główny księgowy upoważnia innego pracownika do dekretowania dowodów księgowych, co narusza kompetencje kierownika jednostki w tym zakresie. Za prowadzenie rachunkowości odpowiada główny księgowy, który w ramach ustawowych kompetencji ma prawo wnioskować do kierownika jednostki o określenie trybu, zgodnie z którym mają być wykonywane przez inne komórki organizacyjne jednostki prace niezbędne do zapewnienia prawidłowości gospodarki finansowej oraz ewidencji księgowej, kalkulacji kosztów i sprawozdawczości finansowej. A zatem to na wniosek głównego księgowego kierownik może upoważnić innego pracownika do realizacji wspomnianych obowiązków.
